Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1354 E. 2024/704 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/

KARAR NO : 2024/

BAŞKAN : ... ...

ÜYE : ... ...

ÜYE : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI :...

VEKİLİ : Av.

DAVALILAR:1-

: 2-

: 3-

VEKİLİ : Av.

DAVA : Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/12/2022

KARAR TARİHİ : 10/07/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 22/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 2014 yılı Ocak ayı ile 2020 yılı sonuna kadar ticari ilişki bulunduğunu, müvekkili şirketin davalı şirkete "sim" olarak tabir edilen üretimi, ihracatı ve ithalatı döviz bazında olan bir tür iplik sattığını ve sattığı işbu ticari ürün karşılığı davalı şirkete fatura keserek alacaklı olduğunu, davalı şirketin de, bu borcuna karşılık çek, senet vb kambiyo senetleri ile ödeme yaptığını ancak davalı şirketin borcuna karşılık verdiği kambiyo senetlerinin karşılıksız kalması ve verilen ek sürede de borcunu ödememesi nedeniyle ... 3. İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı dosyasıyla takibe geçildiğini, davalıların itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğunu belirterek davalıların itirazlarının iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle;Açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkillerinden ... ve ...'in bonoda ... veren konumda olduklarını, bononun zamanaşımına uğradığını, bu nedenle müvekkilinin sebepsiz

zenginleşmesinin de söz konusu olmayacağını belirterek bu davalılar yönünden davanın reddine yine diğer müvekkili ... Ltd Şti. yönünden ise taraflar arasında ... 1.ATM'nin 2022/... esas sayılı dosyasında devam etmekte olan

menfi tespit davası ve ceza soruşturması olduğunu belirterek derdestlik yönünden davanın reddine karar verilmesini, %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

KANITLAR:İcra dosyası, sözleşme, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili talebi ile ... 3. İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyasında, 1.244.797,03 -TL toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerin takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır. Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 67. Maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı ticari defterleri üzerinde talimat mahkemesince yapılan inceleme sonucu alınan 20/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Taraflar arasındaki ihtilaf, davacının davalı yanlardan 9 adet her biri 75.000,00 TL tutarlı senetten kaynaklı 675.000,000 TL tutarlı asıl alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yıllarına ait ticari defterlerinin usulüne uygun tasdik ettirildiği ve usulüne uygun tutulduğu,

davacının incelenen ticari defterlerinde takibe konu edilen 9 adet 75.000,00 TL tutarlı senetlerin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının takip tarihi (03.11.2022) itibariyle davalı yandan cari hesap boyutunda ise 4.402.371,29 TL (235.442.33 USD) alacaklı olduğu, yapılan işlemiş faiz hesaplamasına göre davacının davalı yandan 9 adet 75.000,00 TL, toplamda 675.000,000 TL tutarlı senet alacağına 586.094,18 TL işlemiş faiz talep edebileceği hesap edilmiş ise de davalı yan icra takibinde işlemiş faiz olarak 569.797,03 TL talep ettiğinden talebe bağlılık ilkesi gereği davacının davalı yandan işlemiş faiz olarak 569.797,03 TL talep edebileceği kanaati edinildiği, neticeten; Davacının ... 3. İcra Müdürlüğünün 2022/... E. Sayılı dosyasında davalı yandan takip tarihi (03.11.2022) itibariyle 9 adet 75.000,00 TL tutarlı senetten kaynaklı 675.000,000 TL Asıl, 569.797,03 TL İşlemiş faiz olmak üzere Toplamda 1.244.797,03 TL alacaklı olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Mahkememizce taraflar arasındaki alacak borç ilişkinin açıklığa kavuşturulması yönünden, davalıya ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde SMM bilirkişi tarafından bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Alınan 26/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Dava dosyasına celp edilen ve sunulan belgeler, davalı ...’nın 2015 yılı ve diğer davalı ... ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 yılı ticari defterleri üzerinde yapmış olduğum incelemelere göre elde edilen tespitlerin; Davalı ...’nın 2015 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin kanunun belirlemiş olduğu yasal süreleri içerisinde yaptırılmış olduğunu ve defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil olabilecek özellikte olduğu, diğer davalı ... ... İplik Tekstil İnş. Ltd. Şti.’nin 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 yılları ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin kanunun belirlemiş olduğu yasal süreleri içerisinde yaptırılmış olduğunu ve defterlerinin kayıtlama sistemi olarak

Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil olabilecek özellikte olduğu, davalı ...’nın takip tarihi itibari ile davacıya borcu olmadığını, 25.562,47

TL alacaklı olduğunu fakat bu tutarın da ... Ltd. Şti’ye ... yapılmış olduğu görülmüş olup davalı ...’nın takip tarihi itibari ile davacıdan alacak ya da borçlu olmadığı, davalı ... ... İnş. Ltd. Şti’nin takip tarihi itibari ile davacıya borcunun olmadığı, 169.009,01 TL alacaklı olduğu, takip ve dava konusu 9 adet 75.000,00 TL’lık senedin davalıların kayıtlarına kayıt edilmediği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Davacı vekilinin mahkememize defterlerini getireceğini beyan etmesi üzerine mahkememizce taraf defterleri üzerinde tarafların iddia ve savunmaları, talimat ile mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna itirazları ve davacı vekili tarafından sunulan ticari defter alt kayıtları incelenerek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, aldırılan 04/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda; İbraz edilen belgelere göre davalı ... ile davacı firma arasında 2013,2014 yıllarında ticari bir ilişkisinin mevcut olduğu ve 2015 yılı sonu itibari ile davalının davacı şirkete borçlu olmadığı, ibraz edilen 2014 yılı muavin defter kayıtlarına göre 10.03.2014 tarihi itibari ile davalı ...’nın davacı firmadan 25.562,47 TL alacaklı olduğu , 30.06.2014 tarihinde davalı ...’nın ortağı olduğu davalı ... Ltd.Şti.’ne alacağını virmanladığı ve 30.06.2014 tarihi itibariyle davacı firmadan alacağının kalmadığı, davalı ...’nın takip tarihi itibari ile davacı ... İplik Ltd.Şti.’ne borcunun olmadığı, takip ve dava konusu 9 adet 75.000,00 TL’lık senedin davalı ...’nın

kayıtlarına kayıt edilmediği, diğer Davalı ... Ltd.Şti.’nin Ticaret Sicil Kayıtları incelendiğinde ... Ticaret Sicil Müdürlüğ’nde ... Sicil Numarası ile 09.01.2014 tarihinde tescil edildiği, şirketin 200.000,00 TL sermaye ile kurulduğu; kurucu ortaklarının ... ve ... olduğu, şirkette ilk 10 (on) yıl için ... şirket müdürü olarak seçildiği, şirketin Merkezi’nin ... ... .../... olduğu, davalı ... Ltd.Şti.’nin 09.01.2014 tarinde kurulduğu ve Kurucu Ortaklarının Davalılar ... ve ... olduğu, davalı ... Ltd.Şti.’nin 2014 Yılı Ticari Defterleri incelendiğinde ise 25.562,47 TL ... Kaydının 28.02.2014 tarihinde “... İplik ... Fişi” açıklamasıyla davacı firmanın 25.562,47 TL borçlandırılmasıyla kayıt edildiği görülmüş olduğu, davalı ... Ltd.Şti.’nin defterleri incelendiğinde davacı ... İplik Ltd.Şti. ‘nin 320- Satıcılar ; 159 -Verilen Sipariş Avansları ;120-Alıcılar Hesapları altında kayıtlarının tutulduğu, diğer davalı ... ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ’nin defterlerine göre taraflar arasında 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 2019, 2020 yıllarında ticari ilişkinin mevcut olduğu, 2014, 2015, 2016, 2017 yıllarında KDV dahil toplam 4.042.446,10 TL’lık faturayı almış ve kayıtlarına işlemiş olduğu, karşılığında 4.091.293,24 TL’lık ödeme yapmış olduğu, 83.000,00 TL’lık çekin karşılıksız çek olarak kaydedilmiş olduğu, 2014, 2015, 2017 yıllarında davalının davacı firmaya 179.599,40 TL’lık fatura düzenlemiş olduğu; davacının davalıya 2.000,00 TL ‘lık ödeme yaptığı; 2014 yılında 25.562,47 TL’lık ... hesabından ... yaparak davacıyı borçlandırdığı,31.12.2020 tarihi itibariyle davalı ... Ltd.Şti.’nin davacı ... İplik Ltd.Şti. ‘ne borçlu olmadığı; 169.009,01 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, takip ve dava konusu 9 adet 75.000,00 TL’lık senedin davalı ... Ltd.Şti.’nin kayıtlarına kayıt edilmediğinin görüldüğü, davalı ... ... İnş. Ltd. Şti’nin 2020 yılı Ticari Defter Kayıtları incelendiğinde 31.12.2020 tarihi itibariyle davacı ... İplik Ltd.Şti.‘ne borçlu olmadığı; 169.009,01 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, davalı ... ... İnş. Ltd. Şti’nin takip tarihi itibari ile davacıya borcunun olmadığı, 169.009,01 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, davacı ... İplik Ltd.Şti’nin defterleri incelendiğinde davalı ... ve davalı ... Ltd.Şti.’nin 120-Alıcılar Hesabı altında 120 01 163 - ... İPLİK GÖ. -... ... İP.TK İN SN LTD ŞTİ. Cari Yetkili ... olarak kayıtlarının tutulduğu 01.01.2013-30.11.2023 tarih aralığındaki kayıtları incelendiğinde davacı firmanın davalı firmaya

4.312.432,30 TL Satış Faturası; 442.875,24 TL‘sı tutarında Satış Kur Farkı Faturası ; 18.290,33 TL Satış Vade Farkı Faturası düzenlediği ; davalı firmanın 30.216,97 TL ‘sı Satış İade Faturası düzenlediği; davacının davalıdan 6.620.338,13 TL tahsilat yaptığı; bu tahsilatlara istinaden davacıya ödemelerin iadesi vs gibi davalının 2.258.062,00 TL ödeme yaptığı; 31.12.2022 tarihi itibariyle Dövizli Kesilen Faturalara istinaden 4.171.266,50 TL Değerleme -Kur Farkı kaydının

girildiği ve davalının 31.12.2022 ve 30.11.2023 tarihi itbariyle davacı firmaya 4.402.371,28 TL borçlu olduğunun görüldüğü, bilirkişi raporuna ek olarak sunulan “EK 1 DAVACI ... - DAVALI FİRMALAR TL HESAPLARI -DÖVİZ KARŞILIK HESAPLARI VE BELGE BAZLI İNCELEMELERİ” Tablosunda Davacı ... İplik Ltd. Şti.’nin 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 Yılları Defter -Belgeleri incelendiğinde davalı firmanın TL borcunun 231.104,78 TL, davalı firmanın döviz borcunun 235.442,36 TL; TL Karşılığının (Kur=18,6983 TL ) 4.402.371,88 TL olduğu; davalı firmanın TL Hesabının Döviz TL Karşılığına dönüştürülmesi durumunda 4.171.267,10 TL Kur Farkının tahakkuk edeceği, davacı firma tarafından davalı firmaya 4.171.266,50 TL Kur Farkının yansıtıldığı ve Döviz Değerlemesi sonrasında davacının davalı firmadan alacağının 31.12.2022 tarihi itibariyle 4.402.371,28 TL olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Davacı herbiri 750.000,00 TL bedelli 25/05/2016 tanzim tarihli ve en son ödeme tarihi 31/08/2017 tarihli toplam 675.000,00 TL bedelli senetlere dayanarak alacak talebinde bulunmuştur.

Davalılar ... ve ... dava konusu senetlerde ... veren konumundadırlar.TTK 749 maddesi uyarınca senetler ödeme tarihinden itibaren 3 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Bu süreye 1 yıllık ibraz süresi de eklendiğinde dava tarihi itibarıyla davaya konu tüm senetler zamanaşımına uğramıştır.Bu durumda bu senetler aralarında ticari ilişki bulunanlar için yazılı delil başlangıcı hükmündedir. Aralarında temel ilişki bulunmayanlar yönünden ise hamilin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca keşideciye başvurma hakkı vardır.... 19.HD'nin 2014/ esas-2014/ karar ve ... 3.HD'nin 2022/ esas-2022/ karar sayılı kararlarında da belirtildiği üzere ... verenler kambiyo senedinden kaynaklanan alacağı temin edilmesi yönünden teminat verdiğinden senedin zamanaşımına uğraması halinde ... verenlerinde sorumluluğu sona erer. Bu nedenle dava konusu senetlerde ... veren konumunda olan davalılar ... ve ... hakkındaki davanın bu gerekçeyle reddine karar verilmiştir.Her ne kadar senet metninde nakden alındığı yazılı ise de davacı taraf kendi aleyhine olarak senetlerin ticari ilişkide mal satımı karşılığında alındığını söyleyerek senet metnini talil etmiştir.Bu nedenle tarafların ticari defterlerinin incelenmesi yoluna gidilmiştir.Tarafların kabulunde olduğu gibi taraf şirketler arasındaki ticari ilişki 2020 yılında sona ermiştir.Bu tarihten sonra taraflar arasında alım satım ilişkisi olmamıştır.Davalı ... dava konusu senetlerde keşideci konumunda olup,lehtar davacıyla aralarında ticari ilişki olduğundan dava konusu senetler davacı için yazılı delil başlangıcı hükmündedir. Bu durumda davacı alacağını başkaca delillerle de ispat etmelidir.İncelenen davalı defterleri usul ve yasaya uygun tutulmuş olup HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil olma vasfındadır.Bilirkişi tespitinde takip tarihi itibarıyla davalının davacıya borcu olmayıp ,davacıdan 169.009,01 TL alacaklı olduğunun kayıtlı olduğu tespiti yapılmıştır.İncelenen davacı defterleri de usul ve yasaya uygun tutulmuş olup HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil olma vasfındadır.Bilirkişi tespitinde takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan takip tarihi itibarıyla 4.402.371,29 TL alacaklı olduğunun kayıtlı olduğu tespiti yapılmıştır. Bilirkişinin bu tespiti kısmen hatalıdır. Çünkü davacı taraf kur değerlemesi faturası olarak 31/12/2022 tarihinde 4.171.266,50 TL tutarında fatura düzenleyerek defterine kayıt etmiştir. Oysa icra takip tarihi 03/11/2022 tarihi olup bu kayıt icra takibinden sonra yapılmıştır.Bilirkişinin tespiti 2022 yılı sonu devreden alacak olarak doğru ise de takip tarihi itibarıyla davacı alacağı yanlış hesaplanmıştır. Takip tarihinden sonra kaydedilen 4.171.266,50 TL tutarındaki fatura düşüldüğünde davacının defterlerine göre davacı takip tarihi itibarıyla 231.104,79 TL alacaklı görünmektedir.Her iki tarafın ticari defterleri usulune uygun tutulduğu için sahibi lehine delil olma vasfındadır. Bu durumda tarafların defterlerinin delil olarak birbirine üstünlüğünden bahsedilemeyeceğinden davacının alacağını yazılı delil başlangıcı niteliğinde olan senetler haricinde başkaca delillerle de ispat edemediği gözönüne alınarak davacının davalı şirket hakkındaki davasının da bu gerekçelerle reddine karar verilmiştir.

Davanın sebebi aynı olduğundan davalılar için tek bir vekalet ücretine hükmedilmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1. ... verenler davalı ... ve ... yönünden davanın zamanaşımı nedeniyle reddine,

2. Davalı şirket aleyhine açılan davanın esastan reddine,

3. Koşulları oluşmadığından davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine,

4. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 14.894,07 TL'den mahsubu ile artan 14.466,47 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

5. 7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A. 12. 13 maddeleri uyarınca 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye ödenmesine,

6. Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7. Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,

8. Davalılar yararına ölçümlenen 166.620,00. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

9. Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 10/07/2024

Başkan ...

¸e-imzalıdır.

Üye ...

¸e-imzalıdır.

Üye ...

¸e-imzalıdır.

Katip ...

¸e-imzalıdır.