Ankara BAM 35. HD 2023/1115 E. 2023/1668 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 35. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1115 - 2023/1668

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

35. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/1115

KARAR NO : 2023/1668

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/06/2023

NUMARASI : 2022/827 Esas 2023/432 Karar

DAVACILAR :

VEKİLİ

DAVALI :

DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 20/12/2023

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 20/12/2023

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 13/08/2012 tarihinde, davalı sigorta şirketinin sigortacısı, diğer davalının sürücüsü olduğu aracın yaya geçidinde davacıların desteğine çarpması sonucu desteğin vefat ettiğini, davacı ...'in kızının, diğer davacının ise kardeşinin desteğinden yoksun kaldığını, desteğin vefatı ile müvekkillerinin derin üzüntü yaşadıklarını belirterek şimdilik müvekkilleri için ayrı ayrı 2.000,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, ayrıca müvekkili ... ... için 150.000,00 TL, ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davacılar vekili maddi tazminata ilişkin dava değerini ... ... yönünden 26.586,58 TL olarak artırmıştır.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; olayla ilgili olarak açılan kamu davasının sonucunun beklenmesi gerektiğini, talep edilen tazminat miktarlarının tazminat kurumunun amacına aykırı olduğunu, olayın meydana gelmesinde ...'in kusurlu olduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarının fahiş ve zenginleşme amaçlı olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; ... plaka sayılı aracın müvekkili Şirket'e Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı sorumluluklarının sigorta poliçesi teminat limiti kapsamında kalmak kaydı ile sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve gerçek zararla sınırlı bulunduğunu, davacıların murislerinin olayın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunu, davacıların destek zararlarının oluşmadığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, kaza tarihinden itibaren avans faizi isteminin yasal dayanağının bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, kaldırma kararı sonrasında yürütülen yargılama sürecinde, gerek BAM karar ilamı öncesinde alınan bilirkişi raporu ile karar ilam sonrası alınan raporlarda ittifak halinde kazanın gerçekleşmesinde davalı sürücü ...'nın %75 oranında, davacılar desteğinin ise %25 oranında kusurlu olduğu kabul edilmek suretiyle hükmün tesisi yoluna gidildiğini, destekten yoksun kalma talebi bakımından yapılan değerlendirmede; yargılama aşamasında davacı vekilince 12/05/2017 tarihli celsede dava konusu maddi zararın davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı, maddi tazminat taleplerinin konusuz kaldığı, yargılama gideri ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığı, davalı ... yönünden manevi tazminata ilişkin taleplerinin ise devam ettiğini belirterek 24/03/2017 tarihli sulh protokolünü ibraz etmiş, anılan protokol kapsamında dava tarihinden sonra yapılan ödeme ile davacıların maddi tazminata ilişkin davalarının konusuz kaldığının anlaşıldığı, konusuz kalan dava hakkında davacının dava tarihi itibarı ile dava açmakta haklı olduğu toplanan delillerden anlaşılmış olup davacı lehine yargılama giderlerine hükmedilebilecek ise de davacı vekilinin bu yönde talepleri olmadığına ilişkin beyanı gözetilerek yapılan masrafların davacı üzerinde bırakıldığı, manevi tazminat talebi bakımından yapılan değerlendirmede ise; davalı ...'nın sevk ve idaresinde olan araç ile destek ...'in ölümüne neden olması sonucu annesi olan davacı ... ... ile kardeşi olan davacı ...'in üzüntü ve elem duydukları, kaza anında olay yerinde bulundukları, olayın gerçekleşme şekli, tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilerek manevi olarak zarara uğradıkları anlaşıldığından davacı ... ... yönünden 15.000,00 TL, davacı ... yönünden 5.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline dair karar vermek gerektiği, dosya içerisinde yer alan nüfus kayıt tablosundan desteğin 13/08/2012 kaza tarihinden sonra 19/08/2012 tarihinde trafik kazası nedeni ile vefat ettiği, destekten yoksun kalma durumunun ve bu nedenle uğranılan manevi tazminatın desteğin vefatı tarihinde oluştuğu gözetilerek faiz başlangıç tarihi olarak 19/08/2012 tarihinin belirlendiği, aracın cinsi nazara alınarak faizin yasal faiz olarak belirlenmesine karar verildiği gerekçesiyle; "1-Davacıların maddi tazminat talebi konusuz kaldığından, maddi tazminat talebi hakkında ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

• Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 179,90 TL karar ilam harcından peşin alınan 27,70 TL harç ile 83,97 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 111,67 TL'den mahsubu ile bakiye 68.23 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

-Davacı tarafından maddi tazminat yönünden yapılan yargılama masraflarının, taleple bağlı kalınarak üzerinde bırakılmasına,

-Davacı ve davalı sigorta şirketi yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

2. Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜNE,

-Davacı ... ... yönünden 15.000,00 TL, davacı ... yönünden 5.000,00 TL manevi tazminatın müteveffanın vefat tarihi olan 19/08/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine,

Fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; BAM 35. HD 2022/1866, 2022/325 sayılı kararı ile hâkimin maddi vakıa ile bağlı olduğunu, bu durum dikkate alınarak yeniden bilirkişi raporu alınması gerektiği gerekçesi ile kararın kaldırıldığını, yeniden yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu da aynı şekilde gelmiş olup, alınan raporda müteveffaya %25, davalı sürücüye ise %75 oranında kusur yüklendiğini, rapora ayrıntılı itirazlara rağmen mahkemece bilirkişi raporunun hükme dayanak yapıldığını, ceza yargılaması sırasında davalının asli ve tamamen kusurlu olduğuna ilişkin yapılan tespite ve cezasında indirim yapılmamasına rağmen yerel mahkemenin ceza mahkemesi kararının hukuk mahkemesini bağlamayacağından bahisle buradaki tespiti dikkate almadığını, her ne kadar ceza yargılaması hukuk yargılamasını bağlamıyor olsa da yargılama sırasında alınan rapora itirazların karşılanmadığını, ceza yargılamasında alınan adli tıp raporunda müteveffaya yüklenecek kusur olmadığı tespit edilmesine rağmen itirazın dikkate alınmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarının yetersiz olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf talebinde bulunan davacılar vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, kusur raporuna ilişkin olarak, hukuk hâkimin ceza mahkemesince belirlenen maddi olguyla bağlı olup, kusur oranıyla bağlı olmadığının ve kaldırma kararından sonra alınan kusur raporu ile önceden alınan kusur raporunun birbirini teyit ettiği anlaşılmakta olup, kusur oranına ilişkin istinaf sebeplerine itibar edilememiştir.

Manevi tazminat miktarı yönünden;

TBK'nın 56/2. maddesi hükmüne göre; “Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.”, aynı Yasa'nın 51. maddesinde ise; “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne yer verilmiş olup, buna göre, hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlemesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.

Hâkimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370) Zira TMK'nın 4. maddesi Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hakimin, hukuka ve hakkaniyete göre karar vereceğini öngörmektedir. Belirtilen bu hususlar ve özellikle somut olayda kaza tarihi, olayın gerçekleşme biçimi, müteveffanın kusur oranı, müteveffanın, davacıların çocuğu ve kardeşi olması, davacılara yakınlığı davalı tarafın sosyal ve ekonomik durumu, davacıların yaşadığı ve ömür boyu yaşayacağı üzüntü, elem ve ıstırabın ağırlığı, manevi tazminatın davacılar için zenginleştirici, davalı yönünden fakirleştirici olmaması gerektiği ilkesi, paranın satın alma gücü, ülkenin ekonomik koşulları, hakkaniyet ilkesi ve tüm dosya kapsamı birlikte gözetildiğinde takdir olunan manevi tazminatların da bir miktar az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere karar kaldırılmış; davacı ... ... için 30.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL tazminata hükmedilmesine dair yeniden hüküm kurulması gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, istinaf konusu yapılmayan kısımlar baki kalmak üzere, HMK.nın 353/1.b.2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

I-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 12/06/2023 tarih, 2022/827 Esas - 2023/432 Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,

HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, buna göre;

1. Davacıların maddi tazminat talebi konusuz kaldığından, maddi tazminat talebi hakkında ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

• Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 179,90 TL karar ilam harcından peşin alınan 27,70 TL harç ile 83,97 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 111,67 TL'den mahsubu ile bakiye 68,23 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

-Davacı tarafından maddi tazminat yönünden yapılan yargılama masraflarının, taleple bağlı kalınarak üzerinde bırakılmasına,

-Davacı ve davalı sigorta şirketi yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına

2. Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜNE,

-Davacı ... ... yönünden 30.000,00 TL, davacı ... yönünden 10.000,00 TL manevi tazminatın müteveffanın vefat tarihi olan 19/08/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine,

Fazlaya ilişkin talebin reddine,

a- Harçlar kanunu gereğince alınması gereken alınması gereken 2.732,40 TL karar ilam harcının davalı ...'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,

b-Davacılar tarafından manevi tazminat yönünden yapılan 79,50 TL yargılama masrafının, davanın kabul ve reddi oranı gözetilerek 12,72 TL'sinin davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

c-Yargılama aşamasında kendisini vekil ile temsil ettiren;

-Davacı ... ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili ile anılan davacıya verilmesine,

-Davacı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili ile anılan davacıya verilmesine,

-Davalı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacı ... ...'den alınarak davalı ...'ya verilmesine,

-Davalı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalı ...'ya verilmesine,

İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN;

1. Davacılar tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davacılara iadesine,

2. İstinaf başvurusu nedeniyle davacılar tarafından yapılan 177,00 TL yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine,

3. Başvuran tarafça yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısım var ise HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

4. Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 20/12/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan

Üye

Üye

Katip

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.