Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/722 E. 2023/1100 K.

T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2015/722 Esas

KARAR NO : 2023/1100

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/07/2015

KARAR TARİHİ : 12/12/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında bir yıl geçerli ... ve ... şehirlerarası otobüslerin davacıya ait işletmede mola vermesini ihtiva eden mola yeri sözleşmesi imzalandığı, 15/07/2015'te haksız ve tek taraflı feshedildiği, davacının 20.07.2015 tarihinde davalı taraflara ihtarname gönderdiği, ihtarnamede, 01.12.2014 tarihinden itibaren 1 yıl süre ile ... ve ... şirketlerine ait otobüslerin davacıya ait işletmede mola vermesini, mola sözleşmesini 15.07.2015 tarihinde davalıların tek taraflı olarak haksız ve kötü niyetli olarak feshettiklerini yapılan fesih nedeniyle 16.07.2015 tarihinden (ramazan bayramı arife günü) itibaren otobüslerin davacıya ait işletmeyi mola yeri olarak kullanmadıklarını, mola sözleşmesine göre sözleşmenin 11.maddesinde yazılı olduğu şekliyle davalılara ödemelerin yapıldığı, ancak sözleşmenin hitam süresinden önce tek taraflı olarak sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle 222.371,50TL kendilerine davalıların borçlu olduklarını,ihtarnamenin taraflara tebliğinden itibaren 3 gün içinde ödemeleri gerektiğini bildirdikleri, 30.07.2015 tarihindeki dava dilekçesinde 11 adet çekin 8 adedinin ödendiği, 3 adet çek olan... numaralı çeklerin vade tarihleri henüz gelmediğinden sözleşme haksız yere ve tek taraflı feshedildiğinden bu 3 çekin icra takibine konulmamasını, bu çekler için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettikleri, sözleşme gereğince davalıya ait araçların tesise girip mola vermesi gerekirken girmemeye başlayınca davacının ödemesi gereken araç başına 75,00TL KDV meblağlarına göre davalı tarafa teminat olarak teslim edilen çek meblağlarının peşinen fazladan ödenen haksız kazanç haline geldiğini iddia etmekle menfi tespite ilişkin davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davalı 31.08.2015 tarihindeki dava dilekçesinde 01.12.2014 tarihli mola yeri sözleşmesinin kendileri tarafından tek taraflı olarak feshedildiği iddiası ile sözleşme gereğince davacının verdiği çeklerin icra takibine konulmaması için ihtiyati tedbir kararı talepli olarak borçlu olmadığının tespiti için davacının açtığı davada Bakırköy ....noterliğinin 28.07.2015 tarihli ... yevmiye ile davacının ihtarnamesine karşı gönderilen ihtarda sözleşmeyi feshetmediklerini, otobüslerin davacının tesisine girdiklerini, gerekirse bu hususun ... uydu takip sistemi ile sorgulanabileceğini, bu sebeplerle sözleşme devam ettiği sürece davacı ... komisyon borcunun doğmakta olduğunu, sözleşme gereğince komisyon borcu için verilen çeklerin dayanağı ve hukuki sürecin geçerli olduğunu, çekler için mahkemece konulan ihtiyati tedbirin kaldırılmasına, davacının borçlu olduğunun tesipitine,davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Dava, dava konusu çekler nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

01.12.2014 tarihinden itibaren 1 yıl süre ile ... ve ... şirketlerine ait otobüslerin davacıya ait işletmede mola vermesi üzerine yapılan sözleşme 01.12.2015 tarihinde sona ermekte olup yapılan bilirkişi incelemesinde davacı defter kayıtlarına göre davalı ... şirketinden en son 31.08.2015 tarihinde 11.947,50 TL lik fatura geldiği, bu fatura tutarının 15.09.2015 tarihinde iade faturası olarak ... şirketine iade edildiği, 31.07.2015 tarihinden sonra davalı ... şirketinden mola yeri hizmet bedeline ait fatura gelmediği tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; öncelikle çözümlenmesi gereken husus feshin haklı olup olmadığı hususudur. Davacı tarafın davlıların haksız olarak sözleşmeyi feshettiği iddiasına karşılık davalıların feshe ilişkin herhangi bir ihtarnameleri bulunmamaktadır.

Davaya konu sözleşme 01/12/2014 tarihinden itibaren devam etmekte olup davacı taraf mola yerinden farklı yerde ... ve ... otobüslerinin mola vererek sözleşmeyi ihlal ettiklerini belirtmiştir.

Sözleşme içeriği incelendiğinde; davacıya ait işletme haricinde başka yerde mola verilmesine engel bir hüküm olmadığı, hatta tüm araçlar yönünden bir hükmün de bulunmadığı, sözleşmenin 7. Maddesinde "... ve ... otobüslerinin" tabiriyle "mola vermek üzere giriş yapan her aracı için ... Komisyon bedeli ödeneceği" tabirinin yer aldığı, tüm otobüsler yönünden değil, tesise giren otobüsler yönünden sözleşme bedeli belirlendiği, tesise girmesi gereken otobüs sayısının sözleşmede yer almadığı görülmüştür. Davacı taraf 15/07/2015 feshedildiğini söylediği ancak 05/08/2015 tarihli ihtarnamede seferdeki 24 adet otobüsten sadece 8-10 tanesinin tesiste mola verdiğini kabul ettiği anlaşılmıştır. Bu durumda davalıların sözleşmeyi haksız olarak feshettiğinden söz edilemeyecektir.

Alınan bilirkişi raporları muhasebe kayıtlarına yönelik olup davalı tarafça defter ibrazında bulunulmamıştır.

Arvento cevabi yazısına göre davacının plaka bilgisi sunamadığı ancak ihtarnamede 8-10 adet aracın tesiste mola verdiğini ikrar etmesi üzerine buna ilişkin ayrıca bir araştırma yapılmasının esasaetkili olmayacağı kanaatine varılmıştır.

Davaya konu ... ve ... nolu çeklerin ödendiğine dair davacı defterinde kayıt altına alındığı tespit edilmiştir. ... nolu çekin davacıya iade edilmesi nedeniyle bu çek yönünden dava konusuz kalmıştır.

Açıklanan nedenlerle sözleşme içeriğine aykırı bir durum tespit edilemediğinden davacı tarafından ödenen çek bedellerinin istirdadı talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmış ve ... ve ... nolu çek bedellerinin istirdadı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. ... nolu çek yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

2. ... ve ... nolu çekler yönünden ödenen çek bedellerinin istirdadına ilişkin talep yönünden davanın REDDİNE,

3. Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 269,85TL ilam harcından peşin alınan 1.536,98TL harcın mahsubu ile bakiye 1.267,13TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4. Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5. Davalılar tarafından sarf edilen 100,00TL posta giderinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

6. HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/12/2023

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır