Danıştay danistay 2022/82 E. 2025/3827 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/82
Karar No : 2025/3827

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİLLER (DAVALI YANINDA) : 1-...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
2- ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniğinde 23/10/2013 tarihinde yapılan ameliyat sonucu felç kalmasında davalı idarenin hizmet kusur bulunduğundan bahisle uğranıldığı ileri sürülen zarara karşılık 1.000,00 TL maddi ve 300.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 7. Adli Tıp İhtisas Kurulundan alınan raporun birlikte değerlendirilmesinden, davacının 23/10/2013 tarihinde Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan laparoskopik histerektomi ve bilateral salpingooferektomi operasyonunun endikasyon ve tekniğinin uygun olduğu, bu tür operasyonlar sonrası her türlü dikkat ve özene rağmen beyin kanaması gelişmesinin komplikasyon olarak nitelendirildiği, operasyon sonrası nörolojik bulguları olan hastaya nöroloji ve nöroşirürji konsültasyonları istenilmesinin ve cerrahi girişim yapılmadan nöroloji yoğun bakımda medikal tedavi ile takip edilmesinin uygun olduğu, dolayısıyla komplikasyon yönetiminin güncel tıp bilgilerine uygun yapıldığının anlaşıldığı, Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinde davacının tedavisine katılan hekimlerin eylemlerinin tıp biliminin güncel kabul görmüş ilke ve kurallarına uygun olduğu, sağlık hizmetinin yürütülmesinde idarenin organizasyon hatası tespit edilmediği, yapılan operasyonlar öncesinde risklerin anlatılıp davacı ve yakınından yazılı onamın alınmış olduğu, davacı ve yakınının aydınlatılarak onay verdiği, buna ilişkin belgenin dava dosyasında bulunduğu da görüldüğünden söz konusu sağlık hizmetini sağlık personeli aracılığı ile yürüten idareye atfı kabil bir kusur bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, ameliyat öncesi gerekli bilgilendirmenin yapılmadığı, komplikasyonlar hakkında sözlü olarak bilgilendirilmediği, ameliyatı yapacak doktorun dahi bilinmediği, ameliyat sonrası gerekli kontrollerin yapılmadığı, ortaya çıkan sonucun geç fark edildiği, bu sebeple erken müdahale şansının kaybedildiği, fizik tedavi için yirmi gün sıra beklediği, komplikasyon yönetiminin de tıp kurallarına aykırı ve yetersiz olduğu iddialarıyla temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare ve davalı idare yanında müdahil Mehmet Selçuk Uluer tarafından davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup diğer müdahil Mustafa Başaran tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden, davacının düzensiz kanama şikayeti ile başvurduğu Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 27/08/2013 tarihinde tedavi amaçlı küretaj işlemi yapıldığı, alınan örneklerde rahim içi kitle ve doku büyümesi tespit edildiği, bunun üzerine ameliyat kararı alındığı, ameliyat öncesi yapılan kontrollerinde diyabet ve hipertansiyon hastalıkları bulunduğunun tespit edildiği, operasyon olabileceği kanaatine varıldığı, 23/10/2013 tarihinde rahim, yumurtalık ve follop tüplerinin çıkarılması operasyonu yapıldığı, operasyon öncesi anestezi sırasında tansiyonunun 175/85 mmHG'ye kadar çıktığı, ancak sonraki süreçte normal seyrettiği, operasyona saat 09.30'da başlandığı ve davacının 11.30 sıralarında uyandırma odasına alındığı, operasyon sonrası uyandırma odasında tansiyon takibinin yapıldığı ve izlem çizelgesinde dört ekstremitenin de hareketli olduğu belirtilerek 12.30'da servise çıkarıldığı, saat 13.00'den itibaren serviste izleminin yapıldığı, saat 17.00'den sonra tansiyonunda yükselme tespit edildiği ve sonrasında davacının vücudunun sağ tarafından güçsüzlük ve felç hali ile birlikte davacıda bilinç bulanıklığı meydana geldiği, bunun üzerine nöroloji ve nöroşirürji konsültasyonu istenildiği, çekilen beyin bilgisayarlı tomografi incelemesinde yaklaşık 52x37 mm boyutunda kanama ile uyumlu alan izlendiği, acil cerrahi girişim düşünülmediği, nöroloji yoğun bakımda 18/11/2013 tarihine kadar takip ve tedavisinin yapılarak taburcu edildiği, aynı gün Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine yatışının yapıldığı, 20/11/2013 tarihinde taburcu edildiği, sonraki takiplerinin çeşitli hastanelerin fizik tedavi ve rehabilitasyon bölümlerinde yapıldığı, akabinde davacı tarafından uygulanan tetkik, tedavi ve operasyonun hatalı olduğu, operasyon sonrası felç kaldığı, operasyonu yapan doktor ve personelin kusurunun bulunduğu ileri sürülerek meydana gelen zararın tazmini istemiyle 21/06/2016 tarihinde ...İdare Mahkemesinde dava açıldığı, ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile dava dilekçesinin Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna tevdine karar verildiği ve bu kararın 05/10/2016 tarihinde anılan Kuruma tebliğ edildiği, akabinde davacı tarafından 25/12/2017 tarihinde davalı idareye başvuru yapıldığı, başvurunun 04/01/2018 tarihli yazı ile reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamında, davacı hakkında düzenlenen Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 17/06/2015 tarihli Engelli Sağlık Kurulu Raporunda; hipertansiyon, diyabet, beyin kanaması sekeli, epilepsi, sağ üst ekstremitelerde felç, ağır yürüme, tripodla spastik yürüyüş tespitlerine yer verilerek davacının %92 oranında engelli olduğu, raporun sürekli olduğu belirtilmiştir.
Uyuşmazlıkta, davalı idarenin hizmet kusuru bulunup bulunmadığı hususunun tespiti amacıyla Adli Tıp Kurumu 7. İhtisas Kurulu tarafından hazırlanan ... tarih ve ... karar sayılı raporda özetle; "... kişiye 23/10/2013 tarihinde Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan laparoskopik histerektomi ve bilateral salpingooferektomi operasyonunun endikasyon ve tekniğinin uygun olduğu, bu tür operasyonlar sonrası her türlü dikkat ve özene rağmen beyin kanaması gelişmesinin komplikasyon olarak nitelendirildiği, operasyon sonrası nörolojik bulguları olan hastaya nöroloji ve nöroşirürji konsültasyonları istenilmesinin ve cerrahi girişim yapılmadan nöroloji yoğun bakımda medikal tedavi ile takip edilmesinin uygun olduğu, dolayısıyla komplikasyon yönetiminin güncel tıp bilgilerine uygun yapıldığının anlaşıldığı cihetle, Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesinde kişinin tedavisine katılan hekimlerin eylemlerinin tıp biliminin güncel kabul görmüş ilke ve kurallarına uygun olduğu, sağlık hizmetinin yürütülmesinde idarenin organizasyon hatası tespit edilmediği ..." yönünde görüş belirtilmiştir.
İdare Mahkemesince anılan rapor hükme esas alınarak davanın reddine karar verilmiş, temyize konu karar ile de davacının istinaf başvurusu reddedilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT:
İdare kural olarak yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya işlemlerden doğan zararlar idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.
Yasalarla kendisine verilen ve yapmakla yükümlü bulundukları kamu görevlerini yapmayan veya gereği gibi yerine getirmeyen idarelerin, bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi suretiyle hizmetin kötü veya geç işlemesi, gereği gibi işlememesi veya hiç işlememesi ve bu yüzden bir zarara sebebiyet yerilmiş olması, idarelere meydana gelen zararın tazmini sorumluluğunu yüklemektedir. İdare Hukuku öğretisine göre, tazminat davalarında idarelerin hukuki sorumluluğundan söz edebilmek için ortada bir zararın bulunması ve bunun idarelere yüklenebilen bir işlem veya eylemden doğması bir başka deyişle zararla idari faaliyet arasında illiyet bağının bulunması gerekir. Anlaşılacağı üzere idarenin kamu hizmetinin yürütülmesinden doğan zarardan sorumlu tutulmasını gerektiren kuramlardan birisi hizmet kusurudur. Genel olarak hizmet kusuru bir kamu hizmetinin kuruluş ve işleyişindeki aksaklık ve bozukluğu ifade etmektedir.
İdarenin hukuki sorumluluğundan söz edebilmek için, ortada bir zararın bulunmasının yanında, bunun idareye yüklenebilen bir işlem veya eylemden doğması, başka bir deyişle zararla idari faaliyet arasında nedensellik bağının kurulabilmesi gerekir. Zararla idari faaliyet arasında nedensellik bağının bulunmaması, zararın idari faaliyetten doğmadığını gösterir. Zararın oluşmasında zarara uğrayanın ya da üçüncü kişinin kusurunun bulunması halinde ise idarenin tazmin sorumluluğunun ortadan kalkacağı ya da kusur ölçüsünde azalacağı açıktır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

A) Temyiz İstemine Konu Kararın Davacının Maddi Tazminat İsteminin Reddine Yönelik Kısmının İncelenmesi:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın anılan kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Temyiz İstemine Konu Kararın Davacının Manevi Tazminat İsteminin Reddine Yönelik Kısmının İncelenmesi:
Yukarıda bahsi geçen Adli Tıp Kurumu raporunda beyin kanaması gelişmesinin komplikasyon olarak nitelendirildiği ve komplikasyon yönetiminin uygun olduğu, dolayısıyla ilgili hekim veya personelin tüm girişimlerinin tıbben kabul görmüş genel ilke ve kurallarına uygun olduğu, ilgililere atfı kabil bir kusur bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği gözetildiğinde maddi tazminata hükmedilmesi koşulları oluşmamıştır.
Öte yandan, manevi tazminat, patrimuanda meydana gelen bir eksilmeyi karşılamaya yönelik bir tazmin aracı değil, tatmin aracıdır. Olay nedeniyle duyulan elem ve ızdırabı kısmen de olsa hafifletmeyi amaçlar. Belirtilen niteliği gereği manevi tazminatın zenginleşmeye yol açmayacak şekilde belirlenmesi gerekmekte ise de tam yargı davalarının niteliği gereği olarak da takdir edilen miktarın aynı zamanda idarenin kusurunun ağırlığını ortaya koyacak bir oranda olması gerekmektedir.
Manevi zararın varlığı, sadece şeref, haysiyet ve onur kırıcı işlem ve eylemlere maruz kalmış ya da kişilerin vücut bütünlüğünün ihlal edilmiş olmasına, ölüm nedeniyle ağır bir elem, üzüntü duyulması şartına bağlı olmayıp; idarenin yürütmekle yükümlü olduğu kamu hizmetini gereği gibi eksiksiz olarak sunamaması nedeniyle ilgililerin yeterli hizmet alamamalarından dolayı üzüntü ve sıkıntı duymaları da manevi zararın varlığı ve manevi tazminata hükmedilmesi için yeterli bulunmaktadır.
Uyuşmazlıkta, Adli Tıp Kurumu raporunda her ne kadar beyin kanaması gelişmesinin komplikasyon olarak nitelendirildiği ve komplikasyon yönetiminin uygun olduğu, dolayısıyla ilgili hekim veya personelin tüm girişimlerinin tıbben kabul görmüş genel ilke ve kurallara uygun olduğu, ilgililere atfı kabil bir kusur bulunmadığı yönünde görüş bildirilmiş ve tıbbi müdahalelerden önce davacıya aydınlatılmış onam belgesi imzalatılarak rızası alınmış ise de, davalı idarece hazırlanan ...tarih ve...sayılı Ön İnceleme Raporunda hasta ve yakınlarına aydınlatılmış onam imzalatılırken sağlık meslek mensuplarının hasta münasebetlerinde daha dikkatli davranmaları gerektiğinden uyarılmaları yönünde kanaate varıldığı ve davacının kendisine ayrıntılı bilgilendirme yapılmadığı yönündeki iddiaları dikkate alındığında, yürütülen sağlık hizmetlerinin gereği gibi işletilmediği konusunda davacıda endişe ve üzüntü oluştuğu sonucuna varılmış olup, bu nedenle uğranılan manevi zararın, manevi tazminata hükmedilmesi suretiyle karşılanması gerekmektedir.
Bu durumda, davacının manevi tazminat isteminin tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken davacının manevi tazminat isteminin reddine yönelik İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine yönelik temyize konu kararın anılan kısmında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1\. Davacının temyiz isteminin kısmen KABULÜNE, kısmen REDDİNE,
2\. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının maddi tazminata yönelik kısmının ONANMASINA, manevi tazminata yönelik kısmının BOZULMASINA,
3\. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 16/09/2025 tarihinde maddi tazminat yönünden oy birliğiyle, manevi tazminat yönünden oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.


(X)-KARŞI OY :

Temyiz incelemesine konu karar, usul ve hukuka uygun olduğundan kararın manevi tazminata ilişkin kısmının da onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki Daire kararına katılmıyorum.