Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/1677 E. 2024/359 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

...

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2018/ Esas

KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ...-...-

VEKİLLERİ : Av. ...-

Av. ...-...

DAVALI : ...-...- ...

VEKİLİ : Av. ... -

DAVA : İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/12/2018

KARAR TARİHİ : 20/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 20/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde;Davacı müvekkilinin, davalı firma ile deniz yolu taşımacılığı faaliyeti konusunda ticari faaliyette bulunmuş olduğunu ve tarafına düşen özen gösterme yükümlülüğünü yerine getirmesine rağmen hak etmiş olduğu demuraj, depolama ve ardiye masraflarına ilişkin alacağını alamayarak zarara uğradığını, Davacı müvekkilinin, ... METAL İNŞ.SAN.VE TİC.A.Ş’.ne ait malların nakliyat işlerini yapmış olduğunu ve yapmış olduğu işlerin karşılığında 3 adet fatura tanzim ederek davalı şirkete tebliğ ettiğini, dava konusu taşımada gönderen taraf davalı ... METAL İNŞ. SANAYİ VE TİC. AŞ. Olup gönderilen ise .../... firması olduğunu, taşımanın son parti yükünde ... Firması tahliyeyi çok geç yaptığından 10-11 günlük bekleme söz konusu olduğunu, bu sebeple ki yüke ait demuraj doğmuş olduğunu, beklemeye müteakip depolama ve ardiye masrafları alacağı doğmuş olduğunu, davalı tarafça masrafların karşılanmasının gerektiğini belirterek, davacı müvekkilin taşıma nedeniyle demuraj, depolama ve ardiye masraflarına ilişkin alacağına dair ... 5. İcra Müdürlüğü 2018/... Esas sayılı dosyasında borca itiraz eden davalının haksız itirazının iptalini ve alacaklarının 22.533,19 EUR olarak tespiti ile takibin devamına karar verilerek davalının %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde;Davalı müvekkilinin söz konusu taşıma anlaşması gereğince davacı tarafa ödemesi gereken taşıma bedelinin tamamını ödemiş olduğunu, davacı tarafa taşıma bedeline ilişkin hiçbir borcunun kalmadığını, buna karşın davacı tarafın davalı müvekkili tarafından gönderilen yükü teslim alan ...'taki ... firmasının taşımanın son parti yükünde tahliyeyi çok geç yaptığını, 10-11 günlük bekleme söz konusu olduğunu, bu nedenle yüke ait demuraj doğduğunu, beklemeye müteakip depolama ve ardiye masrafları alacağı doğduğunu bu masrafların da davalı müvekkili tarafından karşılanması gerektiğini ileri sürmesinin hiçbir hukuki delile dayanmadığından, müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;Davanın deniz yolu taşımacılığından kaynaklı demoraj, depolama ve ardiye masraflarına ilişkin başlatılan takibe itirazın iptali davası olduğu anlaşıldı.

Dosya deniz ticareti ve sigorta hukuku konusunda uzman öğretim üyesi bilirkişiye tevdi edilmiş, 10/03/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu alacağın navlun sözleşmesinin tarafı olmayan ve yükün teslimin şartı olarak bu bedeli ödemekle sorumlu tutulmayan gönderilen dava dışı ... ... firmasının sorumlu olduğundan bahsedilemeyeceği, borcun taşıtan sıfatı ile TTK madde 1200 uyarınca davalı sorumluluğunda olduğu bildirilmiştir.

Davalı defterlerinin incelenmesine ilişkin SMM bilirkişiden gelen 17/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı tarafın sıra nolu 21.426,43 EUR tutarındaki Destinasyon e-faturalarını 13.11.2017 tarihinde Davalı - ... Metal İnş.San.ve Tic.A.Ş,'ne gönderdiği,(DESTINATION : Varış yeri istikamet, destinasyon. Taşıyıcının malı alıcı veya acentesine teslim edeceği yer.) 26.02.2018 tarihinde de Vade Farkı (9618 KDV) 943,91 EUR fatura düzenlediği davalı tarafa gönderdiği, davalı ... Metal İnş.San.ve Tic.A.Ş'nin 21.426,43 EUR tutarında (DESTİNATION : Varış yeri,istikamet, Destinasyon Taşıyıcının malı alıcı veya acentesine teslim edeceği yer. )Destinasyon Masrafları açıklamalı 3 Adet İade Faturası düzenlediği, 26.02.2018 tarih 943,91 EUR vade farkı faturası olduğu, ... 18.Noteri 2017 tarih ... no'lu ihtarı ile davacı tarafa bildirimde bulunduğu, No'lu , ... No'lu, No'lu, konşimentolarda Nakliyeci adı ... Metal İnş.San.ve Tic.A.Ş , Sevkedilen Taraf; Ranault ... /..., Taşıyıcı; ... HAVA VE DENİZ TAŞIMACILIĞI A. Navlunun Ödeme Yeri /..., Boşaltma yeri ... MED/... olduğu, No'lu no'lu konşimentolara ait malların Hazırlama Yeri ..., 30 AĞUSTOS 2017 Tarihinde yüklendiği, No'lu konşimentoya ait, ... seri no'lu Gümrük Beyannamesinde teslim şeklinin ... olduğu, 11.09.2017 tescil tarihli Gümrük Beyannamesinde son parti mala ait olduğunun görüldüğü, (... ; Eşyanın alıcı ve satıcı tarafından belirlenmiş olan boşaltma yerinde (bir liman iskelesi, gümrük noktası, havalimanı) boşaltma için hazır durumda nakliye aracının üzerinde alıcı emrine bırakılmasıdır. Tüm gümrük İşlemleri, Masrafları, gümrükte doğan vergi, resim ve harçlar alıcıya aittir. ) malların belirlenen yere taşıma maliyetlerini/ terminal bağlantılı zarar risklerini satıcı üstlenir.) Taraflar arasında düzenlenen — No'lu konşimentoda ; “Mallar görünüşte iyi düzen ve durumda alındığını ve aksi belirtilmedikçe makul kontrol yollarıyla beyannamedeki belirtilenler tespit edilmiştir. Taşıyıcı işbu konşimento hükümleri uyarınca ve kapsamında ve alt sözleşmeyi de serbest bırakarak, birleşik nakliyeyi ve malları aldığı zaman ve yerden, teslimat zamanı ve yerine kadarki tüm hizmetler de dahil olmak üzere malların teslimatını gerçekleştireceğini ya da kendisi adına gerçekleştirilmesini sağlayacağını taahhüt eder ve bu nakliye ve hizmetler: sorumluluğu kabul eder. Gereği gibi onaylanan konşimento mal ya da tesli emri karşılığında teslim edilmelidir. Bunu TEYİDEN İKİ (2) orijinal Konşimento imzalanmıştır.aksi belirtilmediği müddetçe birinin işleme alınması diğerller)ini geçersiz kılar.” Açıklamasının olduğu görülmüş, davalının 2017 yılında Açılış Bakiye borcunun 106.367,58TL olduğu, nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4997 *11.920,93EUR 53.641,80TL ... nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4998 * 7.025,95EUR 31.615,377L ... nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4998 * 2.479,55EUR 1.157,48TL olarak davalının Gümrükleme Gid. (Destinasyon)-ALIŞ Faturalarını ticari defter kayıtlarına TL sinden 13.11.2017 tarihinde yevmiye maddeleri ile kaydettiği, nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4997 *11.920,93EUR 553.641,80TL nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4998 * 7.025,95EURO 531.615,377L nolu faturanın 13.11.2017 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,4998 * 2.479,55EUR 11.157,48TL olarak davalının Gümrükleme Gid. (Destinasyon)-İADE Faturası olarak aynı kur üzerinden düzenlediği ticari defter kayıtlarına yevmiye maddeleri ile kayıt ettiği , bu şekilde hesapların birbirini kapattığı, nolu Vade Farkı Alış faturasını 26.02.2018 Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun 4,6526 * 943,91EUR -4.391,73TL defter kayıtlarında yevmiye maddesi ile kaydettiği, ... nolu VADE FARKI - İADE FATURASINI TCMB Döviz Kuru 4,6526 * 943,91EUR -4.391,73TL olarak defter kayıtlarına 05.03.2018 tarihinde yevmiye maddesi ile kaydettiği, bu şekilde hesapların birbirini kapattığı, 2017 yılında gelen bakiye olan 106.367,58TL'nin 2018 yılı sonunda devam ettiği, destinasyon faturaları ile 1 adet vade farkı faturası iade edildiği için hesapların kapandığı herhangi dekontunun olmadığı, davalı tarafın ticari defter kayıtlarında görüldüğü, dava konusu olan 3 adet ödeme Davacı tarafın ,... 5 İcra Dairesi 2018/... E.sayılı dosyası ile 22.370,34 EUR asıl alacak ,162,85 EUR işlemiş faiz (TBB- Mevduat EUR (Kamu Bankası) olarak, 22.533,19 EUR toplam icra takibinde bulunduğu ,12 Mart 2018 tarihinde tebliğ edildiği şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.

Davacı defterlerinin incelenmesine ilişkin 06/09/2021 tarihli SMM bilirkişi raporunda özetle; davacı defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun olarak tutulduğu, dava konusu alacağın davalının sorumluluğunda olduğu, dava konusu faturaların davalı tarafından süresi içinde davacı tarafa ihtarname ile iade edildiği, dava konusu alacağa ilişkin davacı tarafından gerçekleştirilen destinasyon masraflarının hesaplanmasının bilgisi dışında olduğunu bildirmiştir.

SMM bilirkişi ...'in yanına deniz ticareti ve sigorta hukuku alanında uzman öğretim üyesi bilirkişi eklenerek, ek bilirkişi raporu tanzimi istenmiş, gelen raporda özetle;Dosyadaki bilgi, belge ve özellikle ticari defterlerden hareketle davacının demuraj, depolama ve ardiye masraflarına ilişkin ne miktarda zararının doğduğuna dair tespit yapmanın mümkün olmadığı, davalının sorumluluğuna yönelik tespit ve değerlendirmelerde bir değişiklik olmadığını, dava dışı gönderilenin navlun veya tefarruatından sorumlu olacağına dair veya bu şekilde yorumlanmaya müsait navlun sözleşmesi veya konişmentoda bir kayıt olmaması, aksine konişmento da navlunun peşin ödendiğine dair kaydın yer alması sebebiyle, navlunun teferruatı niteliği arz eden davaya konu alacakların da taşıtan sıfatına haiz davalıya ait olduğu yönünde rapor sunulmuştur. Aynı bilirkişiler 17/10/2022 tarihli ikinci ek raporlarında dosyaya yeni bir bilgi ve belgenin sunulmamış olması karşısında daha önceki raporlarında değişiklik olmadığını bildirmişlerdir. Aynı bilirkişi heyetinin 20/02/2023 tarihli raporunda ise; davacının takibe dayanak yaptığı faturaların davacı defter ve kayıtlarında ödenmediği, faturaların iade edildiği, 22/02/2018 tarihli vade farkı faturasının euro üzerinden düzenlendiği, ancak ödeme olmadığından kur farkı düzenlenemeyeceği, vade farkı faturası düzenlendiği, ancak iade edildiği, taraflar arasında vade farkı faturasının uygulanmasına ilişkin sözleşme bulunmadığı, fiili teamül oluşmadığı, takip konusu alacak faturalarının davalı tarafından iade edildiği, işlemiş faizlerin takibe uygun olmadığı, ancak 30/07/2018 tarihli bilirkişi raporunda, davalı defterlerinin incelenmesi bölümünde, davacının 106.367,58 TL alacaklı olduğu tespitlerinin yapıldığı bildirilmiştir.

Bilirkişi heyetinin 15/09/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; Tüm dosya kapsamında tarafların iddia ve savunmaları deniz taşımacılığı açısından dikkate alındığında, taraflar arasında deniz taşımacılığı anlaşmasının mevcudiyeti kesin olduğunu, sunulan evraklardan anlaşıldığı üzere taşıma şekli ... (.../ Belirlenen Yerde Teslim) olarak anlaşma sağlanmış olduğunu, bu taşıma şeklinde “Satıcı, masrafları kendisine ait olmak üzere, malların belirlenen teslim yerine, eğer varsa kararlaştırılan noktaya kadar taşınması için taşıma sözleşmesi yapar. Satıcı malların belirlenen varma yerine getirilmesine ilişkin tüm hasar ve masrafları üstlenir.” hükmü yer almakta olduğunu, dava konusu evraklar incelendiğinde her ne kadar ... taşıma şeklinde davaya konu olan demuraj, depolama ve ardiye ücretlerine ilişkin yükümlülükler davalı ...'ne ait gibi görünse de ibraz edilen belgeler tam olarak bu durumu desteklememektedir. Çünkü davacı ... tarafından sunulan faturaların detaylarını, gerçekliğini ve tutarlılığını kanıtlayan belgeler dava dosyasında yer almamakta olduğunu, ...'daki ... tarafından oluşturulan faturaların ... liman otoritesi, gümrük, ambar, acente ve benzeri yetkililerden alınacak evrak ve faturalarla desteklenmesi gerektiğini, yani ... tarafından dava dosyasında belirtilen faturalardaki her bir kalemin ... liman unsurlarınca onaylı, mühürlü evrakının olması gerektiğini, tüm iddia ve savunmalar kapsamında doğru kararın verilebilmesi için ... ... tarafından kesilen tüm faturaların içeriğinde yer alan demuraj, depolama, ardiye gibi her bir kaleme ait evrakın ... liman otoritesi, gümrük, ambar acente gibi resmi yetkililer tarafından düzenlenmiş resmi, onaylı ve mühürlü evrakların ibraz edilmesi gerekmektedir. Faturalarda yer alan her bir unsuru destekleyen resmi evraklar, kanıtlayıcı belge olarak faturaların ekine konularak temin edilmesi gerektiği belirterek tespitlerini iletmiştir.

Bilirkişi heyetinin 17/01/2024 tarihli bilirkişi heyetinin ek raporunda özetle;Davaya yükler hakkında düzenlenmiş olan konşimentolarda, malların teslimatı için ... Transport Int.Lsa ... adresine başvurulacağı görülmüş olduğunu, 28.12.2022’de sunulan belgeler ışığında ... ...’nın düzenlemiş olduğu fatura geçerli olduğunu, ... Hava ve Deniz taşımacılığı AŞ adresine düzenlenmiş bu faturada demuraj, depolama ve ardiye konulu masraflar talep edilmiş olduğunu, yapılmış olan detaylı incelemede, dava dosyasında sunulan konşimentonun çevirisinde taşıyıcının ilave masraflar için ek ödemeye hak sahibi olacağı belirtilmiş olduğunu, konşimentoda yer alan “Eğer mallar tüccar tarafından taşıyıcının malları teslim alınmasının ona bildirmesinden sonra makul bir zaman süresi içinde teslim alınmazsa, taşıyıcı malları tüccar adına ve tüccarın riskine ve hesabına olmak üzere koruma ve vesayet altına koyma hakkına sahip olacak olduğunu, her halükarda taşıyıcı, nakliye için alınan malların tam navlununa ve yukarıda atıfta bulunulan durumlardan kaynaklanan ilave masraflar için ek ödemeye hak sahibi olacaktır.” hükmü gereği davaya konu olan demuraj, depolama ve ardiye ücretlerine ilişkin yükümlülükler davalı ...’ne ait olduğunu, diğer taraftan bir önceki raporumuzda talep edilen “... ... tarafından kesilen tüm faturaların içeriğinde yer alan demuraj, depolama, ardiye gibi her bir kaleme ait evrakın ... liman otoritesi, gümrük, ambar acente gibi resmi yetkililer tarafından düzenlenmiş resmi, onaylı ve mühürlü evraklar” davacı tarafından temin edilmemiş olsa dahi, bu durumun davalının ödemeye ilişkin yükümlülüğünü değiştirmeyeceği değerlendirilmiş olduğunu, ek olarak Türkiye’de konteynerler hazırlanırken, hangi konteynerin nasıl ve ne kadar yükleneceğine ilişkin için taraflar sayfalarca yazışma yaparak birbirlerini teyit etmiş olduklarını, buna karşın, ... tahliye limanında oluşan uygunsuzluk ve ortaya çıkan masraflarla ilgili taraflarca mutabık kalınmaması, taraflar arasında yazışma yapılmamış olması ve bu konuda hiç görüşme yapılmamış olması ya da az iletişim kurulması da sürecin doğasına aykırı olduğunu, sorun yaşandığı andan itibaren yaşanan süreçle ilgili tarafların birbirleriyle iletişimine dair kanıtlayıcı belgelerin sunulmaması da önemli bir eksiklik olduğunu belirterek tespitlerini mahkememize iletmişlerdir.

Tüm dosya kapsamının incelenmesinde taraflar arasında deniz taşımacılığı anlaşmasının bulunduğu, taşıma şeklinin ... (belirlenen yerde teslim) olarak anlaşma sağlandığı, bu taşıma şeklinde satıcının masrafları kendisine ait olmak üzere, malların belirlenen teslim yerine, eğer varsa kararlaştırılan noktaya kadar taşınması için taşıma sözleşmesi yapacağı, satıcının malların belirlenen varma yerine getirilmesine ilişkin tüm hasar ve masrafları üstleneceği hükmünde düzenlendiği, davacının söz konusu taşımaya ilişkin olarak demuraj, depolama ve ardiye ücretlerini talep ettiği, ... taşıma şekline göre söz konusu ücretlere ilişkin yükümlülüklerin davalı şirkete ait olduğunun sabit görüldüğü, davacı tarafın dava konusu demuraj, depolama ve ardiye ücretlerine ilişkin dosyaya sunmuş olduğu faturaların detaylarını, gerçekliğini ve tutarlılığını kanıtlayan belgeleri dava dosyasına sunması gerektiği, bunun içinde varma limanı olan Cazablanca liman otoritesi, gümrük, ambar, acente vb. yetkililerden alınacak evrak ve faturalarla dosyaya sunulan faturaların gerçekliğinin teyit edilmesi gerekmektedir. Ancak davacı tarafından dava konusu faturaların dayanak belgeleri dosyaya ibraz edilememiştir, hükme esas alınan 15/09/2023 ve 17/01/2024 tarihli bilirkişi heyet raporlarının bilimsel, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davacı tarafın dava konusu ettiği faturalardaki tutarların gerçekliğine ilişkin dayanak bilgi ve belgelerini dosyaya ibraz edemediği, dolayısıyla davanın sübut bulmadığı anlaşılmakla, davanın reddine, takip başlatmakta davacı tarafın kötü niyetinin bulunduğu, ispat olunmamakla kötü niyet tazminatı talebinin de reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

1. Davanın REDDİNE,

   2. Şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatının REDDİNE,

2. Alınması gereken 427,60. TL harcın 1.811,36. TL peşin harçtan mahsubu ile fazla alınan 1.383,76. TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

5. Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 21.910,19. TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. HMK madde 333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

7. Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,

Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/03/2024

Katip ...

☪e-imzalı

Hakim ...

☪e-imzalı