Danıştay danistay 2024/5028 E. 2024/4257 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5028
Karar No : 2024/4257

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... İdaresi Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :... Sendikası
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı Sendika tarafından, Van Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ile ... Birliği Sendikası (...-SEN) arasında 28/12/2021 tarihinde imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin "Sözleşmenin kapsamı ve yararlanma koşulları" başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin iptali talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile yapılan kesintilerin iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 15. maddesinde, belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinde istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebileceği, sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarının, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'na göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanun'da öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirleneceğinin hükme bağlandığı; öte yandan, 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin üçüncü kısmının dördüncü bölümünde yer alan "Sosyal denge tazminatı" başlıklı 1. maddesinin ikinci fıkrasında, ''Sosyal denge sözleşmesinin taraf sendikası, üyesi olmayan kamu görevlilerinden, aynı unvanlı üyesinden aldığı aidatın iki katına kadar sosyal denge sözleşmesi aidatı alabilir. Bu aidatı ödeyen kamu görevlileri, söz konusu sözleşmeden aynı usul ve esaslar dahilinde yararlanır." kuralına yer verilmiş ise de; Danıştay Onikinci Dairesinin 08/06/2022 tarih ve E:2021/6968 sayılı kararıyla söz konusu düzenlemenin yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği; bakılan uyuşmazlıkta, 28/12/2021 tarihinde imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, sözleşmenin tarafı olan ...-SEN üyesi olmayan personelden, ...-SEN üyesi personelin ödediği sözleşme aidatının iki katı oranında sözleşme aidatı alınmasının öngörüldüğü; buna göre, sözleşmeye taraf olan sendikanın dışında kalan sendikaların üyesi olan veya hiçbir sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinden dayanışma aidatı veya başka adlar altında farklı oranlar üzerinden ödenti (aidat) alınmasına ilişkin hükümlerin, aynı kadro veya pozisyonlarda bulunan kamu görevlileri arasında ayrım (eşitsizlik) yaratacağı ve Anayasa'ya aykırı olduğu; ayrıca, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 1. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sosyal denge sözleşmesinin taraf sendikasının, üyesi olmayan kamu görevlilerinden, aynı unvanlı üyesinden aldığı aidatın iki katına kadar sosyal denge sözleşmesi aidatı alabileceğine dair düzenlemenin Danıştay Onikinci Dairesince yürütmesinin durdurulması ve yasal düzenlemede de sosyal denge tazminatı alan kamu görevlilerinden dayanışma aidatı ya da sözleşme aidatı kesilmesine imkân sağlayan bir kurala yer verilmemesi karşısında, sözleşmenin tarafı olan sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinden sözleşme aidatı alınmasında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yapılan kesintilerin iadesine karar verilmiştir.


Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Usule ilişkin olarak davanın süresinde açılmadığı; 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 1. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sosyal denge sözleşmesine taraf sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinden, iki katına kadar sosyal denge sözleşmesi aidatı alınabilmesine ilişkin düzenlemenin Danıştay Onikinci Dairesince yürütmesinin durdurulması üzerine, Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesinde yer alan düzenlemenin karar tarihinden itibaren uygulanmadığı; bununla birlikte anılan Sözleşmeyle ilgili iptal kararı verilmemesi nedeniyle kesintilerin iadesinin yapılmadığı; dava konusu işlemin mevzuata ve hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu işlemin dayanağını oluşturan ve 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin üçüncü kısmının dördüncü bölümünde yer alan "Sosyal denge tazminatı" başlıklı 1. maddesinin ikinci fıkrasının, Danıştay Onikinci Dairesinin 30/03/2023 ve E:2021/6335, K:2023/1511 sayılı kararıyla iptal edildiği anlaşıldığından, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2\. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile işlem nedeniyle yapılan kesintilerin iadesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3\. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 16/10/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.