Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1110 E. 2024/501 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/ Esas

KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... ...

VEKİLİ : Av. ... - .../ ...

DAVALI : 1- ... - ...

VEKİLLERİ : Av. ... -

Av. ... - ... Bankası T.A.O. ... Hukuk İşleri Müdürlüğü ... .../ ...

DAVALI : 2- ... - ... ...

DAVA : Rehin Karşılığında Ödünç Verme İşinden Kaynaklanan (TMK M. 962 - 969) (Menfi Tespit)

DAVA TARİHİ : 03/10/2017

KARAR TARİHİ : 14/05/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 16/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Rehin Karşılığında Ödünç Verme İşinden Kaynaklanan (TMK M. 962 - 969) (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesi ile; Müvekkilinin 04.02.2016 tarihinde ..., ..., ... bağımsız bölümü Davalı/ Banka lehine tesis edilen 07.01.2016 tarihli ipotek yükü ile satın aldığını, satış tarihinde Banka nezdinde ipotek ile güvencelendirilen borç tutarının 90.000,00 TL olduğunun bildirildiğini, bu nedenle 200.000,00 TL rayiç değeri olan taşınmaz karşılığı 110.000,00 TL bedel ödediğini, kredi nedeniyle bakiye borcun 40.000,00 TL olduğu halde Alacaklı/ Banka tarafından ... 2. Noterliğinin 12.09.2017 tarih ve ... Yev. Nolu İhtarnamesi ile 104.134,31 TL borcun ödenmesinin talep edildiğini, satış tarihinden sonra oluşan borçların da ipotek kapsamına dahil edilerek talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, 07.01.2016 devir tarihi itibarıyla banka nezdindeki borçların tespiti, dava tarihi itibarıyla bakiye kredi borcunun hesaplanması ve bunun üzerindeki borçtan sorumlu olmadıklarının tespitini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı Banka vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile davalı ... arasında imzalanan ... kapsamında krediler kullandırıldığını, kredi teminatına ... adına kayıtlı, ..., ..., ada, parsel, nolu bağımsız bölüm üzerinde ipotek tesis edildiğini, kredi borçlarının ödenmemesi üzerine hesapların kat edildiğini ve İhtarname keşide edildiğini, Davacının ipotekli taşınmazı satın alan üçüncü kişi sıfatıyla tüm borçlardan ipotek limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, Davacı ile diğer Davalı arasındaki ilişkinin müvekkil Bankayı bağlamadığını, Davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, dava açma sıfatı olmadığını, kredi borçlarına yönelik geri ödeme bulunmadığını, tesis edilen ipoteğin doğmuş doğacak tüm borçlara teminat olarak kurulduğunu tüm bu nedenlerle davanın reddini talep ettikleri beyan edilmiştir.

Davalı ... ...'a usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

KANITLAR:

İcra dosyası, sözleşme, banka kayıtları, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :

Dava, ... ili, ... İlçesi, ... mevkiinde kaim ve tapunun ... kayıtlı, 4514,90 metre kare alanlı taşınmazın ... nolu mesken üzerindeki davalı banka tarafından diğer davalı aleyhine konulmuş olan ipoteğin taşınmazı satın alma tarihindeki borç tutarının tespiti ve taşınmaz satın alındıktan sonra bu borç için yapılan ödemelerin ve ipodekten kalan borç tutarının tespiti ve davacının borçlu olup olmadığının tespitine ilişkindir.

Mahkememizce, taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden ve davalı ... ile davalı banka arasında düzenlenen ipodek seneti içeriğine göre ipoteğin hangi borçları kapsadığı, doğacak borçları da kapsayıp kapsamadığı, davacının kredi borcundan sorumlu olup olmadığı, dava tarihi itibariyle kredi borçlarının ne kadar olduğunun banka kayıtları da incelenmek suretiyle dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.

Alınan 16/05/2016 tarihli bilirkişi raporunda; davacının, "davalı ...'a diğer davalı ... tarafından açılmış ve açılacak kredilerden ipotek limiti olan 300.000 TL ile sınırlı olarak sorumludur " kanaatine varıldığı, davalı asıl borçlu ...'un 03/10/2017 dava tarihi itibariyle borcu, 100.315,58 TL asıl alacak, 1.878,29 TL temerrüt faizi, 93,93 TL BSMV, nakit borç 10.287,80 TL, gayrinakit borç 15.510,00 TL ( depo talebi ) toplam borç : 117.797,80 TL olduğu, davacı dava konusu ipotek nedeniyle, satın alma tarihindeki gerçek borç tutarının, satın alma tarihinden sonra yapılan ödemelerin ve dava tarihi itibariyle ipotekten kalan borç tutarının, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000 TL kısım bakımından sorumlu olmadığının, tespitini talep ettiği, ancak ipotek akdinin 1. Maddesi gereğince davacının ipotek limiti olan 300.000 TL kapsamında açıklanan borç tutarının tamamından sorumlu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce; Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi ve davacı vekilinin itirazları da gözönünde bulundurulmak suretiyle dosyanın bankacılık alanında uzman bilirkişiye tevdii ile rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 14/11/2019 tarihli bilirkişi raporunda; yapılan hesaplamalar doğrultusunda Davalı/Bankanın Kredi Sözleşmeleri nedeniyle 03.10.2017 dava tarihi itibarıyla asıl borçlu ...’tan alacaklı olduğu, davacı ...'nun ipotekli taşınmazı satın alan sıfatıyla borçtan sorumlu olduğu, İpotekli taşınmazı ipotek yükü ile satın alan ...’nun 07.01.2016 tarihi, ..., ..., ada, parsel, nolu bağımsız bölüm, 300.000,00 TLbedelli, 1 derece, takibe konu alacaktan ipotek limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, ipotek veren borçlu yönünden DEPO isteminin takdirinin Mahkemeye ait olduğu, Nolu İşletme Kredisi yönünden; asıl alacak 40.817,81 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 795,95 TL, %... BSMV 39,80 TL, toplam 41.653,56 TL, ****... Nolu Kredi Kartı, asıl alacak 2.721,99 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 38,22 TL, %... BSMV 1,91 TL, toplam 2.762,12 TL, ... Nolu Tüketici Kredisi yönünden; asıl alacak 43.961,62 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 857,25 TL, %... BSMV 42,86 TL, toplam 44.861,73 TL, ... Nolu Kredili Mevduat Hesabı yönünden; asıl alacak 11.192,42 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 157,14 TL, %... BSMV 7,86 TL, toplam 11.357,42 TL, Toplam nakit alacak, 100.634,83 TL dava tarihi itibarıyla talep edilebilecek alacağın yukarıdaki tabloda yansıtıldığı şekilde hesaplandığı, ipotek limitini aşan alacak hesaplanmadığı, ... ve ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 2x 1.410,00= 2.820,00 TL nin 16.11.2017 tazmin tarihinden itibaren, ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 1.410,00 TL nin 02.08.2018 tazmin tarihinden itibaren, ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 1.410,00 TL nin 30.10.2017 tazmin tarihinden itibaren işleyecek %39 oranındaki temerrüt faizi ile birlikte ipotek sorumluluğunda hesaplandığı bildirilmiştir.

Mahkememizce; Dosyanın bilirkişi tevdi edilerek davacı vekilinin 20/11/2019 tarihli itiraz dilekçesi konusunda bir değerlendirme yapılmasının istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 21/06/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda; huzurdaki davaya konu İpotek Akit Tablosunun Üst Limit İpoteğine ilişkin olarak düzenlendiği, davacının ipotekli taşınmazı ipotek yükü ile birlikte satın aldığı, ipotek kapsamında güvencelendirilen borçların devam ettiği hususunda bilgi sahibi olduğu, bu nedenle rayiç değerinin altında satış bedeli ödediğini kabul ve beyan ettiği, gerek Tapu Sicil Müdürlüğü nezdindeki kayıtlara ilişkin ALENİYET İLKESİ gerekse mevzuattaki düzenlemeler çerçevesinde ipotek kapsamının ...’un banka nezdindeki doğmuş doğacak tüm borçlarını kapsadığının kabulünde olduğu, ipotekli taşınmazın üçüncü kişiye devir işleminin, lehine ipotek verilen ile güvenceden yararlanan arasındaki alacak-borç ilişkisini kesen hukuki sonuç doğuran işlemlerden olmadığı, ipotek tesis tarihinden önce doğmuş borçlar ile tesis tarihinden sonra doğacak borçların üst limit ipoteğinin güvencesinde (ipotek limiti ile sınırlı olarak) olacağı yasa ile düzenlendiği, ipotekli taşınmazı satın alan üçüncü kişinin ipoteği borçtan kurtarmak üzere hakları yasa ile düzenlenmiş, davacının bu yöndeki irade beyanına, bankaya yönelik ipotekli taşınmazı borçtan kurtarmak üzere ödeme talebine dair bilgi/belgeye rastlanılmadığı, davacıya muhatap banka tarafından düzenlenmiş, her iki tarafı da bağlayıcı nitelikteki, satış tarihi itibarıyla güncel borç bakiyesini gösterir belgeye, ipoteğin fek edileceğine dair taahhüde kayıtlar arasında rastlanılmadığı, davacının ipotekli taşınmazı satın alan üçüncü kişi sıfatıyla davalı ...’un davalı banka nezdindeki doğmuş doğacak tüm borçlarından ipotek limiti ile sınırlı olarak sorumlu olacağı, menfi tespit isteminin yasal takibe geçilmeden de borç devam ettiği müddet içerisinde açılabileceği göz önüne alınarak banka nezdindeki alacak borç ilişkisinin dava tarihi itibarıyla hesaplama sonucu raporda sonuç tablosunda yansıtıldığı, yapılan hesaplamalar doğrultusunda davalı/bankanın kredi sözleşmeleri nedeniyle 03.10.2017 dava tarihi itibarıyla asıl borçlu ...’tan alacaklı olduğu, davacı ... ... ipotekli taşınmazı satın alan sıfatıyla borçtan sorumlu olduğu, ipotekli taşınmazı ipotek yükü ile satın alan ...’nun ipotekli taşınmazı ipotek yükü ile satın alan ...’nun 07.01.2016 tarihi, ..., ..., 369 ada, 2 parsel, 3 nolu bağımsız bölüm, 300.000,00 TLbedelli, 1 derece, takibe konu alacaktan ipotek limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, ipotek veren borçlu yönünden DEPO isteminin takdirinin Mahkemeye ait olduğu, ... Nolu İşletme Kredisi yönünden; asıl alacak 40.817,81 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 795,95 TL, %... BSMV 39,80 TL, toplam 41.653,56 TL, ****... Nolu Kredi Kartı, asıl alacak 2.721,99 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 38,22 TL, %... BSMV 1,91 TL, toplam 2.762,12 TL, ... Nolu Tüketici Kredisi yönünden; asıl alacak 43.961,62 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 857,25 TL, %... BSMV 42,86 TL, toplam 44.861,73 TL, ... Nolu Kredili Mevduat Hesabı yönünden; asıl alacak 11.192,42 TL, işlemiş temerrüt faizi %39 157,14 TL, %... BSMV 7,86 TL, toplam 11.357,42 TL, Toplam nakit alacak, 100.634,83 TL dava tarihi itibarıyla talep edilebilecek alacağın yukarıdaki tabloda yansıtıldığı şekilde hesaplandığı, İpotek limitini aşan alacak hesaplanmadığı, ... ve ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 2x 1.410,00= 2.820,00 TL nin 16.11.2017 tazmin tarihinden itibaren, ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 1.410,00 TL nin 02.08.2018 tazmin tarihinden itibaren, ... Nolu Çek sorumluluk tutarı 1.410,00 TL nin 30.10.2017 tazmin tarihinden itibaren işleyecek %39 oranındaki temerrüt faizi ile birlikte ipotek sorumluluğunda hesaplandığı, tespit ve hesaplamayı değiştirir nitelikte yeni belge/ bilgiye rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Mahkememizin 2017/... Esas, 2020/... Karar sayılı dosyasından 08/10/2020 tarihinde davanın reddine kararı verilmiş, mahkememiz kararı davacı vekilince İstinaf edilmiş, ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin 2021/ Esas, 2023/... Karar sayılı 06/10/2023 tarihli kararıyla ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiş, dosya mahkememizin yukarıda yazılı esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce eksik harç hesaplanarak davacı tarafa eksik harç tamamlattırılmıştır.

İK'nun 72. maddesine göre açılacak menfi tespit davalarının alacaklıya karşı yöneltilmesi gerekir. Husumet dava şartı olup, kamu düzenine ilişkin bulunduğundan, yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gereken bir husustur. Davalı ...'un alacaklı sıfatının olmadığı anlaşılmakla davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden; davalı bankanın ... Şubesi ile davalı ... ... arasında 16/12/2015 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalanmıştır. Bu kredi sözleşmesine konu borç nedeniyle davacı ...'na ipotek veren sıfatı ile ihtarname gönderilmiştir. Davacı ... ipotekli taşınmazı ipotek yükü ile birlikte 04/02/2016 tarihinde satış yoluyla iktisap etmiştir. İpotek akit tablosuna göre tesis edilen ipoteğin üst limit ipoteği, ipotek verenin ipotek limitiyle sorumlu tutulabileceği anlaşılmıştır.

TMK 888. Maddesinde " ipotekli taşınmazın devri, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, borçlunun sorumluluğunda ve güvencede bir değişiklik meydana getirmez. ... İpotekli taşınmaz devredildiğinde yeni malik, taşınmazın mülkiyetini üzerindeki rehin hakkıyla birlikte kazanır.

Dava konusu ipoteğin, ipotek verenin bankadan kullandığı ve kullanacağı kredilerin teminatı olarak verildiği, davacının ipotekli taşınmazı satın alan 3. Kişi sıfatıyla davalı ... ...'un davalı banka nezdindeki doğmuş ve doğacak tüm borçlarından ipotek limiti ile sınırlı sorumlu olacağı, bankacı bilirkişilerden aldırılan bilirkişi raporlarında görüleceği üzere kredi sözleşmesine konu borcun ödenmediği anlaşılmakla davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...A.O. Yönünden açılan davanın reddine karar vermek gerekip aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1. Davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,

2. Davalı ...A.O. Yönünden açılan davanın REDDİNE,

3. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 728,31. TL'den mahsubu ile artan 300,71. TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4. Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5. Davalı banka tarafından yapılan posta, tebligat gideri 100,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,

6. Davalı banka yararına ölçümlenen 17.900,00. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,

7. Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,

Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.14/05/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır