İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi 2023/1794 E.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/1794
KARAR NO : 2026/542

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 11/07/2023 NUMARASI : 2022/299 Esas - 2023/582 Karar DAVANIN KONUSU: Tazminat DAVA TARİHİ : 05/04/2022 KARAR TARİHİ : 02/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ: 02/04/2026 İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 11/07/2023 tarih 2022/299 Esas 2023/582 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye .... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA :Davacı vekili, Maliki davacı ve kaza anındaki sürücüsü dava dışı .... olan .... plakalı araca İzmir ili, Konak ilçesi Homeros Bulvarı ile Yeşildere caddesi kesişimi kavşağında, davalı yanın 198652699 no.lu poliçe ile ZMMS olduğu dava dışı ...’ a ait ve dava dışı .... idaresindeki .... plakalı araç asli ve tam kusurlu olarak hasar vermiş olduğu, anılı trafik kazası sonucu meydana gelen zararın tespiti ve tazmini maksadıyla eksper tayin edilerek rapor düzenlendiği hasar dosyası açıldığını ve hasar tespiti yapıldığını ancak hasarın tazmin edilemediği, izah olunan nedenlerle ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50,00 TL. hasar zararına, 50,00 TL değer kaybı zararına ilişkin maddi tazminatın davalının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, davalı şirketin ancak poliçe limiti ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olup, davalı şirket sigortalısının huzurdaki dava konusu hasarın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığından huzurdaki davanın davalı şirket bakımından reddinin gerektiğini, kazanın oluşumunda kusur oranlarının tespitinin gerektiğini ve öncelikle kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesi ile tarafların kusur durumuna ilişkin rapor alınmasının talep edildiği, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının bilirkişi incelemesi ile tespitinin gerektiğini, hesaplanan miktarın son derece fahiş ve kabul edilemez olduğunu davacı yanın fazlaya ilişkin talebinin sebepsiz yere zenginleşmesine sebebiyet verecek nitelikte olduğunu, izah edilen nedenlerle haksız davanın esastan reddine, aksi halde dosyanın hasar miktarı ve değer kaybı konusunda uzman bilirkişiye tevdiine kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 07/02/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen hasar bedeli ve değer kaybının kazaya karışan karşı taraf araç ZMS Sigortacısı davalı şirketten tahsili istemi istemi ile iş bu davanın açıldığı görülmüştür. Meydana gelen kazada davacıya ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun olmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından ZMS Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tam ve asli kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Davacıya ait ... plakalı araçta dava konusu kaza nedeniyle oluşan hasarın tespiti yönünden düzenlenen bilirkişi raporunun dosyada ki verilere uygun ve hükme esas alınabilir nitelikte olduğu görülmüş, buna göre davacıya ait araçta yedek parça+işçilik+KDV olarak 61.301,00 TL onarım bedelinin tespit edildiği, aracın tamirinin ekonomik olduğu anlaşılmıştır. Davacıya ait aracın dava konusu kazadan önce 6 ayrı trafik kazasına karıştığı ve bunlardan ikisinin ön kısım hasarlı olduğu görülmekle, araçta değer kaybı zararının doğmadığının kabulü gerektiği, bu nedenle bu istemin reddine karar verilmesi gerektiği görülmüştür. Davalı şirket tarafından .... plakalı araç için düzenlenen 198652699 no'lu ZMS Sigorta poliçesinin yapılan incelemesine göre, maddi hasarlı kaza yönünden poliçe limitinin 43.000,00 TL olduğu, kaza tarihi itibariyle poliçe teminat güncellemesi ile poliçe limitinin 50.000,00 TL olduğu, hesaplanan hasar bedelinin poliçe teminat limiti içinde kaldığı ve limitin aşılmadığı, davalı sigorta şirketinin TTK ve KTK hükümlerine göre meydana gelen hasardan sigortalı aracın maliki ve işleteni gibi sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, buna göre talebe bağlı kalınarak 50.000,00 TL bedelden davalı sigorta şirketinin sorumlu olabileceği, bu şekilde limit dahilinde sorumluluğunun kabulü gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, 50.000,00 TL hasar bedelinin 21/02/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, değer kaybı isteminin reddine karar verilmiştir. Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı vekili, mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi değerlendirmesinin aksine aracın dönel kavşak içerisinde olmadığı hatalı manevra yapanın davacı yan olduğu, buna aykırı şekilde bilirkişi değerlendirmesinin neye göre yapıldığının yeterince açıklığa kavuşturulmadan bu kapsamda itiraz karşılanmadan yahut yeni bir rapor alınmadan karar verilmesinin yerinde olmadığı, mahkemece hükme esas alınan raporda parça fiyatlarının hatalı belirlendiği zira belirlemenin genel şartlara göre yapılması gerektiği, iskonto uygulanmadan yapılan değerlendirmenin yerinde olmadığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte KDV nin hasar miktarına dahil edilmemesi gerektiği, bununla birlikte faiz başlangıç tarihinin mahkemece hatalı belirlendiği zira 15 günlük ödeme süresinin dahi gözönüne alınmadan yapılan değerlendirmenin yerinde olmadığı hususları istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE :Dava, trafik kazasından kaynaklı hasar ve değer kaybı istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. Somut olayda, 07/02/2022 tarihinde dava dışı .... sevk ve idaresinde olup davacı adına kayıtlı ... plaka sayılı araç ile yine dava dışı .... sevk ve idaresinde olup davalı nezdinde ZMMS'li .... plaka sayılı araçlar arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde açılan iş bu davada mahkemece makine bilirkişisinden alınan 01/12/2022 tarihli ve kusur bilirkişisinden alınan 18/05/2023 tarihli raporlara göre kazada ... plaka sayılı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, .... plaka sayılı araçta bu kazadan kaynaklı yedek parça, işçilik ve KDV dahil toplam 61.301,00 TL hasar oluştuğu ve fakat değer kaybı oluşmadığı yönündeki görüşlere iştirak ile değer artırım miktarı doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından davalı sigorta şirketi ile işleten sıfatına haiz araç maliki ve sürücünün, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD' nın 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K.) Her ne kadar kusura yönelik kazandırılan rapora itirazların karşılanmadığı gibi hükme esas alınan raporda belirtilenin aksine davacı aracının dönel kavşak içinde bulunmadığı gibi kusurlu davranışı sergileyenin davacı aracının sürücüsü olduğu ve bu nedenle kusur takdirinin yerinde ve isabetli olmadığı belirtilmiş ise de hükme esas alınan kusur raporunun kaza tespit tutanağına göre hazırlandığı, davacı aracının kaza esnasında iddianın aksine dönel kavşak içinde olduğu ve sola dönüş kuralına aykırı davranan davalı yana ZMMS'li aracın davacı aracının zarara uğramasına sebebiyet verdiği görülmekle bu yönlerden kanaat belirten bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsiz lik görülmemiş, bu kapsamdaki istinaf istemi yerinde görülmemiştir. Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın yada yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun yada olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yide zarar görene ödemek zorundadır. (Yargıtay 17 HD'nın 05.06.2014 tarih ve 2014/9038 E. - 2014/9078 K. ) Motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen zararlardan dolayı sorumluluk zarar görenin uğradığı gerçek zarar ile sınırlıdır. BK’nun 42. (6102 sayılı Kanun 50. Md.) 6762 sayılı TTK'nın 1283. ( 6102 sayılı TTK'nın 1427 vd ) maddeleri gereğince sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan yararlananın uğradığı gerçek zararı tazminle yükümlü olup motorlu aracın neden olduğu zarar nedeniyle meydana gelen gerçek zarar giderilmelidir. Gerçek zarar, zarar gören şeyin eski hale getirilebilmesi için gereken onarım ve işçilik giderlerini kapsar. Davalı sigorta şirketi gerçek zarardan sorumlu olup araç hiç tamir edilmemiş olsaydı dahi zarar gören kişinin gerçek zararına göre tazminat miktarı hesaplanması gerekmektedir. Zira, zarar görenin çıkma ve eşdeğer parçalarla aracı tamir etmesi beklenemeyeceği gibi gerçek zarar ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle karşılanır. Hasar bedeli tespit edilirken davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma vb nedenlerle yedek parça ve işçilik bedellerinin değerinde indirim yapılmaksızın meydana gelen gerçek zarar giderilmelidir. ( Yargıtay 17 HD'nın 15.12.2011 tarih 2011/4075 E. 2011/12321 K., 28.03.2016 tarih 2015/17481 E. 2016/3833 K., 04.04.2016 tarih 2015/14700 E. 2016/4229 K., 17.03.2014 tarih 2014/4531 E. 2014/3704 K.) Somut olayda iskonto uygulanmasına dair yasal şartlar oluşmadığı gibi davacı zararının olay tarihindeki serbest piyasa rayiçleri göz önüne alınarak, orijinal yedek parça üzerinden KDV dahil zararının giderilmesi gerektiğinden yapılan bu kapsamdaki istinaf istemi yerinde görülmemiştir. Davalı vekilinin faiz başlangıç tarihine ilişkin istinaf nedeninin incelenmesinde; davacı yanca davadan evvel KTK 97 madde gereği davalı yana başvuru yapıldığına yönelik bilgi ve belge sunulmadığı gibi dosya kapsamına kazandırılan bilgi ve belgelere göre hasarın davalıya ihbar edildiğine yönelik bir bilgi de olmadığı göz önüne alındığında davalıya bu yönde başvuru yapıldığı söylenemeyecektir. Ancak davadan evvel taraflar arasında arabuluculuk görüşülmesi yapıldığı sabittir. Her ne kadar davalı yanca başvuru ve ihbar yok ise dava tarihi itibariyle temerrüt durumunun değerlendirilmesi gerektiği belirtilmekte ise de arabulucuk sürecinin sona erdiği tarih itibariyle davalı yan açısından temerrüt durumunun oluştuğu kanaatiyle süreci sona erdiği tarih olan 22/03/2022 tarihinin iş bu uyuşmazlık yönünden davalı yan temerrüt tarihi olarak kabulü gerekirken yanılgılı değerlendirmeyle faiz başlangıç tarihinin 21/02/2022 olarak belirlenmesi yerinde görülmediğinden davalı vekilinin bu yöndeki istinaf itirazları yerinde olduğu gibi davalının yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesi yönündeki istinaf istemi göz önüne alındığında mahkemece değer kaybı yönünden davanın reddine karar verilmekle davalı yaranına vekalet ücreti takdir etmemesi yerinde olmadığı gibi ret kabul oranına göre yargılama giderlerine hükmetmemiş olması da yerinde olmadığından davalının bu yönlerden istinaf itirazlarının da yerinde olduğu kabul edilmiştir. Açıklanan tüm bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, davacının aracında oluşan zarar dolayısıyla hasar tazminatına hak kazanmasınına, kusur ve hasarın olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun olarak belirlenmesine, araçtaki hasarın kaza ile uyumlu ve zararın gerçekçi olmasına, gerçek zarar ilkesi gereğince sigorta şirketinin aracın onarımı yapılsın yada yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun yada olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yi de zarar görene ödemek zorunda olmasına, aracın onarım bedelinin piyasa şartları kapsamında tespiti yönündeki rapor değerlendirmesinin yerinde görülmesine, davalı sigorta şirketi yönünden limiti aşmayacak şekilde değerlendirme yapılmasına, zararın poliçe kapsamı dışında kaldığının davalı sigorta şirketi tarafından ispat edilememiş olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre ilk derece mahkemesince faiz başlangıç tarihi, yargılama giderlerine ret kabul oranına göre hükmedilmemesi haricinde verilen kararda belirtilen yönlerden bir hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla birlikte faiz başlangıç tarihi, davalı lehine verilemeyen vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin ret kabul oranına göre hükmedilmemesine yönelik kabul edilen istinaf isteminin yeniden yargılamaya ihtiyaç duyulmadığı anlaşılmakla hükmün düzeltilmesi gerektiğinin kabulü ile birlikte yeniden kurulacak hükümdeki bu düzeltmenin esasen hükmün ferisi niteliğinde olduğundan 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereği yeniden kurulacak hükümde mahkemenin inceleme konusu hükümdeki harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin korunması gerektiği kabul edilmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 11/07/2023 tarih, 2022/299 esas ve 2023/582 karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 2-İstinaf nedenleri ve kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak kaldırılan kararın yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile; - Davanın KISMEN KABULÜ ile 50.000,00 TL hasar bedelinin 22/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, değer kaybı tazminat isteminin REDDİNE, - Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 3.415,50 TL harçtan evvelce alınan 933,73 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irat kaydına, bakiye 2.481,77 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususa yönelik tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine, - Davacı tarafından yatırılan başvuru, peşin ve tamamlama harcından oluşan 1.014,43 TL'si ile yatırılan gider avansından kullanılan kısmın ret kabul oranına göre hesaplanan 1.665,83 TL'sinden oluşan toplam 1.867,46 TL'nin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan yargılama giderinin HMK'nın Gider Avans Tarifesinin 5. maddesi gereği davacıya iadesine, - Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul tutarı üzerniden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, - Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden ret tutarı üzerniden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 50,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE, - 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun mad.18/A-13 hükmü uyarınca dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve tarafların anlaşamamaları nedeni ile Adalet Bakanlığı Bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin ret kabul oranına göre hesaplanan; - 1,32 TL'sinin DAVACIDAN, - 1.318,68 TL'sinin ise DAVALIDAN alınarak Hazineye gelir kaydına, 3- İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, 4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan 734,00-TL istinaf yoluna başvurma harcından oluşan istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 02/04/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.