Danıştay 7. D 2023/4917 K.

Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2021/3067 E. , 2023/4917 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

YEDİNCİ DAİRE

Esas No : 2021/3067

Karar No : 2023/4917

TEMYİZ EDENLER: 1-(DAVACI): … Makina Tekstil İmalat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

VEKİLİ : Av. …

             2.  (DAVALI): … Bakanlığı adına… Gümrük Müdürlüğü

VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :

Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli … tarih ve … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi ile Malezya menşeli olarak beyan ve ithal edilen eşyanın sonradan yapılan kontrolünde gerçekte anılan ülke menşeli olmadığının tespit edildiğinden bahisle tavizli vergi uygulamasından yararlandırılmamak suretiyle tahakkuk ettirilen gümrük ve ilave gümrük vergisi, dampinge karşı vergi ve ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi ile bu vergiler üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezalarına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, uyuşmazlık konusu beyanname ile Malezya menşeli olarak beyan ve ithal edilen eşyalar için ibraz edilen menşe belgesi ve fatura beyanları üzerinde yapılan sonradan kontrol sonucunda, anılan belgenin sahte olduğu ve Malezya makamları tarafından düzenlenmiş herhangi bir menşe belgesinin de bulunmadığının tespit edildiği; diğer taraftan, eşyanın ithalinden önce devri ile birlikte gümrük vergileri ile para cezaları da dahil olmak üzere tüm hukuki sorumlulukların devralana geçeceği, bu durumda, ithalat yapılırken kanuni vergiler yerine tercihli vergiler uygulanması sebebiyle ortaya çıkan vergi kaybının davacıdan aranılmasında ve gümrük vergisi ile ilave gümrük vergisi üzerinden hesaplanan para cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı; dava konusu işlemin, dampinge karşı vergi üzerinden karara bağlanan para cezasına isabet eden kısmı yönünden, 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun'un 15. maddesinin 1. fıkrası, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinin 8. fıkrasında yer alan hükümlere göre, dampinge karşı verginin, yalnızca 4458 sayılı Kanun'un usul ve şekle müteallik hükümlerinin uygulanması bakımından anılan Kanun'da tanımlanan "gümrük vergileri" niteliğinde değerlendirilmesinin gerektiği, esasen sözü edilen verginin dayanağını oluşturan 3577 sayılı Kanun, dampinge karşı verginin noksan ödenmesi suretiyle gerçekleştirilen ithalatlara yönelik olarak ceza uygulanacağı yolunda herhangi bir hüküm içermediği gibi 4458 sayılı Kanun'un cezaya ilişkin maddelerinde de bu yönde bir düzenlemeye yer verilmediği, bu bakımdan, dampinge karşı verginin gümrük vergileri kapsamında değerlendirilmesi suretiyle anılan vergi üzerinden ceza kararı alınması, "Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesine aykırılık oluşturduğundan, dava konusu işlemin dampinge karşı verginin üç katı tutarında hesaplanan para cezasına ilişkin kısmında hukuka uyarlık görülmediği; dava konusu işlemin, katma değer vergisi üzerinden üç katı tutarında hesaplanan para cezasına ilişkin kısmına gelince; 4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde öngörülen para cezasının uygulanabilmesi için, ithale konu eşyaya ilişkin olarak yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra yapılan kontrol sonucunda, eşyada tarife uygulamasını veya vergilendirmeyi etkileyen herhangi bir farklılık tespit edilmesinin gerektiği; dolayısıyla, vergi kaybına neden olan durum, maddede yazılı olan türden; yani eşyanın tarife uygulamasını veya vergilendirilmesini etkileyici nitelikte değil ise ceza uygulanmasının mümkün olmadığı; gümrük ve ilave gümrük vergisi ile dampinge karşı verginin matraha ilavesi suretiyle doğan katma değer vergisi farkı, gümrük tarifesini oluşturan unsurlar arasında sayılmadığından, diğer bir ifadeyle, ortada, para cezası hesaplanarak karara bağlanmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, katma değer vergisi üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezasında da yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin katma değer vergisi ve dampinge karşı vergi üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezasına isabet eden kısımlarının iptaline; gümrük ve ilave gümrük vergisi, dampinge karşı vergi, katma değer vergisi ile gümrük ve ilave gümrük vergisi üzerinden üç katı tutarında hesaplanarak karara bağlanan para cezasına isabet eden kısımları yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ithalata ilişkin olarak tüm sorumlulukların yerine getirildiği, ithale konu eşyalar liman içi satış suretiyle dava dışı bir firmadan satın alındığından, ödenmeyen vergilerden sorumlu tutulamayacakları; davalı idarece, Malezya menşeli olarak beyan ve ithal edilen eşyanın sonradan yapılan kontrolünde gerçekte anılan ülke menşeli olmadığı tespit edildiğinden, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu kararın, davaya konu işlemin gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi ve bu vergiler üzerinden hesaplanan para cezası ile bu vergilerin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddi yolundaki hüküm fıkrası ile dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, taraflarca temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar anılan hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından taraflarca bu hüküm fıkralarına yönelik temyiz istemlerinin reddi ile anılan hüküm fıkralarının onanması gerektiği; öte yandan, ithale konu eşyanın dampinge karşı vergiye tabi bir ülke menşeli olduğuna ilişkin yapılmış somut bir tespit bulunmadığından, dava konusu işlemin dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki hüküm fıkrasına yönelik davacının temyiz istemi ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde öngörülen koşullar oluştuğundan, gümrük ve ilave gümrük vergisinin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrası yönelik davalı idarenin temyiz isteminin kabulü suretiyle anılan hüküm fıkralarının yeniden karar verilmek üzere bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY:

Davacı adına tescilli … tarih ve … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi ile Malezya menşeli olarak beyan ve ithal edilen eşyanın sonradan yapılan kontrolünde gerçekte anılan ülke menşeli olmadığının tespit edildiğinden bahisle tavizli vergi uygulamasından yararlandırılmamak suretiyle tahakkuk ettirilen gümrük ve ilave gümrük vergisi, dampinge karşı vergi ve ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi ile bu vergiler üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezalarına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasında; gümrük vergilerinin, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan gümrük tarifesine göre hesaplanacağı, aynı maddenin 3. fıkrasının (d) bendinde; Gümrük tarifesinin Türkiye'nin bazı ülkeler veya ülke grupları ile yaptığı tercihli bir tarife uygulamasını gerektiren anlaşmalarda yer alan tercihli tarife uygulamalarını da kapsayacağı kurala bağlanmıştır.

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; 15. maddede belirtilen Gümrük Tarifesini oluşturan unsurlarda veya vergilendirmeye esas olan sayı, baş, ağırlık gibi ölçülerinde aykırılık görüldüğü ve beyana göre hesaplanan ithalat vergileri ile muayene sonuçlarına göre alınması gereken ithalat vergileri arasındaki fark %5’i aştığı takdirde, ithalat vergilerinden ayrı olarak bu farkın üç katı para cezası alınacağı, (b) bendinde de; kıymeti üzerinden ithalat vergilerine tabi eşyanın beyan edilen kıymeti, 23 ila 31. maddelerde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait ithalat vergilerinden başka vergi farkının üç katı para cezası alınacağı hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dayandığı kanuni ve hukuki nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan temyize konu kararın, davaya konu işlemin gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi ve bu vergiler üzerinden hesaplanan para cezası ile bu vergilerin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddi yolundaki hüküm fıkrası ile dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, taraflarca temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar anılan hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.

Dava konusu işlemin dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmına ilişkin olarak;

Olayda; ithale konu eşyanın Malezya menşeli olmamakla birlikte dampinge karşı vergi uygulanan ülke menşei taşıdığına ilişkin davalı idarece somut bir tespit yapılmadığından, dava konusu işlemin dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki hüküm fıkrasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Dava konusu işlemin gümrük ve ilave gümrük vergisinin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmına gelince;

Gümrük tarifesini oluşturan unsurların farklı beyan edilmesi nedeniyle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde öngörülen koşullar oluştuğundan, dava konusu işlemin gümrük ve ilave gümrük vergisinin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasında hukuka aykırılık görülmediğinden, dava konusu işlemin bahis geçen kısmının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasının da hukuka uyarlık görülmemiştir.

KARAR SONUCU:

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz istemlerinin kısmen reddine, kısmen de kabulüne,

2. . . . Bölge İdare Mahkemesi . . . Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, davaya konu işlemin gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi ve bu vergiler üzerinden hesaplanan para cezası ile bu vergilerin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddi yolundaki hüküm fıkrası ile dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,

3. Kararın, dava konusu işlemin dampinge karşı vergi ve bu verginin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisine isabet eden kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki hüküm fıkrası ile gümrük ve ilave gümrük vergisinin matraha ilavesi suretiyle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasına isabet eden kısmının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA,

4. Hüküm altına alınan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve … TL'den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, Mahkemece karara bağlanan harcın mahsubundan sonra, kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,

5. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere, dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,

6. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 19/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.