Danıştay danistay 2023/10762 E. 2025/1746 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/10762
Karar No : 2025/1746

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Toptan İnşaat Malzemesi ve Reklam Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi
VEKİLLERİ : Av. ... - Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ...Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 160/A maddesi kapsamında talep edilen teminata yönelik kısmının iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirket adına 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 160/A maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, tüm vergi borçlarının ödenmesi ve 2.985.951,08-TL tutarında teminat verilmesi yolunda tesis edilen ...tarih ve ... sayılı işleme karşı açılan davanın, ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacıdan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 153/A maddesinin birinci fıkrası kapsamında istenilen teminatın yatırılmaması üzerine dava konusu ödeme emri düzenlenmiş ise de takibin üçüncü fıkraya göre yapıldığının anlaşıldığı olayda, anılan fıkranın ikinci ve üçüncü cümleleri Anayasa Mahkemesince iptal edildiğinden davacı şirket adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu ödeme emri iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Herhangi bir vergi incelemesi yapılmadan ve şirket hakkında düzenlenmiş bir rapor bulunmadan mükellefiyet kaydı sonlandırılarak ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı yazısıyla, davacı şirketin mükellefiyet kaydının, 213 sayılı Kanun'un 160/A maddesi kapsamında 05/07/022 tarihi itibarıyla re'sen terkin edildiği, aynı maddenin ikinci fıkrasına istinaden mükellefiyetin re'sen terkin tarihi itibarıyla yeniden tesis edilmesinin talep edilmesi halinde, bir ay içerisinde tüm vergi borçlarının ödenmesi ve 2.985.951,08 TL'lik teminatın verilmesi gerektiğinin tebliği üzerine söz konusu yazının gereğinin süresinde yerine getirilmediğinden bahisle belirtilen tutardaki teminatın davacı şirket adına düzenlenen ödeme emrine konu edildiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 160/A maddesinin birinci fıkrasında, mükellefiyet süresi, aktif ve öz sermaye büyüklüğü, ödenen vergi tutarı, çalışan sayısı, vergisel yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediği gibi hususlar dikkate alınarak mükelleflerin vergisel uyum seviyelerine yönelik olarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca yapılan analiz ve değerlendirme çalışmaları neticesinde sahte belge düzenleme riskinin yüksek olduğu tespit edilen mükelleflerin vergi incelemesine sevk edileceği ve bunlar nezdinde yoklama yapılacağı, ikinci fıkrasında yoklamayı müteakip, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde vergi dairesinin mükellefin sahte belge düzenleme riskinin yüksek olduğuna ilişkin görüşü ve ilgisine göre vergi dairesi başkanı veya defterdarın onayı ile mükellefiyet kaydının terkin edileceği ve bu durumun mükellefe tebliğ edileceği, tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde 153/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan asgari teminat tutarından az olmamak üzere, sahte belge düzenleme riskinin yüksek olduğu dönemlerde düzenlenen belgelerde yer alan toplam tutarın %10’u tutarında aynı maddede belirtilen türde teminat verilmesi ve tüm vergi borçlarının ödenmesi şartıyla mükellefiyetin, terkin tarihi itibarıyla yeniden tesis edileceği, mükellefiyetin terkin edildiği tarih ile yeniden tesis edildiği tarih aralığında verilmeyen beyanname ve bildirimlerin, yeniden tesise ilişkin yazının mükellefe tebliğ edildiği tarihten itibaren bir ay içinde verileceği ve tahakkuk eden vergilerin aynı sürede ödeneceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Kuralına yukarıda yer verilen yasal düzenleme uyarınca mükellefiyeti terkin edilenlerin ancak mükellefiyetlerinin yeniden tesis edilmesini talep etmeleri halinde teminat verme zorunlulukları olup dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre davacının böyle bir talebi bulunmadığı gibi bu yönde bir talepte bulunması halinde de söz konusu teminatı ödememesinin, teminatın takibini değil mükellefiyetin yeniden tesis edilmemesi sonucunu doğuracağı dikkate alındığında, bahsedilen teminatın ödeme emrine konu edilmesinin hukuka uygun olduğundan söz edilemeyeceğinden yazılı gerekçeyle verilen Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. Vergi Dava Dairesi kararına yöneltilen TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 10/04/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.