Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/797 E. 2023/1198 K.

T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/797 Esas

KARAR NO : 2023/1198

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 09/09/2022

KARAR TARİHİ : 15/11/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; tarafına ait ticari işletmenin 02/09/2022 tarihinde yaşanan sel felaketi/yangın/su baskını/deprem nedeniyle işletmesinin tamamen sular altında kaldığını/yıkıldığını/yandığını, söz konusu felaket nedeniyle ticari işletmesinde bulunan tüm ticari defterlerinin, faturalarının vergiye esas belgelerinin ve sair her türlü belge ve evraklarının zayi olduğundan TKK Madde 82, (7) numaralı fıkrası uyarınca Talebimiz ana başlıklar altında ; Ticaret kanunu hükümlerine göre noterde tasdik edilerek kullanılan Ortaklar pay defteri, Müdürler Kurulu Karar defterleri, Genel Kurul toplantı ve müzakere defteri, Personel Özlük dosyaları, Mevcut ve geçmiş personel işe giriş çıkış evrakları, Müşteri Cari kartları, 2022 yılına ait olup halen Mali Müşavirimizin bürosunda bulunan yevmiye , kebir ve envanter resmi defterleri hariç, 2021, 2020, 2019, 2018, 2017, 2016, 2015, 2014, 2013, 2012, 2011 yılları ve daha önceki yıllara ait Yevmiye, Kebir ve Envanter defterleri, E- fatura sistemine geçilmeden önce kağıt ortamında bastırılıp kullarılan veya boş halde arşive kaldırılan - satış faturaları ve irsaliye kaçanları, yetkili matbaa tarafından tanzim edilerek tarafımıza verilen fatura ve irsaliye basım izin belgeleri, satıcılar tarafından tarafımıza tanzim edilen fatura suretleri, tahsilat ve tediye belgeleri, şirketi tarafından yapılan İthalat ve ihracatlarımıza ait gümrük beyannameleri oluşan yangın sonucu zayi olduğuna dair tarafına zayi belgesi verilmesini dava ve talep etmiştir.

Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir.

82/7. madde hükmüne göre; " Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticaret işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."

Bilirkişi 25/05/2023 havale tarihli raporunda; mahkemece verilen yerinde inceleme yetkisine istinaden davalı şirketin belirtilen adresine gidilmişse de, işletmede kimsenin olmadığının görüldüğünü, bununla birlikte, zayi olan defter, fatura, irsaliye, gümrük beyannamesi gibi evrakların yangında zayi olduğundan esasen mahallinde ibraz edilecek belgenin de olmadığını, bu minvalde zayi belgesi talep edilen ticari defter, fatura, irsaliye ve gümrük belgeleri ile ilgili kurum ve kuruluşlarla yapılacak yazışmalarla bilgi alınabileceğini, Sayın Mahkemece, detaylı bir zayi belgesi verilmesi yerine genel bir ifade ile ilamda zayi belgesi verilmesi düşünülecek olması halinde, davacı şirketin 2012 - 2021 dönemine ( bu yıllar dahil ) yevmiye, defteri kebir, envanter defteri, fatura ve irsaliyeler, gümrük beyannameleri şeklinde genel bir ifade ile belirtilebileceğini, dosyasına sunulan yangın raporu, fotoğraflar dikkate alınarak talebin samimi olduğu noktasında takdirin hukuki nitelik arz ettiğini belirtmiştir.

Bilirkişi 12/11/2023 havale tarihli ek raporunda; tasdik bilgileri sunulan 2012 - 2021 arası (bu yıllar dahil) ticari defterlerin ( yevmiye, envanter, kebir, genel kurul karar ve müzakere defteri) için, ... arası faturalar, ... arası sevk irsaliyeleri, yine 25.10.2023 tarihli ek raporda belirtilen 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021 yılı gümrük vergisi beyannameleri için zayi belgesi verilmesi noktasında nihai takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekili 15/11/2023 tarihli celsede "bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçemizi tekrar ederiz, bilirkişi tarafından ... seri irsaliyelerine ilişkin ... arasındaki irsaliyelerden ... sıra sayılı irsaliyelerden önceki irsaliyeler zayi olmuştur, diğer irsaliye kısımlara ilişkin dava ve talebimiz yoktur" beyanında bulunmuştur.

Tüm dosya kapsamına göre TTK.82/7 maddesi kapsamında davacı tarafça 15 günlük hak düşürücü süre geçmeden davanın açıldığı, dava konusu ticari defter ve belgelerin davacı şirkete ait işyerinde 29/08/2022 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle zayi olduğu anlaşılmış olup, zayi belgesi talep edilen 2012-2021 arası (bu yıllar dahil) ticari defterlerin (yevmiye, envanter, kebir, genel kurul karar ve müzakere defteri) için, ... arası faturalar,... arası sevk irsaliyeleri, 2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021 yılı gümrük vergisi beyannamelerinin saklanması zorunlu belgelerden olduğu kanaatine varıldığından, bu belgeler yönünden talebin kabulü ile davacı tarafa zayi belgesi verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davanın kabulü ile; Davacının dava konusu ; 2012-2021 arası (bu yıllar dahil) ticari defterlerin (yevmiye, envanter, kebir, genel kurul karar ve müzakere defteri) için, ... arası faturalar, ... arası sevk irsaliyeleri, 2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021 yılı gümrük vergisi beyannamelerinin zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesine,

Alınması gerekli 269,85 TL peşin harçtan davacı tarafından yatırılan 80,70 TL harcın mahsubuyla bakiye 189,15 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345. maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/11/2023

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır