Danıştay 7. D 2023/4597 K.

Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2021/4981 E. , 2023/4597 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

YEDİNCİ DAİRE

Esas No : 2021/4981

Karar No : 2023/4597

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına

… (… ) Gümrük Müdürlüğü

VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Mağazacılık Ticaret ve Pazarlama Limited Şirketi

VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :

Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı antrepo beyannameleri muhteviyatı kumaş cinsi eşyanın … Antrepo ve Lojistik Hizmetleri Dış Ticaret Limited Şirketi'ne ait antrepoda yapılan tespitlere göre beyan edilenden farklı, eksik ve dahilde işleme izin belgeleri ile uyumlu olmadığından bahisle tahakkuk ettirilen gümrük, ilave gümrük ve katma değer vergileri ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesinin 1. fıkrası uyarınca eksik çıkan eşyaya ilişkin olarak gümrüklenmiş değerin iki katı tutarında karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesine ilişkin olarak; beyannamenin birinci kalemindeki eşyalarda bir eksikliğin tespit edilemediği, ikinci kalemde yer alan eşyaların dahilde işleme izin belgesi ile uyumlu olmadığı, GTİP yönünden uyumsuzluğun olduğu saptanmış ise de, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesi uyarınca ek tahakkuk yapılabilmesi ve para cezası kararı alınabilmesi için antrepodaki eşyanın noksan çıkması veya değiştirilmesi gerektiği, dava konusu olayda ise, bu yönde herhangi bir somut tespitin bulunmadığı, anılan maddede belirtilen koşulların gerçekleşmediği, … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesi yönünden ise; beyanname muhteviyatı eşyanın eksiksiz ve hasarsız olarak antrepoya teslimi akabinde sorumluluğun artık antrepo işleticisine ait olduğu, anılan beyannameye ilişkin olarak … Antrepo ve Lojistik Hizmetleri Dış Ticaret Limited Şirketi'nin açmış olduğu davada dosya kapsamı tutanak ve kimya bilirkişi raporuna göre antrepo şirketinin sorumluluğu mevcut olduğundan davanın reddi yönünde … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının bulunduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Antrepo beyannamesi muhteviyatı eşyaların yapılan inceleme neticesinde beyan edilenden noksan ve farklı olduğunun belirlendiği, eşyanın telef olduğu, çalındığı veya gümrük gözetimi altında işlemeye konu edildiği yönünde davacının iddiasının da mevcut olmadığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu kararın … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesinden kaynaklı tahakkuk ve cezaya dair hüküm fıkrasının onanması, kararın … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesinden kaynaklı tahakkuk ve cezaya dair hüküm fıkrasının ise, bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY :

Davacı adına tescilli … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı antrepo beyannameleri muhteviyatı kumaş cinsi eşyanın … Antrepo ve Lojistik Hizmetleri Dış Ticaret Limited Şirketi'ne ait antrepoda yapılan tespitlere göre beyan edilenden farklı, eksik ve dahilde işleme izin belgeleri ile uyumlu olmadığından bahisle tahakkuk ettirilen gümrük, ilave gümrük ve katma değer vergileri ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesinin 1. fıkrası uyarınca eksik çıkan eşyaya ilişkin olarak gümrüklenmiş değerin iki katı tutarında karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinin 1. fıkrasının 11. bendinde, "yükümlü" deyiminin, gümrük yükümlülüğünü yerine getirmekle sorumlu olan bütün kişileri ifade ettiği belirtilmiş; aynı fıkranın 17. bendinde, "beyan sahibi" deyiminden, kendi adına beyanda bulunan veya adına beyanda bulunulan kişinin anlaşılması gerektiği açıklanmış, 181. maddesinde, ithalatta gümrük yükümlülüğünde yükümlünün beyan sahibi olduğu kuralına yer verilmiş, 192. maddesinde, aynı gümrük vergilerinin ödenmesinden birden çok yükümlünün sorumlu olduğu hallerde, bunların söz konusu vergilerin ödenmesinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarına değinilmiş, 236. maddesinin 1. fıkrasında ise, teminat alınmış olsa bile, gümrük işlemlerine başlanmadan veya bu işlemler bitirilip gümrük idaresinin izni alınmadan gümrük antrepoları veya gümrük idaresince eşya konulmasına izin verilen yerlerden kısmen veya tamamen eşya çıkarılması veya buralardaki eşyanın değiştirilmesi ya da yapılan sayımlarda kayıtlara göre eşyanın bir kısmının noksan olduğunun anlaşılması hallerinde, bu eşyanın gümrük vergilerinin yanı sıra gümrüklenmiş değerinin iki katı idari para cezası verileceği kurala bağlanmıştır.

Gümrük Yönetmeliği'nin 522. maddesinin 1 ve 2. fıkrasında antrepo işleticileri ve kullanıcılarının eşyanın gümrük antreposunda bulunduğu sürece gümrük gözetimi altında bulundurma ve iyi muhafaza edilmesi için gerekli yükümlülükleri yerine getirme, antrepoya alınan eşyanın girerken gümrük idaresince tespit edilen miktarı üzerinden, şayet tespit yok ise, belgelerinde yazılı miktarları üzerinden, antrepoda eşya değiştirilmesinden sorumlu bulundukları belirtilmiştir.

Öte yandan, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 14. maddesinin 1. fıkrasında da, kabahatin işlenişine birden fazla kişinin iştirak etmesi halinde, bu kişilerin her biri hakkında fail olarak idari para cezası verileceği öngörülmüş; 3. fıkrasında ise, kabahate iştirak için kasten ve hukuka aykırı işlenmiş bir fiilin varlığının yeterli olduğu belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan bölge idare mahkemesi kararının, … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesine ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir.

Temyize konu kararın, … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesine ilişkin hüküm fıkrasına gelince;

Her ne kadar mahkemece dava konusu işlemin … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesinden kaynaklı kısmına dair, olayda, ihtilafa konu eşyaların bulunduğu antrepo işleticisi olan … Antrepo ve Lojistik Hizmetleri Dış Ticaret Limited Şirketi'nin sorumluğunun bulunduğu, bu hususun anılan şirket hakkında iştirak hükümleri nedeniyle kesilen para cezasına ilişkin olarak verilen vergi mahkemesi kararında da belirtildiği, eşya üzerinde tasarruf yetkisi ile kusuru bulunmayan davacıya sorumluk atfedilemeyeceği gerekçesiyle iptaline karar verilmiş ve davalı idarenin istinaf başvurusu reddedilmiş ise de, yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, davacının, eylemine iştirak ettiği dava dışı antrepo işleticisinin sorumluluğunun bulunması, gümrük yükümlülerinden biri olan davacının sorumluğunu ortadan kaldırmayacaktır.

Anılan nedenlerle, davacı hakkında yapılan tahakkuk ve ceza işleminin dayanağı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesinin 1. fıkrası olduğundan, Dairece … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesine ilişkin olarak uyuşmazlığın anılan maddede belirtilen şartların davacı açısından oluşup oluşmadığının araştırılarak değerlendirilmesi suretiyle çözümlenmesi gerektiğinden, aksi yönde verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen de kabulüne,

2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının, … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesinden kaynaklı tahakkuk ve para cezasına dair hüküm fıkrasının ONANMASINA,

3. Kararın, … tarih ve … sayılı antrepo beyannamesinden kaynaklı tahakkuk ve para cezasına dair hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA,

4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,

5. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 27/11/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.