Danıştay'dan Vergi Borcu Yapılandırmasında Kanuni Temsilci Sorumluluğu Hakkında Emsal Karar

T.C.

D A N I Ş T A Y

VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas No : 2023/217

Karar No : 2025/20

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı - ...

(... Vergi Dairesi Müdürlüğü)

VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...

VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :

Dava konusu istem: Davacı adına, ... LPG ve Dayanıklı Tüketim Malları Ticaret Limited Şirketine ait muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ve ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Dava konusu ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emri yönünden yapılan değerlendirme:

Anılan ödeme emrinin 1. ila 5., 12. ila 14., 19., 20., 40., 41., 43. ila 45. sıralarında yer alan amme alacaklarının 6736 sayılı Kanun kapsamında; 9. ila 11., 15. ila 18., 21. ila 23., 25., 26., 37. ila 39. ve 42. sıralarında yer alan amme alacaklarının ise 7020 sayılı Kanun kapsamında asıl borçlu şirket tarafından yapılandırıldığı, ancak yapılandırma şartlarına uyulmaması nedeniyle yapılandırmaların iptal edildiği anlaşılmaktadır.

Yapılandırılarak nitelik değiştiren vergi borçları yeni bir borç haline geldiğinden, yapılandırmanın iptali üzerine, yapılandırılan fakat ödenmeyen vergi borçları için öncelikle asıl borçlu şirket adına ödeme emri düzenlenmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, yapılandırmaların iptali üzerine şirket hakkında yeniden ödeme emri düzenlenmediği görülmüştür.

Bu durumda, yapılandırmanın iptali sonrasında asıl borçlu şirket hakkındaki takibin usulüne uygun surette neticelendirilmediği anlaşıldığından, kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen dava konusu ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin yukarıda sayılan sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Ödeme emrinin diğer kısımları yönünden davacının kanuni temsilcisi sıfatıyla sorumlu tutulabilmesi için aranan şartların gerçekleştiği anlaşıldığından, ödeme emrinin bu kısımlarında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Dava konusu ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emri yönünden yapılan değerlendirme:

Anılan ödeme emrinin 1., 2., 5., 8., 9. ve 11. sıralarında yer alan amme alacaklarının 7020 sayılı Kanun kapsamında asıl borçlu şirket tarafından yapılandırıldığı, ancak yapılandırma şartlarına uyulmaması nedeniyle yapılandırmanın iptal edildiği anlaşılmaktadır.

Yapılandırılarak nitelik değiştiren vergi borçları yeni bir borç haline geldiğinden, yapılandırmanın iptali üzerine, yapılandırılan fakat ödenmeyen vergi borçları için öncelikle asıl borçlu şirket adına ödeme emri düzenlenmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, yapılandırmanın iptali üzerine şirket hakkında yeniden ödeme emri düzenlenmediği görülmüştür.

Bu durumda, yapılandırmanın iptali sonrasında asıl borçlu şirket hakkındaki takibin usulüne uygun surette neticelendirilmediği anlaşıldığından, kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen dava konusu ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin yukarıda sayılan sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Ödeme emrinin diğer kısımları yönünden davacının kanuni temsilcisi sıfatıyla sorumlu tutulabilmesi için aranan şartların gerçekleştiği anlaşıldığından, ödeme emrinin bu kısımlarında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Karar sonucu:

Vergi mahkemesi bu gerekçeyle 05/01/2018 tarih ve 1 takip numaralı ödeme emrinin 1. ila 5., 9. ila 23., 25., 26., 37. ila 45. sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmı ile ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin 1., 2., 5., 8., 9. ve 11. sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmını iptal etmiş; diğer yönlerden davayı reddetmiştir.

Tarafların istinaf istemlerini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Vergi Dava Dairesi, Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istemleri reddetmiştir.

Tarafların temyiz istemlerini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesinin 21/04/2022 tarih ve E:2019/5422, K:2022/2007 sayılı kararı:

... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin 1. ila 5., 9. ila 23., 25., 26., 37. ila 45. sıralarında yer alanlar haricindeki amme alacaklarına ilişkin kısmı ile ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin 1., 2., 5., 8., 9. ve 11. sıralarında yer alanlar haricindeki amme alacaklarına ilişkin kısmı yönünden davanın reddi yolundaki vergi mahkemesi kararının hüküm fıkrasına davacı tarafından yöneltilen istinaf isteminin reddine dair bölge idare mahkemesi hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle hukuka uygun bulunmuş olup davacı tarafından ileri sürülen iddialar kararın anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Diğer taraftan, yapılandırılan borcun ödenmemesi halinde yapılandırmaya ilişkin kanun hükmünden yararlanma hakkının kaybedileceği açıktır. Böyle bir durumda yapılandırmadan önceki aşamaya dönüleceğinden, asıl borçlu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Bu durumda, bölge idare mahkemesi kararının, Vergi mahkemesi kararının, ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin 1. ila 5., 9. ila 23., 25., 26., 37. ila 45. sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmı ile 05/01/2018 tarih ve 3 takip numaralı ödeme emrinin 1., 2., 5., 8., 9. ve 11. sıralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrasına davalı tarafından yöneltilen istinaf isteminin reddine dair hüküm fıkrasının, şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun şekilde tebliğ edilip edilmediği, amme alacağının şirketten tahsili imkanının bulunup bulunmadığı gibi hususlar araştırılarak yeniden karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

Daire bu gerekçeyle, davacının temyiz istemini reddederek bölge idare mahkemesi kararının, davacının istinaf isteminin reddine dair hüküm fıkrasını onamış; davalının temyiz istemini kabul ederek anılan kararın davalının istinaf isteminin reddine dair hüküm fıkrasını bozmuştur.

Yargısal yetki alanının yeniden belirlenmesi nedeniyle dosyanın gönderildiği ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle bozulan hüküm fıkrası yönünden ilk kararında ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Sertelli LPG ve Dayanıklı Tüketim Malları Ticaret Limited Şirketine ait vergi borçları bakımından davacının kanuni temsilci sıfatıyla sorumlu tutulabilmesinin şartlarının oluştuğu, dava konusu ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Üçüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :

Özel kanunlar uyarınca amme alacağının yapılandırılması ile vergi borcu ödeme planına bağlanmakta ve tahsil zamanaşımı kesilmektedir.

Cebren tahsil ve takip işlemleri kapsamında düzenlenip tebliğ edilen ödeme emrinden sonra, yapılandırma başvurusuyla kamu alacağının bir ödeme planına bağlanması durumunda, cebren tahsil ve takip süreci geldiği aşama itibarıyla durdurulacak ve ödeme planına göre kamu alacağı tahsil edilecektir. Yapılandırılan borcun ödenmemesi durumunda ise ilgili kanun hükümlerinden yararlanma hakkı kaybedilecek ve yapılandırma öncesindeki hukuki duruma, diğer bir deyişle, cebren tahsil ve takip sürecinde yapılandırma öncesindeki aşamaya dönülecektir.

Davacı hakkında yürütülen cebren tahsil ve takip işlemlerinin geldiği aşama dikkate alındığında dava konusu ödeme emirlerinin içeriği amme alacakları için davacının kanuni temsilcisi olduğu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Bu kapsamda, Danıştay Üçüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.

KARAR SONUCU :

Açıklanan nedenlerle;

1. Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,

2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,

3. Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına,

05/02/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

X - KARŞI OY:

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında ısrar kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.