Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/949 E. 2024/262 K.

T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/949 Esas

KARAR NO : 2024/262

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/10/2022

KARAR TARİHİ : 19/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 01/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... aleyhine .... Bank A.Ş. .... Şubesi'ne ait .... seri numaralı keşide yeri İstanbul olan 31.01.2015 tarihli 25.000-TL bedelli kambiyo senedi sebebiyle Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olduğunun müvekkiline ait taşınmaz kaydındaki hacizden anlaşılmış olduğunu, bunun üzerine taraflarınca yapılan takip dayanağı çek üzerindeki incelemede çek üzerindeki imzanın müvekkiline ait olmadığının anlaşılmış olduğunu, bu bağlamda imzası müvekkiline ait olmayan bir çek nedeni ile yapılan icra takibinin hukuka ve kanuna aykırı olup çekten sebep müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerektiğini, mahkeme tarafından yapılacak imza incelemesi ile imzanın müvekkiline ait olmadığının açık biçimde anlaşılacak olduğunu, sonuç olarak icra takibine konu edilen .... Bank A.Ş. .... Şubesi'ne ait ... seri numaralı keşide yeri İstanbul olan 31.01.2015 tarihli 25.000-TL bedelli çekte bulunan imzanın müvekkiline ait olmadığını, dolayısı ile imzası kendisine ait olmayan müvekkilinin davalıya hiçbir borcu bulunmadığını, imzayı ve borcu kabul etmediklerini, mesnetsiz sahte imzalı bir senet nedeni ile takibin devamı ve herhangi bir icrai işlem yapılması halinde müvekkili açısından telafisi imkansız zararlar meydana gelebilecek olduğunu, bu sebeple İİK MD 72/3 gereğince icra dosyasına ödenecek paranın davalı alacaklıya ödenmemesi açısından ÇEKTEKİ SAHTE İMZA hususu göz önününe alınarak HMK Madde 209 "(1) Adi bir senetteki yazı veya imza inkâr edildiğinde, bu konuda bir karar verilinceye kadar, o senet herhangi bir işleme esas alınamaz." hükmü gereğince dava sonuna kadar BİLA TEMİNAT durdurulmasını, aksi takdirde uygun bir teminat karşılığında dosyaya ödenecek bedelin davalı alacaklıya ödenmemesi noktasında tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini beyanla; dava sonuna kadar takibin sahte imza hususu göz önüne alınarak teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına, takibin teminatsız olarak tedbiren durdurulması mümkün olmaz ise icra dosyasına ödenecek paranın alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir verilmesine, imzaların müvekkillere ait olmaması nedeni ile delillerinin toplanarak menfi tespit davasının kabulü ile, İ.İ.K Md 72 vd md uyarınca müvekkillerinin Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı kambiyo senedine dayalı icra takibine ve icra dosyasına konu çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine, dava devam ederken işbu senet ve icra takip borcunun haciz tehdidi altında ödenmesi halinde, ödenen bedelin istirdadına, davalı alacaklının alacağın %20 si oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, tüm yasal ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile yargılama giderlerinin ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkili firmanın ünvan değiştirmiş AŞ olarak hizmet vermeye devam etmekte olduğunu, davaya konu çekin müşteri çeki olduğunu, davalı firmanın çeki lehtar ... KAPI adlı firmadan devralmış olduğunu, davalı müvekkili firmanın keşideci imzasının sıhhati hususunda bilgi sahibi olmadığını, bu sebeple asla kabul anlamına gelmemek üzere tazminattan sorumlu tutulamayacağını, davacı çek keşidecisinin imza inkarında bulunmuş, ancak bu iddiasını ispat etmekle mükellef olduğunu, kaldı ki çek keşide ve icra takip tarihi üzerinden uzun zaman sonra huzurdaki davanın açılmasının HMK. madde 2'ye de aykırılık teşkil ettiğini, çekteki imzanın sahte olması halinde muhatap bankanın dava konusu çek hakkında kaşılıksızdır işlemi yapmasının mümkün olmayacağını, davacının iddiasında bu nedenle samimi olmadığını beyanla; davanın reddine, haksız davacının %20 tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderlerininde davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, menfi tespit davası olup, uyuşmazlık; Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasına konu ... Bank A.Ş. .... Şubesi'ne ait, ... seri nolu 31/01/2025 keşide tarihli, 25.000,00 TL bedelli çekteki imzanın davacının eli ürünü olup olmadığı, davacının çek nedeniyle borçlu olup olmadığı hususlarındadır.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasının celbi talep edilmiş, dosya uyap sistemi üzerinden mahkememize gönderilmiş olup, davalı şirket tarafından davacı ve dava dışı ... Kapı Sac Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. aleyhine 23.800,00 TL asıl alacak, 1.506,25 TL işlemiş faiz, 2.380,00 TL %10,00 tazminat, 71,40 TL %0,30 komisyon olmak üzere toplam 27.757,65 TL üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığı anlaşıldı.

Dosyanın ATK Fizik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesine karar verilmiş olup, ATK Fizik İhtisas Dairesi 10/07/2023 tarih ve .... nolu raporda özetle; ...'a ait mukayese yazı/imzalarını içerir; 21/02/2013 tarihli, imza kartonu, (....), 21/02/2013 tarihli, ...bank Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi, (...), 10/06/2011 tarihli, tescil talepnamesi, (...), 03/12/2012 tarihli, tescil talepnamesi, (...), İstiktab Tutanakları, (....) incelendiği SONUÇ OLARAK;

inceleme konusu çekte atılı keşideci imzasını teşhise götürecek önemli karakteristik materyal ve yazı unsuru içermeyen, tersimi basit, taklidi kolay imza olması nedeniyle söz konusu imzanın aidiyetinin, bu meyanda sorulduğu üzere ...'ın eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği bildirilmiştir.

Dosyanın İstanbul Jandarma Kriminal Laboratuvarına gönderilerek dava konusu çekteki imzanın davacı tarafa ait olup olmadığının belirlenerek bu hususta rapor düzenlenmesinin istenmesine karar verilmiş olup, İstanbul Jandarma Kriminal Laboratuvar Müdürlüğü'nün 18/12/2023 tarihli raporunda özetle; inceleme konusu çek üzerinde "..." adına atfen atılı bulunan imza ile ...'ın mevcut mukayese imzaları arasında yapılan inceleme ve karşılaştırmada; imzaların genel şekli, imzalardaki kalem baskısı ve çizgi kalitesi, imzaların başlangıç hareketlerinin yapılışı, imzalardaki buklesel hareketlerin yapılışı, imzalardaki noktalama işaretlerinin yapılışı, kaligrafik ve karakteristik özellikler yönünden farklılıklar görülmüş olup, söz konusu imzanın ... ELİ ÜRÜNÜ OLMADIĞI kanaatine varılmış olduğu bildirilmiştir.

Türk Ticaret Kanununun kambiyo senetlerine ilişkin hükümleri poliçe esası üzerine kurulmuştur. Kanun, kambiyo senetlerinin ortak olan hükümlerine poliçe başlığı altında yer vermiş; bono ve çek hakkında ise ortak hükümlere yollama yapmakla yetinilmiştir (6102 TTK’nın 778, 818, eTTK. 690, 730).

6102 sayılı TTK’nın 818. (eTTK’nun 730) maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken aynı yasanın 677. (eTTK’nun 589) maddesi uyarınca “bir poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kişilerin imzasının sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını veya imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzalar içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez”. İmzaların bağımsızlığı (istiklali şeklinde tanımlanan bu ilke, poliçeye atılan her geçerli imzanın (Keşidecinin, cirantanın avalistin, kabul eden muhatabın imzası gibi) sahibini bağladığını, geçersiz imzanın sahiplerini sorumlu kılmamalarına rağmen poliçenin geçerliliğini ortadan kaldırmadığını ifade eder. Geçersiz bir imza sahibini bağlamaz, ancak ciro zincirini de koparmaz.

Gerek doktrinde ve gerekse de uygulamada; “imzanın sahte olması”, “senet metninde sahtekârlık (tahrifat) yapılmış olması”, “borçlunun borçlanma ehliyetinin bulunmaması”, “senette zorunlu şekil koşullarının bulunmaması”, “imza sahibinin temsil yetkisinin bulunmaması”,“senedin zamanaşımına uğramış bulunması” gibi def'iler senedin hükümsüzlüğüne yönelik olup her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def'i olarak kabul edilmektedir.

Tarafların iddia ve savunmalarına, dayandıkları delillere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre Mahkememizce yapılan değerlendirmede; dava konusu çekte davacının keşideci sıfatına sahip olduğu sabittir. Her ne kadar alınan ATK raporunda davacı adına atılı imzanın davacı ...'ın eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği bildirilmiş ise de, İstanbul Jandarma Kriminal Laboratuvarı tarafından tanzim edilen rapor ile senet üzerinde keşideci sıfatıyla davacı adına atılan imzanın davacı ...'a ait olmadığı tespit edilmiş olup davacı adına atılı imzanın davacının eli ürünü olmadığı sabit hale gelmiştir. Temsil yetkisi bulunmayan kişi tarafından atılan bir imzanın davacı şirketi bağlamayacağı, bu hususun herkese karşı ileri sürülebilen mutlak def'i niteliğinde olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir.

Buna göre davacının kendisine ait olmayan imza nedeniyle takip konusu borçtan sorumlu tutulamayacağı, geçersiz imzanın sahibi bağlamayacağı anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacının kötüniyet tazminatı bakımından yapılan değerlendirmede; davalının senedi bilerek borçlunun zararına iktisap ettiğinin, başka bir söyleyişle kötüniyetli ve zararlandırma kastı ile iktisap ettiğinin mevcut bilgi ve belgelerle ispat edilemediği, buna göre İİK m.72/5 hükmü gereği kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığı kanaatine varıldığından tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

AÇILAN DAVANIN KABULÜNE,

1. Davacının Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra takip dosyasına konu keşidecisi ..., lehtarı ... ..... Ltd. Şti. olan, 31/01/2015 vade tarihli 25.000,00 TL bedelli ... seri nolu çek nedeniyle BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,

2. Kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine,

3. Alınması gereken 1.896,13 TL harçtan peşin alınan 474,04 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.422,09 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,

4. Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 554,74 TL ile ATK, tebligat ve posta masrafı 3.815,00 TL olmak üzere toplam 4.369,74 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 17.900,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6. Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/03/2024

Katip ...

¸

Hakim ...

¸