Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/173
Karar No : 2025/719

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Komutanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Mardin ili, Derik İlçe Jandarma Komutanı olarak görev yapan davacı; hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 6. fıkrasının (ç), (j), (k) ve (çç) bentleri uyarınca, meslekten çıkarma disiplin cezası ile tecziye edilmesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunca tesis edilen ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...dare Mahkemesince verilen ...günlü, E:..., K:... sayılı kararla davacı hakkında, farklı tarihlerde işlediği iddia olunan fiilleri nedeniyle Jandarma Genel Komutanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının ... günlü, ... sayılı görev emrine istinaden başlatılan disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen ... günlü, ... sayılı disiplin soruşturması raporu ile Mardin İl Jandarma Komutanlığının... günlü, ... sayılı görev emrine istinaden düzenlenen 15/06/2017 günlü disiplin soruşturma raporu uyarınca getirilen teklifler üzerine; "Derik İlçe Jandarma Komutanlığında koruma kadrosu bulunmadığı halde, Derik Jandarma Asayiş Komando Bölük Komutanlığı emrinde görevli Jandarma Uzman Onbaşı O. B.'yi koruması olarak görevlendirdiği, habercisinin tek odalı misafirhanede kalmasını sağlayarak personeli arasında ayrımcılık yaptığı, disiplinsizlik nedeniyle toplam üç eri Bozok Jandarma Karakoluna göndermek suretiyle tim bütünlüğünü bozduğu ve taraflı davrandığı, Derik İlçe Jandarma Komutanlığında görevli Jandarma Uzman Çavuş H. M.'yi ve Jandarma Uzman Çavuş E. E'.yi mevzuata aykırı olarak hazır kıta ve nöbet hizmetlerine dahil etmediği, yetkili makamlardan izin almadan aynı personelin sivil kıyafetle mesai yapmalarını sağladığı, birlik içerisinde kavga eden Jandarma Astsubay Çavuş K. B. ve H. K. hakkında olay sonrasında yasal işlem başlatmadığı, farklı zamanlarda astı konumunda olan personelle kışla sınırları içerisinde alkol aldığı ve bu durumu alışkanlık haline getirdiği, 27/01/2017 tarihinde, alkol aldığı sırada Jandarma Er G. P.'yi çağırarak Kur'an okutturduğu, 15/04/2017 tarihinde koruması olarak görevlendirdiği Jandarma Uzman Onbaşı O. B. ile birlikte alkollü olarak aynı yatakta uyuyakaldığı" iddialarının karşılığı olarak, 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 6. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak", (j) bendinde yer alan "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak", (k) bendinde yer alan "Göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelmek" ve (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak" fiilleri sübuta erdiğinden bahisle davacının meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine karar verildiği görülmekle birlikte, davacının işlediği iddia olunan her bir eylem bakımından, ihlal edilen mevzuat hükmünün hukuki denetime elverişli olarak tespiti cihetine gidilmeksizin ve sübuta erdiği ileri sürülen her bir fiil yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılmaksızın, atılı fiillerin tümünün birden ele alınması suretiyle bir kısmının 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 6. fıkrasının (ç) bendi, kalan kısmının ise aynı maddenin 6. fıkrasının (j), (k) ve (çç) bentleri kapsamında kaldığı ve bu itibarla ika edilen eylemler nedeniyle mevzuatın dört ayrı maddesinin ihlal edildiğinden bahisle davacının bir kez meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davacı hakkındaki; "Derik İlçe Jandarma Komutanlığında koruma kadrosu bulunmadığı halde, Derik Jandarma Asayiş Komando Bölük Komutanlığı emrinde görevli Jandarma Uzman Onbaşı O. B.'yi koruması olarak görevlendirdiği, Derik İlçe Jandarma Komutanlığında görevli Jandarma Uzman Çavuş H. M.'yi ve Jandarma Uzman Çavuş E. E.'yi mevzuata aykırı olarak hazır kıta ve nöbet hizmetlerine dahil etmediği, yetkili makamlardan izin almadan aynı personelin sivil kıyafetle mesai yapmalarını sağladığı" iddialarının 7068 sayılı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8/2-(a) maddesi ile aylıktan kesme cezasını gerektiren 8/3-(a)-9 maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, dolayısıyla dava konusu işlemin, bu fiillere ilişkin kısmında, madde tatbikinde hata yapıldığı; yine "habercisinin tek odalı misafirhanede kalmasını sağlayarak personeli arasında ayrımcılık yaptığı, disiplinsizlik nedeniyle toplam üç eri Bozok Jandarma Karakoluna göndermek suretiyle tim bütünlüğünü bozduğu ve taraflı davrandığı" iddialarının karşılığı disiplin cezasının, aynı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8/2-(a) maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, dolayısıyla dava konusu işlemin, bu fiillere ilişkin kısmında da madde tatbikinde hata yapıldığı; "27/01/2017 tarihinde alkol aldığı sırada Jandarma Er G. P.'yi çağırarak Kur'an okutturması" fiiliyle ilgili olarak, Jandarma Er G. P. tarafından bu olay doğrulansa da, olay anında orada bulunduğu belirtilen kişilerin bu durumu yalanladığı, diğer bazı kişilerin bu konuya ilişkin bilgisinin ise duyuma dayandığı, dolayısıyla davacıya isnat edilen bu fiilin, somut olarak ortaya konulamaması sebebiyle dava konusu işlemin bu fiile yönelik kısmında da hukuka uyarlık bulunmadığı; "birlik içerisinde kavga eden Jandarma Astsubay Çavuş K. B. ve H. K. hakkında olay sonrasında yasal işlem başlatmadığı" iddiasıyla ilgili olarak, davacının ifadesinde, olaydan iki-üç gün sonra haberdar olduğunu ve haberdar olduktan sonra gereğinin yapılmasını söylediğini belirttiği, davacının olay anında bilgi sahibi olduğuna yönelik dosyada herhangi bir bilgi veya belge bulunmadığı, davacıya isnat edilen bu fiilin 7068 sayılı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8/2-(ı) maddesi kapsamında değerlendirilebileceği; davacının, farklı zamanlarda, astı konumunda olan personelle kışla sınırları içerisinde alkol aldığı ve bu durumu alışkanlık haline getirdiği iddiası doğrulanmakla birlikte, bu fiilin "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak" kapsamında değerlendirilemeyeceği, zira soruşturma sırasında alınan ifadelerden, davacının, mesai saatleri dışında ve misafirhanedeyken alkollü içki içtiğinin anlaşıldığı, davacıya isnat edilen göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelme fiilinin ise subuta ermediği; ancak, davacıya isnat edilen "15/04/2017 tarihinde, koruması olarak görevlendirdiği Jandarma Uzman Onbaşı O. B. ile birlikte alkollü olarak aynı yatakta uyuyakalma" eyleminin sübuta erdiği ve bu eylemi ile 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinin (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak" disiplin suçunu ihlal ettiği sonucuna ulaşıldığından ve bu fiili de tek başına meslekten çıkarma cezası verilmesi için yeterli olduğundan, davacının bu fiiilinin karşılığı olarak meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptaline ilişkin istinafa konu Mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, ...İdare Mahkemesinin... günlü, E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiş; söz konusu karar Danıştay İkinci Dairesinin 27/11/2023 günlü, E:2021/9747, K:2023/5539 sayılı kararıyla aralarında hukuki ve fiili yönden kısmen irtibat bulunan birçok işlem ile eylem birleştirilerek ve birden fazla kanun hükmüne dayanılarak, hukuki denetime imkan verilmeyecek şekilde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık; dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, davanın reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle bozulmuştur.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla anılan bozma kararına uyularak, Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının işlediği, her biri meslekten çıkarma cezası gerektiren fiilleri ile ligili olarak ayrı ayrı soruşturmalar yapıldığı, savunmasının alındığı; ihlal edilen her bir mevzuat hükmü için olayla ilgili olan kişilerin ifadelerinin alındığı, bilgi ve belge toplandığı; böylelikle usulüne uygun soruşturmalar neticesinde disiplin cezası tatbiki yoluna gidildiği,
Disiplinsizliğin işleniş şekli, zamanı ve yeri ile hizmete olumsuz etkisi, personelin kast ve kusur durumu birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Davacı tarafından cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ :...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının, açıklama eklenmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkün olup, 50. maddesinin 4. fıkrasında ise Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükme bağlanmıştır.
... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararı; Danıştay İkinci Dairesinin 27/11/2023 günlü, E:2021/9747, K:2023/5539 sayılı bozma kararında belirtilen gerekçeler göz önüne alınarak verilmiş bir karar olduğundan, usul ve hukuka uygun bulunmakta ve bozulmasını gerektirecek bir hukuka aykırılık taşımamaktadır.

Öte yandan; davalı idare tarafından, dava konusu işlemin dayanağı olan her eylemin, ayrı ayrı meslekten çıkarma disiplin cezasını gerektirdiği değerlendirildiği halde, her bir eylem için meslekten çıkarma disiplin cezası verilmemesinin bu yönüyle davacının lehine durum oluşturduğu,
... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davalı idarenin istinaf istemi kabul edilerek, davanın reddine hükmedildiği, bu kararın sadece davacı tarafından temyiz edildiği ve kararın bozulduğu,
Bu defa, bozma kararına uyularak, dava konusu işlemin iptaline dair İdare Mahkemesi kararına ilişkin istinaf isteminin reddedildiği dikkate alındığında, aleyhe bozma yasağı göz önünde bulundurularak, işbu yargı kararının, davalı idarece, davacıya, birden fazla disiplin cezası verilmesi suretiyle uygulanamayacağı tabiidir.


KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1\. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ...günlü, E:..., K:...sayılı kararın yukarıda yer verilen açıklama eklenmek suretiyle ONANMASINA,
3\. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 26/02/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.