Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/196 E. 2024/780 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/ Esas

KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ... ...

VEKİLİ : Av. ... Av. AV. AV. AV.

DAVALI : ... -

VEKİLİ : AV. ... - AV.

DAVA :Menfi Tespit

DAVA TARİHİ : 28/02/2024

KARAR TARİHİ : 19/07/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 19/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket ile davalı ... arasında 01.12.2016 başlangıç tarihli kira sözleşmesi akdedildiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmede her ne kadar aylık kira tutarı 2.000,00-TL gösterilmiş ise de davalı tarafın isteği üzerine stopaj ve kdv vergisini düşük ödeme adına 2.000,00-TL görünmesi üzerine anlaşıldığını, her ay taşınmaz kirası 1600 Euro olacak şekilde ödeneceği üzerinde mutabık kalındığını, bu kira sözleşmesinin teminatı olarak da sıralı bir şekilde her ayın ilk günü vade günü olacak şekilde12 adet senet verildiğini, yapılan sözleşme uyarınca, mal veya hizmetin eksiksiz tamamlanacağını, taahhüdün sorunsuz yerine getirileceğini; aksi takdirde belli bir bedel ödeme sorumluluğu ile karşı karşıya kalınacağını beyan eden tarafın imzaladığı şartlı-bedelli senede teminat senet olduğunu, taraflar arasında yapılan kira sözleşmesinde her ne kadar sözleşme tarihi belirtilmemiş ise de hayatın olağan akışında kira sözleşme tarihinden daha sonrasına başlayacak kira başlangıç tarihi belirlenebileceğini, kira sözleşmesine göre kira başlangıç tarihi 01.12.2016 olduğunu, kira sözleşmesine teminat olarak verilen senetlerin tamamının düzenlenme tarihi ise 20.11.2016 olduğundan kira başlangıç tarihinden önceki bir tarihte düzenlenmiş olup kira sözleşme akdi imzalanma tarihi ile senetlerin vade tarihleri uyumlu olduğunu, senetlerin vade tarihlerinin sıralı bir şekilde her ayın 01'inde olacak şekilde belirlenmesi dahi kira başlangıç tarihi 01.12.2016 olan kira sözleşmesine teminat olarak verildiklerini çok açık bir şekilde gösterdiğini, taraflar arasında kira akdi dışında başka bir ticari ilişki bulunmamakta olup davaya konu senetlerin kira bedellerinin teminatı için verildiğini, bu yüzden hiçbir şekilde icra takibine konu edilemeyecek senetler davalı tarafından kötü niyetli bir şekilde icra takibine konu edildiğini, müvekkili şirket bu bahsi geçen taşınmazı kiraladıktan sonra ticari işleri için kullanmaya başlamış ise de ticari kazançlarının çok iyi olmamasından kaynaklı olarak kiralanan taşınmazı 3 ay gibi kısa bir süreliğine kullanabildiğini, bu süre zarfında kira bedellerinin bir kısmını ödemede güçlük yaşadığını, müvekkili şirket bu taşınmazı daha fazla kullanamayacağını anlaşıldıktan sonra davalı ... ile görüşme gerçekleştirilmiş olup aralarındaki kira sözleşmesinin sonlandırıldığını ve 2017 yılının mart ayı Euro kuru üzerinden kalan kira bedelinin 12.650 TL'ye isabet ettiğine karar verildiği ve bu husus bir kağıda yazıldığını, taraflar arasındaki sözleşmesinin feshi ve ödenmeyen kira bedelinin tespitinden sonra davalı ...'dan senetlerin teslim edilmesi istendiğini, davalı ... müvekkili şirketin bu talebi üzerine senetlerin evde olduğunu ve kendisinin teslim edeceğini söyleyerek senetlerin geri güvenli bir şekilde teslim edileceğine dair güven tesis ediğldiğini, müvekkili şirketin davalıya güvenerek taşınmazı boşalttığını, müvekkili şirket taşınmazı boşaltmasından sonra davalı taşınmazı başkasına kiraladığını, trafların kendi aralarında kalan kira bedelinin ödenip kiralananın boşaltılacağının kararlaştırılmasından sonra davalı ... senetleri teslim etmediğini, kira sözleşmesine teminat olarak verilen senetlerin yedisini babası Sami Morina'ya cirolayıp babası üzerinden 2017 yılında icra takibine konu edilmesini sağladığını, daha sonra geriye kalan beş senedi de lehtarı olarak başka kimseye cirolamadan 2021 senesinde icra takibine konu edildiğini, taraflar arasındaki kira sözleşmesine teminat olarak verilen senetler haksız bir şekilde icra takiplerine konu edildiğini, müvekkili şirketin teminat olarak verdiği ve icra takibine konu edilemeyecek teminat senetlerinin menfi tespiti adına dava şartı olarak 07.02.2024 tarihinde arabuluculuk görüşmeleri yapıldığını ancak anlaşmaya varılamadığını, açıklanan nedenlerden dolayı, davanın ve tüm taleplerinin kabulüne, öncelikle teminatsız olarak veya müvekkilin ekonomik imkanlarının yetersiz olması sebeplerinden ötürü uygun görülecek bir miktarla ... 5. Genel İcra Dairesi 2023/... sayılı dosyası durdurulması, mahkemeniz aksi kanaate ise ilgili icra dosyasının 20/11/2016 tanzim 01/11/2017 ödeme tarihli teminat senedine denk gelen icra takip alacağı kısmı için ihtiyati tedbir talebimizin kabulüne, müvekkilinin davalıya 20/11/2016 tanzim 01/11/2017 ödeme tarihli teminat senedinden kaynaklı borcunun olmadığının tespitine ,davalı tarafından teminat senetleri ile açılan ... 5. Genel İcra Dairesi 2023/... sayılı dosyasının iptaline eğer mahkemeniz aksi kanatte ise 20/11/2016 tanzim 01/11/2017 ödeme tarihli teminat senedinden kaynaklı icra alacağı için olan kısmının iptaline, davalının müvekkilimize karşı borçlu olmadığı bir meblağ için icra takibi yapılmasına sebebiyet verildiği için takip konusu alacağın %20'sinden az olmayacak şekilde kötüniyet tazminatı ödemesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından sunulan dava dilekçesi HMK md.119 hükmünde aranan şartları taşımadığını, huzurdaki davada ispat yükü davacı üzerinde olup iddiasını ispata yarar herhangi bir delil sunamadığını, her ne kadar davacı, tarafımızca takibe konu edilen senetlerin teminat senedi olduğunu iddia etmekteyse de, takibe konu senetler incelendiğinde işbu senetlerin teminat senedi olduğuna dair herhangi bir ibare olmadığı, yine davacı, bahse konu senetlerin 01.12.2016 tarihli kira sözleşmesinin teminatı olarak müvekkile verildiğini iddia etmekte olup dava dilekçesi ekinde anılan kira sözleşmesini ibraz ettiği, iş bu kira sözleşmesi incelendiğinde de sözleşme hükümlerinde müvekkile teminat senedi verilmiş olduğuna dair herhangi bir düzenleme olmadığı, kaldı ki her ne kadar davacı tarafça aksi iddia edilmekteyse de, anılan senetlerin tanzim tarihi 20.11.2016, kira sözleşmesinin başlangıç tarihi ise 01.12.2016 olduğunu, başka bir anlatımla taraflarınca takibe konu edilen senetlerin tanzim tarihi, teminatı olduğu iddia edilen kira sözleşmesinin başlangıç tarihinden önce olduğunu, henüz doğmamış bir borç için teminat senedi tanzim edilmesi açıkça hayatın olağan akışına aykırı olup davacının aksi yöndeki iddiasına itibar edilmesi mümkün olmadığını, aynı zamanda bono, niteliği itibariyle kambiyo senetlerinden olup illetten mücerret olduğunu, bu nedenle huzurdaki davada ispat yükü davacı üzerinde olup takibe konu bonoların teminat senedi olduğunu yazılı delil ile ispat etmesi gerektiğini, huzurdaki dava takipten sonra ikame edilen menfi tespit davası olup takibin tedbiren durdurulması mümkün olmadığını, davacı tarafça müvekkilin takip başlatmakta kötü niyetli olduğunu ispata yarar herhangi bir delil sunulmadığından davacının kötü niyet tazminatına yönelik talebinin de reddi gerektiğini belirterek davanın reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava; bonoya dayalı takip nedeniyle, borçlu olmadığının tespiti ile kötüniyet tazminatı talebine ilişkindir.Mahkememizce, 25/03/2024 tarihli ara karar ile, İ.İ.K'nun 72/3. maddesi gereği icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir kararı ile takibin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden icra takibinin durdurulması isteminin reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 26.06.2024 tarih ve 2024/... Esas 2024/... Karar sayılı ilamı ile özetle; asıl dava ile birlikte ihtiyati tedbir talep edildiğinde mahkemece öncelikle görev hususu değerlendirilmeli ve davanın açıldığı mahkeme görevsiz ise, bu durumda ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesi yolunda bir karar verilerek görev hususunu değerlendirmesi gerektiği, somut olayda, takibe konan bonoların kira sözleşmesi kapsamında verilmiş teminat bonoları olduğu öne sürüldüğüne göre, bu bonolardan dolayı borçlu olunmadığın tespiti davalarının da HMK.'nun 4. maddesi kapsamında sulh hukuk mahkemesince görülmesi gerektiği belirtilerek Mahkememiz ara kararının kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.Mahkememizce öncelikli olarak görev hususu değerlendirilmiştir. 6100 Sayılı HMK'nun 1. Maddesinde; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu düzenlenmiş olup, aynı yasanın 114/1-c maddesinde; görevin dava şartı olduğu belirtilerek, görevli olup olmadığını davanın her aşamasında mahkemenin kendiliğinden araştıracağı hükmüne yer verilmiştir.6100 sayılı HMK'nun 4-a maddesinde, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaların Sulh Hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiği yasal düzenlemesi karşısında, somut olayda, icra takibinin dayanağı olan bonoların kira sözleşmesi kapsamında ve kira sözleşmesinin teminatı olarak verildiği davacı tarafça öne sürülmüş olup, bu bonolardan dolayı borçlu olunmadığın tespiti davalarının da HMK.'nun 4. maddesi kapsamında sulh hukuk mahkemesince görülmesi gerektiği anlaşılmakla, Mahkememizce görevsizlik nedeniyle HMK’nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş, ayrıca ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 26.06.2024 tarih ve 2024/... Esas 2024/... Karar sayılı ilamı gereğince ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1. Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

Davanın Görev Dava Şartı Yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

Davanın konusu itibariyle davaya bakmaya görevli mahkeme SULH HUKUK MAHKEMESİ olduğundan HMK 20. Maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ... NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,

2. İhtiyati tedbir talebinin görevli Mahkemece değerlendirilmesine,

3. Harç, masraf, avans ve vekalet ücreti hususlarının görevli mahkemece karara bağlanmasına, herhangi bir sebeple görevli mahkemede yargılamaya devam olunmaması halinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile yargılama giderlerine hükmedilebileceğine,

Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 19/07/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır