Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1270 E. 2024/179 K.

T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/1270 Esas - 2024/179

T.C.

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2023/1270 Esas

KARAR NO : 2024/179

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 06/12/2023

KARAR TARİHİ: 27/02/2024

K. YAZIM TARİHİ: 08/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA :

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;davacının uluslararası düzeyde hizmet veren bir lojistik şirketi olduğunu, müvekkilinin, davalı şirketin taşıma işlerini üstlendiğini, taraflar arasında vadeli olarak çalıştıklarını işbu davanın konusu olan son faturaya kadar bir uyuşmazlık yaşanmadığını, son olarak davalının 18.08.2021 tarihli ...- ... arası iki ayrı taşıma işi yapıldığını, bu taşımalara ait mal tesliminin 25.08.2021 ve 26.08.2021 tarihlerinde gerçekleştirildiğini, ancak taşınan malların hasarsız şekilde teslim edilmiş olmasına rağmen davalı şirketin taşımalardan birine ilişkin ... numaralı, 27.10.2021 tarihli ve 4.300,00 Euro bedelli faturaya konu edilen navlun bedelini ödemekten imtina ettiğini, ilgili faturaya karşı davalı şirketçe yasal süresinde itiraz edilmediği gibi başlangıçta ödeme yapılacağının belirtildiğini, ancak ilerleyen süreçte davalı şirket tarafından, taşıma esnasında ürünlerde hasar meydana geldiği gerekçesi ile ödeme yapmaktan imtina edildiğini, somut gerekçeler olmaksızın hasar iddiası ile yapmaları gereken ödemelerden mahsuplar gerçekleştirildiğini, müvekkilinin alacağını tahsil edememesi üzerine Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası ile başlatılan takibe davalı tarafça itiraz edildiğini, 1 yıllık itirazın iptali davasının açılmaması üzerine işbu alacak davasını açma mecburiyeti doğduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşmaya varılamadığını, müvekkili şirketten kaynaklı olarak davalı şirketin mallarında hasar geldiği iddiasını kabul anlamına gelmemekle birlikte böyle bir durum var ise dahi, yükle ilgili herhangi bir hasar görüldüğü taktirde tahliye durdurulmalı ve sigortacıya ait hasar bildirim formu doldurularak sigortacıya yazılı olarak hasar bildiriminde bulunulması gerektiğini, sigortacının talimatları doğrultusunda eğer ki ekspertiz ihtiyacı söz konusu ise bu durumda sigortacıya ekspere yardımcı olabilecek kişinin irtibat bilgileri ve aracın bulunduğu yerin açık adresi iletilmesi gerektiğini, hasar bildirim formu ile beraber yüke ilişkin evraklardan öncelikli olarak hamule senedi (CMR) , mal faturası, tutanak iletilmesi gerektiğini, sigortalı oluşabilecek her türlü hak ve taleplerin bilgisini sigortacıya derhal (en geç bir hafta) bildirmek ve sigortacının talimatını almak ile yükümlü olduğunu, ancak bu şartların hiçbirinin davalı tarafından sağlanmadığını, taraflar arasındaki mail yazışmalarının içeriğinden de görüleceği üzere müvekkili şirket tarafından navlun ödemesi talep edilene kadar hasara ilişkin bir prosedüre başvurmadıklarını, hasar ihbar yükümlülüğünün davalı şirketçe usulüne uygun olarak yerine getirilmediğini, kaldı ki davalının hasar iddialarını kabul anlamına gelmemekle birlikte taşımaya konu eşyanın hasarlanmış olması taşıyanın navlun alacağı üzerinde bir etki yaratmadığını, nitekim eşyanın hasara uğraması hâlinde navlun alacağında bir indirime gidileceği yönünde bir düzenlemeye TTK’da yer verilmediğini, aksine m.1198 ile taşıyanın, bozulmuş veya hasarlanmış eşyayı navlun yerine kabul etmek zorunda olmadığı belirtilerek, bu tür hâllerde dahi taşıyanın navlun alacağının devam etmekte olduğunu öngören bir hüküm ihdas edildiğini, dolayısıyla taşıyan, TTK m.1178 ve takip eden hükümler gereğince eşyanın hasara uğramasından sorumlu sayılıp bu nedenle tazminat ödeme borcu altında olsa dahi navlun alacağını talep edebileceğini, bu bakımdan taşıyanın eşyanın hasara uğraması nedeniyle doğan tazminat ödeme borcu ile navlun sözleşmesinden doğan navlun alacağı birbirinden ayrıldığını, tüm bu nedenlerle ... numaralı, 27.10.2021 tarihli ve 4.300,00 Euro bedelli faturadan kaynaklı alacağın yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacı ("Taşıyan" olarak da adlandırılmaktadır) ile Müvekkili Şirket arasında süregelen bir taşıma ilişkisi olduğunu, bu kapsamda muhtelif taşıma işleri yapıldığını, davacının, taraflar arasındaki son taşıma işi ve ilişkisinin 18.08.2021 tarihli taşımaya ilişkin olduğunu (...-... arası), bu taşıma kapsamında 25.08.2021 tarihinde ve 26.08.2021 tarihlerinde mal teslimi yapıldığının belirtildiğini, ilgili taşımaya ilişkin navlun bedelinin ise ödenmediğinin iddia edildiğini, her ne kadar Müvekiline sunulan taşıma hizmetlerinde malların uygun olarak ve hasarsız teslim edildiği iddia olunmuşsa bu hususun hatalı olduğunu, davacı tarafından ifa edilen taşıma işinde gecikmeler yaşandığı gibi, taşımaya konu ürünlerin hasara uğradığını, hasarsız ve ayıpsız bir şekilde davacının zilyetliğine teslim edilen bu taşımaya konu eşyaların alıcı ..., davacının kusuru ve pervasızca davranışları sebebiyle -hasarlı bir şekilde- teslim edildiğini, müvekkili Şirketin alıcı firmaya ihraç ettiği 7 kap ve 10.820 KG ağırlığında Asfalt Tesisi ve Ekipmanlarının ... plakalı araçla ... adresinden ...'ya taşınmış olan bu ürünler ve taşıma için, CMR hamule senedi düzenlendiğini, ürünlerin, 07.10.2021 tarihinde teslim alınması neticesinde taşımadan kaynaklı hasarlı olduğunun görüldüğünü, hasara ilişkin alıcı tarafından bildirimde bulunulduğunu ve CMR taşıma senedine de hasara ilişkin şerh düşüldüğünü, hasara ilişkin Müvekkilinin davacıya derhal bildirim yaptığını, taraflar arasında yazışmalar gerçekleştirildiğini, alıcı tarafından müvekkilinden talep edilecek olan tutarların rücu edileceğinin bildirildiğini, bu doğrultuda da uğradığı zararın mahsup edileceğini de bildirdiğini, ürünlerin aynı zamanda mutabık kalınan tarihlerden geç teslim edildiğini ve bu sebeple de müvekkilinin zararı doğduğunu, ilgili hasarın, davacı/taşıyanın taşımacılık faaliyetindeki fiillerden kaynaklandığını, davacının, tüm e-posta yazışmalarında ve görüşmelerde bahse konu hasarı ve müvekkilinin uğradığı zararı bilmesine rağmen müvekkilinin uğradığı zararı ödemekten imtina ettiğini, ürünlerde meydana gelen hasarın, alıcıya ürünlerin hasarlı ve geç teslim sebebiyle Müvekkilinin, fazlaya ilişkin hakları saklı olmak üzere, 4.300,00 EURdan fazla bir tutarda zarara uğramış durumda olduğunu, dava konusu malzemelerin taşınması karadan yapıldığından; yükleme ve teslim yerlerinin ... ve ... olup, her iki ülke de CMR Konvansiyonuna (bundan sonra "Konvansiyon" olarak bahsedilecektir) akit ülkeler olduğundan ve Konvansiyon md.1 ve 2de yer alan şartların tümü karşılandığından uyuşmazlık, CMR Konvansiyonu hükümleri kapsamında olup işbu uyuşmazlıkta Konvansiyon hükümleri uygulanacağını, bilindiği üzere CMR Konvansiyonu Madde 32'ye göre "Bu Sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak davaların bir yıl içinde açılması gerekir." davacının işbu dava ile talep ve dava ettiği navlun bedeli için zamanaşımının 1 yıl olduğunu, davacının işbu davayı zamanaşımı süresi dolduktan çok daha sonraki bir tarihte açtığını, aynı zamanda, TTK madde 855te de zamanaşımı CMR Konvansiyonu ile paralel şekilde 1 yıl olarak düzenlendiğini, açıklanan sebeplerle, davacının işbu dava ile talep ve dava ettiği alacağı CMR Konvansiyonu madde 32 uyarınca ve kanun hükümleri gereğince zamanaşımına uğradığını ve dava zamanaşımı süresinin dolmasından sonra ikame edildiğini, işbu davanın zamanaşımı sona erdikten sonra açılmış sebebiyle reddi gerektiğini, taşıma işlemi sırasında davacının kusuru ve pervasızlığıyla hasar meydana geldiğini, müvekkilinin hasar nedeniyle dava edilen bedelden çok daha yüksek tutarda zarara uğradığını, davacının müvekkilinden talep edebileceği bir bedel bulunmadığını, işbu davanın, davaya konu alacak için zamanaşımı süresi dolduktan sonra açılmış olması sebebiyle öncelikle zamanaşımından reddi gerektiğini, davacının taşıma hizmetini ayıplı ifa etmesi ve taşıma esnasında ürünlerin hasara uğraması sebebiyle Müvekkilinden talep edebileceği bir bedel bulunmadığını, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde ise, taşıma bedelinin müvekkilinin taşıma sırasında davacının kusuru ve pervasız davranışlarından meydana gelen hasar sebebiyle uğramış olduğu zarardan mahsubu gerekmekte olup, mahsup ile taşıma bedeli itfa olacağından davacının Müvekkilinden talep edebileceği bir alacağından söz edilemeyeceğini, tüm bu nedenlerle davanın öncelikle alacağın zamanaşımına uğramış olması sebebiyle esastan reddine, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde bunun kabulü mümkün değilse, beyan ve iddiaları doğrultusunda, davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olması nedeniyle esastan reddine, mahkemece yine aksi kanaatte olunması halinde, takas-mahsup defi taleplerinin kabulü ile esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER :

Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası, tarafların ticaret sicil kayıtları, vergi kayıtları, BA-BS formları, taraflar arasındaki CMR sözleşmesi ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE :

Dava, CMR konvansyonu kapsamında taşıma ücretinin tahsili istemine ilişkin alacak davasıdır.

CMR 1. Maddesinde uyarınca ücret karşılığında yüklerin taşınmasına ilişkin sözleşmelere uygulanacaktır.CMR’nin 32/1. maddesinde, sözleşme kapsamındaki taşımalardan kaynaklanan davalar bakımından zamanaşımı süresi bir yıl olarak kabul edilmiş olup bu süre teslim tarihinden başlayacaktır. CMR’nin 32/1. maddesinde, sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak davalar şeklindeki geniş ifade kapsamına taşıyıcının taşıma ücreti ve diğer alacakları için açacağı davalarda girmektedir.

Türk Ticaret Kanunu 1246.maddesinde: "1188 inci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, gemi kira sözleşmeleri ile zaman çarteri sözleşmeleri ve navlun sözleşmelerinden veya konişmentodan veya onun düzenlenmesinden doğan bütün alacaklar bir yılda zamanaşımına uğrar." belirtilmiştir.

Yukarıda belirtilen ilgili kanun maddesi, CMR Konvansiyonu ve yerleşik içtihatlar uyarınca somut olaya gelindiğinde,Somut olayda davacı şirket, davalı şirketin taşıma işlerini üstlenmiştir. Davalının 18.08.2021 tarihli ...- ... arası iki ayrı taşıma işi yapılmıştır. Bu taşımalara ait mal teslimi 25.08.2021 ve 26.08.2021 tarihlerinde gerçekleştirilmiştir. Dava açılmadan önce dava şartı olan arabuluculuk başvurusu 25.08.2023 tarihinde yapılıp 11/09/2023 tarihinde anlaşmazlıkla sonuçlandığı dava tarihinin ise 06/12/2023 olduğu, bu hali ile alacağın, yasa gereği ön görülen bir yıllık zaman aşımı süresinde talep edilmemiş olduğu gözetilerek davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın zamanaşımı nedeni ile REDDİNE,

2. Dava nedeni ile alınması gereken 427,60 TL harcının, peşin alınan 2.291,86 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 1.864,26 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3. Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.120,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4. Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

5. Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

6. Kararın talep halinde taraflara tebliğine,

Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 27/02/2024

Katip Hakim

e-imzalı e-imzalı