Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1172 E. 2024/111 K.

T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/1172 Esas - 2024/111

T.C.

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2022/1172 Esas

KARAR NO : 2024/111

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLLERİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/04/2016

KARAR TARİHİ: 08/02/2024

K. YAZIM TARİHİ: 29/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 28/03/2014 tarihli istisna/eser sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre ... Merkez ... ada, ... parsel numaralı taşınmazda müvekkilinin yaptıracağı mağaza binasının yapı elemanlarının, prefabrike betonarme teknolojide imali, nakli ve montajı işinin davalı şirkete verildiğini, sözleşmeye göre prefabrik sistemin üzerine yerleşeceği temelin ve prafabrik sanayi yapısının tüm statik ve betonarme hesapları ve projelerini yapma işinin davalı şirketin sorumluluğunda olduğunu, yüklenicinin hazırladığı projeye uygun olarak temel ve kolon soketlerinin yapılması işinin de müvekkili şirkete ait olduğunu, davalı şirketin hazırladığı projeye uygun olarak müvekkilinin ruhsat alıp inşaata başladığını, temel demirlerinin döşenmesinden sonra müvekkili şirketin, şifaen söylenenleri hatırlayıp bir terslik olduğunu, fazla demir kullanıldığını fark ettiğini ve davalı şirket yetkilisini arayıp sorduğunu, onların da müvekkilini arayıp, statikerle konuştuklarını ve gelen projede kenar kolonlarının altlarında zımbalama donatısı olduğunu ancak onların oraya konmaması gerektiği notunu düşmeyi unuttuklarını, fazladan kullanılan demirin binaya faydasının olmadığını bildirdiklerini, ancak durum fark edildiğinde zaten müvekkili şirketçe temel donatısının tamamına yakınının kesilip uygulandığını, yapılan görüşmelerde davalı şirket yetkilisinin sorunu çözeceklerini ve inşaata devam edilebileceğini söylediğini, 06.04.2015 tarihinde kontrol müdürünü inşaata gönderdiğini, onun da hatanın kendilerinde olduğunu, Kambetonun büyük firma olduğunu, sorunu çözeceğini beyan ettiğini ve yeni bir proje gönderdiklerini, ilk projeye göre yapılan inşaatın eski hale getirilmesi için çaba harcamadıklarını, işin bir an önce bitmesi gerektiğinden işin hatalı projeye göre yapıldığına dair müvekkilinin Çorum ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyası ile tespit yaptırdığını, hatalı proje ile 50 ton fazla demir kullanımına yol açıldığını, bunun müvekkili için zarar oluşturduğunu, tespite yapılan itirazda ilk projede fazla demir kullanımı olduğunun ve 2. Projenin gönderildiğinin kabul edildiğini, ayrıca yapılan ... ve mail görüşmelerinde de hatanın kabul edildiğini ve zarardan düşük bir teklif ile anlaşmak istediklerini, müvekkili firmanın sözleşme gereği tüm ödemelerini zamanında yaptığını, davalı yanın projeyi hatalı yaparak hiç gereği yokken müvekkili firmaya fazladan demir kullandırmak suretiyle para kaybına uğramasına sebebiyet verdiğini beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili mahkememize sunduğu 30/10/2019 havale tarihli ıslah dilekçesiyle ile 10.000,00 TL olan tazminat talebini 59.805,80 TL artırarak 69.805,80 TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP :

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; tespit dosyasında 212,648 ton demir kullanıldığının tespit edildiğini, fazla demir kullanımına dair bir tespitin bulunmadığını, sözleşmenin 3. maddesinde projenin iş sahibi tarafından onaylanacağının belirtildiğini, projeyi onaylayınca zararı da kabullenmesi gerektiğini, davacının demir maliyetinin fazla olacağını bildirmesi özerine, müvekkilinin müşteri memnuniyeti düşüncesi ile zararı azaltmak için 2. projeyi gönderdiğini, 2. projenin gönderilmesinin hatanın kabulü anlamına gelmediğini, davacının müvekkiline gönderdiği maillerde ilk projeye göre demir bağlantılarını henüz yapmadığının anlaşıldığını, tespit raporunda da betonun henüz dökülmediğinin belirtildiğini, davacının 2. proje gönderilmesine rağmen ilk projeyi uygulamaya devam ettiğini ve iddia ettiği zarara kendisinin sebebiyet verdiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER :

Taraflar arasında imzalanan 28/03/2014 tarihli sözleşme, Çorum .. AHM'nin ... D.iş sayılı tespit dosyası, talimat mahkemesince (Çorum ... AHM) mahallinde yapılan 24/01/2019 tarihli keşif ve sonrasında alınan 29/01/2019 tarihli bilirkişi kurulu raporu, yine talimat mahkemesince (Çoırum ... AHM) mahallinde yapılan 18/09/2019 tarihli keşif ve sonrasında alınan 02/10/2019 tarihli bilirkişi kurulu raporu, bilirkişi kurulunun 18/04/2023 tarihli 2. Ek raporu ve 08/12/2023 tarihli 3. Ek raporu ile tüm dosya kapsamı.

Bilirkişilerce, ilk statik projede radye temel projesinde yapılan incelemede A-B-G-H akslarındaki tüm kolonlara her iki doğrultuda ve altta (Q 26/12 L=600 ) yani 12 cm arayla 6.00 metre uzunluğunda Q 26'lık demir kullanılması gerektiği belirtilirken, revize projede B-G akslarındaki kolonlara her iki doğrultuda ve altta (Q 26/12 L=600 ) yani 12 cm arayla 6.00 metre uzunluğunda Q 26'lık demir kullanılması gerektiğinin belirtildiği, dava konusu binanın statik projesinde A-B-G-H akslarında toplam 38 adet kolon, A ve H akslarında ise toplam 18 adet kolon bulunduğu, dava konusu inşaatın temelinde, statik hesaplama hatasından dolayı yeniden yapılan revize projeye göre fazladan kullanılan (A ve H akslarındaki kolon altlarına yapılmaması gereken) demirin toplam 45.036 ton olduğu, 1 ton demirin işçilik, malzeme ve nakliye bedeli dahil KDV hariç tutarının dava tarihi olan 06/04/2016 tarihi itibarıyla 1.550,00 TL, buna göre fazladan kullanılan demir imalat bedelinin ise 45.036 x 1.550,00 = 69.805,80 TL olduğu tespit edilmiştir.

Çorum ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasıyla yapılan tespit tarihi itibarıyla inşaatta tüm demirlerin ilk projeye göre döşendiği tespiti yapılmış, inşaatın eski hale getirilmesi ve kullanılan demirlerin sökülerek alınmasını teknik olarak mümkün olmakla birlikte, bu işlemin maliyetinin yüksek olacağı, ayrıca sökülen demirlerin de bir daha kullanılması mümkün olmayıp ancak hurda olarak değerlendirilebileceği ortaya konulmuştur.

Bilirkişi kurulu 18/04/2023 tarihli ek raporu ile özetle; İlk projeden sonra duyulan ihtiyaç sonrası hazırlanan revize projede demir miktarında düzeltme yapıldığı ve kolon altlarına koyulan ilave demirlerin "revize projede" 45,036 ton az olduğu, Sözleşmenin 7.maddesinde bahsi geçen kar yükü,rüzgar yükü, deprem bölgesi ve hareketli yüklerin her iki projede değişmemesine rağmen ; taraflar arasında yapılan görüşmeler sonucunda proje müellifinin (...Şti.) projeyi yeniden gözden geçirerek " revize proje" tanzim ettiği ve imzaladığı ,bu revize projede ise kolon altlarına ilk projeye göre daha az ilave demir konulmasının öngörüldüğü tespit edildiği, betonarme proje tanziminde inşaat mühendislerinin gözönüne almaları gereken 3 ana unsur, öncelikle binanın sağlamlığı,optimum zaman ve aynı zamanda yapının ekonomik olmasıdır. Bu nedenle fazla demir imalatının, davacı iş sahibi yönünden ekonomik anlamda faydalı imalat niteliğinde olmadığı kanaatine varıldığı, davacı zararının da oluştuğunun belirlenmesi halinde; ilk proje ile revize proje arasındaki 45,036 ton fazla demir imalatı yapıldığı dosyada mevcut bilirkişi raporunda tespit edildiği, bu imalatın yapıldığı 2015 yılı nisan ayındaki piyasa rayiçleri ile değerinin tespitinde D.İ.E. Toptan Eşya Fiyat endekslerinden faydalanılmıştır. 21.10.2019 tarihli raporda dava tarihi (06.04.2016) itibariyle tarafımızdan yapılan piyasa araştırmasında serbest piyasa rayiçlerine göre 1 ton demir imalatın hazırlanarak yerine konulması bedeli, malzeme, işçilik ve nakliye dahil,KDV hariç 1.550,00TL olduğu kanaatine varıldığı, bu fiyatın D.İ.E. Toptan Eşya Fiyat endekslerini uygulayarak imalatın yapıldığı tarih olan Nisan 2015 tarihi itibariyle: 1.550,00 TL/ton x17799,31/18310,62 = 1.506,72 TL/ton olabileceği ,buna göre revize projeye göre fazla demir imalat bedelinin:45,036 ton X 1.506,72 TL/ton = 67.856,64 TL olduğu bildirilmiştir.

Bilirkişi kurulu 08/12/2023 tarihli 3. Ek raporları ile özetle; Davalı tarafından yapılan ilk projenin sözleşmede kararlaştırılan yapının belirlenen nitelikleri itibariyle, davalı tarafından hazırlanan projedeki demir hesabının teknik incelemeye ve yukarıda belirttiğimiz üç ana unsurdan projenin ekonomik olması unsuruna uymadığı, bu anlamda hatalı proje olduğu düşünüldüğü, projede fazla demir kullanılmasının , projeyi daha sağlam veya daha faydalı hale getirmeyeceği, zira projede kullanılan malzemenin kendi içerisinde dengeli olması gerektiği, bu bağlamda bakıldığında ekonomik olmayan bir projede, fazla kullanılan malzemeyi teknik anlamda faydalı imalat olarak değerlendirmenin sujbjektif bir değerlendirme alacağı, teknik olarak faydalı imalattan kastın, fazladan kullanılan malzemenin yapılan işe ayrıca bir değer katmasının anlaşılması gerektiği, mevcut iş için böyle bir durumun bulunmadığı düşünüldüğü, önceki raporda da belirttikleri gibi, taraflar arasında imzalanan 24.03.2014 tarihli eser sözleşmesi kapsamında , davacının yapacağı inşaat işinin projesini üstlenen davalı firmanın , inşaatın temel projesinin betonarme temel statik hesaplamalarını hatalı yapması sonucu ikinci bir projenin yapılarak gönderildiği , revize projenin , ilk projenini hatalı yapılmasından kaynaklandığı , hatanın davalı tarafından kabul edilerek revize projenin yapılıp gönderildiği, bu şekilde, ilk projeye göre yapılan imalat nedeniyle, davacının imalat tarihi Nisan2015 itibarı ile oluşan zararının 67.856,64 TL olarak hesaplandığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

GEREKÇE :

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir.

Çorum Asliye Hukuk Mahkemesine (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) açılan davada ...-... E-K sayılı ilam ile yetkisizlik kararı verilerek dosyanın Kahramankazan AHM'ne gönderildiği, Kahramankazan AHM'nce verilen 21/12/2016 tarih ...E, ...K sayılı görevsizlik kararına karşı ise davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Ankara BAM 27. HD'nin 15/03/2018 tarih 2018/276-225 E-K sayılı ilamı ile davalı vekilinin istinaf başvurunun reddine dair karar verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği, mahkememizin ... esas ... karar sayılı kararı ile özetle; "Davanın kabulüne; toplam 69.805,80 TL tazminatın 10.000,00 TL'lik kısmının dava tarihinden, 59.805,80 TL'lik kısmının ise ıslah tarihi olan 30/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine," dair karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine Ankara BAM 27. HD'nin 29/09/2022 tarih 2022/316 esas 2022/921 karar sayılı ilamı ile özetle; "Davalı tarafından yapılan ilk projenin sözleşmede kararlaştırılan yapının belirlenen nitelikleri itibariyle davalı tarafından hazırlanan projedeki demir hesabının teknik incelemeye göre hatalı olup olmadığının, bu hesaplama ve imalatın davacı iş sahibi yönünden faydalı imalat niteliğinde bulunup bulunmadığının, revize 2. proje ve hesaplamanın davalının teknik hesap hatası nedeniyle yapılıp yapılmadığı hususunun da sözleşme kapsamı ve taraflar arasındaki yazışmalar gözetilerek belirlenmesi, sonrasında davalının teknik projelendirme ve hesap hatası nedeniyle davacı zararının da oluştuğunun belirlenmesi halinde zararın imalat yapıldığı tarihteki piyasa rayiçleri ile belirlenmesi, davacı kayıtlarıyla fazla kullanıldığı iddia edilen demir yönünden yaptığı harcamaya ilişkin delilleri de değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ve eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi dosya kapsamına, usul ve yasaya uygun bulunmadığından, kaldırma nedenine göre diğer istinaf nedenleri incelenmeksizin davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK 353/1-a.6 madde gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir." denilmekle mahkememiz kararı kaldırılmış, dosya yeni esasa kayıt edilerek yargılamaya devam edilmiştir. Bam ilamı doğrultusunda yapılan değerlendirme ile;

Davacı, davalı ile yaptıkları 28/03/2014 tarihli eser sözleşmesine göre, işin yapılmasına dair davalının hazırlayarak kendilerine gönderdiği hatalı proje nedeniyle, inşaatın temelinde 50 ton fazla demir kullandıklarını, bu olayın ortaya çıkması ile davalının, soruna çözüm getireceğini söylemesine rağmen çözüm üretmediğini, yeni bir proje gönderdiğini, bu projeye göre kullanılan demirin fazlalığının ortaya çıkacağını, davalı yüklenicinin işini özenle yapmadığını, kendisini zarara uğrattığını ileri sürerek uğradığı zararın tazminini talep etmekte, davalı ise 2. projenin gönderilmesinin zararı kabul anlamı taşımadığını, projenin davacının onayıyla uygulandığını ve zarardan davacının sorumlu olduğunu savunmaktadır. Dava dosyası kapsamında bulunan “... Şti.” tarafından hazırlanan, ... Şirketi tarafından incelenerek, uygulanması hususunda onay verilen "Statik proje" ye ; 19.12.2014 tarihinde ... Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce de onaylanarak ruhsat verildiği , inşaat ruhsatını takiben 28.03.2014 tarihinde tarafların "eser sözleşmesi" yaptıkları, davacının inşaatta radye temel demiri hazırlanıp beton dökümü öncesinde, temelde kullanılan demirlerin çap ve adetleri ile demir miktarının tespiti için 17.04.2015 tarihinde Çorum Mahkemelerine verilen tespit talepli dilekçe üzerine, 21.04.2015 tarihinde mahkeme heyetiyle birlikte inşaat mahallinde; radye temeldeki tüm akslarda kolonlar için öngörülen alt ilave donatıların ruhsatlı ilk projeye göre ikmal edildiği tespit edilmiştir. Taraflar arasında imzalanan 24.03.2014 tarihli eser sözleşmesi kapsamında, davacının yapacağı inşaat işinin projesini üstlenen davalı firmanın , inşaatın temel projesinin betonarme temel statik hesaplamalarını hatalı yapması sonucu ikinci bir projenin yapılarak gönderildiği, revize projenin, ilk projenin hatalı yapılmasından kaynaklandığı, hatanın da davalı tarafından kabul edilmesi nedeniyle revize projenin yapılıp gönderildiği, bu şekilde, ilk projeye göre yapılan imalat nedeniyle , davacının zararının oluştuğu kanaatine varılmıştır.18.04.2023 tarihli ek raporumuzda yapılan hesaplamalar doğrultusunda, davacının oluşan zararının; İmalatın yapıldığı tarih olan Nisan 2015 tarihi itibariyle; 1.550,00 TL/ton x17799,31/18310,62 = 1.506,72 TL/ton olabileceği ,buna göre revize projeye göre fazla demir imalat bedelinin: 45,036 ton x 1.506,72 TL/ton = 67.856,64 TL olduğu, ilk projeye göre yapılan imalat nedeniyle , davacının imalat tarihi Nisan2015 itibarı ile oluşan zararının 67.856,64 TL olduğu kanaatiyle, 67.856,64 TL tazminatın 10.000,00 TL'lik kısmının dava tarihinden, 57.856,64 TL'lik kısmının ise ıslah tarihi olan 30/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE, 67.856,64 TL tazminatın 10.000,00 TL'lik kısmının dava tarihinden, 57.856,64 TL'lik kısmının ise ıslah tarihi olan 30/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

Fazlaya dair istemin reddine,

2. Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 4.635,29 TL harçtan peşin alınan 170,78 TL harç ile ıslah harcı olarak yatırılan 1.021,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.443,18 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

Davacıdan dava açılırken tahsil edilen 29,20 TL başvurma harcı, 4,30 TL vekalet harcı, 170,78 TL peşin harç, 1.021,33 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.225,61 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3. Davacının yargılamada yapmış olduğu 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 253,80 TL keşif harcı, 75,00 TL keşif araç ücreti, 1.026,10 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 4.354,90 TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre hesaplanıp belirlenen 4.233,31 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

4. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5. Davalının yargılamada yapmış olduğu, 314,00 TL keşif harcı, 75 TL keşif araç ücreti, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 73,30 TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 1.962,30 TL yargılama giderinin davanın red oranına göre hesaplanıp belirlenen 54,80 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davalıya iadesine,

6. Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi uyarınca hesap edilen 1.949,16 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7. Kararın talep halinde taraflara tebliğine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.08/02/2024

Katip Hakim

e-imzalı e-imzalı