Ankara BAM 35. HD 2022/1418 E. 2024/19 K.

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi Esas-Karar No: 2022/1418 - 2024/19

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

35. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2022/1418

KARAR NO : 2024/19

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 23/02/2021

NUMARASI : 2015/165 Esas 2021/132 Karar

DAVACILAR :

VEKİLİ :

DAVALILAR

DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 17/01/2024

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 09/02/2024

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili, davalı ... ve ... Ltd.Şti. vekili tarafından süresi içinde ayrı ayrı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde;14/06/2014 tarihinde davalı sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki araçla seyri sırasında sürücünün alkollü olması nedeni ile gerçekleştirdiği tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olan davacılar murisi ...’nın vefat ettiğini,kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün ve kaza esnasında direksiyona müdahale eden davalı ...'in kusurlu olduğunu belirterek murisin anne ve babası olan davacılar lehine şimdilik 5.000,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,ayrıca her bir davacı için 30.000,00'er TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş,mahkemeye sunduğu 02/06/2020 tarihli dilekçesi ile,maddi tazminata ilişkin davasından davalılar ...,... Ltd.Şti. ve ... sigorta şirketi yönünden feragat ettiklerini,davalı ... yönünden maddi tazminat talepleri ile sigorta dışındaki davalılardan manevi tazminat taleplerinin devam ettiğini bildirmiştir.

Davalılar ... Ltd.Şti. ve ... vekili cevap dilekçesinde, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılamayı müteakip, davanın kısmen kabulüne,maddi tazminata ilişkin davada,davalı ... aleyhine açılan dava sübut bulmadığından reddine,davalılar ... Sigorta Şirketi, ... Şirketi ve ... aleyhine açılan maddi tazminat davasının feragat nedeni ile reddine,manevi tazminata ilişkin davanın kısmen kabulü ile,davalı ... aleyhine açılan dava sübut bulmadığından reddine,davacı ... lehine 18.000,00 TL, davacı ... lehine 18.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi 14/06/2014’den işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Şirketi ve ...’dan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş, karar davacılar vekili,davalı ... ve ... Ltd.Şti.tarafından süresi içinde ayrı ayrı istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde, hükmedilen manevi tazminat miktarının yetersiz olduğunu,maddi tazminata ilişkin davalı sigorta şirketi ve sigortalı davalı yönünden davadan feragat edilmiş olduğu gözetilmeksizin mahkemece reddedilen maddi tazminata ilişkin davalı sigorta şirketi ve sigortalısı olan diğer davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, maddi ve manevi tazminat bakımından her bir davalı vekili için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, mahkemece hükme esas alınan raporla davacılar murisi ...’ya kusur izafe edilmesinin yerinde olmadığını, davaya konu kazanın, tamamen davalı ...'nın asli ve tam kusurlu davranışları ile meydana geldiğini;davalı ... aleyhine açılan maddi tazminat talepli davadan feragat edilmemiş olsa da yargılama sırasında maddi tazminat taleplerinin karşılığının sigorta şirketi ile aralarında akdedilen 03.02.2020 tarihli sulh protokolü gereğince ödenmiş olması nedeni ile maddi tazminat davasının tamamı ile konusuz kaldığını,maddi tazminat talepleri yönünden davalıların tümü aleyhine açılan davada davanın konusuz kalması nedeni ile mahkemenin davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar vermesi gerekirken mahkemece protokol dosyaya celp edilmeden davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının yerinde olmadığını,her ne kadar davalı ... aleyhine açılan maddi tazminat talepli davadan feragat edilmemiş ise de; yargılama sırasında maddi tazminat taleplerınin karşılığının sigorta şirketi ile akdedilen 03.02.2020 tarihli sulh protokolü gereğince ödenmiş olması nedeni ile maddi tazminat davası konusuz kaldığından; maddi tazminat talepleri yönünden davalı ... aleyhine açılan davada da esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek,HMK m.331 gereğince davalı ... lehine karşı vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini,mahkemece verilen hükümde maddi ve manevi tazminat talepleri açısından davalılar vekilleri lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının yerinde olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... Ltd.Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde, kazanın meydana gelmesinde davalı ...'e de kusur atfedilmesi gerektiğini,bu davalının sürüş esnasında aracın direksiyonuna müdahale etmesi neticesinde kazanın meydana geldiğini, davalı sürücü ...'nın kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olmadığını,davalı ...'in aracın direksiyonuna müdahale etmesi, araçtan sarkan ... ve ...'un davalı sürücünün dikkatinin dağılmasına sebebiyet vermiş olması ve yine aslında istiap haddinden fazla kişinin araca binmesi dolayısıyla kazanın meydana geldiğini,kaza meydana gelmeden önce araç içerisinde bulunan her bir kişinin davalı sürücünün durumunun farkında olarak araca bindiğini,olayda hatır taşımacılığı bulunduğunu,mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu belirterek kararı istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf talebinde bulunan taraf vekillerinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüme bağlı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda kaza tespit tutanağı uyarınca,14.06.2014 tarihinde sürücü ...’nın sevk ve idaresindeki araçla seyri sırasında otomobilin sürücü kontrolünden çıktığı,önce yolun sağındaki yaya kaldırımı bordürüne sürtme şeklinde çarptıktan sonra sola doğru yöneldiği ve orta refüjde bulunan tretuar taşlarına çarptıktan sonra 32 metre ileride ters dönerek durduğu,araçta seyahat edenlerden ...’nın, kapı penceresinden sarktığı için yola düştüğü, kazanın meydana gelmesinde sürücünün kural ihlali olduğunun belirlendiği,mahkemece Ankara ATK’dan alınan 18/06/2018 tarihli rapor uyarınca,kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %70, müteveffa ...’nın %30 oranında kusurlu olduğu, davalı ...'in direksiyona müdahalesi olmadığının belirlendiği, rapora itiraz edilmesi üzerine mahkemece İstanbul ATK’dan alınan 17/09/2019 tarihli rapor uyarınca, kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %70,müteveffa ...’nın %30 oranında kusurlu olduğu, davalı ...'in direksiyona müdahalesi olmadığının belirlendiği, Ankara 12.Ağır CM’nin 2015/2 Esas dosyasında yapılan yargılamada sanık ...’in üzerine atılı taksirle birden fazla kşinin ölümüne ve yaralanmasına neden olmak suçundan beraatine,sanık ...’nın üzerine atılı taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olmak suçundan cezalandırılmasına karar verildiği, kararın kesinleştiği,anılan ceza yargılamasında hükme esas alınan kusur raporu uyarınca, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunun belirlendiği, yargılamanın devamı sırasında davacılar vekilinin 02.06.2020 tarihli dilekçe ile davalılar ... Sigorta A.Ş., ... Sigorta Ltd. Şti. ve davalı ... açısından maddi tazminata ilişkin taleplerinden feragat ettiklerini belirttiği, mahkemece anılan delillerin ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesiyle yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.

1. Davalılar ... ve ... Ltd. Şti. vekilinin istinaf taleplerinin incelenmesinde, mahkemece hükme esas alınan kusur raporunun kazanın oluş şekli ve kaza tespit tutanağındaki belirlemeler ve ceza yargılamasında maddi vaka olarak kesinleşen kusur durumu ile uyumlu bulunduğu, her ne kadar kusur raporunda müteveffa ...’nın camdan sarkmasına bağlı olarak % 30 kusur izafesi yapılmışsa da bu durumun kazanın meydana gelmesinde değil, zararın artmasında etken olan müterafık kusur mahiyetinde olduğu, nitekim mahkemece de gerekçe kısmında bu hususun açıkça gözetilmesiyle karar verildiği, yine davalı ...’in olay anında direksiyona müdahale ettiğine dair somut bir verinin eldeki dosya ve ceza dosyası kapsamında yer almadığı,bu suretle ceza yargılamasında da maddi vaka olarak kesinleşen kusur durumu itibarıyla bakıldığında, kazanın meydana gelmesinde  davalı sürücü ...’nın tam kusurlu olduğunun belirlendiği, müteveffa Meriç Büyüktuna’nın alkollü sürücünün aracına istiap haddinin aşıldığını bilerek bindiği, kaza sırasında emniyet kemeri takmadığı ve camdan sarktığı da gözetildiğinde olayda müterafik kusurunun bulunduğu ve anılan müterafık kusurun mahkemece manevi tazminat hükmü verilirken gözetildiği,müteveffanın davalı sürücünün sevk ve idaresindeki araçta hatır için taşındığı, mahkemece gerekçeli kararda her ne kadar bu hususa açıkça yer verilmemiş ise de  hükmedilen manevi tazminat miktarları nazara alındığında gerek hatır taşıması gerekse müterafık kusur indirimleri yapıldığı takdirde de,müteveffanın ölümü nedeniyle davacıların evlatlarını kaybetmeleri nedeniyle duydukları elem ve ızdırap,kazanın oluş şekli ve tarafların sosyoekonomik durumu değerlendirilerek mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarlarının hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmakla davalılar ... ve ... Ltd. Şti. vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

2/a-Davacılar vekilinin istinaf taleplerinin incelenmesinde, dosya kapsamında yapılan yargılama neticesi mahkemece kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...’nın tam kusurlu olduğunun kabul gördüğü,bu kapsamda araçta yolcu olan davalı ...’in olay anında direksiyona müdahale ettiğine dair somut bir verinin dosya ve ceza dosyası kapsamında yer almadığı belirlemesiyle bu davalı yönünden davanın esastan reddine karar verildiği, dolayısıyla maddi tazminat hususunda davalılar ... Ltd. Şti, ... ve ... Sigorta aleyhine açılan davanın feragat nedeniyle, davalı ... yönünden ise davanın sübut bulmadığından esastan reddine karar verilmiş olduğu, red sebepleri farklı olan bu davalılar yönünden mahkemece verilen hükümde ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı,davacılar vekilinin 02.06.2020 tarihli dilekçe ile davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Sigorta Ltd. Şti. ve davalı ... açısından maddi tazminata ilişkin taleplerinden feragat ettiklerini belirtmiş olması karşısında bu davalılar yönünden maddi tazminata ilişkin davada feragat nedeniyle red kararı verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı,maddi tazminata ilişkin davanın davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Sigorta Ltd. Şti. ve davalı ... yönünden feragatten reddedilmiş olması ve manevi tazminat davasının ise davalılar ... Sigorta Ltd. Şti. ve davalı ... yönünden kısmen kabul edilmiş olması karşısında mahkemece maddi ve manevi tazminat miktarları, kabul ve red sebep ve oranları nazara alınarak ayrı ayrı vekalet ücreti takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı, mahkemece hükme esas alınan kusur raporunun kazanın oluş şekli ve kaza tespit tutanağındaki belirlemeler ve ceza yargılamasında maddi vaka olarak kesinleşen kusur durumu ile uyumlu bulunduğu, her ne kadar kusur raporunda müteveffa ...’nın camdan sarkmasına bağlı olarak % 30 kusur izafesi yapılmışsa da bu durumun kazanın meydana gelmesinde değil zararın artmasında etken olan müterafık kusur mahiyetinde olduğu, nitekim mahkemece de gerekçe kısmında bu hususun açıkça gözetilmesiyle karar verildiği, yine davalı ...’in olay anında direksiyona müdahale ettiğine dair somut bir verinin dosya ve ceza dosyası kapsamında yer almadığı, bu suretle ceza yargılamasında da maddi vaka olarak kesinleşen kusur durumu itibarıyla bakıldığında,kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...’nın tam kusurlu olduğunun belirlendiği, müteveffa ...’nın alkollü sürücünün aracına istiap haddinin aşıldığını bilerek bindiği, kaza sırasında emniyet kemeri takmadığı ve camdan sarktığı da gözetildiğinde olayda müterafik kusurunun bulunduğu ve anılan müterafık kusurun mahkemece manevi tazminat hükmü verilirken gözetildiği,müteveffanın davalı sürücünün sevk ve idaresindeki araçta hatır için taşındığı,mahkemece gerekçeli kararda her ne kadar bu hususa açıkça yer verilmemiş ise de hükmedilen manevi tazminat miktarları nazara alındığında gerek hatır taşıması gerekse müterafık kusur indirimleri yapıldığı takdirde de,müteveffanın ölümü nedeniyle davacıların evlatlarını kaybetmeleri nedeniyle duydukları elem ve ızdırap,kazanın oluş şekli ve tarafların sosyoekonomik durumu değerlendirilerek mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarlarının hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmakla davacılar vekilinin bu yönlere ilişkin istinaf taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

b-Bununla birlikte maddi tazminat talebinin konu edildiği feragat beyanının,davacılara,davalı sigorta şirketi tarafından yargılama esnasında yapılan ödeme nedeniyle gerçekleştiği anlaşılmakta olup, ödemeye bağlı feragat nedeniyle verilen kararda mahkemece karşı vekalet ücretine hükmedilemeyeceği, bu kapsamda her ne kadar 01/12/2020 tarihli celsede davalılar ... ve ... Sigorta Ltd. Şti. vekili tarafından feragat beyanına bir diyeceklerinin olmadığı ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığının belirtildiği, bu celseden sonra 11.12.2020 tarihli dilekçe ile vekalet ücreti taleplerinin bulunduğunun belirtildiği, yargılamanın 23.02.2021 tarihli celsesinde de anılan davalılar vekilinin söz alarak, 01.12.2020 tarihli celse zaptında imzaları bulunmadığını belirterek 11.12.2020 tarihli dilekçe içeriğini tekrar ettiklerini belirttiği anlaşılmakta ise de anılan beyanların sonuca etkili olmadığı, açıklanan nedenlerle mahkemece maddi tazminat yönünden ödemeye bağlı feragat nedeniyle maddi tazminatın reddine dair kararda davalılar ... ve ... Sigorta Ltd. Şti. lehine vekalet ücretine hükmetmesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle,davalılar ... ve ... Sigorta Ltd.Şti. vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddine,davacılar vekilinin istinaf talebinin yukarıda 2/b bentte açıklanan nedenlerle kabulüne, mahkemece yapılan yargılamada eksiklik bulunmamasına, yapılan hata nedeniyle yeniden yargılamaya ihtiyaç duyulmamasına göre kararın HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince kaldırılmasına,reddedilen maddi tazminat talebine ilişkin davalılar ... ve ... Sigorta Ltd. Şti. lehine hükmedilen vekalet ücretinin hükümden çıkarılmasıyla kararın düzeltilmesine karar verilerek ilk derece mahkemesi kararındaki kesinleşen yönler korunarak aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

I-Davalılar ... ve ... Sigorta Ltd.Şti. vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2. Davacılar vekilinin istinaf talebinin KABULÜ İLE;Ankara 3.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 23/02/2021 tarihli, 2015/165 Esas .  2021/132 Karar sayılı kararın KALDIRILMASINA, HMK'nın 353/1. b. 2.maddesi uyarınca esas hakkında yeniden karar verilmesine, buna göre;

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,

1. Maddi tazminata ilişkin davanın,

a)Davalı ... aleyhine açılan dava sübut bulmadığından reddine,

b)Davalılar ... sigorta şirketi, ... Şirketi ve ... aleyhine açılan maddi tazminat davasının feragat nedeni ile reddine,

2. Manevi tazminata ilişkin davanın kısmen kabulü ile,

a)Davalı ... aleyhine açılan dava sübut bulmadığından reddine,

b)Davacı ... lehine 18.000,00 TL, davacı ... lehine 18.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi 14/06/2014’den işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Şirketi ve ...’dan alınarak davacılara verilmesine,

-Maddi tazminata ilişkin alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından, davacı tarafça peşin yatırılan 170,78 TL'den mahsubu ile bakiye 111,48 TL'nin karar kesinleştiğinde istek halinde davacılara iadesine,

-Manevi tazminata ilişkin alınması gereken 2.459,16 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 1.083,95 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.375,21 TL harcın davalılar ... Şirketi ile ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye irat KAYDINA,

-Maddi tazminata ilişkin davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

-Manevi tazminata ilişkin davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 5.400,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Şirketi ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE,

-Manevi tazminata ilişkin davalı ... Şirketi ile ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara VERİLMESİNE,

-Manevi tazminata ilişkin ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

-Davacı tarafça iş bu yargılama neticesinde yapılan UYAP sisteminde kayıtlı 448,60 TL ile ATK masrafı 1.014,50 TL'nin toplamı 1.463,10 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre hesaplanan 752,45 TL ile davacı tarafça yatırılan 1.143,25 TL harcın davalılar ... Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek halinde iadesine,

İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN

III-İstinaf eden davacılar tarafından yatırılan istinaf karar ve başvuru harcının talep halinde davacılara iadesine,

IV-İstinaf eden davalılar ... ve ... Ltd.Şti.tarafından yatırılması gereken 2.459,16 TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 614,79 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.844,37 TL harcın bu davalılardan alınarak Hazineye irat kaydına,

V-İstinaf eden davacılar tarafından yapılan162,00-TL istinaf yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

VI-İstinaf eden davalılar ... ve ... Ltd.Şti.tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına,

VII-HMK'nın 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

VIII-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirilmesi, bakiye harç tahsili ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 17/01/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan

Üye

Üye

Katip

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.