Ankara BAM 21. HD 2021/1296 E. 2024/99 K.

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2021/1296 Esas 2024/ 99 Karar

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

21.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2021/1296

KARAR NO : 2024/99

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

BAŞKAN : ... ...

ÜYE : ... ...

ÜYE : ... ...

KATİP : ... ...

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ : ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/05/2021

NUMARASI : 2013/677 Esas 2021/390 Karar

DAVACI

VEKİLİ

DAVALILAR :

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 22/10/2013

KARAR TARİHİ : 24/01/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 29/01/2024

Taraflar arasındaki itirazın iptaline ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekili ile davalı ... tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı asıl borçlu ... ile ve diğer davalıların müşterek ve müteselsil kefaletiyle Genel Kredi Sözleşmesi imzalanarak müvekkili banka tarafından kredi kullandırıldığını, borçluların bankaya olan yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeniyle borçlarını ödemelerinin ihtar edildiğini, borcun ödenmemesi üzerine alacakların tahsili amacıyla davalı borçlular aleyhine Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9475 E sayılı dosyadan icra takibine başlanıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek davalı borçlu ... yönünden borcun tamamına yapılan itirazın diğer davalılar ... ve ... Müş. Ltd. Şti. Yönünden kısmi itirazlarının iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar ... ve ... Müh. Müş. İnş. Tur. Oto Nak. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkilleri aleyhine Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9474 E sayılı dosyasında 07/06/2013 tarihinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığının, aynı gün anılan müdürlüğün 2013/9475 E sayılı dosyasında da ilamsız takip yapıldığını, her iki dosyada da ''tahsilde tekerrür olmamak kaydı'' yer aldığından müvekkilleri tarafından ilamsız takip dosyasına kısmi itirazda bulunulduğunu, itirazlarının sadece depo talep edilen 312.620,00 TL'lik bedele ve asıl alacak olan 285.282,46 TL'ye takip öncesi ve takip sonrası işletilen faize yönelik olduğunu, taraflar arasında 20/10/2009 ve 15/08/2012 tarihli iki adet sözleşme tanzim edildiğini, ikinci sözleşmede ...'in kefil olarak yer almadığını, aynı gün iki icra takibinin yapılmasında kanuni olanak bulunmadığını, usule aykırı gerçekleştirilen davaya konu ilamsız takibin haksız olduğunu, müvekkili şirkete 14/03/2013 tarihli ihtarnamenin tebliğ edilmeyip iade edildiğini, borcun müvekkili şirket aleyhinde muaccel hale gelmediğini, teminat mektupları yönünden banka yönünden risk görülmediğini, faiz oranının fahiş olduğunu bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermemiş, 16/02/2015 tarihli duruşmada, davacı şirkette daha önce işçi olduğunu, 2010 yılında ayrıldığını, aylık gelirinin anılan tarihte 1.200,00 TL olup 2012 yılında banka ile yapılan kredi sözleşmesinde imzasının bulunmadığını, bankanın 2009 yılındaki durumu dikkate alarak sorumlu tuttuğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davacı ile davalı asıl borçlu ... arasında 20/10/2009 tarihli 500.000,00 TL tutarlı genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiği, sözleşme limiti 10/12/2009 tarihinde sözleşme limitini 10/12/2009 tarihinde 2.000.000,00 TL arttırımla 2.500.000,00 TL'ye yükseltildiği, davalı ... ve davalı ... .... Ltd. Şti.'nin sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları, yine davacı banka ile davalı asıl borçlu ... arasında 15/08/2012 tarihli 600.000,00 TL tutarlı genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede davalı ... .... Ltd. Şti.'nin müteselsil kefil sıfatıyla imzasının mevcut olduğu, Ankara 18. Noterliğinin 15/03/2013 tarih 8361 yev. nolu kat ihtarının davalı asıl borçluya 18/03/2013 tarihinde, davalı kefil ...'e 19/03/2013 tarihinde tebliğ edildiği, davalı kefil ... .... Ltd. Şti.'ne ise adresten taşınmış olması nedeniyle bila iade edildiği, davalı asıl borçlunun temerrüdünün 20/03/2013, davalı ...'in temerrüdünün 21/03/2013 tarihinde oluştuğu, haklarında başlatılan icra takibine davalı ... ve ... .... Ltd. Şti. asıl borca itiraz etmeyerek asıl alacağa takip öncesi işlemiş ve işleyecek olan faiz miktarına kısmen ve depo edilen miktara, diğer davalı ... ise tüm borca itiraz ettikleri, davalı ...'in müteselsil kefil sıfatıyla imzasının bulunduğu 20/10/2009 tarihli sözleşmenin depo talebi yönünden bir hüküm içermediği, imzasının bulunmadığı 15/08/2012 tarihli sözleşmeye istinaden kullandırılan kredilerden sorumlu tutulamayacağı, imzasının yer aldığı sözleşmeye istinaden verilen ve tazmin edilen teminat mektup bedellerinden sorumlu olduğu, davalı asıl borçlu ...'in nakdi alacak yönünden hesaplanan bedelden 330.000,00 TL ipotek bedelinin mahsubu sonucu takip tarihi itibariyle 13.354,66 TL'den sorumlu olduğu, diğer davalı kefil ... .... Ltd. Şti. ise takip öncesi temerrüde düşürülmediğinden ödeme emrine itirazı da gözetilerek asıl alacak dışındaki kalemlerden sorumlu tutulamayacağı ancak çekler yönünden davacı bankanın sorumlu olduğu miktarın depo edilmesi ve yasal sorumlu tutarları ödenen çek bedelleri ile tazmin edilen teminat mektubu bedellerinden sorumlu olacağı, davalılar ... ve .... Ltd. Şti yönünden nakit alacak red sebebi farklı olmakla Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 3. maddesi uyarınca her bir davalı yönünden ayrı bir vekalet ücreti takdirine karar vermiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili banka tarafından davalı ...'e ... mühendislik ile ...'in müşterek ve müteselsil kefaletiyle, 2.500.000,00 TL'lik genel kredi sözleşmesi imzalanmak sureti ile kredi kullandırılmış, iş bu krediler kapsamında: 203636530253 numaralı borçlu cari kredi hesabı, 0084868363 nolu esnek ticari hesap kredisi, bu krediye bağlı olarak verilmiş çek karneleri hesabı ve teminat mektupları kredileri hesabı açıldığını ve krediler kullandırıldığını, borçluların ise sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmemesi neticesinde ihtarat yapıldığını, ihtara rağmen borcun ödenmemesi sonucunda ise Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9475 e sayılı dosyası ile kanuni takip başlatıldığını, 347.607,07 TL nakit alacaklarının tahsili ve 312.620,00 TL gayrınakit alacaklarının ise depo edilmesi talep edildiğini, davalılardan ... ve ... Mühendislik Ltd. Şti. tarafından asıl borca itiraz edilmediğini, faize ve ferilerine ve takibin mükerrer olduğuna, ... tarafından ise, asıl borçla birlikte tüm ferilerine itiraz edildiğini, itirazların üzerine taraflarınca itirazın iptali davası açıldığını, mahkeme tarafından davalı kefil ...'in gayrinakit alacaktan sorumlu olmadığına yönelik tespite gelince gerek 20.10.2009 tarihli sözleşmenin 36. gerekse 15.08.2012 tarihli sözleşmenin 10.9 maddesinde "kredinin kefalet karşılığı kullandırılması ve kefillerin sorumluluğu" başlıklı maddelerinde yer alan hükme göre "müteselsil kefiller, banka ile müşteri arasındaki kredi sözleşmelerinin/ taahhütnamelerinin, kefaletin niteliğine aykırı olmayan maddelerinin tamamının kendiler hakkında da aynen uygulanmasını kabul ile, bu maddelerde yer alan hususları aynen taahhüt ettiklerini, kabul ve beyan ederler." dendiğini, aynı şekilde 20.10.2009 tarihli sözleşmenin 57. ve 15.08.2012 tarihli sözleşmenin 13.4/e maddesinde "müşteri ve müteselsil kefiller ve banka, 52 sayfa ve 57 maddeden oluşan iş bu genel kredi sözleşmesinin tamamını okuduklarını, tüm sözleşme hükümlerinin haklarında geçerli olacağını kabul ve beyan ederler." dendiğini, bu kapsamda birbirinin devamı niteliğinden bulunan genel kredi sözleşmelerinde müteselsil kefil sıfatıyla imzası bulunan davalıların yine sözleşmenin ilgili maddeleri(13.madde ve 9.10.madde) gereğince banka'nın gayrinakit kredilerle ilgili nakit depo ve/veya teminat hakkı bulunduğunu ve bankanın gayrinakit alacakları için depo talebinde bulunabileceğini kabul etmiş oldukları açık olduğunu, davalı asıl borçlu ... yönünden temerrüt tarihinin ihtarnamenin tebliği tarihi olan 20.03.2013 tarihinden itibaren başladığı ancak davalı kefil ... Ltd. Şti. yönünden sözleşmedeki adresine gönderilen adrese tebligat yapılamadığı için takip tarihi olan 07.06.2013 tarihinden itibaren temerrüde düşmüş olduğu yönünden itirazları; raporda davalı ... Mühendislik Ltd. Şti. den müvekkilin alacağı da hesaplandığını, bilirkişi tarafından davalıya ihtarname tebliğ edilemediğinden bahisle temerrüt tarihi takip tarihi olarak alınmış ise de bu şekilde yapılan hesaplama sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, zira genel kredi sözleşmesinin 45.maddesinde borçlular ihtarnamenin tanzim tarihinden borcun tamamen ödeneceği tarihe kadar temerrüt faizi ve onun gider vergisin ödemeyi kabul ve taahhüt etmişlerdirkefilin kanundan doğan sorumluluğunun kapsamı TBK. m. 589/f.ıı’de düzenlendiğini, buna göre kefil, aksi sözleşmede kararlaştırılmadığını sürece asıl borç ile borçlunun kusur veya temerrüdünün yasal sonuçlarından, dava ve takip masraflarından, rehinlerin tesliminin ve rehin haklarının devrinin sebep olduğu masraflardan, işlemiş bir yıllık ve işlemekte olan yıla ait akdî faizlerden, gerektiğinde tahvil karşılığında ödünç verilen anaparanın işlemiş bir yıllık ve işlemekte olan yıla ait faizlerinden sorumludur. müşterek ve müteselsil kefil, asıl borçlunun verdiği zararın tamamından sorumlu ise sayılan gerekçelerle ... Mühendislik Ltd. Şti.'nin takip öncesi temerrüde düşürülmediği hususu ile asıl alacak yönünden sorumlu olmadığı hususu sözleşmeye ve hukuka aykırı olduğunu, hükmün gerekçesinde belirtilen depo bedeli talebimizin bir kısmının reddedilmesinde de hukuka uyarlık bulunmadığını, 20.10.2009 ve 10.12.2009 kredi sözleşmelerinde imzaları bulunan müşterek ve müteselsil kefiller ... ve ... Mühendislik Ltd. Şti bu sözleşmelerde yer aldığı üzere toplamda borcun 2.500.000,00 tlye kadar olan kısmından sorumlu olduğunu, sonuç olarak depo taleplerinin tamamının hukuka uygun olduğunu ve tamamı yerine kısmen kabul edilmiş olması itiraz nedeni olduğunu, bu nedenle, taleplerinin hukuka uygun olup tamamının kabulü gerektiğini, yerel mahkeme kararın kaldırılarak yeniden yapılacak yargılama neticesinde davanın kabulü yönünde karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; davacı banka ile davalı asıl borçlu ... arasında 20.10.2009 tarihli 500.000 TL tutarlı Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşme limiti 10.12.2009 tarihinde 2.000.000 TL artırımla 2.500.000 TL ye yükseldiğini, bu sözleşmede her ne kadar tarafının müteselsil kefil sıfatıyla imzası bulunsa da gerek imzanın alınış biçimi gerekse de kefalet sözleşmesinin yapılış şeklinin hukuka uygun olmadığını dolayısıyla geçerli olmadığını, alacak alacaklının alacağını elde edememesi ve bu sebeple kefile başvurmak istemesi halinde bu doğrultuda yapacağı işlemlerin yeni kanun hükümlerine tabi olacağını, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 1 Temmuz 2012 yılında dahil olan genel işlem koşullarına dair düzenlemelerin, 20 ila 25 inci maddeler arasında en ayrıntılı şekilde yer aldığını ve genel işlem koşulları, tüketici- tacir ayırımı yapılmaksızın her tür sözleşme için öngörüldüğünü, içerik denetiminde esas alınan 'dürüstlük kuralları' esasen kamu düzeninde ve genel ahlak kurallarının niteliklerine haiz olduğunu, bunun aksini kabul ederek bu tarihten önce kurulan sözleşmelerin içerik denetimine tabii olmamasının kabulü ise genel işlem koşullarını düzenleyen hükümlerin amacına aykırı olmayacağını, 1 Temmuz 2012 tarihinden önce de kullanan ve karşı taraf sıfatında iki taraf, ortada her türlü irade uyuşmasından yoksun bir sözleşme ve karşı tarafın menfaatlerine aykırı genel işlem koşulları olduğunu, bu şartların içerik denetiminden faydalanamamalarını sırf kuruldukları tarih sebebiyle engellemenin eşitlik ilkesi ile bağdaşmayacağını, TBK'nın yürürlüğe girmesinden önce akdedilen tüm kredi sözleşmeleri için alınan kefaletler, bu yasa yürürlüğe girdikten sonra, TBK'nın tatbikine ilişkin 6101 sayılı yasanının, emredici kuralları nedeniyle geçerliliğini muhafaza etmesinin söz konusu olmadığını, bu kefaletler, yeni yasaya uygun şekilde uyarlanmadıkça, geçerliliklerini muhafaza edemeyeceğini, bu husustan dolayı banka ile asıl borçlu arasında yeni borçlar kanunun yürürlüğe girdikten 45 gün sonra 15.08.2012 tarihinde yeni bir sözleşme imzaladıkları, iş bu sözleşmeyi tanzim iradelerinin ilk sözleşmenin kaldırılması yönünde olduğunu, bu sözleşmeye ipotek verilmiş olduğunu, yeni sözleşme ile değişen piyasa koşullarında sözleşmeye tekrardan maddeler eklendiğini ve faize ilişkin koşulların değiştirildiğinin görüldüğünü, bu sözleşmede taşınmazı ipotek etmesinin sebebinin asıl borçlunun lehine oluşturulan koşulların varlığı olduğunu, bu nedenle 2012 öncesinde imzalanan genel kredi sözleşmelerinin hükmünü yitirdiğini, bundan dolayı hükmü yitirilen genel kredi sözleşmesinden dolayı nakde dönüşen teminat mektuplarıyla ilgili sorumluluğunun aranmaması gerektiğini, TBK'nın yürürlüğe girmesinden önce akdedilen tüm kredi sözleşmeleri için alınan kefaletlerin, bu yasa yürürlüğe girdikten sonra, TBK'nın tatbikine ilişkin 6101 sayılı yasanın, yukarıda açıklanan emredici kuralları nedeniyle, geçerliliğini muhafaza etmesinin söz konusu olmadığını, bu kefaletlerin yeni yasaya uygun şekilde uyarlanmadıkça geçerliliklerini muhafaza edemeyeceğini bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine yarar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmeleri, hesap kat ihtarnamesi, hesap ekstreleri,bilirkişi raporu vs deliller dosya arasında mevcuttur.

Ankara 7.İcra Müdürlüğü'nün 2018/9438 takip sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılara karşı nakde dönen teminat mektubundan ve ticari kredi kartından kaynaklanan toplam 143.668,10 TL nakit alacağın tahsili, 1600 TL gayri nakdi alacağın depo edilmesi amacıyla başlatılan icra takibinin davalıların süresinde itirazı üzerine durduğu, İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.

Ankara 23.İcra Müdürlüğü'nün 2013/9475 takip sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı banka tarafından davalı borçlular aleyhine 285.828,46 TL asıl alacak, 57.364,24 TL temerrüt faizi, 2.868,08 TL faizin %5 BSMV , 1.546,29 TL masraf olmak üzere toplam 347.607,07 TL nakit ve 312.620,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesini ve 40.475,18 TL'lik nakit kısmının ve gayri nakdin depo edilmesinin ...'in sorumluluğunda olduğunun belirtildiği, icra takibinin davalıların süresinde itirazı üzerine durduğu, İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.

Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9474 takip sayılı dosyasının incelenmesinde; maliki ... olan taşınmazla ilgili ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığı, ipotek limitinin 330.000,00 TL olduğunun belirtildiği, takip talepnamesinde 285.828,46 TL asıl alacak, 57.364,24 TL işlemiş faiz, 2.868,08 TL faizin %5 gider vergisi, 1.546,29 TL masraf olmak üzere toplam 347.607,07 TL'den ''ipotek limitini aşan kısım'' 40.765,66 TL'nin mahsubu ile 306.841,41 TL'nin tahsilinin talep edildiği görülmüştür.

İlk derece mahkemesince bankacı bilirkişi ...'den alınan hükme esas 25/11/2019 tarihli bilirkişi raporu ve ek raporlarda özetle, davacı banka ile davalı asıl borçlu ... arasında 20/10/2009 tarihli 500.000,00 TL tutarlı Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesi akdedildiği, sözleşme limitinin 10/12/2009 tarihinde 2.000.000,00TL arttırımla 2.500.000,00 TL'ye yükseltildiği, sözleşmede davalı ... ve davalı .... Ltd. Şti.'nin müteselsil kefil sıfatıyla imzalarının mevcut olduğu, yine banka ile davalı ... arasında 15/08/2012 tarihli 600.000,00 TL tutarlı genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede davalı .... Ltd. Şti'nin müteselsil kefil sıfatıyla imzasının mevcut olduğu, kefalet limiti kefaleti müteselsil olduğu hususlarının kefilin el yazısı ile belirtildiği, sözleşmenin 11/b maddesi uyarınca temerrüt oranının %85 olarak kabulü gerektiği, davalı asıl borçlu lehine borçlu cari hesap kredisinden 02/10/2012 tarihinde 65.000,00 TL kredi kullandırıldığı, kredinin 31/12/2012 tarihli 2.768,55 TL faiz ve 492,92 TL komisyon alacağı tahsil edilemediği, kredinin kat tarihi 14/03/2013'e göre borç tutarı toplamının 71.114,12 TL olduğu, ticari kredi ve mevduat hesabından kaynaklanan alacağın 31/12/2012 kat tarihindeki talep edilecek tutarın 2.912,76 TL olarak tespit edildiği, davalı asıl borçluya verilen çek karnelerinden karşılıksız olarak keşide edilen çekler dolayısıyla kat tarihine kadar 22 adet çek için ödenen yasal garanti tutarları 22.090,00 TL ve yasal garanti tutarlarının ödendiği tarihten kat tarihine kadar hesaplanan akdi faiz tutarları 100,11 TL olmak üzere toplam 24.191,96 TL olarak hesaplandığı, davalı asıl borçlu lehine ... İnş. Tur... A.Ş.'ye hitaben 17/10/2012 tarihinde düzenlenmiş 150.000,00 TL tutarlı teminat mektubu muhatap firmanın talebine istinaden 18/12/2012 tarihinde tazmin edildiği, kat tarihine kadar işlemiş faiz ile birlikte toplamının 181.981,25 TL olduğu, mer'i teminat mektuplarından 203.700,00 TL tutarlı teminat mektubunun 13.097,71 TL'lik kısmı 04/11/2015, 190.602,29 TL'lik kısmının 22/01/2018 tarihinde 66.780.00 TL tutarlı teminat mektubunun 04/10/2017 tarihinde muhataplarının talebi üzerine nakde dönüştüğü, 8.700,00 TL'lik teminat mektubunun ise 26/06/2013 tarihinde iade edildiği, dosyaya sunulan çek statüleri raporu bilgilerine göre kat tarihi itibariyle mer'i çek yaprakları adedinin 34.270,00 TL olduğu, kat tarihinden sonra ve takip tarihinden önce olmak üzere 9 adet toplam 9.135,00 TL'lik yasal garanti tutarlarının ödendiği, takip tarihi itibariyle depo talebine konu edilebilecek çek adedinin 25 ve tutarının 24.865,00 TL'ye indiği, takip tarihinden sonra olmak üzere 18 adet çekten 3 adet çekin yasal garanti tutarlarının ödendiği, 7 adet çekin düzeltme hakkının kullanıldığı, 4 adet çekin iptal edilmiş ve 4 adet çekin zaman aşımının dolmuş olması nedenleriyle toplam 18 adet çek için yasal garanti tutarları dolayısıyla banka riskinin sona erdiği, hali hazırda 7 adet çek için 7.000,00 TL'nin depo talebine konu edilebileceği, Ankara 18. Noterliği'nin 15/03/2013 tarihli ihtarnamesine göre davalı asıl borçlunun temerrüdünün 20/03/2013 tarihinde davalı kefil ...'in temerrüdünün 21/03/2013 tarihinde oluştuğunu, davalı kefil .... Ltd. Şti. yönünden ise ihtarnamenin sözleşmede yazılı adrese gönderildiği ancak adres değişikliği nedeniyle tebliğ edilemediği, takip öncesi dönemde temerrüde düşürülmediğinden adı geçen kefilin temerrüdünün takip tarihi 07/06/2013 itibariyle oluştuğu, icra takibine konu kredilerden borçlu cari hesap kredisi ile ticari kredili mevduat hesabından kaynaklı kredilerin 15/08/2012 tarihli sözleşmeye istinaden kullandırıldığı, çek karnelerininde 15/08/2012 tarihli sözleşmenin akdinden sonra borçluya verildiği, teminat mektuplarından kaynaklı gayri maddi riske ilişki teminat mektupları yönünden 17/10/2012 tarihli 150.000,00 TL tutalı teminat mektubunun 15/08/2012 tarihli genel kredi sözleşmesine istinaden kullandırıldığı, mer'i ve daha sonra tazmin edilen teminat mektuplarının ise 20/10/2009 tarihli ve limit arttırımına ilişkin 10/12/2009 tarihli sözleşmeye dayalı olarak verildiği belirtilmiştir.

Davacı banka ile davalı asıl borçlu ... arasında 20/10/2009 tarihli 500.000,00 TL tutarlı genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiği, sözleşme limitinin 10/12/2009 tarihinde 2.000.000,00 TL arttırımla 2.500.000,00 TL'ye yükseltildiği, davalı ... ve davalı ... .... Ltd. Şti.'nin sözleşmeyi 2.500.000,00 TL limitle müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları, yine davacı banka ile davalı asıl borçlu ... arasında 15/08/2012 tarihli 600.000,00 TL tutarlı genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede davalı ... .... Ltd. Şti.'nin aynı limitle müteselsil kefil olduğu,davacı banka tarafından davalılara Ankara 18. Noterliğinin 15/03/2013 tarih 8361 yevmiye nolu kat ihtarının gönderidiği ihtarnamede borcun ödenmesi için 24 saat süre verildiği ihtarnamenin davalı asıl borçluya 18/03/2013 tarihinde, davalı kefil ...'e 19/03/2013 tarihinde tebliğ edildiği, davalı kefil ... .... Ltd. Şti.'ne ise adresten taşınmış olması nedeniyle bilatebliğ iade edildiği, davalı asıl borçlunun temerrüdünün 20/03/2013, davalı ...'in temerrüdünün 21/03/2013 tarihinde oluştuğu anlaşılmıştır.

Davacı yan genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağı bulunduğunu, davalıların icra takibine itirazının haksız olduğunu iddia etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda bankacı bilirkişi ...'den alınan ek raporlar hükme esas alınarak yukarıda özetlenen kararda belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığı, davalıların sözleşmede müteselsil kefil sıfatıyla imzalarının bulunduğu, kredi borcunun ödenmemesi üzerine davacı bankanın kredi hesabını kat ederek alacağın tahsili için icra takibi başlattığı hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık, takip tarihi itibarıyla davacının davalılardan talep edebileceği herhangi bir alacak bulunup bulunmadığı, alacak var ise miktarı, davalıların icra takibine itirazlarının haksız olup olmadığı hususlarından kaynaklanmaktadır.

6098 sayılı TBK'nın 583.maddesinde; kefalet sözleşmesinin, yazılı şekilde yapılmadıkça ve kefilin sorumlu olacağı azamî miktar ile kefalet tarihi belirtilmedikçe geçerli olmayacağı, kefilin, sorumlu olduğu azamî miktarın, kefalet tarihinin ve müteselsil kefil olması durumunda, bu sıfatla veya bu anlama gelen herhangi bir ifadeyle yükümlülük altına girdiğini kefalet sözleşmesinde kendi el yazısıyla belirtmesinin şart olduğu, düzenlemesi yer almaktadır.

6098 sayılı TBK'nın 582/1.maddesinde kefalet sözleşmesinin, mevcut ve geçerli bir borç için yapılabileceği gibi gelecekte doğacak bir borç içinde yapılabileceği düzenlenmiş olup, buna göre dava ve takip konusu davalıların kefaletinin bulunduğu 20/10/2009 tarihli 500.000,00 TL tutarlı ve 10/12/2009 tarihli limit artırım sözleşmesi ile 15/08/2012 tarihli 600.000,00 TL tutarlı genel kredi sözleşmelerinde kefaletin ileriye dönük borçları kapsayacağına dair bir hüküm bulunmadığı gibi TBK'nun 582.maddesi gereği kefaletin geçmiş borçları kapsamayacağı anlaşıldığından kefiller sadece kendi imzalarının bulunduğu sözleşmeden kaynaklı kefaletlerinden sorumlu olacağından davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf nedenine itibar edilmemiştir.

Davacı banka tarafından kredi hesabının kât edilmesiyle birlikte davalı tarafa bir ihtar yapılmasa bile borç muaccel hale gelir ise de; alacaklı borçluya atıfet süresi tanıması halinde muaceliyet atıfet süresinin sonuna kadar ertelenmiş olur (Emsal Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 03/04/2019 tarih ve 2017/4707 Esas 2019/2247 Karar sayılı ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 14/12/2021 tarih ve 2020/5450 Esas 2021/7133 Karar sayılı ilamları)

Somut olayda ise, davacı bankaca davalı asıl borçlunun kullanmış olduğu kredi gereğince hesabın kapatılmaması üzerine hesabının 14/03/2013 tarihinde kât edildiği ihtarnamede borcun ödenmesi için 24 saat süre verildiği ihtarnamenin davalı asıl borçluya 18/03/2013 tarihinde, davalı kefil ...'e 19/03/2013 tarihinde tebliğ edildiği, davalı kefil ... .... Ltd. Şti.'ne ise adresten taşınmış olması nedeniyle bilatebliğ iade edildiği, davalı asıl borçlunun temerrüdünün 20/03/2013, davalı ...'in temerrüdünün 21/03/2013 tarihinde oluştuğu anlaşıldığından davacı vekilinin istinafı yerinde görülmemiştir.

Davacı vekili birbirinin devamı niteliğinden bulunan genel kredi sözleşmelerinde müteselsil kefil sıfatıyla imzası bulunan davalıların yine sözleşmenin ilgili maddeleri (13.madde ve 9.10.madde) gereğince banka'nın gayrinakit kredilerle ilgili nakit depo ve/veya teminat hakkı bulunduğunu ve bankanın gayrinakit alacakları için depo talebinde bulunabileceğini kabul etmiş olduklarını belirtmiş ise de, yukarıda açıklandığı üzere davacı ile davalı asıl borçlu ... arasında 20/10/2009 ve 15/08/2012 tarihli genel kredi sözleşmeleri imzalanmıştır. 20/10/2009 tarihli sözleşmede diğer davalıların tamamı müteselsil kefil olarak yer almakta ise de 15/08/2012 tarihli sözleşmede sadece davalı ... .... Ltd. Şti. müteselsil kefil olarak yer almaktadır. 20/10/2009 ve 15/08/2012 tarihli sözleşmeler ayrı ayrı akdedilen genel kredi sözleşmeleri niteliğinde olduğu gibi, bağımsız sözleşme nitelikleri bulunmaktadır.

Davalı asıl borçlu lehine ... İnş.Tur.Pet.San. ve Tic.A.Ş.'ye hitaben, 17.10.2012 tarihinde düzenlenmiş 150.000,00 TL bedelli teminat mektubu, muhatap şirketin talebine istinaden 18.12.2012 tarihinde tazmin edildiği, 17.10.2012 tarihli 150.000 TL tutarlı teminat mektubu 15.08.2012 tarihli 600.000,00 TL tutarlı Genel Kredi Sözleşmesine istinaden kullandırılmış olup bu sözleşmede davalı ...'in kefaletinin bulunmadığı, taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinde teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesinden kefilin sorumlu olduğuna ilişkin açık bir hükme yer verilmemiştir. Kefil 3. kişinin borcunu teminat altına alarak yükümlülük altına girdiğinden kefile yükümlülük getiren düzenlemelerin sözleşmede açıkça yer alması gerekir. Bu nedenle sözleşmedeki müşteri hakkında yer alan hükümlerin kefil hakkında da uygulanacağına ilişkin hükmün varlığı halinde dahi, kefilin teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacaktan sorumlu olduğu sonucuna varılamayacaktır (Emsal Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 12/03/2020 tarih ve 2017/11-36 Esas 2020/290 Karar sayılı ilamı).

Dava konusu teminat mektubunun takip sürecinde nakde dönüştüğü anlaşıldığından takip tarihi itibari ile sorumlu olmayan kefilin hukuki durumunun takip sırasında teminatın nakde çevrilmesi ile değişmeyeceğinden itirazın iptali davasının niteliği gözetildiğinde nakde dönüşen teminat mektubu bedelinden davalı ...'un sorumlu olmayacağı gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken adı geçen davalıdan tahsiline karar verilmesinde isabet görülmemiştir.(Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 11.10.2023 tarih 2022/1679 Esas 2023/5774 Karar sayılı ilamı)

Tüm bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine davalı ...'un istinafının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının davalı ... yönünden kaldırılmasına ve davanın davalı ... yönünden reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

A)1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,

2. Davacı taraftan istinaf karar harcı olarak alınan 59,30 TL harcın talep halinde davacıya iadesine, 

3. Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile dosyanın istinafa gönderim giderinin 88,70 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 250,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 	

B)Davalı ...'in istinaf başvurusunun KABULÜNE,

2. Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27/05/2021 tarih 2013/677 Esas 2021/390 Karar sayılı kararının davalı ... yönünden KALDIRILMASINA, 

2. Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,

3. Davalıların Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9475 Esas sayılı icra takibine yönelik itirazlarının kısmen iptaline,

a-Nakit alacak yönünden,

Davalı borçlular ... ve ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti hakkındaki istemin reddine,

... yönünden 13.354,66 TL üzerinden takibin devamına,

b-Gayrinakdi alacak yönünden,

... hakkındaki depo isteminin reddine,

750237-750250-750296-750259-750260-486950-486922 seri nolu ve her biri 1.000,00 TL olan toplam 7.000,00 TL'nin banka nezdinde faiz getirmeyen bir hesapta davalılar ... ve ... Mühendislik İnşaat Turizm oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti tarafından depo edilmesine,

9735145-750253-750255-428147-428152-486951-486924 seri nolu çeklerle ilgili düzeltme hakkı kullanıldığından,

750246-486947-486948-486949 seri nolu çekler iptal edildiğinden,

750240-750241-750257-486946 seri nolu çekler zaman aşımına uğradığı ve banka riski sona erdiğinden

Belirtilen çeklerle ilgili karar verilmesine yer olmadığına,

486935 seri nolu çekin 14/11/2013, 750247 seri nolu çekin 17/11/2013, 486940 seri nolu çekin 26/09/2014 tarihinde banka tarafından 1.000,00'er TL yasal sorumluluk tutarları ödendiğinden her bir çekin ödeme tarihinden itibaren işleyecek %85 temerrüt faizi ve faizin %5 GV ile birlikte davalılar ... ve ... Mühendislik İnşaat Turizm oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacı bankaya verilmesine,

06/07/2011 tarih 8.700,00 TL bedelli teminat mektubu 26/06/2013 tarihinde bankaya iade edildiğinden teminat mektubuna ilişkin karar verilmesine yer olmadığına,

16/05/2012 tarihli 203.700,00 TL bedelli teminat mektubunun 13.097,71 TL si 04/11/2015 tarihinde 190.602,29 TL si, 22/01/2018 tarihinde,

09/09/2011 tarihli 66.780,00 TL bedelli teminat mektubu 04/10/2017 tarihinde tazmin edildiğinden,

Tazmin tarihlerinden itibaren işleyecek %85 temerrüt faiz oranı ve faizin %5 GV ile birlikte davalı borçlular ..., ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'den tahsiline,

4. Davalı ... yönünden davanın REDDİNE,

5. Fazlaya ilişkin istemin reddine,

6. Nakit alacak 13.354,66 TL nin %20 oranında icra inkar tazminatının davalı borçlu ...'den tahsili ile davacı bankaya verilmesine, 

7. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken nakit alacak yönünden 912,26 TL, tazmin edilen teminat mektubu ve çek bedelleri yönünden 18.681,42 TL ve gayrinakdi alacak istemi yönünden 59,30 TL olmak üzere toplam ‭‭19.652,98‬ TL karar ve ilam harcından peşin alınan 9.537,05 TL harcın mahsubu ile bakiye ‭‭10.115,93‬ TL harcın davalılardan  (Davalı ... 19.652,98 TL den, davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti 18.740,72 TL den müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) tahsili ile hazineye irat kaydına,

8. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca nakit alacak, tazmin edilen teminat mektubu ve çek bedelleri yönünden takdir olunan 28.528,43 TL vekalet ücretinin davalılardan (Davalı ...  28.528,43 TL den, davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti 27.593,60 TL den müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) tahsili ile davacıya verilmesine,

9. Kısmen kabul edilen depo istemi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya verilmesine,

10-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen nakit alacak yönünden takdir olunan 8.831,22 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile, (1.736,11 TL'sinin davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti lehine 7.095,11 TL'lik kısmının ise davalılar ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti ile ... lehine olmak üzere) verilmesine,

11-Kısmen reddedilen depo istemi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti ve ...'e verilmesine,

12-Davacı tarafından yapılan 326,90 TL posta-müzekkere, 4.700,00 TL bilirkişi ücreti toplamı 5.026,90 TL yargılama giderinin kabul - red oranına göre 3.851,21 TL'nin ( Davalı ... 3.851,21 TL den, davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti 3.697,16‬ TL den müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,

13-Davacı tarafından yatırılan 9.537,05 TL peşin harcın davalılar ... ve davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya verilmesine,

14-Davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Oto. Nak. Gıda San. Tic. Ltd. Şti tarafından sarf edilen 49,20 TL posta-müzekkere masrafının kabul-red oranına göre 13,26 TL'nin davacıdan tahsili ile davalı şirkete verilmesine,

15-HMK 333 maddesi uyarınca yatırılan gider/delil avansında kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine,

C)1-Davalı ... taraftan istinaf karar harcı olarak alınan 4.573,80 TL harcın talep halinde davalıya iadesine,

2. Davalı ... tarafça istinaf aşamasında yapılan  162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile dosyanın istinafa gönderim giderinin 224,50 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 386,60 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 

3. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,   

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay'da temyiz kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 24/01/2024

Başkan- ... Üye - ... Üye - ... Zabıt Katibi -...

... ... ... ...

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.