Antalya BAM 7. HD 2023/1146 E. 2024/657 K.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

YEDİNCİ HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İncelenen Kararın

Mahkemesi : Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

Tarihi: 11/08/2023

Davanın Türü: Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. TALEP

Davacı vekili tarafından açılan dava ile, taraflar arasında 18/08/2020 tarihli ana yüklenici sözleşmesi imzalandığını, davacının .... ilçesi, ... mah. ... ada ... parseldeki taşınmazın anahtar teslim yapım işini üstlendiğini, davacıya hakedişi gereği verilmesi gereken bağımsız bölümler bulunduğunu, davacının sözleşme imzalandığında %25 olan seviyeyi %85'e ulaştırdığını, işlerin eksik olmasında dahi sözleşmeye göre inşaat seviyesine göre bağımsız bölüm tapusunun verilmesi gerektiğini, işin tamamına yakınının tamamlandığını ileri sürerek ... mah. ... ada ... parseldeki ... nolu bağımsız bölümler üzerine 28.000 Euro karşılığı teminatsız ihtiyati haciz konulmasına, bu bağımsız bölümlerin tapusunun iptaliyle davacı adına tesciline, ... ada ... parselde bulunan tüm taşınmazlar üzerine teminatsız ihtiyati tedbir konulmasına, tescil talebinin kabul edilmemesi halinde bağımsız bölümlerin piyasa rayicine uygun bedeli belirlenerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalarak 28.000 Euro'nun, dövizle ödeme kabul edilmemesi halinde 518.988,40 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davalının arsa sahibi müteahhit olduğunu, inşaatı %85 oranında bizzat kendisinin tamamladığını, taraflar arasında ana yüklenici sözleşmesi imzalandığını, bir kısım taşınmazların mülkiyet devrinin taahhüt edildiğini, sözleşmenin adi yazılı şekilde yapılıp geçerli olmadığını, davacının taahhüdünü yerine getirmediğini, davalıya ait taşınmazların satışının gerçekleştirilmediğini, davacının işe başlamaması sebebiyle sözleşmenin feshedildiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Davacı vekilinin dava dilekçesindeki ihtiyati tedbir / haciz talebi mahkemenin 04/11/2022 tarihli ara kararı ile reddedildikten sonra davacı vekilince 21/11/2022 tarihli dilekçe ile yeniden talepte bulunulması üzerine bu kez ilk derece mahkemesince verilen 20/12/2022 tarihli ara karar ile, davaya konu ... nolu bağımsız bölümlerin davalı adına kayıtlı olmadığı gerekçesiyle bu bağımsız bölümler yönünden tedbir talebinin reddine, ihtiyati tedbirin koşullarının oluştuğundan ... ada ... parselde kayıtlı ... nolu bağımsız bölümlerin davalı adına kayıtlı olması halinde taşınmaz başına 150.000,00 TL olmak üzere 1.500.000,00 TL nakdi teminatın veya süresiz, sınırlamasız banka teminat mektubunun sunulması halinde 3. Kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla HMK'nın 389.maddesi uyarınca tapu kayıtlarına işlenmek üzere ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir.

Davalı vekilince verilen 26/12/2022 tarihli dilekçe ile ihtiyati tedbir kararına itiraz edilmiş, davacı vekilince verilen 02/01/2023 tarihli dilekçeyle de teminat miktarına itiraz edilerek teminatın indirilmesi talep edilmiştir.

İlk derece mahkemesince duruşmalı yapılan inceleme sonucu verilen 13/01/2023 tarihli ara karar ile süresinde tedbirin infazının talep edilmediği HMK'nun 393 maddesi gereğince tedbirin düşeceği, tedbirin kendiliğinden ortadan kalktığı gerekçesiyle tarafların itirazları hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine dairemizin ... esas ... karar sayılı kararıyla davacı tarafın teminat miktarına itiraz etmesi sebebiyle tedbirin mürtefi olamayacağı, bu nedenle ihtiyati tedbire ve teminata yönelik itirazlar hakkında esastan incelenerek karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle verilen karar ortadan kaldırılmıştır.

İlk derece mahkemesince verilen istinafa konu 11/08/2023 tarihli ara kararıyla ihtiyati tedbir koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davalı vekilinin ihtiyati tedbire itirazının reddine; teminatın miktar yönünden ise yapılacak keşif sonucu taşınmaz değerinin tespitinden sonra teminat miktarının değiştirilebileceği durum ve koşullarda herhangi bir değişiklik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin teminata yönelik itirazının reddine karar vermiştir.

III. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı vekili, ölçülü adil bir teminat karşılığı tedbire hükmedilmesini talep ettikleri, teminat miktarının ölçülü ve adil olmadığı, eser sözleşmesi hükümlerine göre taleplerinin haklı olduğunun dosya kapsamında ortaya konulduğu, teminatsız tedbir verilebileceği, yüksek teminat sebebiyle hakkın arınamayacağı gibi nedenlerle 11/08/2023 tarihli ara karara itirazın reddine dair kararın kaldırılması, makul, ölçülü ve adil bir teminat karşılığı (dava değerinin %15'ini geçmemek üzere) tedbir kararı verilmesi gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

Davalı vekili, ihtiyati tedbir talep edilmesinde hukuki yararın bulunmadığı, davalı adına 60 adet tapulu taşınmaz bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmelerin adi yazılı şekilde yapılıp yok hükmünde olduğu, yaklaşık ispatın sağlanamadığı, yüklenici sözleşmesinin imzalanmasından evvel inşaatın %85 oranında tamamlanmış olduğu, davacı şirket yetkilisi adına banka havalesi yoluyla 7.500.000,00 TL ödeme yapıldığı, teminat karşılığı tedbirin kaldırılmasının istenildiği ancak talebin değerlendirilmediği, HMK'nun 395 maddesi gereği mahkemenin teminat karşılığı tedbiri kaldırıp değiştirebileceği, takdir edilen teminat miktarının düşük olduğu gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, TBK'nın 237 vd. maddelerinde düzenlenen taşınmaz satış vaadi ile TBK 470 vd maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinin unsurlarından kaynaklanan karma nitelikli sözleşmeden doğmaktadır. Davacı yüklenici, davalı ise arsa sahibidir. İstinafın konusunu teşkil eden uyuşmazlık ise, geçici hukuki korumadan kaynaklanmaktadır.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1.Davacı taraf açtığı dava ile, taraflar arasında yapılan inşaat yapımına ilişkin eser sözleşmesi hükümlerine göre davaya konu bağımsız bölümlerin tapusunun iptali ile adına tesciline, olmadığı takdirde taşınmazların rayiç değerine göre tazminatın hüküm altına alınmasını talep ederek ihtiyati tedbir istemiştir.

3.2.Mahkemece, 20/12/2022 tarihli ara karar ile, ... mahallesi ... ada ... parselde kayıtlı ... nolu 10 adet bağımsız bölüm üzerine her bağımsız bölüm için 150.000,00 TL olmak üzere toplam 1.500.000,00 TL nakdi ya da süresiz banka teminat mektubu sunulması kaydıyla ihtiyati tedbir konulmuştur.

3.3.Karara karşı davacı vekili teminat miktarı yönünden, davalı vekili ise tedbirin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle itiraz yoluna başvurmuş, mahkemece her iki taraf vekilinin itirazlarının istinafa konu ara karar ile ayrı ayrı reddedilmiştir.

3.4.Tedbir konulan taşınmazların tapu iptal ve tescil davasına konu taşınmazlar olması ve mülkiyetinin bu davanın konusunu oluşturması nedeniyle ihtiyati tedbir kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı; ayrıca davanın konusu ve ihtiyati tedbir konulan bağımsız bölümlerin değeri ve tedbir nedeniyle oluşabilecek muhtemel zarar ve ziyan gözetildiğinde mahkemece yazılı olduğu şekilde teminat miktarı belirlenmesine yönelik takdirde de usul ve yasaya aykırılık görülmediğinden, her iki taraf vekilinin istinaf başvurularının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

IV. KARAR

1)Taraf vekillerinin istinaf başvurularının AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE,

2)Davacıdan alınması gerekli 427,60 TL istinaf karar harcından, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubuyla bakiye 157,75 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, harç tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3)Davalıdan alınması gerekli 427,60 TL istinaf karar harcından, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubuyla bakiye 157,75 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, harç tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

4)Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde 05/06/2024 tarihinde HMK'nun 362. maddesi uyarınca kesin olarak oybirliği ile karar verildi.

...