Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/1965
Karar No : 2025/3016

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem : Dava; Konya İl Jandarma Komutanlığı emrinde Uzm. J. IV. Kad. Çvş. olarak görev yapan davacının, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-o maddesinde belirtilen "Kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişki kurmak." fiilini işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasının uygun bulunduğuna ilişkin ...tarih ve...sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının onanmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı'nın ...tarih ve ... sayılı Olur işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : .... İdare Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; Şemdinli İlçe Jandarma Komutanlığı sorumluluk bölgesinde kaçakçılık kanununa muhalefet ve rüşvet suçlarına yönelik yapılan istihbari çalışmalar kapsamında kaçakçılık olaylarını gerçekleştiren K.Z, H.Z, R.Z, F.E ve S.İ. isimli şahıslarla iltisaklı olduğu değerlendirilen A.K.K, A.Ç. ve davacı hakkında ... Sulh Ceza Mahkemesinin kararı ile iletişimin tespiti, dinlenilmesi, kayda alınması ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesi tedbiri uygulandığı, bu tedbir çerçevesinde elde edilen bilgilere göre, davacının hangi saatlerde nöbetçi olduğunun yukarıda isimleri belirtilen ve kaçakçılıkla uğraşan kişilerce takip edildiği ve davacı ile bu kişiler arasında bu hususun çok rahat bir şekilde konuşulduğu ve bu kişilere bu hususta bilgi verildiği, davacı ile bu kişiler arasındaki ilişkinin davacının görev tanımının dışında ve çıkar ilişkisine dayalı olduğu anlaşılmakla ... Cumhuriyet Başsavcılığınca E:... sayılı dosya ile ceza soruşturmasına başlanıldığı ve soruşturma dosyasının halen derdest olduğu görülmekte ise de adli makamlarca davacı hakkında bir karar verilmemiş olmasının, idari soruşturma yapılmasına ve içeriği itibariyle soruşturma sonucu disiplin cezası verilmesine engel olmayacağının açık olduğu, bu durumda davacının "kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişkiye girmek" fiilini işlediği sabit olduğundan dava konusu meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına dair işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : Danıştay İkinci Dairesinin 03/12/2024 günlü, E:2021/9792, K:2024/5915 sayılı bozma kararına uyulmak suretiyle verilen ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; İdare Mahkemesi kararının dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından; verilen cezanın, usul ve esas yönünden hukuka aykırı olduğu, hakkında başlatılan ceza soruşturmasının devam ettiği, masumiyet karinesinin somut olayda açıkça ihlal edildiği ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu, belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ:...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra davacının adli yardım talebinin ... İdare Mahkemesice verilen ... günlü, E:... sayılı kararı ile kabul edildiği görüldüğünden, 6100 Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "Adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi uyarınca, temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
... İl Jandarma Komutanlığı emrinde Uzm. J. IV. Kad. Çvş. olarak görev yapan davacının, Hakkari ili, ... ilçesi, Ortaklar J. Krk. K.lığı 1. İç Güvenlik Timi Unsur Komutanı olarak görev yaptığı dönemde Ortaklar Köyünde ikamet edenlerle birlikte kaçakçılık yaptığı, kaçak malzemelerin geçişine kolaylık sağladığı ve menfaat temin ettiği gerekçesiyle hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca ... sayılı dosya ile ceza soruşturmasına başlanıldığı, konu ile ilgili hakkında yapılan disiplin soruşturması neticesinde 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-o maddesinde belirtilen "Kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişki kurmak." fiilini işlediğinden bahisle "Meslekten Çıkarma" cezası ile tecziyesinin uygun bulunduğuna ilişkin ... tarih ve ... sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının onanmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine, temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-o maddesinde, "Kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişki kurmak." fiilinin, meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Disiplin cezasının sebebini oluşturan eylem ve davranışlar, aynı zamanda ceza kanununda da suç sayılabilir. Bu durumda, disiplin cezası yaptırımı ile birlikte ceza yaptırımı da uygulanabilir. Bu iki yaptırım türünün hukuki dayanağı, amaç ve sonuçları birbirlerinden farklıdır. Ceza yargılamasında suçun niteliği ve delillerin takdirinde uygulanan ilke ve kurallar ile disiplin hukuku açısından uygulanan ilke ve kurallar birbirinden farklı olduğundan, idarenin, kamu görevlisi hakkında disiplin cezası vermemesi, ceza mahkemelerince ceza verilmesine hukuki engel oluşturmayacağı gibi, aynı şekilde, ceza yargılaması sonucu hükmün açıklanmasının geri bırakılması veya beraat kararı verilmiş olmasının da, kuramsal olarak, disiplin cezası verilmesine engel teşkil etmeyeceği açıktır.
Ancak; ceza yargılaması neticesinde suçun unsurlarının oluşmadığı ya da suçun o kişi tarafından işlenmediği gerekçesiyle verilen beraat kararının, disiplin cezası bakımından da sadece aynı suç nev'i bakımından bağlayıcı olacağı; bir başka ifadeyle, ceza yargılamasının (beraat kararının) konusunu teşkil eden fiil, disiplin hukuku yönünden de aynı suç kapsamında değerlendirilerek disiplin cezası verilemeyeceği kuşkusuzdur.
Öte yandan, ceza yargılaması neticesinde suçun unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle beraat eden memurun eylem, tutum ve davranışlarının bir başka disiplin suçu kapsamına girmesi halinde, disiplin hukuku yönünden başka bir disiplin cezası ile cezalandırılmasına, delil yetersizliğinden dolayı beraat eden memurun eyleminin de disiplin hukuku yönünden değerlendirilerek aynı veya farklı cezayla cezalandırılmasında hukuki bir engel bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda; disiplin cezasına konu fiil aynı zamanda Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil etmektedir. Bu itibarla, ceza mahkemesi kararının etkisinin de değerlendirilmesi gerekmektedir.
Maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin, ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve dava konusu işlemin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile soruşturma raporuna ekli bilgi, belgeler ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, re'sen araştırma yetkisi kapsamında, ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik olarak değerlendirme yapılmak suretiyle hükme esas alınması gerektiği de açıktır.
UYAP ortamında yapılan inceleme sonucunda; Şemdinli İlçe Jandarma Komutanlığı sorumluluk bölgesinde kaçakçılık kanununa muhalefet ve rüşvet suçlarına yönelik yapılan istihbari çalışmalar kapsamında kaçakçılık olaylarını gerçekleştiren K.Z, H.Z, R.Z, F.E ve S.İ. isimli şahıslarla iltisaklı olduğu değerlendirilen A.K.K, A.Ç. ve davacı hakkında ... Sulh Ceza Mahkemesinin ... tarih ve ... D. iş sayılı kararı ile iletişimin tespiti, dinlenilmesi, kayda alınması ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesi tedbiri uygulandığı, bu tedbir çerçevesinde davacı hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığının Dosya No:... sayılı dosyasında adli soruşturma başlatıldığı ve dosyanın açık olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacının işlediği iddia edilen fiil sebebiyle yargılandığı ceza davasının sonucunun araştırılması ve ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 16/06/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.


(X) KARŞI OY :
Dava; Konya İl Jandarma Komutanlığı emrinde Uzm. J. IV. Kad. Çvş. olarak görev yapan davacının, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-o maddesinde belirtilen "Kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişki kurmak." fiilini işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasının uygun bulunduğuna ilişkin ... tarih ve... sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının onanmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı'nın... tarih ve ... sayılı Olur işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerden; "iletişimin tespiti" tedbir kararı ile dinlenen K.Z, H.Z, R.Z, F.E ve S.İ. isimli şahıslardan bazılarının, ceza soruşturması sırasında verdikleri ifadelerde kaçakçılık yaptıklarını kabul ettikleri, aralarında geçen konuşmalarda, davacının hangi saatlerde nöbetçi olduğunu takip ettikleri ayrıca, davacı ile açıkça sigara ve çay kaçakçılığı yaptığını kabul eden R.Z isimli şahsın telefon konuşmalarından, davacıya isnat edilen "kaçakçılarla ilişki kurmak" fiilinin sübut bulduğu anlaşılmaktadır.
Öte yandan, davacı ve diğer şahıslar hakkında devam eden ceza soruşturmasının "kaçakçılık" fiiline ilişkin olduğu, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-o maddesinde belirtilen "Kaçakçılık yapmak veya kaçakçılarla ilişki kurmak." düzenlemesinin ise iki ayrı fiili kapsadığı, dolayısıyla "kaçakçılarla ilişki kurmak" fiilini işlediği sabit olan davacı hakkında yürütülen ceza soruşturmasının, disiplin cezasına engel olmayacağı ve dava konusu işlemi hukuka aykırı hale getirmeyeceği, bu itibarla dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı görüşüyle, ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği oyuyla aksi yönde oluşan çoğunluk kararına katılmıyorum.