Danıştay 2. D 2023/5133 K.

Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/7817 E. , 2023/5133 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

İKİNCİ DAİRE

Esas No : 2021/7817

Karar No : 2023/5133

KARARIN DÜZELTİLMESİNİ

İSTEYEN (DAVACI) : …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Beşinci Dairesinin 21/05/2018 günlü, E:2016/25344, K:2018/14360 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :

Dava Konusu İstem: Dava; Şanlıurfa İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yapan davacının, Gaziantep İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı dönemde amir ve üstlerine iletilmesi gereken bilgileri zamanında bildirmediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-5. maddesi uyarınca "4 ay kısa süreli durdurma cezası" ile cezalandırılması gerekmekte ise de, Tüzüğün 15. maddesi uygulanmak suretiyle "1 günlük aylık kesimi cezası" ile tecziyesine ilişkin Gaziantep Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; her ne kadar disiplin soruşturması sonucunda davacı sıralı amirlere mevcut bilgileri zamanında aktarmadığından bahisle kusurlu bulunarak cezalandırılmış ise de, bahse konu olayı Cinayet Büro Amirliğinin takip ediyor olması nedeniyle polis merkezine intikal eden herhangi bir bilgi olmadığı, davacının olaya ilişkin bilgi ve belgeleri zamanında elde edememesi nedeniyle olayla ilgili anında üstlerini bilgilendiremediği, davacının cinayet olayıyla ilgili olarak kendi çabalarıyla elde ettiği bilgileri bilgi notuna dökerek amirinin masasına bıraktığı ve aynı gece saat 05:00 sırlarında cep telefonuna mesaj gönderildiği, davacıya isnat edilen fiilin sübuta ermediği sonuç ve kanaatine varıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti: Danıştay Beşinci Dairesinin 21/05/2018 günlü, E:2016/25344, K:2018/14360 sayılı kararıyla; Gaziantep ili, Şehit Kamil İlçe Emniyet Müdürlüğü Karşıyaka Polis Merkezi Amirliğinde 05/06/2014 günü gece grup amiri olarak görev yapan davacının, adı geçen Polis Amirliği sorumluluk bölgesinde aynı gün saat 01:15 sıralarında meydana gelen cinayet olayına ilişkin sıralı amirlerine zamanında bilgi vermesi gerekirken, bunu yapmayarak sabah saatlerinde nöbetten ayrılmadan önce merkez amirinin masasına olaya ilişkin bilgi notu bıraktığı, grup amir yardımcısına da merkez amirine kısa mesaj göndermesi talimatını verdiği, ancak merkez amirinin bilgi notunu ve telefon mesajını görmediği, sabah göreve başlayan personelin ve polis merkezi amirinin ise sorumluluk bölgelerinde meydana gelen bu olayı Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü yetkililerinden öğrendiği, böylece davacının olay günü sorumluluk bölgelerinde gerçekleşen cinayet olayına ilişkin bildirim görevini zamanında yerine getirmediği, sıralı amirlerini bilgilendirmediği açık olduğundan, davacının üzerine atılı fiilin sübuta erdiği gerekçesiyle davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle anılan İdare Mahkemesi kararı bozulmuştur.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI : Davacı tarafından, olay günü karakola intikal eden çok sayıda olayı bulunmasına rağmen, Asayiş Şube Müdürlüğü Cinayet Büro Amirliği tarafından takip edilen cinayet olayını öğrenip, üstlerine bilgi vermek için çaba sarf ettiği, diğer şubelerle olan ikili ilişkilerini kullanarak telefonla öğrenebildiği bilgileri 05:00 sıralarında bilgi notu olarak yazıya döktüğü, olayla ilgili kendisinden sonra görevli olan üst ve meslektaşlarını olayla ilgili bilgilendirdiği, Polis Merkezi Amirinin makamına ilgili bilgi notlarını bıraktığı, bilgilendirme amaçlı mesaj da attırdığı, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 6/A-5. maddesine ve Polis Merkezi Amirliği Kuruluş ve Çalışma Yönetmeliği'nin 15. maddesine aykırı herhangi bir eylemi ve olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığı ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ : Davacının karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davacının karar düzeltme istemin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 21/05/2018 günlü, E:2016/25344, K:2018/14360 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE :

MADDİ OLAY :

Dosyanın incelenmesinden, davacının Gaziantep İl Emniyet Müdürlüğü kadrosunda görev yaptığı döneme ilişkin olarak, 05/06/2014 günü saat 01:15 sıralarında Karşıyaka Polis Merkezi Amirliği sorumluluk bölgesi olan … Mahallesi … Otoparkında şüpheli …'nün …'yi tabanca ile öldürme olayı meydana geldiği halde bu olayla ilgili saat 10:15'e kadar Şehitkamil İlçe Emniyet Müdürüne hiçbir bilgi verilmemesi nedeniyle davacı hakkında başlatılan soruşturma sonucunda, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-5. maddesi uyarınca davacının "amir ve üstlerine iletilmesi gereken bilgi ve buyrukları, zamanında iletmemek" fiilini işlediğinin sübuta erdiğinden bahisle alt ceza uygulanmak suretiyle "1 günlük aylık kesimi cezası" ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT :

Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-5. maddesinde, "amir ve üstlerine iletilmesi gereken bilgi ve buyrukları, zamanında iletmemek ya da olayları, olaylarla ilgili bilgileri amirlerinden ve resmen istenmesi halinde de görevli ve yetkili kuruluş ve kişilerden gizlemek" fiili, 4 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 sayılı mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendinin 3. alt bendinde, "amir ve üstlerine iletilmesi gereken olay, bilgi ve emirleri zamanında iletmemek" fiilinin, onbir ila onbeş günlüğe kadar aylıktan kesme cezasını gerektirdiği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :

Dava dosyasının incelenmesinden; Gaziantep ili Şehit Kamil İlçe Emniyet Müdürlüğü Karşıyaka Polis Merkezi Amirliğinde 05/06/2014 tarihinde gece grup amiri olarak görev yapan davacının, adı geçen Polis Amirliği sorumluluk bölgesinde aynı gün saat 01:15 sıralarında meydana gelen cinayet olayına ilişkin sıralı amirlerine zamanında bilgi vermesi gerekirken, bunu yapmayıp, sabah saatlerinde nöbetten ayrılmadan önce merkez amirinin masasına olaya ilişkin bilgi notu bıraktığı, grup amir yardımcısına da merkez amirine kısa mesaj göndermesi talimatını verdiği; ancak merkez amirinin bilgi notunu ve telefon mesajını görmediği, sabah göreve başlayan personelin ve polis merkezi amirinin ise sorumluluk bölgelerinde meydana gelen bu olayı Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü yetkililerinden öğrendiği, davacının olay günü sorumluluk bölgelerinde gerçekleşen cinayet olayına ilişkin bildirim görevini zamanında yerine getirmediği, sıralı amirlerini bilgilendirmediği açık olup, davacının üzerine atılı fiilin sübuta erdiği anlaşılmıştır.

Dava devam ederken, davacının fiiline uygulanacak disiplin cezasına ilişkin mevzuatta değişiklik olması nedeniyle uyuşmazlığın çözülebilmesi için davacının işlediği fiile hangi mevzuat hükmünün uygulanması gerektiğinin de belirlenmesi gerekmektedir.

Ceza hukuku kökenli bir ilke olan ancak zaman içinde hukukun tüm dallarında geçerli bir ilke olarak benimsenen "lehe olan hükmün uygulanması ilkesi"; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiilin sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunması veya sonradan yürürlüğe giren düzenlemenin, suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehine sonuçlar doğurması durumunda, failin lehine olan sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

İdare hukuku alanında, kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. İdari işlem niteliğindeki disiplin cezasının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, lehe olan normun uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla, fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır. Ancak, lehe hükmün uygulanması amacıyla verilecek bir iptal kararının lehe olan hükme uygun olarak yeni bir disiplin cezası verilmesine engel olmayacağı da tabiidir.

Uyuşmazlıkta, davacının sabit olan fiili karşılığında, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-5. maddesinde düzenlenen disiplin cezası, 08/03/2018 günlü, 30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendinin 3. alt bendinde belirtilen disiplin cezası ile karşılaştırıldığında, 7068 sayılı Kanun ile davacı lehine bir düzenleme getirildiği görüldüğünden, davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, bu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.

KARAR SONUCU :

Açıklanan nedenlerle;

1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,

2.  … İdare Mahkemesince verilen ve hüküm fıkrası itibarıyla hukuka uygun olan … günlü, E:…, K:… sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle  ONANMASINA,

          3.  Temyiz giderlerinin davalı idare üzerinde bırakılmasına,

4. Davacı tarafından karar düzeltme aşamasında yapılan yargılama giderlerinin, davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,

5. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, 01/11/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.