Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1295 E. 2024/4 K.

T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/1295 Esas - 2024/4

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/1295

KARAR NO : 2024/4

HAKİM : ....

KATİP : ...

DAVACI : ... - ..

VEKİLİ :Av. ... - [16652-56463-..] UETS

DAVALI : 1- ... GIDA SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ... [25999-33887-...] UETS

VEKİLİ : Av. ....- [16261-62983-..] UETS

DAVALI : 2- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - .. [25989-21664-......] UETS

VEKİLİ :Av..... - [16162-61373-....773] UETS

DAVALI : 3- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ..... Poligon Cad. Buyaka 2 Sitesi No:8 Kule 1 Kat :0-6 Ümraniye/ İstanbul Ümraniye/ İSTANBUL

VEKİLİ : Av. .... - Poligon Caddesi Buyaka 2 Sitesi Kule:1 N:8 K:2 Ümraniye/ İSTANBUL

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/12/2022

KARAR TARİHİ : 04/01/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 24/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle;17/05/2022 tarihinde Bursa Nilüfer ilçesi Çamlıca Mahallesinde meydana gelen çok taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın müvekkiline ait park halinde bulunan ... plakalı araca çarparak hasara neden olduğunu, kaza tutanağına göre ... plakalı aracın %100 kusurlu olduğunu, bu kazanın oluşumunda ... Sigorta A.Ş.'nin davalı işletene ait aracın 311000118803233 nolu ZMMS ile sigortacısı, ... Sigorta A.Ş. ise ZMSS limitini aşan kısım için, K294405190 nolu IMM ile sigortacısı olması nedeniyle sorumlu olduğunu, davalı ... Gıdanın ise araç maliki işleten sıfatıyla zararın tamamından sorumlu olduğunu, 06/06/2022 tarihinde Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/474 D.İş dosyası üzerinde ... plakalı aracın hasar tespitini yaptırdıklarını, bu dosya üzerinden alınan bilirkişi raporuna göre müvekkiline ait tespite konu araçta KDV hariç 8.033,72 Euro parça masrafı ve KDV hariç 17.250 TL işçilik masrafı olduğunun tespit edildiğini, TBK hükümleri uyarınca haksız fiil işleyerek bir başkasına zarar veren kişinin, zarar görenin haksız fiil nedeniyle uğradığı bütün zararları tazmin etmekle yükümlü olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın davalı sigorta şirketlerinden sigorta teminat limitleri dahilinde, davalı işletenden ise zararın tamamının müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiklerini, dava konusu araçta, Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/474 D.İş dosyası üzerinde alınan bilirkişi raporundan ve dosyaya sunulu belgelerden görülebileceği üzere aracın çokça parçası hasar gördüğünü, araç üzerinde kaporta, onarım, boya ve elektrik işçilikleri yapıldığını, ... plakalı aracın ön kaputunun, sağ fark ön panel sacının, ön trapezinin, ön panjurunun, ön tamponunun, arka panel sacının, arka trapezinin, arka tamponunun değiştiğini; ön kaputu, ön tamponu, sağ ön çamurluğu, arka bagajı, arka tamponu, arka panel sacının boya işlemi gördüğünü, araçta toplamda kdv hariç 8.033,72 Euro hasar ve kdv hariç 17.250,00 TL işçilik meydana geldiğini, Yargıtay kararları ve Borçlar Kanunu ilkelerine göre değer kaybı hesaplanırken aracın kazadan önceki ve kazadan sonraki rayiç değerleri arasındaki fark ve araç satın alan kişilerin piyasa şartlarında satın alma refleksleri değerlendirilerek değer kaybı araştırması yapıldığını, araç mahrumiyetine ilişkin taleplerinin sigorta şirketlerinin teminatları dahilinde olmadığından yalnızca malikten talep edilebildiğini, dosya kapsamında ve TBK m.50/2 hükmü uyarınca bilirkişilerce aracın makul onarım süresinin tespit edilerek muadil araç kira bedelleri de nazara alınarak hakkaniyete uygun bir araç mahrumiyeti zararının belirlenerek ödenmesini talep ettiklerini, müvekkilinin aracında meydana gelen zararın ödenmesi için 15/09/2022 tarihinde davalı sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş.'ye taraflarınca hasarın ödenmesi için ihtar çekildiğini, 13/10/2022 tarihinde ise davalı IMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'ye ihtar çekildiğini, ancak bu ihtarlardan sonuç alınamadığını, ayrıca taraflarıca 2022/108005 arabuluculuk başvuru numarasıyla arabuluculuğa başvurulduğunu, sürecin anlaşamamayla sonuçlandığını, tespit dosyasında bilirkişi raporuna davalıların itiraz ettiğini, bu nedenle bu konuda mahkemede yeniden hasar tespiti için bilirkişi raporu aldırılacağından, değer kaybına ilişkin ellerinde kesin bir tespit raporu olmadığından ve araç mahrumiyetinin de bilirkişi incelemesiyle netleşeceğinden davayı kısmi dava olarak açtıklarını, açıklanan sebeplerle; tüm alacak kalemleri için fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davacının aracındaki şimdilik 100 TL hasarın ve 100 TL değer kaybının; davalı ZMMS sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'den teminat limitleri dahilinde, davalı IMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'den ZMMS teminat limiti aşan kısmı için yine teminat limitleri dahilinde; dava tarihinden itibaren işleyecek faiziyle her üç davalıdan müşterek ve müteselsilen tahsili; 100 TL araç mahrumiyetinin, kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle sadece davalı ... Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden tahsiliyle davacıya ödenmesine; 1.939,60 TL Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/474 D.İş Dosyası tespit giderinin yargılama giderlerine ilavesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP; Davalı ... Gıda San ve Tic.Ltd.Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanca, 17.05.2022 tarihli mezkur kaza neticesi ... plaka sayılı araçta meydana geldiği iddia olunan hasar bedeli ve değer kaybı ile davacı yanca mahrum kalındığı iddia olunan işgücü kazanç kaybı-araç mahrumiyet zararının tazmini amacıyla açılan Mahkeme huzurundaki iş bu davanın kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili aleyhine dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, zira müvekkiline ait ... plaka sayılı aracın kaza tarihi itibariyle davacı yan taleplerini teminat altına alan ... Sigorta A.Ş. nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) sigorta poliçesi ve ... Sigorta A.Ş. nezdinde Kasko Sigorta poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, hiçbir surette kabul anlamına gelmemek üzere; dava konusu olay, trafik kazası mahiyetinde olduğunu, davacı tarafından kaza sonucu oluştuğu iddia edilen zararların öncelikle müvekkiline ait aracın zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesini düzenleyen ... Sigorta A.Ş. ve kasko sigorta poliçesini düzenleyen ... Sigorta A.Ş.'den talep edilmesi gerektiğini, bu kapsamda davacının, sigorta şirketi ile birlikte ekonomik gücü daha zayıf olan müvekkile karşı doğrudan dava açması konusunda hukuki yarar bulunmadığını, arz ve izah olunan itirazları baki kalmak kaydıyla davacı yana ait ... plaka sayılı aracın karıştığı mezkur kazanın meydana gelmesinde müvekkiline ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün herhangi bir kusuru bulunmadığını, gerçek kusur oranı Mahkemece yapılacak keşif ve yine dinlenecek tanık ifadeleri doğrultusunda bilirkişi marifetiyle belirlenebileceğini, davacı yanca mezkur kaza nedeniyle ... plaka sayılı araç için değer kaybının talep edilemeyeceğini, zira arz ve izah olunan itirazı baki kalmak ve kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, mezkur olay neticesi ... plaka sayılı araçta değer kaybı meydana gelmediğini,... plaka sayılı aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı ve kilometresi göz önüne alındığında mezkur kaza neticesi emsallerine göre bir değer kaybına uğramayacağının sabit olduğunu, yine davacıya ait aracın hasar gören parçaları incelendiğinde iş bu parçaların kolaylıkla yenisi ile değiştirilebileceğinin görüleceğini, değer kaybı oluşturmayacak nitelikte olduğunun anlaşılacağını, davacı yana ait aracın önceki tarihlerde meydana gelmiş herhangi bir hasarının bulunup bulunmadığı hususunun da araştırılması gerektiğini, değer kaybı konusunda, İTÜ veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurum veya kuruluşlardan seçilecek uzman bilirkişi (makine mühendisi) veya bilirkişi heyetinden tüm dosya kapsamına göre; davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, daha önce kaza yapıp yapmadığı vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak rapor alınması gerektiğini, yine davacı yanca takip ve dava konusu mezkur kaza neticesi ... plaka sayılı aracın mezkur kaza sebebiyle kullanılamadığı iddiası ile araç mahrumiyet-işgücü/kazanç kaybı zararına yönelik taleplerinde taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı yan aracında meydana geldiği iddia olunan hasar dikkate alındığında araç mahrumiyet zararının bulunmadığının sabit olduğunu, Yüksek Mahkemenin birçok içtihadında da araç mahrumiyet-işgücü/kazanç kaybının tespiti aşamasında makul sürenin dikkate alınması gerektiğinin belirtildiğini, bu sebeple davacı yanca talep olunan araç mahrumiyet/işgücü-kazanç kaybı zararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yine davacının araç mahrumiyet/işgücü-kazanç kaybı zararının da ispata muhtaç olduğunu, arz ve izah olunan itirazları baki kalmak ve kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı yana ait aracın işten kaldığı zaman diliminde çalışmayacağından dolayı Yüksek Mahkeme içtihatları gereği o zaman dilimi için hesaplanacak yıpranma payı, yakıt ve bakım masraflarının iddia olunan araç mahrumiyet/işgücü-kazanç kaybı zararından düşülmesi gerektiğini, arz ve izah olunan itirazı baki kalmak kaydıyla davacı yanca talep olunan araç hasar bedelinin mezkur kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, işbu hususun ise ancak alanında uzman bilirkişilerce yapılacak ekspertiz incelemeleri ile anlaşılabileceğini, davacı yanca iddia olunan taleplerden müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığından, davacı yanın yargılama gideri, vekil ücreti ve faiz taleplerinin de reddi gerektiğini, arz ve izah ettikleri nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davadan önce müvekkili şirkete gerekli tüm belgelerle hasar ihbarında bulunulmadığından, kusur ve zarar miktarı hususunda herhangi bir inceleme yapılmadığını, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. Maddesi uyarınca, dava yoluna gitmeden önce sigorta şirketine başvuru yapma zorunluluğu getirildiğini, ancak huzurdaki davada işbu şartın yerine getirilmediğini, bu itibarla huzurdaki davada müvekkili şirket aleyhine karar verilmemesini, gerekli şartlar sağlanıyorsa öncelikle müvekkil şirkete hasar başvurusu yapılmasına karar verilmesini arz ve talep ettiklerini, müvekkili şirketin adresinin “Poligon Cad. Buyaka 2 Sitesi No: 8 Kule:1 Kat: 0-6 Ümraniye/İSTANBUL” olduğunu, HMK genel yetki kuralları gereğince davaya bakmaya yetkili ve görevli Mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, diğer yandan konu dosyadaki talep kasko poliçesine ilişkin olduğundan görevli mahkeme tüketici mahkemeleri olduğunu, bu nedenlerle dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemelerine gönderilmesini talep ettiklerini, davanın açılmasında hukuki yararın olmadığını, davacı tarafından dava dilekçesinde beyan edilen bilirkişi raporunda, 8.033,72 € hasar bedeli, KDV hariç 17.250,00TL işçilik masrafı olduğunun tespit edildiğinin belirtildiğini, davayı kabul etmemekle birlikte davacının, davasını 100,00 TL üzerinden açtığını, yine davayı kabul etmemek kaydıyla davacı tarafça belirlenmiş olan tutar üzerinden dava açılması gerekirken, çok düşük bir bedel üzerinden dava açılmasında hukuki yararın olmadığını, davanın hukuki yarar yokluğundan reddini talep ettiklerini, müvekkili şirket tarafından, 31/03/2022 -31/03/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, ... plakalı araç için K-294405190-0-0 numaralı genişletilmiş kasko filo sigorta poliçesi düzenlendiğini, davacının 17/05/2022 tarihinde karışmış olduğu trafik kazasında hasarlanan ... plakalı araçta meydana geldiği iddia olunan hasar tazminatının, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talebiyle işbu davayı açtığını, hasarın müvekkili şirkete 26/10/2022 tarihinde ihbarı sonrası 16276166-7 sayılı hasar dosyası açıldığını, davayı kabul etmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile, Mahkeme tarafından rizikonun poliçe teminatı kapsamında olduğu ve zararın karşılanması gerektiği kanaatine varılması halinde dahi davacı tarafın talebine göre hüküm kurulmasının mümkün olmadığını, gerçek zararın tazmini ilkesi gereği, yargılama sırasında konusunda uzman bilirkişiler tarafından, inceleme yapılarak araçta oluşan değer kaybının belirlenmesi gerektiğini, meydana gelen kazada oluştuğu iddia olunan zararın net bir şekilde ortaya konulması ve sigortalı araç sürücüsünün kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, bu nedenle itiraz hakkı saklı kalmak ve hiçbir kabul anlamı teşkil etmemek üzere varsa poliçe teminatı kapsamında değerlendirilecek gerçek zararın doğru bir şekilde tespit edilebilmesi için dosyanın, Teknik Üniversite veya Trafik İhtisas Dairesi’ ne gönderilmesini talep ettiklerini, zorunlu mali mesuliyet sigortası teminat limiti dolmadan kasko sigortasından talepte bulunulamayacağını, dosyada müvekkili şirket tarafından genişletilmiş kasko filo sigorta poliçesi ile sigortalanan aracın, davayı kabul etmemekle birlikte, öncelikle zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi teminat limitinin tüketilmesi gerektiğini, ZMMS teminat limitinin tükenmeden Kasko İMM teminatından ödeme yapılmasının mümkün olmadığını, araç mahrumiyet bedeline ilişkin müvekkili şirketin sorumluluğunun olmadığını, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.6 maddesinde teminat dışında kalan hallerin açıkça sıralandığını, davacının araçta oluştuğunu iddia ettiği hasar bedelinin son derece fahiş olduğunu, piyasa şartları ile de örtüşmediğini, davacı tarafça her ne kadar hükmedilecek tazminatın KDV dahil tutarı talep edilmiş ise de, tazminata KDV'nin dahil edilebilmesinin ancak onarıma ilişkin faturanın davacı tarafça sunulması halinde mümkün olacağını, mahkemece faize hükmedilmesi halinde hükmedilecek faizin ihbar tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz olduğunu, davacı vekilinin avans faiz talebinin haksız olduğunu arz edilen nedenlerle; aleyhine açılan davanın reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Uyuşmazlığın 311000118803233 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alınmış olan ... plakalı aracın, kazaya karıştığı araçta meydana geldiği iddia edilen maddi hasarın bedeli talebiyle ilişkili olduğunun anlaşıldığını, davacının taleplerinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, reddi gerektiğini, huzurdaki uyuşmazlık konusu hasara ilişkin tanzim edilen kaza tespit tutanağı gereğince, müvekkili şirket nezdinde sigortalı araç ile davacı tarafın aracının çarpışması sonucu kazanın meydana geldiğinin belirtildiğini, söz konusu hasar sonucu davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin tazmini talepli müvekkili şirkete ihbar yapıldığını ve söz konusu ihbar üzerine müvekkili şirket nezdinde 2022311151725/4-12-14 numaralı hasar dosyalarının açıldığını ve incelemelere başlandığını, hasar dosyası bilgilerinden ve ödenen tazminat toplamlarından anlaşılacağı üzere zincirleme kaza olduğu için kaza başı teminat limitinin söz konusu olacağını, kaza tarihi itibariyle de bu limitin 100.000-TL olduğunu, dava dışı ... plakalı araç için 4,163.75-TL hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 4,347.37-TL değer kaybı ve 6,002.28-TL hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 7,000.57-TL hasar tazminatı, dava dışı 16 CFE 15 plakalı araç için 7,951.54-TL kasko sigortacısı olan müvekkil şirkete rücuen mahsuplaşma, dava dışı 45 AGL 341 plakalı araç için 8,745.25 hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 19,531.06 hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 28,258.18 kasko sigortacısına rücuen ödeme yapılarak toplamda 86.001-TL ödeme yapıldığını, kaza başı teminat limitinden geriye 13.999-TL kaldığını, işbu nedenle huzurdaki yargılamada aleyhine hüküm kurulacaksa dahi kalan kaza başı teminat limitinin hükme esas alınmasını talep ettiklerini, kabul manasında olmamak üzere genel şartlar gereğince müvekkili şirketin yalnızca anlaşmalı servislerde uygulanacak tedarik, onarım ve işçilik bedelleri ile sorumlu olması sebebiyle zararın tespitinde bu hususun da göz önünde bulundurulması gerektiğini, Trafik Sigortası Genel Şartları B.2 maddesi gereğince tanınan indirim hakkının da zararın tespiti hususunda dikkate alınması gerektiğini, nitekim Trafik Sigortası Genel Şartları B.2 maddesi gereğince müvekkili şirketin yedek parça tedarik ve işçilik bedellerinin yüksek oluşundan kaynaklanacak fahiş bedelden sorumluluğu bulunmadığını, kabul manasında olmamak üzere davacı tarafça tespit edilen tazminatın fahiş olduğunu, davacının gerçek zararının tespiti gerektiğini, bu sebeple dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerektiğini, tek taraflı ekspertiz ücreti talebinin de kabulünün mümkün olmadığını, başvuru sahibinin gerçek zararının tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiğini, yalnızca fatura ve makbuzlar üzerinden yapılan tespitin kabul edilemeyeceğini; üstelik bilirkişi incelemesinin de yalnızca davacı tarafından sunulan belgelere dayanmaması, ayrıntılı ve denetime elverişli olması gerektiğinin yerleşmiş yargıtay içtihatları ile kabul edildiğini, bununla birlikte başvuran vekili tarafından fatura ibraz edilmediği ve araç onarımının yapılıp yapılmayacağı yahut kdv ödenip ödenmeyeceğinin belirsiz olduğundan kdv hariç hesaplama yapılması gerektiğini, davacının aracına verilen zararı gidermek için gerekli onarım, parça ve işçilik hizmeti de anılan yasa gereğince KDV'ye tabi olduğunu, bu nedenle, mağdur tarafından KDVnin ödendiğinin yahut ödeneceğinin kanıtlanması gerektiğini, bu ispat da, ancak fatura ibrazı ile mümkün olacağını, fatura ibraz edilmeden aracın onarılacağı/onarıldığı, kdv ödendiği dâhil anlaşılamadığından kdv hariç hesaplama yapılması gerektiğini, trafik sigortası sözleşmesinin yasa ile zorunlu kılınmış olması ve bu sözleşmenin içeriğinin de yine belirtilen Türk Ticaret Kanunu ve Sigortacılık Kanunu’nun ilgili maddeleriyle düzenlenerek halen yürürlükte olan genel şartlar ile poliçenin bir bütün olduğunun vurgulanmış olması karşısında, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren genel şartların poliçeden doğan işbu uyuşmazlıkta uygulanması gerekeceğinden, genel şartlara göre yapılan ödemenin uygun olduğunu, alacağın belirlenebilir olduğu hallerde HMK 107 kapsamında belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat olmadığını, talebi kabul anlamına gelmemek üzere, zorunlu mali mesuliyet sigortası, meblağ sigortası olmadığından müvekkili şirketin oluşan zararlardan ancak sigortaladığı araç işletenin sorumluluğu nispetinde ve poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulabileceğinden bunun için öncelikle kazadaki kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacının araç mahrumiyeti için talep ettiği tazminat genel şartlara göre teminat kapsamı dışında olduğundan reddini talep ettiklerini, davayı kabul manasında olmamak kaydıyla söz konusu davanın haksız fiile dayanması sebebiyle uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiğini, açıklanan nedenlerden ötürü davacının reddine karar verilmesini, müvekkili şirket lehine vekalet ücreti tayin edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER; Kaza tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/474 D.İş sayılı dosyası, ... Sigorta A.Ş. poliçe ve hasar dosyası, ... Sigorta A.Ş. poliçe ve hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, araç hasarı ve onarıma ilişkin kayıtlar, keşif, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava; 17/05/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle araç hasarı ve değer kaybı ile araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkememizce, taraflaca dayanılan deliller toplandıktan sonra, davaya konu kaza mahallinde , bir trafik güvenliği uzmanı bilirkişi eşliğinde, keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak kusur durumlarının, aynı zamanda dosyanın bilirkişiye tevdi ile, dava dosyası ve celp edilen deliller kapsamında, davacının varsa talep edebileceği araç hasar ve değer kaybı ile araç yoksunluğundan kaynaklı zararın tespiti yönünden rapor düzenlenmesine karar verildiği, bu kapsamda yapılan keşif sonucu dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyetinin 30/06/2023 tarihli raporu dosyaya ibraz ettiği görülmüştür. 30/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu trafik kazasının incelenmesi sonucunda; ... plakalı aracı park eden sürücünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda yer alan Trafik işaret ve kurallarına uyma zorunluluğu başlıklı 47.nci maddesinin D bendindeki kanun madde 47- "….. d) Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere, (tedbirsiz) uymak zorundadırlar. " ile yönetmeliğin duraklamada alınacak önlemler başlıklı madde 117 b) "Duraklama amacı uzun süre beklemeyi gerektiriyorsa, motorun durdurulması, uygun vitese takılması, el freni ile tespit edilmesi, gerekli hallerde park ışıklarının yakılması, yolun eğimi gerektiriyorsa, uygun tekerleklere uygun yönde takoz konulması, …. Mecburidir." kurallarına riayet etmediğinden ötürü, kazanın oluşumunda asli yönden ve %100 (yüzdeyeyüz) oranında kusurlu olduğu, kazaya taraf diğer araçların kazanın oluşumunda kusursuz oldukları, 17/05/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davacıya ait ... plakalı araçtaki hasarın onarımda kullanılan yedek parça tutarının KDV hariç 8.033,72 EURO (sekizbinotuzüç ve yetmiş iki euro) ve işçilik tutarının KDV hariç 17.250,00 TL (onyedibin ikiyüzelli Türk Lirası) olduğu, toplam hasar tutarının 148.440,64 TL olduğu, dava konusu araçtaki hasar nedeniyle oluşan değer kaybı bedelinin 78.000,00 TL (yetmiş sekiz bin Türk Lirası ) olduğu, dava konusu araçtaki mahrumiyeti bedelinin 22.500,00 TL(yirmiikibin beşyüz Türk Lirası) olduğu, dava konusu kazanın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen 311000118803233 no.lu 15.08.2021-15.08.2022 vadeli zorunlu trafik sigortası poliçesi teminatı kapsamında olduğu, davalı sigorta şirketinin hasar zararı ve değer kaybı zararından bakiye 21.951,54 TL (24.06.2022 tarihinde ...’e yapılan 7.951,54 TL ödemenin dava konusu kaza ile irtibatının tespit edilememiştir.) teminatla sınırlı olarak 28.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen 294405190 no.lu 31.03.2022-

31.03.2023 vadeli kasko poliçesinde yer alan İMM teminatı kapsamında olduğu, davalı şirketn tüm zarar kalemlerinden sınırsız teminat kapsamında 28.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olduğu yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Davacı vekili 28/11/2023 tarihli dilekçe ile özetle; Hasar bedeli toplam KDV hariç 148.440,64 TL tespit edildiği, bu hasara KDV dahil edilmesi sonucu 175.159,00 TL hasar miktarı olacağı, hasar talebini 175.159,00-TL'ye ıslah ettiklerini, değer kaybı talebini 78.000 TL 'ye ıslah ettiklerini, her üç davalının (sigorta şirketleri limitleri dahilinde ) müteselsilen ve müşterek sorumlu oldukları hasar ve değer kaybı alacak kalemlerinin toplamı 253.159,00 TL olup, bu tutarın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte; davalı ... Sigorta A.Ş.den 13.899,00- TL nin (kalan limit dahilinde) tahsili ile davacıya ödenmesine ,diğer davalı ... Sigorta A.Ş. 'den zorunlu trafik limiti üzeri kalan (253.159,00TL-13.899,00TL)= 239.260,00 TL'nin (sınırsız İMM ) tahsili ile davacıya ödenmesine, diğer davalı ... Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti'nden işleten olarak ıslah edilen tüm tutar olan 253.159,00 TLden sorumlu olmak üzere, her üç davalı için tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, müteselsilen ve müştereken tahsiline ve davacıya ödenmesine karar verilmesini, araç mahrumiyeti zararından sadece işleten sorumlu olduğundan bu yöndeki talebi de 22.500,00 TLye ıslah eder, işbu ıslah edilen araç mahrumiyeti zararının davalı işleten ... Gıda San ve Tic.Ltd.Şti'nden dava tarihinden itibaren yasal faiz ile tahsili ile davacıya ödenmesini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;17/05/2022 tarihinde, Çamlıca Mahallesi Kavakdere Caddesi No:151 önünde yük boşaltmak için park edilmiş ve park bulunan ... plakalı kamyonun belirli bir müddet sonra yokuşa aşağı hareket ederek ön kısımları ıle yolun sağında park cebınde park halınde bulunan araçlara çarpması sonucu meydana gelen kazada, Mahkememizce yapılan keşif ve alınan gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücünün asli yönden %100 oranında kusurlu olduğu, diğer araçların park cebinde park halinde olduğu, park eden araç sürücülerinin kazaya etken kural ihlallerinin olmadığından kusurlarının bulunmadığı, meydana gelen kaza nedeniyle davacıya ait araçta ... plaka sayılı araçta onarımda kullanılan yedek parça tutarının KDV hariç 8.033,72 Euro ve işçilik tutarının KDV hariç 17.250,00 TL olduğu tespit edildiği, hasar tarihinde 1 euro 16,33 TL olduğu dikkate alındığında aracın onarım bedelinin toplam 148.440,64 TL olduğu hesaplandığı, 3065 Sayılı KDV Kanunu'nun 1.maddesine göre Türkiye'de yapılan sınai, ticari, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyet çerçevesinde, yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabi olup, davacının aracına verilen zararı gidermek için gerekli onarım, parça ve işçilik hizmeti de anılan yasa gereğince KDV'ye tabi olduğu, KDV dahil edilerek hasar bedelinin 175.159,00 TL olduğu, dava konusu ... plakalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı ve tüm dosya kapsamı birlikte

değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının 78.000,00 TL olarak hesap edildiği, dava konusu araçta oluşan hasarın onarım süresinin 15 gün olduğu dikkate alındığında dava konusu aracın muadilinin hasar tarihi itibarı ile günlük kiralama bedelinin ortalama 1.500,00 TL olduğu

dikkate alındığında toplamda 15 gün x 1500 TL/ gün = 22.500,00 TL mahrumiyet bedelinin oluştuğu hesap edilmiştir.

Davaya konu ... plakalı aracın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından 311000118803233 no.lu 15.08.2021-15.08.2022 vadeli zorunlu trafik sigortası poliçesi tanzim edildiği, davalı ... Sigorta A.Ş. zorunlu trafik sigortası poliçesi kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı zararından poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, ancak davalı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... plakalı araç için 4.163,75-TL hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 4.347,37-TL değer kaybı ve 6.002,28-TL hasar tazminatı, dava dışı ... plakalı araç için 7.000,57-TL hasar tazminatı, dava dışı ...plakalı araç için 7.951,54-TL kasko sigortacısı olan davalı şirkete rücuen mahsuplaşma, dava dışı ... plakalı araç için 8.745,25 hasar tazminatı, dava dışı 16AON636 plakalı araç için 19.531,06 hasar tazminatı, dava dışı 06BYB215 plakalı araç için 28.258,18 kasko sigortacısına rücuen ödeme olmak üzere toplam 86.001,00TL ödeme yapıldığı, kaza başına 100.000,00-TL limitten bakiye 14.000,00-TLden sorumlu olduğu tespit edilmiştir.

Davaya konu ... plakalı aracın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından 294405190 no.lu 31.03.2022-31.03.2023 vadeli kasko

poliçesi tanzim edildiği, İMM teminatının sınırsız olduğu, ihtiyari mali mesuliyet sigortasının kapsamının genel şartlarda belirlendiği, buna göre ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı zorunlu mali sorumluluk sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar hasarı teminat altına almakta olduğundan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin davacıya ait araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı zararından zorunlu mali sorumluluk sigortası hadlerinin üzerinde kalan (253.159,00TL-14.000,00TL)= 239.159,00 TL'den sorumlu olduğu tespit edilmiştir. Davalı araç maliki ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin işleten sıfatıyla tüm zarar kalemlerinden sorumluluğu bulunmaktadır. Sonuç olarak, Mahkememizce dava ve ıslah dilekçesi dikkate alınarak davanın Kabulü ile 175.159,00-TL hasar ve 78.000,00-TL değer kaybı olmak üzere toplam 253.159,00-TL maddi tazminatın davalılardan ( davalı ... Sigorta A.Ş. bakiye 13.899,00-TL teminat limiti ile sınırlı olmak ve davalı ... Sigorta A.Ş zorunlu mali sorumluluk sigortası haddinin üstünde kalan bakiye 239.260,00-TL'den sorumlu olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen; 22.500,00-TL araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminatın davalı ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'den dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile, 175.159,00. TL hasar ve 78.000,00. TL değer kaybı olmak üzere toplam 253.159,00. TL maddi tazminatın davalılardan ( davalı ... Sigorta A.Ş. bakiye 13.899,00. TL teminat limiti ile sınırlı olmak ve davalı ... Sigorta A.Ş zorunlu mali sorumluluk sigortası haddinin üstünde kalan bakiye 239.260,00. TL'den sorumlu olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen; 22.500,00. TL araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminatın davalı ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'den dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,

2. Harçlar yasası gereğince alınması gereken 18.830,26. TL harçtan peşin alınan 4.790,70. TL harcın mahsubu ile bakiye 14.039,56. TL harcın davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş. 707,88. TL'sinden; davalı ... Sigorta A.Ş 12.185,72. TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 43.348,85. TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş. 13.899,00. TL'sinden; davalı ... Sigorta A.Ş 37.889,00. TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4. Davacı tarafından yapılan 6.157,80. TL harç( başvuru harcı, peşin harç, ıslah harcı, vekalet harcı ve keşif harcı), 400,00. TL keşif araç gideri, 3.600,00. TL bilirkişi ücreti, 525,25. TL müzekkere ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 10.683,05. TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5. Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/474 D.İş sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 797,10. TL harç (başvuru harcı, peşin harç, vekalet harcı ve keşif harcı), 350,00. TL keşif araç gideri, 750,00. TL bilirkişi ücreti, 19,50. TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 1.916,60. TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6. İleride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.200,00. TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

7. Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, davacı vekili ve davalı ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/01/2024

Katip ......

e-imza

Hakim ...

e-imza