Danıştay 12. D 2023/5174 K.

Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2023/2771 E. , 2023/5174 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

ONİKİNCİ DAİRE

Esas No : 2023/2771

Karar No : 2023/5174

TEMYİZ EDEN (DAVACI): … Vasisi …

KARŞI TARAF (DAVALI): … Bakanlığı

VEKİLİ: Hukuk Müşaviri … Hukuk Müşaviri …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: Adana ili, Kozan ilçesi, Toplum Sağlığı Merkezinde doktor olarak görev yapan davacının, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile tüm mali ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; davacının, üzerine atılı fiiller nedeniyle yapılan soruşturma neticesinde Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işlemi ile Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırıldığı, bu işlemin Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile iptal edildiği, iptal kararının davalı idarece uygulanmasından sonra bu kez dava konusu işlemle, davacının Devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin dava konusu disiplin cezası işleminin tesis edildiği, davacının, tutanaklarla yapılan tespitlerde de görüldüğü üzere 15/11/2012 tarihinde saat 11:00'de işyerinden çıkarak mesaisinden erken ayrılması, öğleden sonraki mesaiye hiç gelmemesi ve 16/11/2012 tarihli mesaisine de hiç gitmemesi şeklinde gerçekleşen eyleminin, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin (b) alt bendi uyarınca "Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek" fiili kapsamında yer alması ve bu fiilin ise aylıktan kesme cezasını gerektirmesi karşısında, davacıya isnat edilen fiilin aynı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (n) alt bendinde düzenlenen "Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak" fiili kapsamında değerlendirilmesi suretiyle önceki disiplin (kademe ilerlemesinin durdurulması) cezaları da dikkate alınarak aynı maddenin ikinci fıkrasındaki tekerrür düzenlemesi uygulanmak suretiyle Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasında, davacıya uygulanan disiplin cezası ile isnat edilen eylem arasında adil bir denge kurulmayarak "orantılılık" ilkesine uygun davranılmadığı ve verilen disiplin cezasının mevzuatta öngörülen tipiklik şartını sağlamadığı, bu nedenle de dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, her ne kadar; davalı idare tarafından disiplin cezasına konu davacı eyleminin kendisine verilen görev ve emirleri kasten yapmamak olarak değerlendirilmesinin gerektiği ileri sürülmekte ise de; davacının fiilinin mevzuat gereğince özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek fiili kapsamında olduğu görüldüğünden bu iddiaya itibar edilmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 08/03/2021 tarih ve E:2018/1535, K:2021/1069 sayılı bozma kararına uyularak ve dava dosyasının yeniden incelenmesi suretiyle; uyuşmazlık konusu olayda, davacının, Mersin ili, Silifke ilçesi Toplum Sağlığı Merkezinde görev yapmakta iken, Silifke M Tipi Ceza İnfaz Kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlülerden açlık grevine katılanlara yönelik sağlık tedbirlerinin sağlaması amacıyla Mersin Valiliğinin … tarih ve … sayılı işlemi ile Silifke M Tipi Ceza İnfaz Kurumunda geçici olarak görevlendirildiği, 15/11/2012 tarihinde tebliğ edilen bu görevlendirmeyi kabul etmeyen davacının 15/11/2012 tarihinde öğleden sonra, 16/11/2012 ve 19/11/2012 tarihlerinde tam gün olmak üzere görevine gitmediği, hizmetin aksamaması için davalı idarenin davacının yerine başka bir hekimi görevlendirmek zorunda kaldığı hususunun, olay anında tutulan tutanaklar ve yapılan soruşturma sonucu alınan ifadeler ile sübuta erdiği; bu durumda, davacının, 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (n) alt bendinde tanımlanan disiplin suçunu işlediği sabit olup, daha önce iki adet kesinleşmiş kademe ilerlemesinin durdurulması cezası aldığı dikkate alınarak, aynı maddenin ikinci fıkrası uyarınca tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemi iptal eden İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Şizofreni rahatsızlığı sebebiyle, ceza gerektiren fiilin neden ve sonuçlarını değerlendirebilecek durumda olmadığı, cezai ehliyetinin bulunmadığına dair Adana Dr. Ekrem Tok Ruh Sağlığı Hastalıkları Hastanesi Sağlık Kurulunca düzenlenen … tarih ve … sayılı rapor bulunduğu, davalı idarece de, cezaevine yapılan görevlendirme sırasında söz konusu rahatsızlığın bilinir olduğu ve bu nedenle vesayet süreci için davalı idarece de başvurular yapıldığı belirtilerek, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi istenilmiştir.

KARŞI TARAF SAVUNMASI: Usul ve yasaya uygun kararın onanması gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile hukuka aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY :

Adana ili, Kozan ilçesi, Kozan Toplum Sağlığı Merkezinde doktor olarak görev yapan davacı, Mersin ili, Silifke ilçesi Toplum Sağlığı Merkezinde görev yapmakta iken, Silifke M Tipi Ceza İnfaz Kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlülerden açlık grevine katılanlara yönelik sağlık tedbirlerini sağlamak amacıyla ve 24 saat esasına göre hizmet vermek üzere, Silifke M Tipi Ceza İnfaz Kurumunda geçici olarak görevlendirilmesine ilişkin Mersin Valiliğinin … olur tarih ve … sayılı işlemi 15/11/2012 tarihinde kendisine tebliğ edilmiş, davacının, muhtelif fiilleri ile birlikte bu görevini (Silifke M Tipi Ceza İnfaz Kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlülerden açlık grevine katılanlara yönelik sağlık tedbirleri ile ilgili geçici görevini) yerine getirmediğinden bahisle hakkında yapılan soruşturma neticesinde düzenlenen disiplin raporunda, davacı hakkında Dr. Y.E., Dr. C.Ö. ve S.B. tarafından tutulan 15/11/2012 tarihli tutanakta; Dr. Y.E., Dr. A.Ç. ve H.K. tarafından tutulan 16/11/2012 tarihli tutanakta ve Dr. Y.E., Dr. A.Ç. ve H.K. tarafından tutulan 19/11/2012 tarihli tutanakta davacının Silifke M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlülerden açlık grevine katılanlara yönelik sağlık tedbirleri ile ilgili geçici görevle görevlendirildiği halde bu görevini yerine getirmediğinin tespit edildiği, işlemiş olduğu bu fiilin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (n) alt bendinde belirtilen 'Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak' fiil ve haline uyduğundan bahisle kademe ilerlemesinin durdurulması cezasıyla cezalandırılmasının uygun olacağı kanaatine varılarak getirilen teklif üzerine, davacının, anılan eyleminden dolayı 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (n) alt bendinde yer alan hükme istinaden kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, ayrı fiillerden dolayı daha önce iki kez kademe ilerlemesinin durdurulması cezası aldığı ve bu cezalar, itiraz yoluna başvurulmaksızın kesinleştiğinden üçüncü kez aynı uygulamada bir derece ağır ceza olan Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması gerektiği gerekçesiyle, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işlemi ile davacı hakkında 'Devlet memurluğundan çıkarma cezası' verilmiş ve bu işleme karşı açılan davada, Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davacının son savunmasının alınmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiş, iptal kararının davalı idarece uygulanmasından sonra Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işlemi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesi birinci fıkrası (D) bendinin (n) alt bendi ile ikinci fıkrası gereğince davacının, 'Devlet memurluğundan çıkarma cezası' ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT :

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinde, Devlet memurlarına verilecek disiplin cezaları ile her bir disiplin cezasını gerektiren fiil ve haller sayılmış, anılan maddenin birinci fıkrasının (D) bendinde, "Kademe ilerlemesinin durdurulması: Fiilin ağırlık derecesine göre memurun, bulunduğu kademede ilerlemesinin 1 - 3 yıl durdurulmasıdır. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır: ... n) Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak, ..." hükmüne; ikinci fıkrasında, ''Disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiil veya halin cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekerrüründe bir derece ağır ceza uygulanır. Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil veya haller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında bir derece ağır ceza verilir.'' hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dava konusu olayda; Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işlemi ile davacı hakkında Devlet memurluğundan çıkarma cezası verildiği ve bu işleme karşı açılan davada Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davacının son savunmasının alınmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verildiği; iptal kararının davalı idarece uygulanmasından sonra Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı dava konusu işlemi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (n) alt bendi ile ikinci fıkrası gereğince davacının, 'Devlet memurluğundan çıkarma cezası' ile cezalandırılması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Danıştay Onikinci Dairesinin 08/03/2021 tarih ve E:2018/1535, K:2021/1069 sayılı bozma kararının gerekçesinde, … tarih ve … sayılı ilk işlemle ilgili olarak, ... İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 02/05/2017 tarih ve E:2016/8837, K:2017/2089 sayılı bozma kararına uyularak verilen 30/11/2017 tarih ve E:2017/1282, K:2017/1429 sayılı iptal kararının davalı idarece temyiz edilmesi üzerine, Danıştay Onikinci Dairesinin 08/03/2021 tarih ve E:2018/748, K:2021/1061 sayılı kararı ile bozulması karşısında, dava konusu uyuşmazlığın esasının, anılan karar gözönünde bulundurularak yeniden değerlendirilmesi gerektiği belirtilmesine karşın; ... İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında derdest olan, … tarih ve … sayılı ilk işlemle ilgili davanın sonucu beklenmeksizin ve bozma kararındaki gerekçe dikkate alınmaksızın verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:

Açıklanan nedenlerle;

1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,

2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi . . . İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…. , K:… sayılı kararının BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi . . . İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 23/10/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.