Danıştay danistay 2023/720 E. 2025/1453 K.
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Danıştay Kararı
2023/720
2025/1453
9 Nisan 2025
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/720
Karar No : 2025/1453
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av....
DAVALI : ... İdaresi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan 8.720,00 metrekare yüzölçümlü taşınmazın, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun kapsamında satış yöntemiyle özelleştirilmesine ilişkin 26/01/2023 tarihli ihale ilanının iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Dava konusu taşınmazı işgalci olarak uzun yıllardır kullandığı, birçok satın alma başvurusunda bulunduğu ve taleplerinin reddedildiği, en son... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi uyarınca 27/12/2019 tarihinde yapılan satın alma talebine cevap verilmediği, taşınmazı satın alma konusunda kazanılmış hakkı ve haklı beklentisinin olduğu, dava konusu taşınmazın özelleştirme usulü ile satışına yönelik ihale ilanının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
DAVALININ SAVUNMASI : Öncelikle, usule ilişkin olarak, dava konusu taşınmazın özelleştirme kapsam ve programına 19/05/2022 tarihinde alındığı ve buna karşı herhangi bir dava açılmadığı, 25/05/2022 tarihinde tapuya yevmiye kaydı ile bu hususun şerh düşüldüğü, dolayısıyla süre hususu incelenerek davanın süre yönünden reddi gerektiği; esas yönünden, satış yöntemiyle özelleştirilme ihalesinin hukuka uygun olduğu, anılan yapı kayıt belgesinin kaçak yapıya ilişkin olduğu, davacının ihaleye katılarak taşınmazı satın alabileceği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI ...'UN DÜŞÜNCESİ : Dava; İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı 8.720,00 metrekare yüzölçümlü taşınmazın, 4046 sayılı Kanun hükümleri kapsamında satış yöntemiyle özelleştirilmesine ilişkin 26/01/2023 tarihli ihale ilanının iptali istemi ile açılmıştır.
4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun'un (Kanun) "Özelleştirme Yüksek Kurulu ve Görevleri" başlıklı 3. maddesinin 2. fıkrasında Kurul'un görevleri sayılarak, (d) bendinde, özelleştirme programına alınan kuruluşların "satış, kiralama, işletme hakkı devri, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi ve işin gereğine uygun sair hukukî tasarruflarla gerçek ve/veya özel hukuk tüzel kişilerine devredilmesi" yöntemleriyle yapılan ihaleler sonucunda ihale komisyonlarınca verilen nihaî kararları onaylama yetkisinin, Kurul'un görevleri arasında olduğu belirtilmiştir.
09/07/2018 tarih ve 30473 (3. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 85. maddesi ile Kanun'a eklenen Geçici 29. maddede, "Bu Kanun Hükmünde Kararname'nin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Özelleştirme Yüksek Kurulu'nca görülmekte olan işler Cumhurbaşkanı veya yetkilendireceği makam tarafından sonuçlandırılır." kuralına yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararlarıyla özelleştirme kapsam ve programına alınan söz konusu taşınmazın 4046 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde "satış" yöntemi ve "pazarlık usulü" uygulanmak suretiyle özelleştirilmesini teminen 27/01/2023-14/03/2023 tarihinden ihale ilanına çıkıldığı, ihale ilanının, davalı idarenin web sitesi dışında, 27/01/2023 günlü ve 32086 sayılı Resmî Gazetede yayımlandığı, 29/01/2023 günlü ... gazetesinde yayınlandığı, ayrıca ihale ilanının kamuoyuna duyurulması amacıyla, muhtelif kamu kurum ve kuruluşlarına yazılı olarak bildirildiği, taşınmazını bulunduğu yere de satılık afişinin asılması için ... Holding AŞ.nin talimatlandırıldığı, dava konusu taşınmazın ihalesinde son teklif alma tarihi olan 14/03/2023 tarihi itibarı ile tekliflerin alındığı, ihalenin de 30/03/2023 tarihi itibarı ile sonuçlandırıldığı anlaşılmaktadır.
Kamuya ait varlıkların ekonomide verimlilik artışı ve kamu giderlerinde azalma sağlamak için özelleştirilmesinde, 4046 sayılı Kanun'da, satış, kiralama, işletme hakkının verilmesi, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ya da gelir ortaklığı modeli olarak belirlenen özelleştirme yöntemleri uygulanmaktadır. Olayda bu yöntemlerden satış yöntemi tercih edildiğine göre, bu özelleştirmeden "en yüksek gelirin" sağlanması Kanun'un amacına uygun olan bir durumdur.
Özelleştirme kapsam ve programında bulunan İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı 8.720,00 metrekare yüzölçümlü taşınmazın, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun uyarınca satış yöntemiyle özelleştirilmesi amacıyla davaya konu edilen ihale ilanı sonucu, bu özelleştirmeden "en yüksek gelirin" sağlanması amacının da Kanun'un amacına uygun olan bir durum olduğu açıktır.
Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü ve Altıncı Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun Ek 1. maddesi uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Davacı tarafından, 1990 yılından beri konut, ahır ve bahçe olarak işgalci şekilde zilyetliğinde bulundurduğunu belirttiği İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan 8.720,00 metrekare yüz ölçümlü taşınmazı 2003 yılında satın alma talebinde bulunulmuş, söz konusu yerin Gümüşdere Kısırkaya Bölgesi 1/5000 Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı'nda park alanında kaldığı ve donatı alanlarının oluşmasında kolaylık sağlayacağı için satışı uygun görülmediğinden başvuru reddedilmiş, 2005, 2006 ve 2013 yıllarındaki satın alma talepleri de aynı şekilde olumlu karşılanmamış, en son 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarıca düzenlenen... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi kapsamında satın almak için 27/12/2019 tarihinde Milli Emlak Müdürlüğüne başvurulmuş, bu başvuruya cevap verilmemiş ve herhangi bir işlem tesis edilmemiştir.
Dava konusu taşınmazın 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararlarıyla özelleştirme kapsam ve programına alınması sonrasında bu karara istinaden Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nın 26/01/2023 tarih ve 42825 sayılı Olur'uyla 4046 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde "satış" yöntemi ve "pazarlık usulü" uygulanmak suretiyle özelleştirilmesini teminen 27/01/2023-14/03/2023 tarihleri arasında ihale ilanına çıkılmış, ihale ilanı 27/01/2023 tarihli Resmî Gazete'de, davalı idarenin web sitesinde, 29/01/2023 tarihli ... gazetesinde yayınlanmış, ayrıca kamuoyuna duyurulması amacıyla muhtelif kamu kurum ve kuruluşlarına yazılı olarak bildirilmiş, taşınmazın bulunduğu yere de satılık afişinin asılması için ... Holding A.Ş.'nin talimatlandırılması üzerine satılık afişleri asılmıştır.
Dava konusu taşınmazın ihalesinde 14/03/2023 tarihinde son teklifler alınmış ve 31/03/2023 tarihli nihai pazarlık görüşmelerinde 43.800.000-TL teklif veren istekli üzerinde ihale bırakılmış, ihalenin öğrenilmesi üzerine 03/03/2023 tarihinde bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
Davalı idarelerin usule yönelik itirazları geçerli görülmeyerek esasın incelenmesine geçildi.
ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun'un "Amaç ve Kapsam" başlıklı 1. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinde, bu Kanun'un amacının, bu maddede sayılan "kuruluşların" ekonomide verimlilik artışı, kamu giderlerinde azalma sağlamak, Hazineye ait taşınmazları değerlendirmek suretiyle kamuya gelir elde etmek gerekçelerinden birisi ile özelleştirilmelerine ilişkin esasları düzenlemek olduğu belirtilmiş; 2. maddesinde, özelleştirme uygulamalarında esas alınacak ilkeler düzenlenmiş ve maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Kuruluşların özelliklerine ve içinde bulundukları şartlara göre özelleştirme yöntemlerinin belirlenmesi" ilkesinin esas alınacağı; son fıkrasında, maddede belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda alınacak kararlarda öncelikler ile bunların tabi olacağı özelleştirme uygulamalarına ilişkin esas ve usullerin kuruluşların nitelikleri ve ülke ekonomisinin gerektirdiği şartlar da dikkate alınarak Özelleştirme Yüksek Kurulu'nca belirleneceği kurala bağlanmış; 3. maddesinin ikinci fıkrasında Kurul'un görevleri sayılarak, (c) bendinde, "Kuruluşların; satış, kiralama, işletme hakkı devri, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflar ile devredilmelerine ilişkin özelleştirme yöntemlerinden hangisi ile özelleştirileceğini belirlemek"; (d) bendinde, "Özelleştirme programına alınan kuruluşların 'satış, kiralama, işletme hakkı devri, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflarla gerçek ve/veya özel hukuk tüzel kişilerine devredilmesi' yöntemleriyle yapılan ihaleler sonucunda ihale komisyonlarınca verilen nihaî kararları onaylamak" Kurul'un görevleri arasında sayılmış; 37. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, özelleştirme uygulamaları ile ilgili olarak, bu Kanun gereğince yapılacak uygulamalar ile ihale usullerine ilişkin esasların idarece çıkarılacak yönetmeliklerle belirleneceği kurala bağlanmıştır.
Anılan Kanun'un "Özelleştirme Yöntemleri, Değer Tespiti, İhale Yöntemleri" başlıklı 18. maddesinin 1. fıkrasının (A) bendinde özelleştirme yöntemleri, (B) bendinde değer tespiti, (C) bendinde ihale komisyonlarının oluşumu ile ihale usul ve işlemlerine ilişkin düzenlemelere yer verilerek özelleştirme programına alınan kuruluşların değer tespiti çalışmalarının bu Kanun'a göre idarece oluşturulan değer tespit komisyonları tarafından, ihale işlemlerinin bu Kanun'a göre oluşturulan ihale komisyonları tarafından yürütüleceği belirtilmiş ve ihale usulleri arasında sayılan pazarlık usulüne ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir.
09/07/2018 tarih ve 30473 (3. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 85. maddesinde, "24/11/1994 tarih ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun'un; ... e) ... 3. maddesinin birinci fıkrası ... yürürlükten kaldırılmıştır. f) Geçici 28. maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. Geçici Madde 29-Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Özelleştirme Yüksek Kurulu'nca görülmekte olan işler Cumhurbaşkanı veya yetkilendireceği makam tarafından sonuçlandırılır." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan kuraldan, 4046 sayılı Kanun'un 1. maddesinde sayılan "kuruluşların" ekonomide verimlilik artışı, kamu giderlerinde azalma sağlamak, Hazineye ait taşınmazları değerlendirmek suretiyle kamuya gelir elde etmek gerekçelerinden birisi ile özelleştirilebileceği; kuruluşların; satış, kiralama, işletme hakkı devri, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflar ile devredilmelerine ilişkin özelleştirme yöntemlerinden hangisi ile özelleştirileceğini belirlemenin ve özelleştirme programına alınan kuruluşların "satış, kiralama, işletme hakkı devri, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflarla gerçek ve/veya özel hukuk tüzel kişilerine devredilmesi" yöntemleriyle yapılan ihaleler sonucunda ihale komisyonlarınca verilen nihaî kararları onaylamanın Özelleştirme Yüksek Kurulu'nun (Cumhurbaşkanı) görevleri arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi kapsamında dava konusu taşınmazı satın alma hakkı olduğu ileri sürüldüğünden, bu konudaki iddiasını incelemek maksadıyla 09/05/2024 ve 10/09/2024 tarihli ara kararlar ile söz konusu yapı kayıt belgesinin halen geçerli olup olmadığı, bu yapı kayıt belgesi kapsamında taşınmazın satın alınmasına yönelik 27/12/2019 tarihli başvuru dilekçesi üzerine bir işlem tesis edilip edilmediği, bu konuda bir dava açılıp açılmadığının sorulduğu, davacı tarafından cevaben yapı kayıt belgesinin iptaline yönelik bir bildirimin bulunmadığı ve belgenin halen geçerli olduğu, satın alma talebi yönünden ise, satış işlemlerinin uzun süreceği ve neticenin bildirileceğinin söylendiği, bu konuda herhangi bir işlem bildirilmediği için açılmış bir davanın olmadığı belirtilmiş; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ise davacı tarafından ... tarihli ve... sayılı dilekçeler ekinde yer alan 06/07/2018 düzenleme tarihli, ... belge numaralı, ... başvuru nolu ve 21/06/2019 düzenleme tarihli, ... belge numaralı, ... başvuru nolu yapı kayıt belgesine istinaden dava konusu taşınmazın satışının talep edildiği, bahse konu taşınmazın mahallinde yapılan 22/09/2021 tarihli tespitte, taşınmazın 2.930,00 m²'lik kısmının 01/01/1998 tarihinden beri "konut+bahçe" olarak davacı tarafından kullanıldığının tespit edildiği, davacı tarafından bu konuda aleyhlerine açılmış bir davanın bulunmadığı, dava konusu taşınmazın 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile özelleştirme kapsam ve programına alındığı, davacıya ait yapı kayıt belgelerinin halen iptal edilmemiş aktif halde olduğu, anılan belgelere istinaden idarelerince herhangi bir işlem tesis edilmediği ifade edilmiştir.
Hazineye ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş yapıların yapı kayıt belgesine dayalı olarak satın alınması için 31/12/2019 tarihine veya bu sürenin uzatıldığı son tarih olan 31/12/2022 tarihine kadar idareye başvurulması gerektiği, böyle bir başvuru üzerine idarece bir işlem tesis edilerek açık şekilde veya işlem tesis edilmeyerek zımnen talebin reddedilmesi durumunda, bu işlemlere karşı açılacak davada yapı kayıt belgesine dayalı olarak ilgilinin satın alma imkanı veya hakkı bulunup bulunmadığının inceleneceği anlaşılmakta olup, olayda davacının 27/12/2019 tarihli satın alma başvurusunun zımnen reddi işlemine karşı dava açmadığı, bu konuda verilmiş bir kararın bulunmadığı, satın alma talebiyle başvuru yapılmasına ilişkin sürenin 31/12/2022 tarihi itibarıyla dolduğu dikkate alındığında, dava konusu taşınmazın yapı kayıt belgesine dayalı olarak davacıya satılacak yerlerden olup olmadığı veya bu konuda davacının bir hakkı bulunup bulunmadığının işbu davada incelenerek bir sonuca bağlanamayacağı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararıyla özelleştirme kapsam ve programına alınan mülkiyeti Maliye Hazinesi adına kayıtlı İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan 8.720,00 m2 yüzölçümlü taşınmazın Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca satış yöntemiyle özelleştirilmesi amacıyla ihaleye çıkarıldığı, gerçekleştirilen ihale ile 43.800.000-TL bedel üzerinden en yüksek teklifi veren istekliye satılmasına karar verildiği, uyuşmazlığa konu taşınmazın bir kısmını işgalci olarak zilyetliğinde bulunduran ve 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi kapsamında yapı kayıt belgesine dayalı olarak satın alma talebinde bulunan davacının, bu talebinin zımnen reddi işlemine karşı dava açmadığı, bu işleme karşı dava açılmış olsaydı satın alma hakkı ve imkanının olup olmadığının o davada incelenerek çözüme kavuşturulabilecek iken işbu davada belirtilen hususun incelenemeyeceği, satın alma başvuru süresinin 31/12/2022 tarihi itibarıyla sona erdiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, 4046 sayılı Kanun'da yer alan usul ile ekonomide verimlilik artışı, kamu giderlerinde azalma sağlama ve Hazineye ait taşınmazları değerlendirmek suretiyle kamuya gelir elde etme amacına uygun olarak gerçekleştirilen dava konusu ihale ile ihale ilanında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. DAVANIN REDDİNE,
2\. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL
yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3\. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
4\. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 09/04/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Anayasa'nın "Devletleştirme ve Özelleştirme" başlıklı 47. maddesinin ikinci fıkrasında, "Devletin, kamu iktisadi teşebbüslerinin ve diğer kamu tüzelkişilerinin mülkiyetinde bulunan işletme ve varlıkların özelleştirilmesine ilişkin esas ve usuller kanunla gösterilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
18/05/2018 tarih ve 30425 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7142 sayılı Kanun'un verdiği yetkiye dayanılarak Bakanlar Kurulunca 02/07/2018 tarihinde kararlaştırılan 703 sayılı KHK'nın 85. maddesi ile 4046 sayılı Kanun'un "Özelleştirme Yüksek Kurulu ve Görevleri" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Başbakanın başkanlığında, Başbakanın belirleyeceği dört bakandan oluşan Özelleştirme Yüksek Kurulu (Kurul) kurulmuştur. Kurul, üyelerin tamamının katılımı ile toplanır ve kararları oybirliği ile alır. Kurulun sekretarya hizmetleri Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca yürütülür." düzenlemesi yürürlükten kaldırılmakla birlikte, 4046 sayılı Kanun'un, Özelleştirme Yüksek Kurulunun görevlerinin sayıldığı 3. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenleme yürürlükte bulunmaktadır.
Her ne kadar, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin "Kurulların Görevleri" başlıklı Geçici 8. maddesinde, bu Kanun Hükmünde Kararname ile yürürlükten kaldırılan kanun ve kanun hükmünde kararnamelerle bakanlıklar ve kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde yapısı ve görevleri düzenlenmiş olan kurul ve benzeri birimlerin, bu maddenin yürürlüğe girdiği 09/07/2018 tarihinde yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine aktarılmayanlara ait ve politika belirlemeye ilişkin görev ve yetkiler haricindeki diğer görev ve yetkilerin, Cumhurbaşkanlığına veya yetkilendirilecek kurum ya da makama devredilmiş sayılacağı belirtilmiş ise de, Özelleştirme Yüksek Kuruluna 4046 sayılı Kanun'la verilmiş görev ve yetkilerin bizzat kimin tarafından kullanılacağı konusunda açık bir kurala yer verilmemiştir.
Nitekim, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 8. maddesine dayanılarak hazırlanan 01/08/2018 tarih ve 2018/3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle 703 sayılı KHK ile yürürlükten kaldırılan 4046 sayılı Kanun'un 3. maddesinin birinci fıkrasında yapısı düzenlenen Özelleştirme Yüksek Kuruluna 4046 sayılı Kanun'la verilmiş görev ve yetkileri kullanacak makamın bizzat "Cumhurbaşkanı" olduğu belirtilmiştir. Görüleceği üzere, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname veya yasal bir düzenleme ile yetkili makam tespit edilmediğinden, Genelge'ye ekli 1 sayılı cetvelin üçüncü sırasında Özelleştirme Yüksek Kuruluna ait görev ve yetkileri kullanacak Makamı gösteren ayrık bir düzenlemeye daha gerek duyulmuştur.
Öte yandan, 4046 sayılı Kanun'un 3. maddesinin birinci fıkrasında yapısı düzenlenen Özelleştirme Yüksek Kurulunun görev ve yetkisinin tevdi edildiği makamın Cumhurbaşkanı olduğu 01/08/2018 tarih ve 2018/3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'ne ekli 1 sayılı listenin üçüncü sırasında tespit edilmiş ise de, Özelleştirme Yüksek Kuruluna ait görev ve yetkiler arasındaki özelleştirme kapsam ve programına alma konusunda karar verecek makamın, Genelge hükümleri ile tespit edilmesi, normlar hiyerarşisine açıkça aykırıdır.
Yetki kuralları, idari kararların, Anayasa ve kanunların yetkili kıldığı organ, makam ve kamu görevlileri tarafından alınmasını ifade etmektedir. "Görev ve yetki" kamu düzeninden olup, varlıkların özelleştirme kapsam ve programına alınması hususunda karar verecek makamın da alt düzenleyici işlem niteliğindeki Genelge ile değil, ancak üst hukuk normu niteliğindeki ve Anayasa'nın 47. maddesinin ikinci fıkrasının açık hükmü gereğince, kanun ile düzenlenmesi gerekmektedir.
Bu nedenle, Özelleştirme Yüksek Kuruluna ait görev ve yetkiler konusunda bizzat karar alacak makamın, üst hukuk normlarında belirlenmediği, 01/08/2018 tarih ve 2018/3 sayılı Genelge'ye ekli 1 sayılı listenin üçüncü numarasında Genelge ile tespit edilmiş yetkiye dayalı şekilde işlem tesis edildiği dikkate alınarak dava konusu işlemin, yetki kuralları yönüyle hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 85. maddesinin (f) bendi ile 4046 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 29. madde, 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Dolayısıyla 703 sayılı KHK'nin yürürlüğe girdiği 09/07/2018 tarihinde "görülmekte olan işler"in, bu tarih itibarıyla devam eden özelleştirmeye ilişkin işlemler olduğu ve bu işlemlere yönelik yetkinin de "geçici" nitelikteki yasa hükmü ile eklendiği göz önüne alındığında, 703 sayılı KHK yürürlüğe girdikten sonra tesis edilen 18/05/2022 tarihli kapsam ve programa alma işleminin 09/07/2018 tarihi itibarıyla devam eden işler kapsamında olduğundan söz edilemez.
Nitekim, değinilen Geçici 29. maddedeki, "... veya yetkilendireceği makam ..." ibaresinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesinde açılan davada verilen 07/12/2023 tarih ve E:2018/117, K:2023/212 sayılı kararda Anayasa Mahkemesi de Geçici 29. maddeyi incelerken aynı yönde değerlendirme yapmıştır.
Bu itibarla, dava konusu taşınmazın, özelleştirme kapsam ve programına alınmasına, satış, kiralama, gelir ortaklığı modeli ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflar, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi veya işletme hakkının verilmesi yöntemlerinden biri ya da birkaçının birlikte uygulanarak özelleştirilmesine, özelleştirme işlemlerinin 31/12/2025 tarihine kadar tamamlanmasına ilişkin 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 4046 sayılı Kanun'un Geçici 29. maddesi kapsamındaki görülmekte olan işler niteliğinde bulunmadığından, bu maddeye dayanılarak işlem tesis edilmesi hukuken mümkün değildir.
Kaldı ki, Geçici 29. maddeyle, sadece bu Kanun Hükmünde Kararname'nin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Özelleştirme Yüksek Kurulunca "görümekte olan işlerin" Cumhurbaşkanı veya yetkilendireceği makam tarafından sonuçlandırılacağına ilişkin düzenlemeye gerek duyulmuş olması da, Özelleştirme Yüksek Kurulunun Geçici 8. madde kapsamında olmadığını göstermektedir.
Açıklanan nedenlerle, yetki yönünden hukuka aykırı olan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı karara dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde de bu nedenle hukuka uygunluk bulunmadığından iptaline karar verilmesi gerektiği oyu ile karara katılmıyorum.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.