Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1075 E. 2023/1106 K.

T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/1075 Esas - 2023/1106

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/1075 Esas

KARAR NO : 2023/1106

HAKİM : ....

KATİP : .....

DAVACI : BİR UMUT HAYVANLARI KORUMA DERNEĞİ İKTİSADİ İŞLETMESİ -

VEKİLİ : Av. .... - [15525-25235-.....] UETS

DAVALI : ... GIDA HAYVANCILIK İMALAT PAZARLAMA İTHALAT VE İHRACAT SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - .......

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/10/2023

KARAR TARİHİ : 30/10/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 01/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı dava dilekçesinde özetle: davalı ile müvekkil arasında gerçekleşen anlaşma neticesinde davalı müvekkile köpek maması tedarik edecek müvekkil ise bunun karşılığını peşin olarak ödeyecektir. Müvekkil davalı tarafa 30.000 TL ödeme yapmış ancak davalı anlaşmaya uymayarak ifayı yarıda bırakmıştır. Bunun üzerine davalı aleyhine kalan miktar için Bursa 1.İcra dairesi 2023/... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını başlatılan icra takibine davalı tarafından 26/04/2023 tarihinde itiraz edilmiş ve takip durmuştur. Davalı tarafın yapmış olduğu itiraz haksız ve kötü niyetli olduğunu fazlaya ilişkin dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davamızın kabulüne ,Borçlunun itirazının iptaline, takibin devamına , borçlunun %20 icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki esasa ilişkin uyuşmazlığın çözümünden önce, davada HMK'nın 355. maddesi gereğince kamu düzeni nedeniyle re'sen dikkate alınması gereken usule ilişkin aykırılıkların mevcut olup olmadığının tespiti gereklidir. Usule ilişkin aykırılıklar konusunda da öncelikli olarak ve mahkemece re'sen dikkate alınması gereken husus ise, mahkemenin görevli olup olmadığı sorunudur. Zira görev, kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden dikkate alınabileceği gibi, taraflarca da davanın her aşamasında ileri sürülebilir.

Tacir, TTK’nın 12/1. maddesinde “Bir ticari işletmeyi kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir” şeklinde tanımlanmıştır. Tacir, gerçek kişi olabileceği gibi, tüzel kişide olabilecektir. Tüzel kişi tacir, TTK’nın 16. maddesinde tanımlanmıştır. Bu tanımda ilk olarak ticaret şirketleri yer almaktadır. Ticaret şirketlerinin yanı sıra amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşların da tacir sayılacağı düzenlenmiştir. Ancak aynı maddenin 2. fıkrasında devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıfların, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletmesine rağmen kendilerinin tacir sayılmayacağı hususu açık bir şekilde açıklanmıştır.

TTK'nın 5. maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere bakmakla görevlidir. Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 maddesine göre de; Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.

Somut uyuşmazlık; davacı derneğin davalı şirketten satın almış olduğu köpek maması ürünlerinin ödemesini yapmasına rağmen, davalı şirketin köpek maması ürünlerinin yarısını teslim etmeyerek ifayı yarıda bırakması nedeni başlatmış olduğu icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, dosya kapsamına göre yapılan incelemede; davalının tacir olduğu, davacının ise dernek olduğu görülmekle, yukarıda belirtilen kanun maddeleri çerçevesinde somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde, davacının tacir olmadığı, dava konusu alacak iddiasına konu ürünlerin dernek faaliyeti kapsamında alındığı, bu hali ile eldeki davanın ticari dava olmadığı görülmüş, davacının tacir sıfatı bulunmadığı gözetildiğinde davanın TTK ve bazı kanunlarda belirtilen mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığı, dolayısıyla görevli mahkemenin genel mahkemeler olduğu anlaşılmış, mahkememizin görevsizliğine Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. (Emsal nitelikte İstanbul Bam 37. HD 2022/519 E. - 2022/2786 K. Sayılı ilamı)

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1. Davanın görev, dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine, BURSA ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN görevli olduğuna,

2. HMKnun 20 maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde talep halinde dosyanın Bursa Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine, talep olmadığı takdirde dosya üzerinden davanın açılmamış sayılmasına dair karar verilmesine,

3. HMK'nın 331. Maddesine göre yargılamanın görevli mahkemede devam etmesi halinde yargılama giderlerin görevli Bursa Asliye Hukuk Mahkemesince takdirine, yargılamanın görevli mahkemede devam etmediği takdirde talep üzerine mahkememizce dosya üzerinden yargılama giderlerinin tespiti ve hükmedilmesine,

Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 30/10/2023

Katip .......

¸e-imzalıdır.

Hakim ......

¸e-imzalıdır.

Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.

Aslının aynı olduğu tasdik olunur.

Katip ....

¸E-imzalıdır.