Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/485 E. 2024/417 K.

T.C.

ANTALYA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/485

KARAR NO : 2024/417

DAVA : Limited şirket hisse devrinin tespiti ile tescil ve ilanı

DAVA TARİHİ : 10/06/2024

KARAR TARİHİ : 14/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Limited şirket hisse devrinin tespiti ile tescil ve ilanı davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... vatandaşı olup ...’da yaşadığını, şirketin yetkilisi olan davalı ... ile başka bir ...'lı aracılığı ile tanıştığını ve aralarında yapılan anlaşma gereğince şirketin %22 hissesine tekabül eden ... payının devri için anlaştıklarını, anlaşmaları gereğince davacının hisse devir bedelinin tamamını ödediğini, bu nedenle davalının Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu hisse devir sözleşmesi ile davacıya %22 hisseye isabet eden ... payı devrettiğini, davacı ...’a döndükten sonra şirketin işlettiği ... ve şirketin bünyesindeki diğer otellerin işletmesi nedeniyle ... yılından bu yana kendisine %22 hissesi oranında kar payı ödenmediği için kendilerine müracaat ettiğini, bu müracaattan sonra yaptıkları araştırmada davalının Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesini Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescil ettirmediğini, Ticaret Sicil Gazetesinde ilan ettirmediğini tespit ettiklerini, iş bu pay devrinin taraflar aynı şehirde ise 15 gün farklı şehirde ise 30 gün içinde tescil ve ilan ettirilmesinin mecburi olduğunu, limited şirketin yetkili organı olan müdür tarafından istenebileceğinden dava açılmasına mahal verilmeden pay devri işleminin yeniden yapılması, davacının şirket ortaklığının ilan ve tescili şirket müdürü olan davalı ...'den talep edildiğini, bu nedenle şirket yetkilisi ve şirkete İzmir ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesinin gönderildiğini, iş bu ihtarname ile ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içinde şirketin tek ortağı ve yetkilisi ...'in yeniden Limited Şirket Hisse Devir kararı almak sureti ile kendilerinde bulunan yetkiye istinaden davacı adına %22 hisseye isabet eden ... payın devri için işlem yapmak üzere ... tarih saat ...’da Antalya ... Noterliğinde hazır bulunması, davacının ... tarihli devir işleminden sonra şirketten alması gereken kar paylarının hesaplanarak bildirecekleri banka hesabına ödenmesini, şirket hesaplarının ... tarihinde incelenmek üzere hazır edilmesini; aksi halde hakkında hukuki yollara başvurulacağının ihtar edildiğini, ihtarname davalılara tebliğ edilmiş olmasına rağmen tacir olarak herhangi bir cevap vermedikleri gibi ... tarih saat ...'da Antalya ... Noterliğinde de hazır bulunmadığını, aynı gün şirket yetkilisi ile yaptıkları telefon görüşmesinde de şifahen notere gelmeyeceğini ifade ettiğini, bu nedenle davalılara Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi çekilerek davalıların işlem yapmak üzere noterde hazır bulunmadıklarının tevsik edildiğini, TTK.’nun 33 ve Ticaret Sicili Tüzüğü’nün 38. maddelerine göre, "tescil edilmiş konulardaki her türlü değişiklerin de tescili gerekir. Limited şirketler bakımından TTK.’nun 510. maddesinde, tescilin şirket müdürleri tarafından talep edileceği öngörülmüş olup, aynı Kanun’un 30 ve Ticaret Sicili Tüzüğü’nün 31. maddesine göre de tescil, ilgililer veya yetkili temsilcileri ile hukuki halefleri tarafından istenir. Limited şirketlerde ortakların pay devirleri gerçekleştirilirken pay devir sözleşmesinin noterce onanması gerekmektedir" davalılar Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu hisse devir sözleşmesi gereğince davacının şirket ortağı olduğu hususunun tescili yükümlülüğünü yerine getirmediklerini, bu nedenle tescilin mahkeme kararı ile yapılmasını istemek için dava açmak mecburiyeti hasıl olduğunu, şirket müdürü davalı ile yapılan şifahi görüşmelerde davalı hisse devrini yapmayacaklarını kendileri tarafından yapılacak hukuki işlemlere karşı hazırlandıklarını beyan ettiğini, davalı bu hissenin devri için davacıdan haricen ...-USD tahsil ettiğini, burada yapılan yada yapılmayan iş ve işlemlerin tamamen kötü niyetli olduğunu, davacının Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu hisse devir sözleşmesi ile devir aldığı %22 hisseye isabet eden ... payın ticaret sicile tescili ve ilanını talep ettiklerini, dava açmak için dava şartı olan arabulucuuk sürecinin de tamamlandığını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 5/A maddesi ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun 17. ve 18/A-10. Maddeleri gereğince yaptıkları Antalya Arabuluculuk Bürosunun ..., başvuru dosya numarasının ... sayılı arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alınamadığını ileri sürerek, öncelikle dava sonuçlanıncaya kadar davalıların davacının hissesine zarar verecek miktarda hisse devri yapılması halinde davacının telafisi mümkün olmayacak zararları doğacağından ... Şirketi'nin 3. şahıslara hisse devrinin önlenmesi için ticaret sicil kayıtlarına tedbir konulmasına, davacının Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu hisse devir sözleşmesi gereğince %22 hisseye isabet eden ... payının davalı ... Şirketi'nin ortağı olduğunun ilgili Ticaret Sicil Memurluğunda tescili ve Ticaret Sicili Gazetesinde ilanına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, limited şirket hisse devrinin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tescili istemine ilişkindir.

TTK 595. maddesinde; " (1) Esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onanır. Ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullara da belirtilir.

(2) Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.

(3) Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse, ortaklar genel kurulu sebep göstermeksizin onayı reddedebilir.

(4) Şirket sözleşmesiyle sermaye payının devri yasaklanabilir.

(5) Şirket sözleşmesi devri yasaklamış veya genel kurul onay vermeyi reddetmişse, ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklı kalır.

(6) Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri öngörüldüğü takdirde, devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse, genel kurul şirket sözleşmesinde hüküm bulunmasa bile, onayı reddedebilir.

(7) Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş sayılır. " düzenlemesi mevcuttur.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/03/2015 tarih, 2014/17785 Esas, 2015/3214 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, limited şirket hisse devrinin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tescili istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davaya konu pay devri 24.09.2012 tarihinde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu yürürlüğe girdikten sonra yapılmıştır. 6102 sayılı TTK'nın 595. maddesi hükmüne göre, esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemlerin yazılı şekilde yapılacağı ve tarafların imzalarının noterce onanacağı, ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşulların da belirtileceği, şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayının şart olduğu ve devrin bu suretle tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır. Yine aynı maddenin son fıkrasında, başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı düzenlenmiştir.

Yeni TTK'nın anılan bu yasal düzenlemesi ile şirket paylarının devrini düzenleyen ETTK'nın 520. maddesi hükümlerine göre kapsamlı değişiklikler yapılmış olup maddenin son fıkrasında payını devreden ortağın başvurusundan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Davacı şirket dava dilekçesinde tüm girişimlerine rağmen davalının pay devrinin tescilini yapmadığını iddia ettiği gibi ihtarname ile de davalı şirkette mevcut ... payını ... tarihinde noter hisse devir sözleşmesi ile diğer davalı ...'e devrettiğinden davalı şirketle hiçbir bağının kalmadığını bildirdiği anlaşılmıştır. Bu durumda mahkemece, davacının TTK'nın 595/son maddesi uyarınca pay devrine ilişkin olarak davalıya yasanın öngördüğü anlamda bir başvuruda bulunup bulunmadığı, başvuruda bulunmuş ise yasanın öngördüğü üç aylık sürenin geçip geçmediği, geçmiş ise yasanın öngördüğü şartların gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmeksizin yazılı şekilde karar tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir..."

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 16/04/2018 tarih, 2016/10438 Esas, 2018/2765 Karar sayılı emsal içtihadında; "... Dava, limited şirket hisse devrinin tespiti ile tescil ve ilanı istemine ilişkindir. Davacının, diğer ortak olan ...’ye hissesini noterden ... tarihinde devrettiği, devrin tescili için davalı şirkete noterden gönderdiği ihtarnamenin ... tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. 6102 sayılı TTK’nın 595/Son. fıkrasına göre hisse devrinin tescili için yapılan başvuru, şirket genel kurulu tarafından 3 ay içerisinde red edilmediği takdirde onay vermiş sayılır. Bu hüküm doğrultusunda hisse devrinin onay tarihinden itibaren şirkete karşı geçerli hale geleceği ve onay tarihi itibarıyla ortaklık devrinin gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, genel kurulca ... tarihi itibarıyla onay verildiği kabul edilerek taraflar arasındaki devrin ... tarihinde gerçekleştiğine karar verilmesi gerekirken ... tarihli devir sözleşmesi tarihinden itibaren devrin gerçekleştiğine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün açıklanan bu sebeple bozulması gerekmiş ise de, anılan bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK 438/7 maddesi uyarınca mahkeme kararının düzelterek onanmasına karar vermek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir.

Dava konusu somut olayda, dava dilekçesine ekli Antalya ... Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye nolu limited Şirket pay devri sözleşmesi ile ... tarafından devir alan ... adına davalı şirketin ... adet payını tüm aktif ve pasifi ile ... TL bedel karşılığında devralındığı görülmüştür.

Yine dava dilekçesine ekli İzmir ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye nolu şirket hisse devrinin yapılması, ... günü saat:...'da Antalya ... Noterliğinde hazır bulunulması, saat:...'e kadar hazır bulunulması hususunda ihtarname düzenlediği görülmüştür.

Antalya ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile de ... tarihinde hazır bulunulmadığı ve hisse devri ihtarının yerine getirilmediği gerekçesiyle hukuki yollara başvurulacağı hususunun ihtar edildiği görülmüştür.

6100 sayılı HMK 114. Maddesinde dava şartları belirtilmiş, 114/h bendinde davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Dava konusu somut olayda, davacı limited şirket hisse devrine ilişkin davalı ile aralarında noterlik sözleşmesinin kanun gereğince yapıldığı, ancak davalı şirketin limited şirket hisse devrini Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescilini gerçekleştirmediği gerekçesiyle limited şirket hisse devrinin tespiti ile ticaret sicil müdürlüğüne tescili talepli dava açılmış ise de; TTK 595. Maddesinde limited şirket hisse devrine ilişkin sözleşmenin yazılı olarak tarafların imzaları ile noterce yapılacağı hususu belirtilmekle birlikte şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemiş ise devir için ortaklar genel kurulunun onayının şart olduğu, devrin bu onayla geçerli olduğu, şirkete başvurudan itibaren 3 ay içerisinde genel kurul reddetmediği takdirde onay vermiş sayılacak düzenlemesi mevcuttur.

Dava konusu somut olayda, davacı tarafça devrin yapılması hususunda davalılara ... tarihinde ihtarname gönderildiği ve ... tarihinde noterde işlem yapılmak üzere davet edildiği, bu davete icabet edilmediği, yapılan telefon görüşmesinde de devir işleminin yapılmayacağı beyan edildiği bildirilmiş ise de; ihtarname tarihi, ihtarnamenin tebliğ tarihi ve dava tarihi arasında 3 aylık yasal sürenin dolmadığı, dava tarihi itibariyle davayı açmakta davacı tarafın hukuki yararının bulunmadığı görülmekle hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM:Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

1. Davanın hukuki yarar DAVA ŞARTI YOKLUĞU NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,

2. Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli harç peşin alındığından başkaca HARÇ ALINMASINA YER OLMADIĞINA,

3. Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1. ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

5. Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/06/2024

Başkan ...

¸e-imzalıdır

Üye ...

¸e-imzalıdır

Üye ...

¸e-imzalıdır

Katip ...

¸e-imzalıdır