Karar Detayı

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

35. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/09/2023

NUMARASI ....

DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 10/07/2024

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 13/07/2024

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili ve davalı yanında feri müdahil ... ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde;19.02.2017 günü saat 00:25 sıralarında, davalı tarafından ZMMS ile sigortalı, dava dışı alkollü sürücü ... ... yönetimindeki aracın, ön ilerisinde aynı yönde seyir halinde olan alkollü sürücü ... ... yönetimindeki otomobile arkadan çarpması sonucu, ... ......vefat ettiğini, vefat edenin müvekkili ... eşi, ... ise oğlu olduğunu, müvekkillerinin ölenin desteğinden mahrum kaldıklarını ileri sürerek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak muris ... ... eşi olan ... ... destekten yoksun kalma tazminatı olarak şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın, muris ... ... babası olan ... .. destekten yoksun kalma tazminatı olarak şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili ile müvekkillerine verilmesini, davalı tarafa yapılan başvuru tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Yargılama sırasında, davacı ...’in vefatı nedeniyle mirasçıları davayı takip etmiş, mirasçı ...'nın ise davanın takibine muvafakat ettiğini beyan ettiği görülmüştür.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile talebini müteveffanın eşi davacı ... ... için 230.070,40-TL, müteveffanın babası davacı ... ... için 9.046,57 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı Sigorta vekili davaya cevap dilekçesinde; KTK'nın 97. maddesi gereği, dava öncesi başvuru yapılmadığından dava şartı eksikliği nedeniyle esasa girilmeksizin davanın reddine karar verilmesini, aleyhlerine açılmış olan haksız ve mesnetsiz davanın sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmaması nedeniyle reddine, aksi halde, celp edilmesi gereken delillerinin toplanması, davacı yanın müterafik kusurunun nazara alınması, kusur durumu ve zararın tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasını ve esastan davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil ... ...; kazanın meydana gelmesinde kendisinin kusurunun bulunmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi tarafından daha önce verilen 17/07/2020 tarih 2017/246 Esas 2020/381 Karar sayılı kararının Dairemizin 2022/392 E. - 2022/609 K. sayılı kararı ile taraf teşkili yönünden kaldırılması sonrasında, ilk derece mahkemesi tarafından yeniden yapılan yargılama neticesinde; davanın trafik kazasından doğan destekten yoksun kalma davası olup, davacı ... in eşi ... ...'ın kazada vefat ettiği, ... ...'ın diğer davacı ...'in oğlu olduğu, davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi ile sigortalı dava dışı sürücünün kullandığı kamyonetin sigortacısı olduğu, yargılama sırasında ...'in vefatı nedeniyle mirasçılara davetiye tebliğ edildiği, mirasçıların ..., ..., ... ve ...'nın davaya devam etmek istediklerini beyan ettikleri, aldırılan bilirkişi kurulu raporunda, davacı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü ... ...'ın olayda %100 oranında, tamamen kusurlu olduğunun rapor edildiği, akabinde Ankara Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden alınan kusur raporunda da, davalı taraf sürücüsü ... ...'ın % 100 oranında kusurlu olduğu, müteveffa sürücü ... ...'ın kusursuz olduğu kanaati ile rapor düzenlendiği, hesap bilirkişisinden ... ...'ın vefatı sonrasında alınan ek raporda, ... ...'ın vefat etmiş olması nedeniyle eşi ... ... için destekten yoksun kalma tazminatının 230.070,40 TL olduğu, ... ...'ın vefat etmiş olması nedeniyle babası ... ... için destekten yoksun kalma tazminatının 9.046,57 TL olduğunun belirtildiği, yapılan yargılama neticesinde davacıların, mütevaffa ...'ın destek görenleri olduğu, davalı sigorta şirketinin dava dışı sürücünün kullandığı aracın ZMMS sigortacısı olduğu, davacı ...'in dava devam ederken vefat etmesi sonrasında mirasçılarından ... haricindekilerin davaya vekil aracılığı ile devam ettikleri, davacı tarafça talep artırım dilekçesi sunulduğu, bilirkişi raporu ile de sigorta poliçesi kapsamında hesaplama yapılmış olduğu hususları birlikte değerlendirilerek davanın, davacı ... yönünden kabulü ile, 230.070,40 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı sigorta şirketinden alınarak davacı ...'e ödenmesine, davanın, müteveffa davacı ... mirasçıları yönünden kabulü ile, mirasçı ...'ye 3.015,52 TL, mirasçı ... 3.015,52 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı sigorta şirketinden alınarak ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle “1-Davanın, davacı ... yönünden kabulü ile, 230.070,40 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı sigorta şirketinden alınarak davacı ...'e ödenmesine, 2-Davanın, müteveffa davacı ... mirasçıları yönünden kabulü ile; mirasçı ...'ye 3.015,52 TL,mirasçı ... 3.015,52 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı sigorta şirketinden alınarak ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine," karar verilmiş hüküm davalı ve feri’müdahil tarafından istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; Kararın hatalı olduğunu, bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, raporun karar vermeye elverişli olmadığını, ceza soruturmasında alınan raporda, müteveffanın tali kusurlu olduğu gibi uzman görüşünde de %40 kusurlu olduğunu, yine Öğretim Görevlisi Fethiye Buran tarafından tanzim edilen raporda tali kusurlu olmasına rağmen raporlar arasındaki çelişki giderilmeden karar verilmesinin hatalı olduğunu, hesaplamanın Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, TRH2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 Teknik Faiz uygulanması gerektiğini, müvekkilinin teminat limiti ile sınırlı sorumlu olduğundan kararda bu hususunda nazara alınması gerektiğini, hesaplamanın en son verilere göre yapılmış olması nedeniyle bunun öncesinde faiz hesaplanmasının uygun olmadığını, ayrıca ticari faize hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Fer’i müdahil İstinaf Başvuru dielekçesinde; mahkemenin yetkisiz olduğunu, kusuru kabul etmediklerini, müvekkili aracı ile seyir halinde iken arkasından gelen aracın sellektör yapması nedeniyle sağ şeride geçtiğini, vefat edenin aracının farlarının yanmaması ve aniden durması nedeniyle son anda farkederek kazaya neden olduğunu, her ne kadar mahkemece alınan raporda ve ceza mahkemesinde Adli Tıp Kurumundan alınan raporda müvekkilinin tam kusurlu olduğu kabul edilmiş ise de, raporun yeterli olmadığını, kazaya karışan vefat edenin alkollü olduğunu ve olay tarihinde daha önce de alkollü araç kullandığından ehliyetinin alındığını, aracının da feni muayenesinin bulunmadığını, davacının feni muayenesi olmayan araç ile yola çıkmamış olsaydı kazanın meydana gelmeyeceğini, ayrıca ölenin de kaza anında yüksek miktarda alkollü olduğunu, kazaya da farlarının yanmaması ve aniden durması ile neden olduğunu, uzman görüşüne göre de kazanın meydana gelmesinde tali kusurlu olduğunu, bu nedenle raporu kabul etmediklerini, ayrıca raporun tanıklar dinlenilmeden verilmiş olması nedeniyle yeterli olmadığını, gerçek geliri yerine asgari ücrete göre yapılan hesaplamanın da hatalı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkemece, verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat istemidir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili ve davalı yanında fer'i müdahil ... ... tarafından istinaf edilmiştir.

Olay tarihinde, davalı tarafından ZMMS sigortalı araç sürücüsünün 2,23 promil alkollü olarak aracı ile seyri sırasında, davacıların desteğinin sevk ve idaresindeki aracına arkadan çarpması ile meydana gelen kaza neticesinde davacıların desteğinin vefat ettiği ceza soruşturma dosyası, Kaza Tespit Tutanağı ve dosya kapsamından anlaşılmıştır.

Ceza dosyasında, sigortalı araç sürücüsü savunmasında "Düğüne gitmiştim, düğünde fazlaca alkol almışım, bu nedenle pişmanım, Düğünden çıkıp eve dönmek üzere Balıkesir tarafına ilerlerken, Seka Fabrikasını geçtikten sonra, virajı olmayan düz yolda ilerlerken arkamdan gelen bir araç bizi geçmek için sellektör yaptı, Bende bu nedenle sağ şeride geçtim ve önümdeki araç sellektörden mi etkilendi bimiyorum, fakat aniden duraksadı. Bende önümdeki araca çarpmamak için aniden fren yaparak sol şeride geçmeye çalışırken önümdeki aracın arka sol kısmına çarptım. Öğrendiğim kadarıyla çarpmış olduğum aracın içerisindekiler de alkollüymüş." şeklinde savunmada bulunduğu, ceza mahkemesi tarafından yapılan yargılama neticesinde, Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesi 2017/133 E. 2017/150 K. Sayılı dosyasında, sigortalı araç sürücüsünün/sanığın asli kusurlu, vefat edenin tali kusurlu olduğu kabul edilerek, sanığın bilinçli taksirle ölüme neden olmaktan cezalandırılmasına karar verilmiş iken, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesi tarafından 2017/3109 E. 2019/2330 K dosyasından yapılan istinaf incelemesi sırasında, Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporuna göre sanığın asli ve tam kusurlu olduğu belirtilmesi sonrasında, sanığın asli ve tam kusurlu olduğu kabul edilerek cezalandırılmasına kesin olarak karar verildiği görülmüştür.

Davalı vekili ve feri müdahil vekili tarafından kusur raporuna itiraz edilmiş ise de, kazanın oluş şeklinin ceza dosyasında verilen mahkumiyet kararı ile tespit edilmiş ve kesinleşmiş olmasına, ceza dosyasında tespit edilen kazanın oluş şekli ve ceza dosyasındaki sigortalı araç sürücüsünün savunmasına göre tespit edilen kusur durumunun oluşa uygun olmasına göre davalı vekilinin kusur oranına yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Davalı vekili ve ferri müdahil tarafından hesap raporuna da itiraz edilmiş ise de, davalı "gerçek zarardan" teminat limiti ile sorumlu olup, hükme esas alınan raporda da, gerçek zarar hesaplamasının Yargıtay 4. Hukuk Dairesi tarafından kabul edilen Yaşam Tablosuna ve hesaplama yöntemine göre yapılmış olmasına, vefat edenin gelirinin de asgari ücrete göre hesaplanmasının uygun olmasına göre davalı vekilinin ve fer'i müdahil vekilinin hesap raporuna yönelik istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.

Buna göre; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebepleri nazara alındığında, davalı vekilinin ve feri müdahil vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

1. Davalı vekilinin faiz türüne yönelik istinaf sebeplerine gelince, meydana gelen kazada, davalıya ait aracın kapalı kasa kamyonet olması nedeniyle davacıların talebi nazara alınarak mahkemece  avans faizine hükmedilmiştir. Haksız fiile dayalı tazminat davalarında, haksız fiil  taraflardan birisi açısından ticari iş olmadıkça, ancak yasal faize hükmedilebilir. Haksız fiilin "ticari iş" olup olmadığının tespitinde ise, kazaya karşına araçların ticari araç olarak üretilmiş olması yeterli olmayıp, bu amaçla kullanılması da gereklidir.

Somut olayda, davalı tarafından ZMMS ile sigortalı araç tescil belgesinde "hususi-yük nakli" kullanım amaçlı kayıtlı olup, araç maliki de gerçek kişidir. Aracın "ticari iş" için kullandığına dair delil de bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece hükmedilen tazminatın "yasal faizi" ile tahsiline karar verilmesi gerekirken, "avans faizi" ile tahsiline karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin ve fer'i müdahil vekilinin sair istinaf sebeplerinin reddi ile 1 no'lu bentte yazılı nedenlerle istinaf talebinin kabulüne, mahkemece yapılan yargılamada eksiklik bulunmamasına, yapılan hata nedeniyle yeniden yargılamaya ihtiyaç duyulmamasına göre kararın HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına, ilk derece mahkemesi tarafından hüküm altına alınan tazminata yönelik olarak uygulanan "avans faizin,", "değişen oranlarda yasal faiz" olarak düzeltilerek, ilk derece mahkemesi kararında kesinleşen yönler korunarak yeniden hüküm tesisine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

I-Davalı vekilinin ve davalı yanında kararı istinaf eden fer'i müdahil vekilinin istinaf talebinin kabulü ile; Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 27/09/2023 tarihli, 2023/79 Esas 2023/622 Karar sayılı kararın KALDIRILMASINA,

HMK'nın 353/1-b-2.maddesi uyarınca esas hakkında yeniden karar verilmesine, buna göre;

1. Davanın, davacı ... yönünden kabulü ile, 230.070,40 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek "değişen oranlarda yasal faizi" ile davalı sigorta şirketinden alınarak davacı ...'e ödenmesine,

2. Davanın, müteveffa davacı ... mirasçıları yönünden kabulü ile; mirasçı ... 3.015,52 TL,mirasçı ... 3.015,52 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL, mirasçı ... 1.507,76 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 29/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek "değişen oranlarda yasal faizi" davalı sigorta şirketinden alınarak ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

3. 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 16.334,08 TL harçtan peşin alınan 31,40 TL harç ve 671,00 TL ile 146,00 ıslah harcı toplamı 848,40 TL harcının mahsubu ile bakiye ‭15.485,68‬ TL karar harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,

4. Davacı ... ... vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 36.510,56 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı ... ...'a verilmesine,

5. Davacı ... ... mirasçıları vekille temsil olunmadığından vekalet ücreti verilmesine yer olmadığına,

6. Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 36.510,56 TL vekalet ücretinin davalı ... ... mirasçıları, ... ..., ... ..., ... ... ve ... ...'tan tahsili ile davalıya verilmesine,

7. Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 31,40 TL peşin harç, 671,00 TL ve 146,00 TL ıslah harçları olmak üzere toplam ‭879,8‬0 TL harcın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,

8. Davacı tarafından yapılan 641,60 TL posta masrafı ve 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.641,60 TL yargılama giderinden kabul oranına göre hesaplanan 836,63 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,

9. Davalı tarafından yapılan 200,00 TL yargılama giderinin 98,07 TL'nin davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,

10- Feri Müdahil tarafından yapılan 150,00 TL yargılama giderinin 73,55 TL'nin davacılardan tahsili ile feri müdahile verilmesine, bakiyesinin feri müdahil üzerinde bırakılmasına,

11-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider/delil avansının kullanılmayan kısmının taraflara iadesine,

İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN:

II-İstinaf edenlerce yatırılan istinaf karar harcının talep halinde istinaf edenlere iadesine,

III-Davalı yanında kararı istinaf eden fer'i müdahil tarafından yatırılan istinaf başvurma harcının isteği halinde fer'i müdahile iadesine;

lV-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan 738,00 TL istinaf başvuru harcı ve 170,00-TL tebligat ve posta giderleri olmak üzere toplam 908,00 TL'nin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

lV-HMK'nun 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

V-Kararın tebliği ve harç iadesi işlemlerinin ilk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 10/07/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.