Danıştay 10. D 2023/5103 K.

Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2023/3568 E. , 2023/5103 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

ONUNCU DAİRE

Esas No : 2023/3568

Karar No : 2023/5103

YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI

Davacı … vekili Av. … tarafından, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Erzurum 9. Kolordu Komutanlığı emrinde piyade uzman çavuş olarak görev yapmakta iken 28/07/2000 tarihinde sözleşmesi feshedilen müvekkilinin, Kahramanmaraş ilinde görev yaptığı dönemde Kahramanmaraş ili, Nurhak ilçesi, … mevkiinde 05/07/1993 tarihinde yapılan operasyonda terör örgütü mensupları ile çıkan çatışma sonrasında psikolojik sorunlar yaşadığı, zamanında vazife malulü sayılmadığı ve sonradan açılan dava sonucunda vazife malulü sayıldığından bahisle, malulen emekli olması sonucu oluşan aktif dönemde meydana gelen meslekte çalışma iş gücü kaybı ve pasif dönemde meydana gelen maddi zarar ve vazife malulü olarak kabul edilmemesi nedeniyle oluşan maddi zararlarının karşılığı olarak 1.000,00 TL maddi ve söz konusu olaylar nedeniyle yaşadığı üzüntü, elem ve yıpranmanın karşılığı olarak 250.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 05/07/1993 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle Milli Savunma Bakanlığı'na karşı açılan davada, Kahramanmaraş İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Erzurum İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin 12/09/2022 tarih ve E:2022/222, K:2022/920 sayılı karar, Erzurum 2. İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Gaziantep İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin 29/09/2022 tarih ve E:2022/1775, K:2022/1590 sayılı karar ile Gaziantep 2. İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Erzurum İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin 02/11/2022 tarih ve E:2022/1823, K:2022/1463 sayılı karar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:

30/06/2021 tarih ve 31527 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7329 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na eklenen "Askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklara dair hükümler" başlıklı 20/C maddesinin 1. fıkrasında, "Bu madde; Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır." hükmüne yer verilmiş; 13/07/2022 tarih ve 31892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7415 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile de anılan fıkraya, "Bu uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir." hükmü eklenmiştir.

2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin 1. fıkrasına eklenen düzenleme ile Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili kılındığı görülmektedir.

13/07/2022 tarih ve 31892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7415 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin 1. fıkrasına eklenen özel yetki kuralına ilişkin düzenlemenin madde gerekçesiyle birlikte değerlendirilmesinden, yurt içinde askeri hizmete ilişkin bir eylem nedeniyle oluşan zararlarda, ilgilinin kadrosunun bulunduğu yer ile zararın meydana geldiği yerin farklı olduğu hallerde, aynı olay nedeniyle doğacak zararların tazmini istemiyle açılacak olan davalarda yeknesaklık ve uygulama birliğinin sağlanması amacı gözetilerek "ilgilinin görev yaptığı yer" ibaresinden, "ilgilinin fiili olarak görev yaptığı yer"in; yurt dışında meydana gelen zararlarda ise, "ilgilinin kadrosunun bulunduğu yer"in anlaşılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacının Kahramanmaraş 172. Zırhlı Tugay 2. Mekanize Piyade Tabur Komutanlığı emrinde uzman çavuş olarak görev yapmakta iken Kahramanmaraş ili, Nurhak ilçesi, … mevkiinde 05/07/1993 tarihinde yapılan operasyonda terör örgütü mensupları ile çıkan çatışma sonrasında psikolojik sorunlar yaşadığı, zamanında vazife malulü sayılmadığı ve sonradan açılan dava sonucunda vazife malulü sayıldığından bahisle, malulen emekli olması sonucu oluşan aktif dönemde meydana gelen meslekte çalışma iş gücü kaybı ve pasif dönemde meydana gelen maddi zarar ve vazife malulü olarak kabul edilmemesi nedeniyle oluşan maddi zararlarının karşılığı olarak 1.000,00 TL maddi ve söz konusu olaylar nedeniyle yaşadığı üzüntü, elem ve yıpranmanın karşılığı olarak 250.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 05/07/1993 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacının, Kahramanmaraş'ta bulunan 172. Zırhlı Tugay 2. Mekanize Piyade Tabur Komutanlığı personeli iken 05/07/1993 tarihinde yapılan operasyonda terör örgütü mensupları ile çıkan çatışma nedeniyle maddi ve manevi zarara uğradığından bahisle tazminat ödenmesine karar verilmesi istemiyle açtığı davanın görüm ve çözümünde, ilgilinin olay tarihinde fiilen görev yaptığı Kahramanmaraş ilinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu Gaziantep Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olan Gaziantep İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde Gaziantep İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dosyanın Gaziantep 2. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Kahramanmaraş İdare Mahkemesine, Erzurum 2. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 04/10/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.