Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/462 E. 2024/412 K.

T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/462 Esas - 2024/412

T.C.

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2024/462 Esas

KARAR NO : 2024/412

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI : 1-

VEKİLİ :

DAVALI : 2-

VEKİLİ :

DAVALI : 3-

VEKİLİ :

DAVALI : 4-

VEKİLLERİ :

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 09/08/2021

KARAR TARİHİ: 22/04/2024

K. YAZIM TARİHİ: 02/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA :

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; davacı ...'ın 05.03.2013 tarihinde saat 06:50 sularında ; poliçe no:... ,... acente no’lu, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesiyle davalı ... AŞ. tarafından sigortalanan davalı ...’ın işleteni olduğu ...’ın sevk ve idaresindeki ... Plakalı araç ile ... AŞ.tinin işleteni olduğu davalı ... Sigorta tarafından poliçe no:... ile zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan ... plakalı ... sevk ve idaresindeki araç çarpıştıklarını, müvekkilinin yaralandığını, davacının bu kazadan dolayı halen iyileşemediğini, çarpmanın etkisiyle travma sonucu vücudunda kalıcı hasarlar meydana geldiğini ve halen tedavisinin devam ettiğini, ... Plakalı aracın sürücüsü ...’ın ve ... Plakalı aracın sürücüsü ...’ın kusurlu olduklarını, olaya ilişkin Sincan Cumhuriyet Başsavcılığı ... Soruşturma no’lu dosya ile soruşturma başlatıldığını müvekkilinin kazaya karışan şoförler ... ve ... ile uzlaşmasından dolayı dava açılmadığını, davacının olay günü davalı işleten ... AŞ.’nin işçisi olarak, bu şirkete ait servis aracı ile işe giderken kazanın meydana geldiğini, ... AŞ.’i olay tarihinde davacıyı sigortasız çalıştırdığı için telaşla müvekkilini kandırdığını ve bir kısım ödeme yaparak ibraname aldığını, bu nedenle bu davalının sunabileceği ibranamenin alacaktan mahsup edilecek makbuz hükmünde sayılmasını talep ettiklerini, davalı sigorta şirketlerine maddi tazminatın taraflarına ödenmesi için 15.03.2021 tarihinde yaptıkları başvurunun sonuçsuz kaldığını ayrıca dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu ve bu görüşmenin de olumsuz sonuçlandığını, davacının bir kısım tedavi giderleri devlet hastanesince karşılanmış ise de, kaza geçirdiği tarihten bu güne kadar ve halen de pek çok masraflar yaptığını, yol paraları verdiğini, ev işi yapamadığı için yardımcı tutmakta bunun için de ücret ödediğini, tüm bu sebeplerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere şimdilik; tedavi harcamaları için 500,00 TL, işten uzak kalma nedeni ile 500,00 TL, iş ve güçteki azalma, uzuv kaybı ve müstakbel gelir kaybı nedeniyle 500,00 TL. olmak üzere toplam 1.500,00 TL. maddi tazminata, davalı sigorta şirketleri açısından sigorta poliçelerindeki limitle sınırlı kalmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 15.03.2021 tarihinden itibaren avans faizine , diğer davalı işletenler yönünden haksız fiil tarihi olan 05.03.2013 tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine ve davalılardan davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, davacının çektiği ve halen devam eden acılarından dolayı davalı işleten ... yönünden 50.000,00 TL manevi tazminata ve manevi tazminata olay tarihi olan 05.03.2013 tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, dava harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesi ile özetle; davayı kabul etmediklerini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacının zamanaşımına uğramış, hak düşürücü süresi geçmiş taleplerinin ve haksız davasının reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davadaki taleplerin haksız olup, reddi gerektiğini, 2013 yılında meydana gelen kaza sonrasında müvekkili şirket yetkilileri ile davacı tarafın görüştüğünü, mutabakat sağlanarak protokol imzalandığını, 06.06.2014 tarihli protokol doğrultusunda kararlaştırılan 6.000 TL'nin davacıya ödendiğini, davacı tarafın müvekkili şirketi gayrikabili rücu ibra ettiğini, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 111. maddesi uyarınca, tazminat miktarlarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten itibaren 2 yıl içinde iptal edilebileceğini, Kanun'un bu hükmünden yararlanmak için ibra belgesinin iptalinin açıkça ve ayrıca istenmesine gerek olmayıp, dava sırasında bu husus ileri sürülebileceği gibi, yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl içinde hükümlerinin kabul edilmediğine ilişkin bir irade açıklamasının da yeterli olduğunu, Kanunda belirtilen 2 yıllık süre, hak düşürücü süre olup mahkemece re'sen dikkate alınması gerektiğini, davacı tarafın, müvekkili şirketi ibra etmesinin üzerinden 7 yıl geçtikten sonra ibranamenin makbuz olarak kabul edilmesini talep etmekte olup, davacının bu talepleri açıkça kötü niyetli ve hukuki hiçbir dayanağı bulunmadığını, davacı tarafın müvekkili şirketten hiçbir ad altında alacağı bulunmadığını, haksız davasının ve taleplerinin reddine karar verilmesini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle öncelikle hak düşürücü süre ve zamanaşımı nedeniyle davacının davasının reddine karar verilmesini, davacının haksız davasının reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Aş vekili cevap dilekçesi ile özetle; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, söz konusu tazminat talebinin zamanaşımına uğradığını beyan etmiştir.

Davacı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; davanın tamamen haksız ve mesnetsiz olup, reddi gerektiğini , müvekkili ... yönünden arabulucuya başvurulmadığını, müvekkilinin yapılan arabuluculuk görüşmelerinde taraf olmadığından, öncelikle davanın müvekkili yönünden dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının dava konusu maddi ve manevi tazminat taleplerinden uzlaşma tutanağı ile feragat ettiğini, ... nolu soruşturma kapsamında taksirle yaralama suçunun TCK 89/1-4 ve CMK 253 uyarınca uzlaşmaya tabi olması nedeniyle yapılan uzlaşma görüşmeleri neticesinde davacı ...'nin kaza yapan araç sürücülerinin her biriyle uzlaşarak şikayeti ile maddi ve manevi doğacak haklarından, tazminat taleplerinden vazgeçtiğini, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. Maddesi ile Türk Borçlar Kanunu'nun 61. Maddesi uyarınca davaya konu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın sahibi müvekkili ...'ın sorumluluğunun müteselsilen olduğunu, davacı iddialarının asılsız olduğunu,

Davacının kazaya kendisinin sebebiyet verdiğini, hiçbir kabulü tazammun etmemek ve başından beri yaptıkları davanın tümünden reddini gerektiren savunmalarız baki kalmak kaydıyla davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının da haksız, dayanaksız , fahiş ve sebepsiz zenginleşmeye yönelik olduğunu, tüm bu nedenlerle öncelikle müvekkili ... ile arabuluculuk görüşmeleri yapılmaması, bu konuda bir başvurunun bulunmaması nedeniyle davanın müvekkili yönünden öncelikle dava şartı yokluğu sebebiyle öncelikle usulden reddine, açıklananlar sebebiyle esasen haksız ve dayanaksız davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesi ile özetle; dava konusu trafik kazası tarihinin 05.12.2013 olduğunu ve bu husustaki haklarını saklı tuttuklarını, müvekkilinin, dava konusu kaza tarihi olan 05.12.2013 tarihini kapsar şekilde, ... A.Ş. ("Sigortalı") ile 17.05.2013-17.05.2014 tarihleri arasında geçerli ... numaralı "Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi"ni düzenlediğini, her şeyden önce, dava zamanaşımı süresi dolduktan sonra ikame edildiğinden reddi gerektiğini, kaza tarihi itibariyle hem zararı, hem de olası tazminat yükümlüsü olarak Müvekkili Şirket'e başvuracağı hususunu öğrendiğinin sabit olduğunu, dolayısıyla, müvekkili Şirket'e karşı yöneltilebilecek talepler için zamanaşımı kaza tarihi itibariyle yani 05.12.2013 tarihinde işlemeye başladığını, davacının dava konusu maddi tazminat talebi konusundaki başvurusunu kazanın üzerinden yaklaşık 7 yıl 3 ay geçtikten sonra 15.03.2021 tarihli dilekçesi ile yaptığını 2 yıllık zamanaşımının 05.12.2015 tarihinde dolduğuna göre, 09.08.2021 tarihinde ikame edilen işbu davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, soruşturma aşamasında uzlaşma sağlandığını, dava konusu taleplerden feragat niteliği taşıdığından müvekkili şirket yönünden de geçerli olduğunu, maddi zarara ilişkin trafik sigortacısı olarak müvekkili şirket'in sorumluluğunun yalnızca sigortalı aracın kusuru oranı ile sınırlı olduğunu, dava konusu taleplerine istinaden davacının, 06.06.2014 tarihinde imzaladığı Protokol ile Sigortalı Şirket tarafından 6.000 TL nakit ödeme yapılması halinde maddi ve manevi tüm tazminat, hak ve alacağı kalmadığını kendi el yazısı ile açıkça beyan ettiğini, davacının bu konudaki ibrasının açık olup, bir an için aksi düşünüldüğünde dahi, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, Sigortalı Şirket tarafından yapılan bu ödemenin de hesaplanacak tazminattan indirilmesi gerektiğini, talep edilen faizin de haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının talepleri zamanaşımına uğradığından işbu davanın evvelemirde zamanaşımından reddine, dava konusu kaza kapsamında savcılık aşamasında sağlanan uzlaşmanın CMK md. 253/19 maddesi gereği maddi tazminattan feragat niteliği taşıması ve ilam niteliğinde belge hükmünde olması nedeniyle müteselsil sorumluluğu bulunan gerek sigortalı, gerekse müvekkili şirket için de geçerli olduğu olduğu değerlendirilerek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE :

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine ilişkindir.

Mahkememizin 02/12/2021 tarih, 2021/609 esas 2021/973 karar sayılı kararı ile özetle davanın reddine karar verilmiştir. Kararın istinaf edilmesi üzerine yapılan istinaf incelemesi neticesinde Ankara BAM 26. HD'nin 14/03/2024 tarih 2022/410 esas 2024/359 karar sayılı ilamı ile özetle; "5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun birinci maddesi uyarınca; "İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle, işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi ile görevli olarak lüzum görülen yerlerde İş Mahkemeleri kurulur. Bu tür davalara iş mahkemelerince bakılır. İş mahkemesi kurulmamış olan yerlerdeki bu davalara o yerde görevlendirilecek mahkeme tarafından, bu kanundaki esas ve usullere göre bakılır."

Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden (re'sen) dikkate alınması zorunludur.

Somut olayda, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden davacının kaza tarihinde davalı ... AŞ’de çalıştığı ve kazanın görevi sırasında meydana geldiği anlaşılmaktadır. Meydana gelen trafik kazası, davacı yönünden trafik iş kazası olup uyuşmazlık iş hukukundan kaynaklanmaktadır. Bu durumda mahkemece, İş mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek HMK. 114-115 maddeleri uyarınca görev nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 114/1-c maddesi gereğince görev hususunun dava şartı olması, HMK’nın 115/1 maddesi gereğince dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece gözetilmesi gerektiğinden ve HMK'nın 30. maddesi gereğince "Hakim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesi ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür" düzenlenmesi karşısında, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK’nın 114/1-c maddesi delaletiyle, 6100 sayılı HMK’nın 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve mahkemenin görevsizliği nedeniyle dosyanın İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi için davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma ve gönderme sebebine göre davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yerolmadığına karar vermek gerekmiştir." denilmekle mahkememiz kararı kaldırılmıştır. Uyuşmazlığın çözümünde iş mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine görevli mahkemenin Ankara Batı Nöbetçi İş Mahkemeleri olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK'nun 114/1. c ve 115/2. maddeleri uyarınca DAVANIN USULDEN REDDİNE,

2. Yasal sürede başvurulması halinde dosyanın görevli Ankara Batı Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilmesine,

3. HMK'nun 331/2 madde gereğince süresi içerisinde müracaat yapıldığı takdirde yargılama giderlerine gönderilen mahkemece dikkate alınmasına,

4. Kararın kesinleşmesinden itibaren HMK'nun 20/1. son cümle gereği dosyanın iki haftalık süre içerisinde görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin istenilmemesi halinde DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmesi için dosyanın yeniden ele alınmasına,

5. Kararın taraflara tebliğine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde KESİN olarak karar verildi. 22/04/2024

Katip Hakim

e-imzalı e-imzalı