Antalya BAM 11. HD 2021/1737 E. 2024/906 K.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ: 12/03/2021

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ: 24/05/2024

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 28.02.2018 tarihli sözleşme gereğince müvekkilinin üzerine aldığı 380.000,00.-TL bedelli "... " inşaatının sulu yangın söndürme tesisatını sözleşme şartlarına, yapı ruhsatı ve projelerine uygun olarak yapıp davalı şirkete teslim ettiğini, hatta herhangi bir tadilat projesi olmadığı halde davalı şirketin talebi doğrultusunda tesisatın yapıldığı taşınmaza ait duvarların yerlerinin ve tavan yüksekliklerinin onaylı projeye aykırı olarak değiştirildiğini, davalı şirket yetkililerinin talepleri doğrultusunda ara ve ana hatlar üzerinde yeni malzemelerle defalarca demontaj/montaj işlemleri yapıldığını, bu yüzden müvekkili şirketin yaptığı fazla imalat nedeniyle davalı şirketten alacaklı olduğunu, bu hususta Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırdıklarını, bilirkişinin tespit raporunda bu hususların belirlendiğini, bu sebeple fazla imalat bedeli için davalı şirket hakkında Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası üzerinden alacak davası açıldığını, işin başında bu sözleşme gereğince davalı şirkete müvekkilileri tarafından keşide edilip teminat olarak verilen 26.02.2018 tanzim tarihli 380.000,00.-TL bedelli senedin geri verilmediği gibi bu senede dayalı olarak davalı alacakli şirket tarafından müvekkilleri hakkında, Antalya 11. İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyası üzerinden 380.000,00.-TL asıl alacak, 9.744,66.-TL işlemiş faiz, 1.140,00.-TL komisyon, 485,00.-TL ihtiyati haciz vekalet ücreti ve 100,20.-TL ihtiyati haciz karar harcı olmak üzere toplam 391.469,86.-TL alacağın tahsili amacıyla takibine girişildiğini, davalı şirket yetkilileri hakkında bedelsiz senedi kullanma suçundan yapılan şikayetin Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma numaralı dosyası üzerinden yürütüldüğünü, davalı şirketin bu haksız takibi üzerine müvekkillerinin banka hesaplarına haciz konulduğunu, ticari ilişki içinde bulunduğu şirketlere haciz ihbarnameleri gönderildiğini, müvekkillerinden ... ... . den olan 50.000,00.-TL alacağına haciz konularak tahsil edildiğini, müvekkillerinin ticari işlerinde kullanıldığı ... ve ... plakalı araçların muhafaza altına alındığını, müvekkili şirketin daha önce imzaladığı sözleşmelerin muhataplarınca bu sebeple feshedildiğini, bu sebeple müvekkillerinin ticari itibar ve müşteri kaybına sebep olunduğunu belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak suretiyle müvekkillerinin Antalya 11. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasından ve söz konusu takip dosyasının dayanağı olan 26.02.2018 tanzim ve 30.06.2018 vade tarihli, 380.000,00.-TL bedelli bonodan dolayı borçlu olmadıklarının tespitine, haksız ve kötü niyetli icra takibi nedeniyle tazminata; müvekkillerinden ... dava dışı ... A.Ş.'den olan 50.000,00.-TL alacağının davaya konu icra dosyasından tahsil edildiği 05.10.2018 tarihinden itibaren işleyen ve işleyecek ticari avans faizi ile birlikte istirdadı ile davacı ... ödenmesine, müvekkillerinin ticari işlerinde kullandıkları araçların haksız yere muhafaza altına alınması sebebiyle şimdilik 21.240,00.-TL araç kiralama bedelinin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsili ile davacı şirkete ödenmesine, müvekkili şirketin tarafı olduğu sözleşmenin feshedilmesi sebebiyle uğradığı kar kaybı için şimdilik 20.000,00.-TL maddi tazminatın işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, müvekkillerinin maruz kaldığı nakit sıkıntısı sebebiyle bir taşınmazını değerinin altında bir bedelle satmak zorunda kalmasından dolayı şimdilik 15.000,00.-TL maddi zararın 17.08.2020 tarihli ıslah dilekçesiyle 140.000 TL nin devir tarihi olan 01.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsili ile ... ödenmesine, davacı şirketin haksız icra takibi ve haciz işlemleri sebebiyle uğradığı ticari itibar kaybından kaynaklanan zararlarına karşılık 25.000,00.-TL manevi tazminatın davalıdan alınarak ticari avans faizi ile birlikte müvekkili şirkete ödenmesine, haksız icra takibi ve haciz işlemleri nedeniyle müvekkillerinden ... maruz kaldığı 25.000,00.-TL manevi tazminatın davalı şirketten tahsili ile birlikte ... ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı vekili, dava konusu bononun teminat olarak verildiği iddiasına kabul etmediklerini, aralarındaki sözleşmenin davacının dediğinin aksine 28/02/2018 tarihli sözleşme değil 31/01/2018 tarihli sözleşme olduğunu, davacının müvekkilinden tazminini talep ettiği zararlardan sorumlu tutulamayacağını belirterek, davanın reddine ve tazminata karar verilmesini ve ıslah edilen kısmın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda, 6100 Sayılı HMK'nun 201. maddesine göre, senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan tüm hukuki işlemlerin yazılı delille ispatlanması gerektiği, dava konusu 380.000,00-TL bedelli bononun teminat senedi olduğu iddiasının ispat yükü üzerine düşen davacı tarafça yazılı bir delille ispatlanmadığı, davacının dayandığı 28.02.2018 tarihli sözleşmede bu senetten bahsedilmediği gibi senet üzerinde de teminat senedi olduğuna dair herhangi bir kayıt bulunmadığı, davalı şirket yetkilileri hakkında bedelsiz senedi işleme koymak suçundan yapılan şikayet üzerine yürütülen soruşturma sonunda da bu iddianın yazılı delille ispatlanmadığı gerekçesiyle verilen takipsizlik kararının kesinleştiği, her iki tarafın usulüne uygun olarak tutulan ve sahibi lehine delil olma niteliği bulunan ticari defterlerinden, davacı defterlerinde bu senedin teminat senedi olduğunun kayıtlı olmasına rağmen davalı defterlerinde senede ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı gerekçesiyle, ispatlanamayan davanın ve verilmiş bir tedbir kararı olmadığından davalının tazminat talebinin reddine karar vermiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, İlk Derece Mahkemesinin dava konusu senedin teminat senedi olduğuna ilişkin taraf defterlerinde bir kayıt bulunmadığına ilişkin gerekçesinin doğru olmadığını zira hükme esas alınan bilirkişi raporunda davaya konu senedin müvekkili şirket kayıtlarında teminat senedi olduğunun belirtildiğini, davaya konu senedin de hangi sebeple düzenlendiğine ilişkin kısmı boş bırakıldığından müvekkilinin iddiasının ispatlanmış sayılması gerektiğini, taraflar arasındaki sözleşme konusu iş bedeli ile senet bedelinin aynı olmasının, sözleşme tarihi ile davaya konu senedin düzenlenme tarihinin sözleşme tarihinden 2 gün önceki tarihli olmasının bu senedin teminat olarak verildiğini gösterdiğini, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, dava konusu senede ilişkin davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı ve taraflar arasında başkaca herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığı tespitine yer verilmiş olması karşısında, TTK’nın 64. maddesi gereği tüm kayıtlarını deftere geçirmesi gerekirken bu alacağına ilişkin bir kaydın defterlerinde olmaması karşısında alacağının varlığını davalı şirketin ispatlamakla yükümlü olduğunu, davalı şirketin de alacağının dayanağına ilişkin hiçbir açıklama yapmadığını, davalı şirketin ödünç para vermesi sebebiyle bir alacağının olduğunu iddia etmesinin de mümkün olmayacağını, senet metninde herhangi bir ihdas sebebinin belirtilmemesi ve davalı defterlerinde de bu senede ilişkin bir kayıt bulunmaması karşısında, senedin bedelsiz olduğunun değil bir karşılığının olduğunun ispatlanması gerektiğini; senette yazılı olmayan bir hususun aksinin kesin ve yazılı delille kanıtlanması gerektiğine ilişkin mahkeme değerlendirmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalının cevap dilekçesiyle düzenlenme sebebi içermeyen bu senedin verilen borca karşılık alındığını iddia etmesi karşısında, senedin düzenlenme sebebini talil ettiğinin ve ispat yükünü üzerine aldığının kabulü gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına menfi tespit davasına konu bononun taraflar arasındaki sözleşmenin teminatı için düzenlendiğine ilişkin ayrıca yazılı bir delil sunulmamış olmasına, bu hususun davalı tarafça da kabul edilmemiş olmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1. b. 1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60 TL maktu istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL istinaf karar harcının davacı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,

3. Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4. Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

5. İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

6. Kararın Dairemiz tarafından taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oyçokluğuyla 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 bendi gereğince aynı kanunun 361/1 maddesi gereğince Dairemiz kararının tebliğinden itibaren İKİ HAFTALIK süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.

...

MUHALEFET ŞERHİ

Dava konusu takibe dayanak bononun düzenleme tarihi 26/02/2018 vade tarihi 30/06/2018 iken davacının dayandığı "... .... Projesi inşaatının Yangın Söndürme sistemi tesisatına ilişkin" davacının sunduğu metne göre (davalıya atfedilen paraflı) 28/02/2018; davalı tarafından sunulan 31/01/2018 tanzim tarihli sözleşmenin her ikisinde de ödemenin 27 Mayıs 2018, 27 Temmuz 2018, 27 Eylül 2018 tarihli çeklerle yapılacağına ilişkindir. Davalının kendisinin bu sözleşmeye göre borçlu olduğu halde ayrıca davacı keşideciye sözleşme bedeli kadar borç vermesi hayatın olağan akışına aykırıdır. Bu sebeple ekonomik hayatın olağan akışına aykırı bir durumu iddia eden davalının bu bononun söz konusu aynı bedelli sözleşmenin teminatı olarak düzenlenmediğini, bunun dışında bir hangi amaçla düzenlendiğini açıklaması ve bunun da delillerini ortaya koyması gerekir. Bu sebeple davanın kabulü gerektiği kanaatinde olduğumdan çoğunluk görüşüne katılmadım.

...