Ankara BAM 22. HD 2023/1214 E. 2024/726 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1214 - 2024/726

T.C.

A N K A R A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ

22. H U K U K D A İ R E S İ

ESAS NO : 2023/1214 (ESASTAN RET )

KARAR NO : 2024/726

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 03/03/2023

ESAS-KARAR NO : 2022/755 E - 2023/180 K

DAVACILAR :

VEKİLLERİ

DAVALI

DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit

KARAR TARİHİ : 31/05/2024

YAZILDIĞI TARİH : 27/06/2024

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Yargılamanın yenilenmesini isteyen davacılar vekili, Ankara 4. ATM'nin 2017/854 E, 2018/719 K sayılı dosyasında davacı ... Otomotiv şirketinin beyaz ciro yoluyla müşterisi diğer davacı ... Otomotiv şirketinden teslim aldığı ... Bankası'na ait 31.10.2017 keşide tarihli 3408131 numaralı 20.000,00 TL bedelli çekin davacı ... Şirketi yetkilisi ... elindeyken çalındığını, çekteki ciro silsilesinde davacı ... Otomotiv'den çeki teslim almış gözüken ... Şirketinin çekte hak sahibi olmadığını asıl hak sahibinin davacı ... Otomotiv Limited Şirketi olduğunu ticari defterlerde çekin kaydının görüleceğini, bu nedenle ciro silsilesinin bozuk olduğunu çeki birbirlerine devreden müvekkillerinin davalı/ alacaklıya borçlu olmadığının tespitinin istendiğini, mahkemece davanın reddedildiğini taraflarınca istinaf kanun yoluna başvurulduğunu dava konusu çek hakkında Bakırköy Cumhuriyet Savcılığının 2017/87941 hazırlık numaralı dosyasından soruşturma başlatıldığını bu dosya üzerinden davaya konu çek ve davacıdan çalınan diğer çekler için el koyma kararı verildiğini, soruşturma sonucunun davanın seyrini değiştirme ihtimali bulunduğunu, Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.09.2018 tarih ve 2017/854 Esas 2018/719 Karar sayılı ilamının Bakırköy 5.Ağır Ceza Mahkemesi 2019/73 Esas sayılı dava dosyasında gelişen olaylar kapsamında yargılamasının iadesine, kesinleşmiş bu kararın kaldırılmasına, davaya konu olan çek nedeniyle müvekkillerin davalıya borçlu olmadığının tespitine, davaya konu çekle ilgili yapılmış ve yapılacak icra takiplerinin tedbiren durdurulmasına, davaya konu çekin kambiyo vasfı bulunmaması nedeniyle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20.09.2018 Tarih, 2017/854 Esas, 2018/719 Karar sayılı ilamı ile; davanın reddine karar verildiğini, davacı tarafın İstinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi tarafından verilen 07.06.2022 tarihli karar ile hükmün kesinleştiğini, davacı tarafın yargılamanın iadesi yönündeki iddialarının hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz olup, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dosyada yargılamanın yenilenmesini gerektirecek durum ve koşulların oluşmadığını, yargılama sırasında, davacı tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belge ya da kararın verilmesinden sonra ele geçirilen bir belgenini söz konusu olmadığını, karara esas alınan senedin sahteliğine karar verilmediği veya sahteliğinin ikrar edilmediğini, hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir başka davada karara aykırı olarak verilip kesinleşen bir hükmün bulunmadığını, davacı tarafın, ... Şubesine ait, keşidecisi ... Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti. olan 31.10.2017 tarihli 3408131 seri numaralı 20.000,00 bedelli Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2017/22867 E. sayılı icra takip dosyasına konu çekin, lehtar davacı ... Otomotiv Ltd. Şti'den davacı ... Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye beyaz ciro yolu ile teslim edildiğini, çekin ... Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin uhdesindeyken çalındığı ve çekteki ciro silsilesinin bozuk olduğu ve bu nedenle davacıların, davalı şirkete borçlu olmadığı iddiasıyla huzurdaki davanın açıldığını, yerel mahkeme kararında "davacı ......Ltd. Şti.'nin ... bu çek üzerinde sorumlu olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından işbu davayı açmakta hukuki yararının olmadığı, keşideci ve lehtarın çekteki imzalarına itiraz etmediği, imzaların istiklali prensibine göre çek üzerindeki imzaların geçersizliğinin diğer imzaların geçerliliğini etkilemeyeceği, davacının kendi imzası dışındaki imzaların geçersizliğini ileri süremeyeceğinden geçerli bir ciro silsilesine göre çeke hamil olan davalının yetkili hamil olduğunun kabulü gerekeceği" gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğini, kararın İstinaf incelemesi neticesinde de davacının iyi niyetli hamil olduğundan davacı tarafın İstinaf taleplerinin reddine karar verildiğini, davacı tarafın, olağanüstü kanun yoluna başvururken yalnızca dava dilekçesinde ve istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü iddialarını tekrarlamakla, dosyada halen davalı şirketin dava konusu çeki iktisap ederken iyi niyetli olmadığı iddiasını doğrular nitelikte hiçbir somut delil bulunmadığını, ilk derece mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi tarafından delillerin serbestçe değerlendirilerek etkin bir inceleme yapıldığını ve davanın reddi yönünde karar verildiğini, davacı tarafın, tamamen soyut isnatlar ve hayali kurgularla davalı şirketin iyi niyetinden bahsedilemeyeceğinin iddia edildiğini, davacı tarafın dosyaya sunduğu kararlar incelendiğinde tamamında davalı şirketin çeki iktisapta iyiniyetli olduğu kabul edilerek hüküm kurulduğunu, çekin keşidecisi ... Otomotiv Yedek Parça Tic. ve San. Ltd. Şti. yetkilisine ait imzanın ve çek üzerinde lehtar cirosu olan ... Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.'nin imzasının geçerliliği yönünde taraflar arasında hiçbir ihtilaf bulunmamasına rağmen, davacı taraf davalı şirkete borçlu olmadığının tespitini talep ettiğini, imzaların istiklali prensibi gereğince çek üzerindeki imzaların sahiplerini bağlayacağını ve bu nedenle keşideci ... Otmotiv Yedek Parça Tic. ve San. Ltd. Şti. ile çek üzerinde lehtar cirosu yer alan ... Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.'nin çek nedeniyle iyi niyetli davalı şirkete karşı sorumluluğu bulunduğunu, kambiyo senedindeki zincirleme ve birbirlerine bağlı, lehtardan hamile değin tam ve düzenli yani kesintisiz cirolar hak sahipliğine karine sayılacağını, cirolar arasındaki zincirleme bağlılığının gözlenmesinin sadece dış görünüm bakımından yapılacağını, başka bir anlatımla, ciro silsilesinin muntazam bir şekilde birbirini takip edip etmediğini incelerken dış görünüşü incelemenin yeterli olacağını, cirantalardan birinin imzasının sahte olması ciro zincirini etkilemeyeceğini, davalı şirketin çek üzerindeki imzaların her birinin sahte olup olmadığının araştırılmasının mümkün olmadığını, davacı ... Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ise çek üzerinde sorumlu olduğuna dair bir kayıt olmadığı gibi davacı şirket, çeke istinaden başlatılan Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2017/22867 Esas sayılı icra takip dosyasının borçlusu da olmadığını, dava konusu çekin keşidecisi ... Otmotiv Yedek Parça Tic. ve San. Ltd. Şti. ile ilk ciranta ... Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.'nin dava konusu çek nedeniyle alacaklı davalı şirkete karşı sorumlu olduğunu, davacı ...... Ltd. Şti.'nin ise çek üzerinde sorumlu olduğuna dair bir kayıt bulunmadığı ve icra takibinde de borçlu olarak gösterilmediğinden davayı açmakta hukuki yararının olmadığını bildirerek, öncelikle yargılamanın iadesi koşulları oluşmadığından ve neticeten davalı şirket iyi niyetli hamil olduğundan imzaların istiklali ilkesi gereği davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, davanın 2017/854 Esas-2018/719 Karar sayılı istinaf incelemesinden geçerek 07/06/2022 tarihinde kesinleşen ilamına karşı yapılan yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkin olduğu, Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2017/22867 Esas sayılı icra takip dosyası, Bakırköy 5. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2019/73 Esas sayılı dosyası, Bakırköy CBS'nin 2017/87941 Sor. sayılı dosyası, ... Şubesi 31/10/2017 keşide tarihli 3408131 no'lu 20.000,00 TL bedelli çek ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından yargılamanın yenilenmesi nedeni olarak ileri sürülen hususların hiçbiri HMK-375.madde kapsamında olmadığından HMK-379/2. madde uyarınca koşulları oluşmayan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna başvuran davacılar vekili tarafından; İddiaları tekrarlayarak yargılamanın iadesi koşulu oluştuğunu bildirmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Yargılamanın iadesi koşullarının değerlendirilmesi uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Yargılamasının yenilenmesi talep edilen Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/854 Esas, 2018/719K sayılı kararında; davacılar tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit davası olduğu, davacılar vekilinin, müvekkili .....Ltd. Şti.'nin beyaz ciro ile diğer davacı ......Ltd. Şti.'nin teslim aldığı ... Sitesi Şubesi'ne ait 31.10.2017 keşide tarihli 3408131 numaralı 20.000,00TL bedelli çekin müvekkili ......Ltd. Şti. yetkili ...'ın aracından çalındığını, çeklerin çalındığından bahisle müvekkili tarafından çek iptali davasının açıldığını, davalı tarafından müvekkilleri aleyhine Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2017/22867 E. Sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını belirterek müvekkillerinin anılan çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığınının tespitine ve müvekkilleri lehine kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava ettiği; mahkemece davaya dayanak edilen çekin keşidecisi, lehdarından sonra gelen ......Ltd. Şti. tarafından çekin rızaları dışında hırsızlık yoluyla ellerinden çıktığından bahisle, mevcut çekten dolayı keşideci, lehdar ve çek üzerinde isim ve imzası bulunmayan ......Ltd. Şti. davalı cirantaya karşı borçlu olmadıklarının tespitini talep ettiği, davacı ......Ltd. Şti. tarafından ayrıca ... bu davada çekin istirdatı talep edilmemiş olup, davacı ......Ltd. Şti.'nin ... bu çek üzerinde sorumlu olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından ... bu davayı açmakta hukuki yararının olmadığı ; diğer davacıların dava konusu çekin, davacı ......Ltd. Şti. elindeyken çalındığını iddia ettikleri, keşideci ve lehdar çekteki imzalarına itiraz etmemişler ve çekin beyaz ciro ile hamil diğer davacı ......Ltd. Şti. elindeyken çalındığından bahisle menfi tespit isteminde bulundukları, TTK'nın 677. maddesinde düzenlenen imzaların istiklali prensibine göre çek üzerindeki imzaların geçersizliği diğer imzaların geçerliliğini etkilemeyeceği, buna göre, davacının kendi imzası dışındaki imzaların geçersizliğini ileri süremeyeceğinden geçerli bir ciro silsilesine göre çeke hamil olan davalının yetkili hamil olduğunun kabulü gerektiği belirtilerek bu davacılar tarafından da açılan davanın reddine karar verildiği;

Davacılar vekilinin istinafı üzerine Dairece; çekin çalınması sonucu davalı hamilin eline geçtiği, son hamilin yetkili hamil olmaması keşidecinin, lehtarın çek nedeniyle sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, borçtan kurtulamayacağının kabulü gerektiği belirtilerek davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ve kararın 07/06/2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davacı yan Bakırköy 5.Ağır Ceza Mahkemesi 2019/73 Esas sayılı dava dosyasında gelişen olaylar kapsamında yargılamanın iadesini istemiş, davanın derdest olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle HMK'nin 375.maddesinde sayılan yargılamanın iadesi koşullarının bu aşamada bulunmamasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1. b.1.maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,7‬0 TL harcın istinaf eden davacılar alınarak Hazineye irat kaydına,

3. İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

5. HMK'nin 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

6. Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,

HMK'nin 362/1.a maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere 31/05/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan

¸e-imza

Üye

¸e-imza

Üye¸e-imza

Katip

¸e-imza

NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.

"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."