Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/268 E. 2024/543 K.

T.C.

ANTALYA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/268 Esas

KARAR NO : 2024/543

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 05/04/2024

KARAR TARİHİ : 16/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava dilekçesinde özetle; Davcı şirkete ait karar defterinin şirket merkezinin taşınması esnasında, kaybolduğu, eski ve yeni mali müşavirleri dahil olmak üzere sormalarına ve araştırmalarına rağmen karar defterinin hiçbir şekilde bulunamadığı belirtilerek zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir.

Antalya Vergi Dairesi Başkanlığna, SGK Antalya İl Müdürlüğüne yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosya arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava; TTK'nın 82/7 maddesine dayalı olarak davacı şirkete ait karar defterinin zayi olmasından kaynaklı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK'nın 82/7. maddesine göre, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; TTK'nın 82/7. maddesinde tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğraması halinde tacirin ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde zayi belgesi verilmesine ilişkin dava açılabileceği öngörülmüştür. Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir. İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.

Somut olayda, Davacı yan şirkete ait karar defterinin bulunamaması sebebiyle zayii olduğunu bildirerek eldeki davayı açmışsa da; davacının her hangi bir mücbir sebep ya da hırsızlık iddiasının olmadığı gibi defterleri emin koşullarda saklayıp, muhafaza ettiğini gösterecek her hangi bir delil de ibraz edilmediği, tacirin basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğünün bulunduğu ve bu yükümün ihlalinin zayi sebebi kabul edilmediği, ayrıca zayii olduğu bildirilen defterlerin kaybolduğu tarihin de bilinmediği anlaşılmakla; davacının davasının sübut bulmadığı sonuç ve kanaatine varılmış ve iş bu dava dosyasında basit yargılama usulünün uygulanması ve basit yargılama usulü uygulanan davalarda dosya üzerinden karar verilmesinin mümkün olması dikkate alınarak, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi daha sonra açıklanacağı üzere;

1. ) Davanın REDDİNE,

2. )Harç peşin alındığından tekrar harç alınmasına yer olmadığına,

3. )Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,

Dosya üzerinden yapılan incelemesi neticesinde gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 16/07/2024

Katip ...

¸(e-imzalı)

Hakim ...

¸(e-imzalı)