Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1217 E. 2024/340 K.

T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/1217 Esas

KARAR NO : 2024/340

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ...-...-

VEKİLLERİ : Av. ...-[16939-39747-....07] UETS

Av. ...-...

Av. ...-[16945-49375-...] UETS

DAVALI : ...-...- [25949-94804-....] UETS

VEKİLİ : Av. ... - ...

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/10/2022

KARAR TARİHİ : 15/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 15/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde;Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında imzalanmış olan 15.07.2020 tarihli "Müşteri Taşıt Tanıma Sözleşmesi"ni aynı sözleşmenin 7. Maddesi uyarınca müvekkil şirket tarafından Aliağa 1. Noterliğinin 11.04.2022 tarihli 3283 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedilmiş olduğunu, ancak şirket 2022 yılında imzalanan sözleşmenin 2.maddesindeki "Akaryakıt bedelinin KDV hariç toplamından %7,00 tutarında fatura üzerinden iskonto yapılacaktır" hükmüne uymadan fatura kesmiş ve müvekkilden sözleşmeye aykırı şekilde kazanç elde etmiştir. Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında yapılan anlaşma uyarınca uygulanması gereken maddeye borçlu şirket tarafından uyulmamış ve eksik indirim yapılmış olduğunu, Bursa 16. İcra Dairesi 2022/... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olup davalı tarafça söz konusu takibe itiraz etmiş ve takip durdurulmuş olduğunu, bu sebeple tarafımızca arabuluculuk yoluna başvurulmuş olduğunu, İzmir Adliyesi Arabuluculuk Bürosunun 2022/5527 büro dosya numaralı 2022/98412 arabuluculuk numaralı dosyası üzerinden Bursa 14. İcra Dairesi 2022/7244 E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve ticari alacak hususunu içeren uyuşmazlık konusu müzakere edilmiş olduğunu, ancak görüşmeler sonunda anlaşılamamış olup 05.10.2022 tarihli anlaşamama son tutanağı düzenlenmiş olduğunu belirterek, açtıkları davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde;Davaya konu edilen bedel, müvekkil şirket tarafından tanzim edilen faturalarda, leşmede belirlenmiş olan iskonto oranının uygulanmadığı iddiası ile talep edilen bedel olduğunu, sözleşmenin Müşterinin Hak ve Yükümlülükleri başlıklı 3.12. Maddesinde düzenlenmiş olduğunu, ilgili maddede açıkça bahsi geçen hallerin varlığı halinde, müvekkil şirketin iskonto oranı üzerinde tek taraflı değişiklik yapma hakkı olduğu konusunda her iki taraf da mutabık kalmış ve bu şartlarla sözleşmeyi imzalamış olduğunu, davalı müvekkil şirket, sözleşmenin tanzim tarihi olan 15.07.2020 tarihinden 15.01.2022 tarihine kadar, taraflarca sözleşmede kararlaştırılan oranda iskonto uygulamış olduğunu, ancak, müvekkili maddede bahsi geçen "akaryakıt ortalama pompa satış fiyatlarının %20 artması durumunda veya ABD Doları kurunun Türk Lirası karşısındaki yüzdesel değişiminin %25 farkın üzerinde değişmesi..." hallerinin varlığı nedeniyle iskonto oranında revizeye gitmek durumunda kalmış olduğunu, kaldı ki, işbu durum davacı yana derhal bildirilmiş olduğunu, 31.12.2021 tarihli e-posta ve davacı şirkete gönderilen bilgilendirme metinleri dilekçemiz ekinde paylaştıklarını, gerek döviz kurlarındaki dalgalanmalar gerekse akaryakıt pompa satış fiyatlarındaki artış, maliyet ve kar marjı dengesini değiştirmiş olduğunu, bu nedenle müvekkil şirket sözleşme ile kendisine tanınan, iskonto oranlarındaki tek taraflı değişim yapma hakkını kullanmak zorunda kalmış olduğunu, davalı müvekkili şirket yazılı sözleşme ile kararlaştırılan hakkını kullanmış ve bunu kullanırken de özenle her defasında, davacı firmaya ait kurumsal e-posta hesabına bilgilendirmede bulunmuş olduğunu, davacı şirket, taraflar arasındaki sözleşmede belirlenmiş olan itiraz sürelerine riayet etmemiş olduğunu, tarafların arasında akdedilen sözleşmenin, Müşterinin Hak ve Yükümlülükleri başlıklı 3.12. Maddesi, ".Bayi tarafından revize edilen iskonto oranlarına fatura tanziminden 30 gün içerisinde itiraz edilmemesi halinde müşteri kabul etmiş sayılacaktır..." şeklinde düzenlenmiş olduğunu, ilgili maddede, iskonto oranına davacı tarafından 30 günlük süre içerisinde itiraz edilmemesinin kabul sayılacağı açıkça belirtilmiş olduğunu, detaylıca izah edildiği üzere değişen şartlar nedeniyle iskonto oranlarında revizeye gidilme zorunluluğu hasıl olduğunda, bu durum ivedilikle davacı yana bildirilmiş olduğunu, davacı şirket, sözleşme süresince tüm gelişme ve yeniliklerden haberdar edilmiş olduğunu, buna rağmen, davacı tarafından iskonto oranlarına karşı hiçbir itiraz yapılmamış olduğunu belirterek, açıklanan nedenlerle haksız davanın reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini vekil eden adına saygıyla talep etmişlerdir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;Davanın sözleşmeye aykırı işlem sebebiyle haksız olarak tahsil edilen alacağın tazmini istemine ilişkin olduğu görüldü.

Dosyanın bilirkişi heyetine tevdi ile, 03/11/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davacıya ait defterlerin tasdiki zorunlu defterlerden olduğu, 2021 ve 2022 yılları e-defter beratlarının, T.T.K'nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmuş olduğu, tutulması zorunlu diğer defterlerin birbirlerini doğruladığı, davalıya ait defterlerin tasdiki zorunlu defterlerden olduğu, 2021 ve 2022 yılları e-defter beratlarının, T.T.K'nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmuş olduğu, tutulması zorunlu diğer defterlerin birbirlerini doğruladığı, davacı ve davalı ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde; davalı ile davacının karşılıklı olarak tüm işlemleri kayıtlara aldığı ve mutabık oldukları görüldüğü, davalı tarafça sözleşmenin 3.12'deki değişiklik bilgisinin (değişikliğe esas sebeplerin değerlendirilmesi takdiri mahkemenindir) sözleşmenin 11'inci maddesine uygun olarak ....com.tr adresine e-posta marifetiyle bildirildiği, diğer yandan bu revizeye dayalı olarak davalı tarafça keşide edilen faturalara sözleşmede bildirilen 30 günlük süre içerisinde davacılarca itiraz edildiğini gösterir bilgi/belge dosya içeriğinde tespit olunamadığı, hukuki kiymetlendirmesi ve takdiri Mahkemenizde olmak üzere; taraflar tacir olup sözleşmedeki hükümleri imzalarken basiretli tacir gibi davranmaları gerekmektedir dolayısıyla davalının sözleşmedeki revize hakkını kullandığı anlaşıldığından davacıların da sözleşmedeki süre içerisine buna itiraz etmemeleri ve faturalardaki iskontonun az olması sebebiyle fazladan ödediği tutarın iadesini istemesi basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü ile bağdaşmadığı tespitlerini yapmışlardır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 15/07/2020 tarihli taraflar arasında imzalanan müşteri taşıt tanıma sözleşmesi gereğince sözleşmenin 2. Maddesindeki akaryakıt bedelinin KDV hariç toplamında %7 tutarında fatura üzerinden iskonto yapılacağı şeklindeki hükme aykırı olarak davalı tarafın fatura kesmediği, şayet bu hükme aykırı olarak davacı aleyhine fatura düzenlenmiş olması halinde davacı tarafın bundan dolayı zararının olup olmadığı, var ise zararının davalıdan isteyebilip isteyemeyeceği yönündedir. 03/11/2023 tarihli bilirkişi heyet raporu ile tarafların tüm ticari defter, belge ve kayıtları, ayrıca taraflar arasında imzalanan 15/07/2020 tarihli müşteri taşıt tanıma sözleşmesi incelettirilmiş, gelen rapora göre tarafların ticari defter, belge ve kayıtlarına göre karşılıklı olarak tüm işlemlerin kayıtlara aldığı ve mutabık oldukları, müşteri taşıt tanıma sözleşmesinin 2. Maddesine göre bayinin müşteriye fatura ödeyecek akaryakıt bedelinin KDV hariç toplamının %7 tutarında fatura üzerine iskonto yapacağı, 3. Maddesinin 12. Bendine göre iskonto oranlarının revizesine ilişkin olduğu, buna göre iskonto oranlarında bir revize yapılması halinde, revizenin fatura tanziminden itibaren 30 günlük süre içerisinde itiraz edilmemesi halinde müşteri tarafından kabul edileceğinin düzenlendiği, sözleşmenin 11. Maddesine göre değişiklik eklemeler ve çıkarmaların müşteriye mail adresine yazılı ihtar mektup, ihtarname ya da ihbarname ile yazılı olarak gerçekleştirileceğinin hükme alındığı, davalı tarafın sözleşmenin 3.12 maddesindeki değişiklik bilgisini sözleşmenin 11. Maddesine uygun olarak e posta marifetiyle davacı tarafa bildirdiği, davacının revizeye dayalı olarak düzenlenen faturalara 30 günlük süre içerisinde itiraz ettiğine dair dosyaya somut bilgi ve sunmadığı, bilirkişi heyet raporunun bilimsel, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, tarafların tacir oldukları, sözleşmedeki hükümleri imzalarken basiretli tacir gibi davranmaları gerektiği, davalı tarafın sözleşmede bulunan revize hakkını kullandığı, davacı tarafın sözleşmede belirtilen süre içerisinde buna itiraz etmediği, basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü kapsamında fazladan ödediği tutarı istemesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

1. Davanın REDDİNE,

2. Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 427,60. TL harçtan başlangıçta alınan 171,05. TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 256,55. TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

5. Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 10.000,00. TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 3.120,00. TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

7. Bilirkişilere hazırlamış oldukları rapor için ayrı ayrı hükmedilen 1.650,00. TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.950,00. TL'nin davacıdan alınarak bilirkişiler .... ... , .... .... ve .... ..... 'ya eşit olarak verilmesine,

8. HMK madde 333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

9. Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,

Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/03/2024

Katip ...

☪e-imzalı

Hakim ...

☪e-imzalı