Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1339 E. 2023/1186 K.

T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/1339 Esas - 2023/1186

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/1339 Esas

KARAR NO : 2023/1186

HAKİM : ....

KATİP : .....

DAVACILAR : 1- ... ... - ........ Çavuşköy Mah. 1517. Sk. No:18 İnegöl/ BURSA

  2.  ... ... .  ...... Çavuşköy Mah. 1517. Sk. No:18  İnegöl/ BURSA

VEKİLLERİ : Av. ......- [16003-00085-.....] UETS

Av. ...... - [16618-16264-.....] UETS

DAVALI : ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ..... [25979-45692-.......] UETS

VEKİLİ : Av. ......... - [16462-64650-.......] UETS

DAVA :Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 07/12/2022

KARAR TARİHİ : 20/11/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 27/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

İDDİA VE SAVUNMA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 08.09.2022 günü saat 18:15 sıralarında İnegöl-Yenişehir Devlet Karayolu Boğazköy ve Sungurpaşa yola ayrımında Sungurpaşa mahallesi yönü 3.900 Km’sinde meydana gelen çift taraflı ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının incelenmesinde; sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otomobil cinsi aracı ile İnegöl İlçesi yönünden Sungurpaşa mahallesi yönüne yönüne seyir halinde iken yukarıda belirtilen mevkiye geldiği esnada aynı yönde seyreden sürücü ... idaresindeki ... plakalı kamyon cinsi araca yolun gidiş istikametine doğru çıkış eğilimli ve hafif virajlı kesiminde ve karşıdan batan güneşin görüşü kısıtladığı anda sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobil cinsi aracın sağ ön kısmı ile önünde aynı yönde seyreden sürücü ... idaresindeki kamyonun arkasında bulunan 2.30 metre genişliğinde 20 cm kalınlığında bulunan koruma çerçevesinin sol tarafına çarpması, çarpmanın şiddetiyle arka koruma çerçevesinin bağlantı noktalarından kopması devamında ... plakalı aracın sağ ön tarafı ile ... plakalı kamyonun sol arka alt tarafına girerek durması sonucu çift taraflı ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiği, kazadan sonucu ...plakalı otomobil cinsi aracın ön yolcu koltuğunda oturan Mehmet ...’ın olay yerinde (ex olduğu) vefat ettiği, aracın sürücüsü olan ...’ın ise kaza sonucu yaralanarak İnegöl Devlet Hastanesine sevk edildiği, ... plakalı kamyon şoförü ...’da herhangi yaralanmanın olmadığı tespit edildiğini, kaza nedeniyle ... plakalı otomobil cinsi aracın ön tarafının özelliklede sağ ön tarafı ve üst tavan kısmının ön tarafının ağır hasarlı olduğu, ... plakalı kamyon cinsi aracın ise arka koruma çerçevesi ve sol arka tarafının hasarlı olduğu tespit edildiği, kazanın oluşumunda ... plakalı otomobil cinsi araç sürücüsü ...’ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda belirtilen asli kusurlardan 85/D (arkadan çarpma)ve yine aynı kanunda belirtilen diğer unsurlardan 52/1-A “araçların hızını kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken …… azaltmamak” maddelerini ihlal ettiği , ... plakalı kamyon cinsi aracın sürücüsü ... ise bu kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı kanaatine varıldığı, meydana gelen kazada ...'ın asli ve tam kusurlu olduğu, kazanın sonucunda Mehmet ... , müvekkillerimin oğlu olarak vefat ettiği,biricik evlatlarının vefatı nedeniyle müvekkillerinin destekten yoksun kaldığı, ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç kaza tarihi itibariyle ... Sigorta A.Ş.' ye ait ..... Numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalı olup, bu poliçe kaza tarihi itibariyle kişi başına ölüm halinde 1.000.000,00-TL teminat sağladığını, müteveffa Mehmet ...'ın, müvekkillerinin oğlu olduğunu, müteveffanın vefat etmeden evvel çoban olarak hayatını idame ettirmekte olduğunu,müteveffa vefat etmeseydi müvekkillerine hayatı boyunca destek olmaya devam edeceğini, mezkûr kaza nedeniyle hayatlarının geri kalan kısmında oğullarının desteğinden mahrum kaldıklarını, davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçelerine istinaden, teminat limitleri içerisinde 8 iş günü içinde ödeme yapmaları ihtarı ekleriyle birlikte kargo ile 21.11.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı tarafça ödeme yapılmadığını, müvekkillerinin oğulları Mehmet ...'ın desteğinden yoksun kalmış olmaları sebebiyle şimdilik 100,00-tl maddi tazminat bedelinin -belirsiz alacak davasına ilişkin geçici talep- temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere limit sınırları içerisinde 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 61. Ve 163. Maddeleri ile 2918 sayılı KTK’nın 88/1. maddesi gereği teselsül hükümleri uyarınca davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ; davacı tarafın açmış olduğu davanın haksız ve yersiz bir dava olup reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafın talep etmiş olduğu tazminat talepleri de zamanaşımına uğradığını, açıkça zamanaşımı itirazında bulunduklarını, 2016 yılında yapılan değişiklikle birlikte zarar görene, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce, ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunmak ve zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigorta şirketinin merkez veya kuruluşlarından birine verme zorunluluğu getirildiğini, buna ilişkin düzenlemenin; Karayolları Trafik Kanunu’nun 99. maddesinde “hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri” sunarak başvuru yapması gerektiği şeklinde olduğunu,Karayolları Trafik Kanunu hükümlerinde zorunlu malî sorumluluk sigortası kapsamında yapılacak başvuruda, hangi belgelere yer verilmesi gerektiği kanun atfı ile açık bir şekilde ortaya konulduğunu,aynı şekilde zorunlu malî sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların genel şartlarda belirtilen usûl ve esaslara tâbi olduğu Karayolları Trafik Kanunu’nun 90.maddesinde düzenlendiğini, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda düzenlemelere yer verildiğini, söz konusu şartlarda değişiklik yapılarak, “Ek:6 Tazminat Ödemelerinden İstenecek Belgeler” başlığı altında somut olaya göre hangi belgelerin getirilmesinin istendiğinin açık bir şekilde belirtildiğini, davacı tarafça, dava şartı olan sigorta şirketine başvuru şartı usule uygun şekilde yerine getirilmediğini, gerçekleşen rizikonun kapsamının, davacı tarafın uğradığını bildirdiği zararın tespit edilebilmesi mümkün olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin temerrüde düşmesi de söz konusu olmadığını,dava şartı olan sigorta şirketine başvuru zorunluluğunun davacı tarafça usule uygun şekilde yerine getirmediğinden işbu davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, dava konusu kazaya ilişkin olarak kaza sonrasında tutulan kaza tespit tutanağında bu kazanın oluşunda ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın KTK'da belirtilen asli kusurlardan 84/D " Arkadan Çarpma " ve yine aynı kanunda belirtilen diğer kusurlardan " Araçların hızını, kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken azaltmamak " maddelerini ihlal ettiği diğer sürücü ...'ın ise bir kusuru bulunmadığı bildirildiği,kaza tespit tutanağında ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'a izafe edilen kusuru kabul etmediklerini, kazanın oluşunda ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın hiçbir kusuru bulunmadığını, işbu davanın kusur yokluğu nedeniyle müvekkili sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, müteveffa Mehmet ...'ın, ... plaka sayılı araçta yolculuk ederken emniyet kemerini takmadığını, Bilindiği üzere TBK madde 52'de "Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir" hükmü yer almaktadır. Müteveffanın yolculuk esnansında emniyet kemerini takmamış olması zararın artmasında oldukça etkili olmuştur. Şayet müteveffanın emniyet kemeri takılı olsa idi belki de sonuç ölüm ile sonuçlanmayacak ve kaza daha hafif bir şekilde atlatılacak idi. Dolayısıyla kazada müteveffanın emniyet kemeri takmaması, kendi emniyetini dikkate almadığı ve yaralanmasına kendisinin de sebebiyet verdiğini açıkça göstermektedir. Tüm bu nedenlerle müteveffanın müterafik kusuru bulunmaktadır. Kabul anlamına gelmemekle birlikte davacılar lehine bir miktar tazminata hükmedilecekse bu tazminattan önemli bir oranda müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, soruşturma aşamasında alınan ifadelerde de belirtildiği üzere müteveffa Mehmet ... ile araç sürücüsü ... arkadaş olduklarını, tüm bu nedenlerle kabul anlamına gelmemekle birlikte davacılar lehine bir miktar tazminata hükmedilecekse bu tazminattan önemli bir oranda hatır taşıması indirimi yapılmasının gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte ATK'dan aldırılacak olan oransal kusur raporunda ... plaka sayılı araç sürücüsüne kusur izafe edilir ise ilgili Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüğüne müzekkere yazılmasını ve dava konusu kazadan dolayı davacılara rücue tabi peşin sermayeli bir ödeme yapılıp yapılmadığı, herhangi bir ödeme yapılmış ise miktarının ne kadar olduğunun sorulmasını talep ettiklerini, böyle bir ödemenin tespiti halinde yine kabul anlamına gelmemekle birlikte davacılar lehine tazminata hükmedilecek ise bu tazminattan SGK tarafından yapılan ödemenin düşülmesini talep ettiklerini, cenaze ve defin giderleri de poliçe teminatı içerisinde bulunmadığını,Cenaze ve Defin Gideri doğrudan doğruya meydana gelen bir zarar olmadığını, Riskin gerçekleşmesinden sonra oluşan dolaylı bir zarar olduğunu, dolaylı zararlar Sigorta Genel Şartları gereğince poliçe teminatı dışında tutulduğundan cenaze ve defin giderine ilişkin tazminat taleplerinin reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte olması halinde de kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafın cenaze ve defin giderlerine ilişkin belge, makbuz veya yapılan masrafları gösterir bir dekont sunmadığını, hiçbir belge sunmadan cenaze ve defin gideri talep edilmesi mümkün olmadığını, dava şartı olan sigorta şirketine başvuru şartının usule uygun yerine getirilmemiş olması nedeniyle davanın usulden reddine, davanın usulden reddine karar verilmemesi halinde esasa ilişkin itirazlarımızın kabulü ile davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, aktüerya bilirkişi raporu, SGK İl Müdürlüğü'ne ,davalı sigorta şirketine , Türkiye Noterler Birliği'ne ,İnegöl CBS'ye, İnegöl Asliye Ceza Mahkemesi'ne yazılan müzekkere cevapları,davacıların sosyal ekonomik araştırma tutanakları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:

Aktüerya bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 15/05/2023 tarihli kök raporda özetle; 08.09.2022 Tarihli kaza neticesinde yapılan hesaplamalar doğrultusunda davacılar destek zararları asgari ücret üzerinden hesaplanarak (hatır taşıması indirimi de dikkate alınarak) davacı ...'in poliçeden payına düşen miktarın 51.423,96 TL , davacı ... ...'ın poliçeden payına düşen miktarın 22.456,49 TL olarak belirtildiği, hesaplamaların bilinen son asgari ücret dönemi 2023 yılı esas alınarak yapıldığı, davalı tarafından düzenlenen Trafik Poliçesinde kişi başına ölüm ve sakatlanma teminatının 500.000.TL olduğu, bu teminat limitinin kazalı tüm destek ihtiyaçlılarını kapsadığı, bu nedenle destek ihtiyaçlıları toplam zararı ile poliçe limit denetimi yapıldığı,tüm destek ihtiyaçlıları zararları toplamının 1.429.196,87 TL. olduğu ve 500.000.TL. teminat limitini aştığı, poliçe limitinin davacılar ve dava dışı destek ihtiyaçlıları toplam zararlarına oranlanarak sonuç tablosunda gösterildiği bildirilmiştir.

Aktüerya bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 16/07/2023 tarihli ek raporda özetle; 08.09.2022 Tarihli kaza neticesinde yapılan hesaplamalar doğrultusunda davacılar destek zararları asgari ücret üzerinden hesaplanarak (hatır taşıması indirimi de dikkate alınarak) davacı ...'in poliçeden payına düşen miktarın 52.863,51 TL , davacı ... ...'ın poliçeden payına düşen miktarın 22.708,87 TL olarak belirtildiği, hesaplamaların bilinen son asgari ücret dönemi 2023 yılı ikinci dönem esas alınarak yapıldığı, davalı tarafından düzenlenen Trafik Poliçesinde kişi başına ölüm ve sakatlanma teminatının 500.000.TL olduğu, bu teminat limitinin kazalı tüm destek ihtiyaçlılarını kapsadığı, bu nedenle destek ihtiyaçlıları toplam zararı ile poliçe limit denetimi yapıldığı, 2022 yılına ilişkin trafik poliçelerinin kişi başına ölüm ve sakatlanma teminat limitinin ilgili teminat limitini aştığı , poliçe limitinin davacılar ve dava dışı destek ihtiyaçlıları toplam zararına oranlanarak sonuç tablosunda gösterildiği bildirilmiştir.

Davacılar vekilinin raporlara itiraz etmesi üzerine dosyada yeni bir aktüerya bilirkişiden rapor alınmış, aktüerya bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 18/09/2023 tarihli raporda özetle; Hatır taşıması olgusunun bulunmadığı kabulü halinde, davacı babanın destekten yoksun kalma zarar talebinin 111.740,57TL olacağı, annenin destekten yoksun kalma zarar talebinin 253.775,67TL olacağı, hatır taşıması olgusunun bulunduğu kabulü halinde, Davacı Babanın destekten yoksun kalma zarar talebinin 89.392,46TL olacağı, Annenin destekten yoksun kalma zarar talebinin 203.020,53TL olacağı hesaplanmıştır. Her iki hesaplamada da Davalı Sigorta Şirketinin bakiye 390.000TL limiti kalmış olması nedeniyle (1.000.000,00-610.000,00-390.000,00) tavan hesabı ve garameten dağılım yapılmasına gerek kalmadığı hususunda görüş bildirilmiştir.

Davacılar vekili 02/10/2023 tarihli ıslah dilekçesiyle davacı müvekkil ... ... için 50,00-TL'den 89.342,46-TL artırmak suretiyle 89.392,46-TL'ya; davacı müvekkil ... ... için 50,00-TL'den 202.970,53-TL artırmak suretiyle 203.020,53-TL'ya olmak üzere toplam 100,00 - TL.'den 292.312,99 TL artırmak suretiyle 292.412,99-TL’ye yükselttiklerini beyanla, toplam 292.412,99-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıya tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.

Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacıların murisi Mehmet ...'ın 08/09/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında(araç içerisinde yolcu konumunda) vefat etmesi nedenine dayalı olarak maddi tazminat talebine ilişkindir. Aktüerya bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 18/09/2023 tarihli raporda özetle; hatır taşıması olgusunun bulunmadığı kabulü halinde, davacı babanın destekten yoksun kalma zarar talebinin 111.740,57TL olacağı, annenin destekten yoksun kalma zarar talebinin 253.775,67TL olacağı, hatır taşıması olgusunun bulunduğu kabulü halinde, davacı babanın destekten yoksun kalma zarar talebinin 89.392,46TL olacağı, Annenin destekten yoksun kalma zarar talebinin 203.020,53TL olacağının bildirildiği, her iki hesaplamada da davalı Sigorta Şirketinin bakiye 390.000TL limiti kalmış olması nedeniyle (1.000.000,00- 610.000,00- 390.000,00) tavan hesabı ve garameten dağılım yapılmasına gerek kalmadığının bildirildiği, bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda davaya konu hususlar gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış, raporun mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılarak müteveffanın yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı aracın sürücüsü ... ile komşu oldukları, müteveffayı işe götürüp getirdiğinin dava dışı ... ...'ın beyanına göre tespit edildiği,araç sürücüsü Ferhat'ın taşıma amacıyla müteveffadan ücret aldığı hususunun ispatlanamadığı, Türk örf ve ananelerine göre de benzer durumlarda ücret alınmayacağı bilindiğinden dava dışı sürücünün müteveffayı aracına alması hatır taşıması olarak kabul edilmiş, hesaplanan maddi tazminatlardan hatır taşıması nedeniyle de %20 oranında indirim yapılarak davacı ... ...’ın maddi tazminat talebinin (davacının fazlaya ilişkin taleplerinin saklı kalması kaydıyla) kabulüne,buna göre 89.392,46 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalının temerrüde düşürülme tarihi olan 02/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ... ...’a verilmesine, davacı ... ...’ın maddi tazminat talebinin (davacının fazlaya ilişkin taleplerinin saklı kalması kaydıyla)kabulüne,buna göre 203.020,53 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalının temerrüde düşürülme tarihi olan 02/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ... ...’a verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Her ne kadar davalı vekili tarafından müterafik kusur(emniyet kemeri) itirazında bulunulmuş ise de kaza tespit tutanağı ve savcılık aşamasındaki ifade tutanakları incelendiğinde müteveffa Mehmet'in emniyet kemeri takmadığına yönelik Mahkememizce bir tespit yapılamadığından müterafik kusuru indirimi uygulanmamıştır.

Her ne kadar davacı vekili tarafından avans faiz talep edilmiş ise de müteveffanın bulunduğu aracın niteliği hususi olduğundan yasal faize hükmedilmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1. Davacı ... ...’ın maddi tazminat talebinin (davacının fazlaya ilişkin taleplerinin saklı kalması kaydıyla) KABULÜNE,buna göre 89.392,46 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalının temerrüde düşürülme tarihi olan 02/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ... ...’a verilmesine,

2. Davacı ... ...’ın maddi tazminat talebinin (davacının fazlaya ilişkin taleplerinin saklı kalması kaydıyla) KABULÜNE,buna göre 203.020,53 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalının temerrüde düşürülme tarihi olan 02/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ... ...’a verilmesine,

3. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 19.974,73 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL nin ve 1.000,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 18.894,03 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4. Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.200,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,

5. Davacı tarafından yapılan toplam 4.125,00 TL nin , 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvuru harcı, 1.000,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.286,40 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

6. Davacı ... vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 36.503,08 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine,

7. Davacı ... vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine,

8. HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı ,gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/11/2023

Katip ......

¸¸

Hakim ......

¸¸

Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.

Aslının aynı olduğu tasdik olunur.

Katip .......

¸E-imzalıdır.