Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/882 E. 2024/644 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/

KARAR NO : 2024/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI : ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -

VEKİLİ : Av

DAVALI : ... YATIRIM VE İŞLETME ANONİM ŞİRKETİ -

VEKİLİ : Av.

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 20/09/2023

KARAR TARİHİ : 04/06/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 27/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:müvekkili şirket tarafından Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigorta edilen ... Lojistik A.Ş.'nin alt taşıyıcılarından ... Nakliye Taşımacılık Tekstil Gıhur. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plaka sayılı aracın 16.03.2022 tarihinde karşı tarafin yapım ve bakımından sorumlu olduğu ... İli, ... İlçesi, ...-... Otoyolu üzerinde ... - ... istikametine doğru seyir halinde iken yolda bulunan başı boş hayvan sürüsünün sebebiyet verdiği trafik kazasına karıştığını, kaza nedeniyle ... plaka sayılı aracın taşıdığı emtialarda hasar meydana geldiğini, mezkur kazadan sonra tanzim edilen Trafik Kazası Tespit Tutanağı ile sabit olduğu üzere; mezkur kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmayıp, yolun yapım ve bakımından sorumlu olan ... Yatırım ve İşletme A.Ş., 2918 sayılı K.T.K.'nın ilgili maddeleri gereği tamamen kusurlu olduğunu, mezkur kaza nedeniyle sigortalı emtialar üzerinde yapılan ekspertiz incelemesi neticesi belirlenen 2.770,16-EUR hasar bedeli, müvekkili şirket tarafından 14.09.2022 tarihlerinde ödendiğini, mahkeme huzurundaki davadan önce sigortalılarına ödenen hasar tazminatının rücuen tahsili hususunda karşı tarafa başvurulmuşsa da bu başvurunun sonuçsuz kaldığını, davalı yanın dava konusu borcu ödememesi sebebiyle ... 15. İcra Dairesi 2023/... E. sayılı dosya ile ilamsız icra takibine geçildiğini; ancak davalı yanın haksız itirazları ile takibin durmasına sebebiyet verdiğini, kasko tazminatını ödeyen müvekkil şirket Türk Ticaret Kanunu Md. 1472 gereğince sigortalısının hukukuna halef olduğundan, bu kanuni halefiyete dayanılarak dava ikamesi mecburiyetinin doğduğunu beyanla, davalı borçlunun ... 15. İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı dosyasına ileri sürdüğü borca itirazlarının iptaline ve duran icra takibinin devamına, davalının %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama ve icra giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı yandan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;müvekkilinin kendi sorumluluk alanı içerisinde olan köprü ve otoyolların tamamında, trafik güvenliğinin sağlanması için yasaların kendisine yüklediği tüm sorumluluğu eksiksiz ve tavizsiz bir biçimde yerine getirdiğini, müvekkilinin işlettiği köprü ve otoyolların hiçbir bölgesinde, trafik güvenliği için gerekli, aydınlatma, uyarıcı tabela vs gibi işaretlendirme eksiği bulunmadığını, ayrıca sorumluluk bölgelerinde rutin bir şekilde devriye kontrolü yapılmakta, trafik güvenliğini tehdit eden bir unsur tespit edilmesi halinde ise derhal müdahale edilmekte olduğunu, müvekkilinin otoyolu kullanıma hazır halde bulundurma sorumluluğu çerçevesinde yapmış olduğu eylemler ile dava konusu oluştuğu iddia edilen zarar arasında herhangi bir illiyet bağı da olmadığını, dolayısıyla müvekkilinin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, ... çekici - ... römork plakalı aracın, duraklama yapmanın yasak olduğu bölgede duraklama yaparak kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle oluşan kazada tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin herhangi bir kusuru olmaması nedeniyle davanın reddini talep ettiklerini, dava dışı ... plakalı araç sürücüsünün ise önünde seyreden araç ile takip mesafesini korumadığını, hızını ayarlayamadığını ve netice olarak önündeki araca arkadan çarptığını, dava dışı ... çekici - ... römork plakalı aracın zorunluluk üzere duraklama yaptığı kabul edilse dahi meydana gelen kazada; bu araç ile takip mesafesini korumayarak arkadan çarpan ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, oluşan kazada müvekkilinin herhangi bir kusurunun olmaması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, diğer yandan dava dışı ... plakalı araç maliki ... Nakliye San. Tic. Ltd.Şti. Tarafından müvekkili aleyhine aynı kazadan kaynaklı tazminat davası ikame edildiğini, ... 3 ATM 2022/... E. Sayılı dosya üzerinden sürdürülen yargılama kapsamında kaza bölgesinde keşif icra edildiğini, hazırlanan raporda müvekkilinin meydana gelen kazada %50 kusurlu olduğu tespiti yapılmışsa da bu kusur oranına itirazları neticesinde dosyanın ... ATK'ye gönderildiğini ve ATK raporu henüz hazırlanmadığını, dava konusu olayda; müvekkil şirket’in herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili şirketin ilgili mevzuat ve teknik şartnameler uyarınca üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediğinin tespiti halinde kusurundan bahsetmek mümkün olduğunu, müvekkili şirket’in fiili ve zarar arasında illiyet bağı bulunmadığı gibi haksız fiilin hukuka aykırılık ve kusur unsurları gerçekleşmediğini, hasar miktarının fahiş derecede yüksek olduğunu beyanla, davanın reddine, müvekkili lehine yargılama giderleri ve vekalet ücretine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :

Dava, davacı sigorta şirketince Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı dava dışı ... Lojistik A.Ş.'nin alt taşıyıcılarından dava dışı ... Nakliye Taşımacılık TekstilGıda. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plaka sayılı aracın 16.03.2022 tarihinde davalıya işletiminde bulunan otoyolun ... İli ... İlçesi ...-... Otoyolu üzerinde ...-... istikametine doğru seyir halinde iken yolda bulunan hayvan sebebiyle kaza yaptığı iddiası ile zararın davalıdan tahsili amacıyla ... 15. İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı dosyasında başlatılan takibin yerinde olup olmadığı hususuna ilişkindir.Mevcut davadaki kazaya ilişkin mahkememizin 2022/... esas sayılı dosyasında aynı kaza ile ilgili davalısı farklı olan dosyada alınan kusura ilişkin raporlar usul ekonomisi gereğince taraflara tebliğ edilmiştir.Mahkememizin 2022/... esas sayılı dosyasının 07/04/2023 tarihli oturumunda ... ... Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmasına karar verildiği ve ... Kurumu cevabi yazısı doğrultusunda istenilen eksik hususların tamamlanarak mahkememiz dosyasının yeniden gönderilmesi sonucu düzenlenen 05/12/2023 tarihli ... raporunda sonuç olarak; Sürücü... sevk ve idaresindeki kamyon ile gündüz vakti, otoyolda seyir halindeyken seyrini önünde seyir halinde olan araçlar ile emniyetli takip mesafesi bırakacak şekilde sürdürmesi ve kendisiyle aynı istikamette ön ilerisinde seyir halinde iken yola giren koyun sürücü nedeniyle aniden duruşa geçen araçlara karşı zamanında etkin fren tedbirine başvurması gerekirken bu hususlara riayet etmeyip sol şeritte duran kamyonetin sağ yan kısımlarına ve orta şeritte duran çekiciye bağlı yarı römorkun arka kısımlarına çarparak karıştığı kazada kusurlu olduğu, Davalı ... Yatırım ve İşletme AŞ olay mahalli otoyola yol kenarlarından hayvan girmemesi için yeterli ve gerekli tedbirleri alması gerekirken bu hususa yeterince riayet etmediği, sürücü ile yolcuların can güvenliği ile araçların seyir güvenliğini tehlikeye atar biçimde ... kenarında bulunan tel örgüleri açık vaziyette bırakmakla başıboş koyun sürüsünün taşıt yoluna girmesine neden olduğu kazada kusurlu olduğu, sürücü ... ve sürücü ...'un kendi idarelerindeki araçlar ile otoyolda seyir halindelerken yola giren başıboş koyun sürüsü nedeniyle aniden duruşa geçtikleri sırada, gerisinden gelen kamyonun çarpmasına maruz kaldıkları kazada atfı kabil kusurları bulunmadığı, Sürücü...'ın %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, Davalı ... Yatırım ve İşletme AŞ'nin %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu Sürücü ... ve sürücü ...'un kusursuz oldukları kanaati açıklandığı anlaşılmıştır.Mahkememizin 06/02/2024 tarihli duruşma ara kararı uyarınca dosyanın bir kimya mühendisi ve bir metalürji mühendisi, bir sigorta konusunda uzman bilirkişiye tevdii ile ... plaka araçta bulunan malzemelerin kazanın oluşumu ile uyumlu olup olmadığı, gerçek zarar miktarı, zararın sigorta teminatı kapsamında kalıp kalmadığı hususunda rapor tanzim edilmesine karar verildiği anlaşılmış olup, bilirkişi heyetince düzenlenen 29/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; davacı sigorta şirketinin poliçe kapsamında dava dışı sigortalısına yaptığı ödeme nedeni ile TTK.nun 1472.maddesi kapsamında halefiyet ilkesine dayanarak rücu’en alacağını talep ettiği, dava dışı zarar görenin gerçek zararının zarar gören malzemenin hasar toplamının 2.770,16 € genel zarar-ziyan’ı olduğu, davacının belirtilen zararlarla ilgili olarak fahiş bir fiyatla yansıtma faturası düzenlenmesini gerektirecek herhangi bir sebep olmadığı, yansıtılan bedelin piyasa fiyatları ile uyumlu olduğu, yansıtılan ve ödenen bedellerin gerçek bedeller olduğu, ... Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (...) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliği Bakım Madde 71-Görevli şirket, işletme süresi içinde, görev kapsamındaki otoyolun ve bakım işletme tesislerinin veya yolculukla ilgili hizmet tesislerinin bakımını, sözleşme ve şartnamede öngörülen şekilde yapmakla ve işletmenin devamlılığını sağlayacak şekilde bunları bakımlı tutmakla yükümlüdür. Trafik Güvenliği Madde 72-Görevli şirket, görev yerinde, mevzuat; sözleşme ve şartnamede belirlenmiş trafik güvenliği ile ilgili önlemleri almak ve bu konuda görevlilere gereken kolaylığı göstermek ve yardımcı olmakla yükümlüdür. ... Yatırım ve İşletme Anonim Şirketi bu sebeple kazanın meydana gelmesinde kusurlu bulunmuştur. E) Çitlerin bozularak koyunların otoyola otlamak için sokulması söz konusu edilmekle birlikte ... Trafik Kanunu 56/c Maddesine göre”Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.” kuralı ihlali sebebiyle kusurlu bulunduğunu, takip mesafesi kuralına uyulsa bu çarpma ve zarar oluşması söz konusu olamayacağını, trafik bilirkişisi olmamakla birlikte trafik polisleri tarafından düzenlenen maddi hasarlı trafik kaza tutanağına dayanarak bu kazanın ve dolayısıyla zararın oluşmasında ... İşletmesi ve ... plaka numaralı araç sürücüsü...’ın eşit oranda kusurlu olduğunu beyanla, TTK.nun da belirlenen ÖÇH üst sınırı altında kalan hesaplamalarda yer alan üst sınır sorumluluk olarak kabulü halinde davacının dava dışı sigortalısına yaptığı toplam 2.770,16 € ‘nun %50 si olan 1.1....,08 € talep edebileceğine, alacağın likit olmaması nedeni ile Yerleşik içtihatlar çerçevesinde %20 icra inkar tazminatı talep edemeyeceğine, faiz talebi için davacının dava dışı sigortalıya yaptığı 14.09.2022 ödeme tarihinden itibaren işletilmesi gerektiği belirtilmiştir. ... Trafik Kanunu tanımlar başlıklı 3. Maddesinde ... "Erişme kontrollü karayolu (... - ekspresyol) : Özellikle transit trafiğe tahsis edilen, belirli yerler ve şartlar dışında giriş ve çıkışın yasaklandığı, yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği, ancak, izin verilen motorlu araçların yararlandığı ve trafiğin özel kontrola tabi tutulduğu karayoludur" şeklinde tanımlanmıştır. Davalı ise 3465 Sayılı Kanuna tabi olarak ... Genel Müdürlüğü dışında kalan özel hukuk tüzel kişisi statüsünde ...-... Otoyolu'nu işleten tüzel kişiliktir. 3996 sayılı kanunun uygulama esaslarını düzenleyen 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Karar'ın 31.maddesinin birinci fıkrasının son cümlesinde "Görevli şirket yatırım ve işletme döneminde üçüncü kişilere vereceği her türlü zarardan kusurlu olsun ya da olmasın sorumludur." şeklinde işletenin sorumluluğu ve tazminat durumu düzenlenmiştir. KTK tanımından da açıkça görüleceği üzere otoyollara hayvan girişi normal şartlarda yasaktır. Her ne kadar, otoyola giren hayvan bir insan kontrolü dışında olan yabani hayvan ise de, davalı şirket ... hizmeti verilmesi işini kamu hizmetlerinin özel hukuk kişilerine gördürülme usullerinden yap-işlet-devret modeli ile gören kişi statüsündedir. ... Trafik Kanunu 7/l-m-n maddeleri "Otoyolların habitatları böldüğü yerlerde Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün görüşünü alarak yaban hayvanlarının geçişlerine izin verecek menfez, ekolojik köprü ve benzeri tesisleri yapmak,m) (Ek:29/11/2018-7153/9 md.)(5) Otoyollarda yaban hayvanlarından kaynaklanacak trafik kazalarını önlemek maksadı ile kafes tel çit yapmak,n) (Ek:29/11/2018-7153/9 md.)(5) Yaban hayvanlarının muhtemel yaşam alanlarının bulunduğu bölgelerdeki karayollarında uyarıcı levhalara yer vermek," şeklinde sayılan görevler ... Genel Müdürlüğü'ne verilmiş görevlerdir. Fakat yukarıda da bahsedildiği üzere davalı şirket 3465 Sayılı Yasa ile bu görevi devralmıştır. KTK 7. Maddede KGM'ye verilen "Otoyollarda yaban hayvanlarından kaynaklanacak trafik kazalarını önlemek maksadı ile kafes tel çit yapmak" sorumluluğunun ilgili otoyolu işlettiği süre ile sınırlı olmak kaydı ile davalıya ait olduğu açıktır. Mahkememizce 2022/... esas sayılı dosyasında yapılan keşifte dahi kazanın meydana geldiği yerde çitin yırtık olduğu, kazanın meydana gelmesine hayvanın sebep olduğu gözetilerek davalı şirketin zarardan sorumlu olduğunun kabulü gerekmektedir.Tüm bu açıklamalar doğrultusunda davalının işletmesinde meydana gelen zarardan gerçek zarar miktarınca ve herhalde sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeyi geçmemek şartıyla sorumlu olduğu, mahkememizce 2022/... esas sayılı dosyasında kusura ilişkin alınan bilirkişi raporunda belirtildiği ve mahkememizce de kanaat edildiği üzere sigortalı dava dışı ... Lojistik A.Ş.'ye ait ürünleri taşıyan dava dışı ... Nakliye Taşımacılık TekstilGıda. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plaka sayılı aracın şoförünün yüzde elli kusurlu olduğu, toplam hasarın 2.770,16 EURO olduğu, davacının kusuru düşüldüğünde 1....,08 EURO zararın meydana geldiği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile; davalının ... 15. İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı icra takibine itirazının 1....,08 EURO üzerinden İPTALİ ile asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek devlet bankalarının EURO cinsinden 1 yıl vadeli mevduata uyguladığı en yüksek mevduat faizi ile birlikte aynen veya fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığı olarak DEVAMINA,

2. Yasal şartları taşımadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE, 

3. Harçlar yasası gereğince alınması gereken 2.740,05 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 550,54 TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 2.189,51 TL.harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 

4. Davacı tarafça yapılan 5.690,00 TL.yargılama gideri, 269,85 TL.başvuru harcı olmak üzere toplam 5.959,85 TL'nın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 5.900,25 TL.'sı ile davacıdan başlangıçta alınan 550,54 TL.peşin harç olmak üzere toplam 6.450,79. TL'sinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 

5. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 485,94 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 

7. 6325 Sayılı Kanun 18/A. 12. 13 maddeleri uyarınca 3.120,00. TL.zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,

8. Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/06/2024

Katip

E-Imzalıdır.

Hakim

E-Imzalıdır