Karar Detayı

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

20.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2024/972

KARAR NO : 2024/1373

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

BAŞKAN : ... ...

ÜYE : ... ...

ÜYE : ... ...

KATİP : ... ...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 07/03/2024

NUMARASI : 2022/1036 E. - 2024/233 K.

DAVACI :

VEKİLİ

DAVALI :

DAVANIN KONUSU : Alacak

Taraflar arasında görülen davada Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 07/03/2024 tarih ve 2022/1036 E. - 2024/233 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, taraflar arasında yapılan 27.01.2009 tarihli adi yazılı sözleşme ile davalının, ... Toplu Taşımacılık Gıda Paz. İnş. San. ve Tic. A.Ş. nezdindeki % 100 hisse sahibi olduğu ... plaka sayılı aracın tüm hissesinin müvekkiline devredildiğini, sözleşmede devre konu aracın işletilmesinden doğan ve doğacak kâr ve zararın müvekkili alıcıya ait bulunduğunun belirtildiğini, müvekkilinin anılan sözleşmeye göre davalı ile 364.500,00-TL bedel mukabilinde hisse devri için anlaştığını, müvekkilinin davalıya elden 10.000,00-TL ile müvekkilinin ... plakalı ticari taksisinin satış bedeli 176.500,00-TL'yi verdiğini, geri kalan borcun müvekkilinin ... plaka sayılı aracının işletmesinden elde edeceği kazançtan ödenmesi hususunda karşılıklı mutabakata varıldığını, müvekkilinin aracın kredi borcunu kendi bakiye borcunu tamamlamak üzere üstlendiğini, aracın o anki kredi borcunun aylık 4.000,00-TL’den 36 ay olduğunu, müvekkiline ... plaka sayılı aracın davalı tarafça sadece 1 yıl kullandırıldığını ve bu süre zarfında elde edilen kazançtan müvekkiline mazot masrafı vd. araç giderlerine karşılık sadece 10.000,00-TL ödediğini, oysa aracın o anki aylık gelirinin en az ortalama 12.000,00-TL olduğunu, davalının müvekkiline verdiği aracı müvekkilinden geri aldığını ve tekrar kendi adına çalıştırmaya başladığını, müvekkilinin 27.01.2009 tarihli araç hisse satışı sözleşmesinden davalıya 32.000,00-TL bakiye borcunun kaldığını, müvekkili söz konusu borcu ödeyemeyince davalıya "öyleyse benim ... plaka sayılı araçtaki hissemi düşür" dediğini, müvekkilinin 32.000,00-TL bakiye borç için tarafların karşılıklı anlaştıklarını ve 01.02.2011 tarihli yeni bir protokol imzaladıklarını, bu protokole göre davalının ...'in ... Toplu Taşımacılık A.Ş.'de bulunan ... plakalı araçtaki hissesinin % 75’ini müvekkiline devrettiğini, müvekkilinin 32.000,00-TL borcuna karşılık ... plaka sayılı araçtaki hissesinin % 25 noksanla başka bir araca aktarıldığını, bu ikinci sözleşme yapılırken de müvekkilinin ... plaka sayılı aracın işletilmesinden hak ettiği bedel ve satış bedelinin, geçmişe yönelik hiçbir mali hakkı davalı yanca müvekkiline ödenmediğini, ... plaka sayılı aracın davalı yanca müvekkiline hiç teslim edilmediğini, müvekkilinin bu aracı hiç işletemediği gibi, kazanç da elde edemediğini, davalı ... ve diğer bir kısım şahıslar hakkında “hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma" suçundan Ankara Batı 9. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2016/ 430 E.- 2019/ 536 K. sayılı ve 30.05.2019 günlü kararı ile 2010-2011 yılları arasında anılan eylemi işlemeleri nedeniyle mahkumiyet hükmü verildiğini ileri sürerek, müvekkilinin 27.01.2009 ve 01.02.2011 tarihli araç hisse satış sözleşmeleri gereği davalıya ödediği hisse satış bedelinin şimdilik 186.500,00-TL’nin ve ... ve ... plakalı sayılı araçların işletilmesi, çalıştırılması nedeniyle elde edilen ancak müvekkiline ödenmeyen gelir, ticari kazanç, kâr payı için şimdilik 20.000,00-TL, toplam 206.500,00-TL alacağın davalıdan araç hisse satış tarihleri olan 27.01.2009 ve 01.02.2011 tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu araçların Sincan- Ankara hattında toplu taşımacılık yapan araçlar olduğunu, 2007 yılına kadar Ankara- Sincan hattında "..." olarak bilinen otobüslerle taşımacılık faaliyeti gerçekleştirildiğini, 2007 yılında bu otobüslerin faaliyetlerine Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından son verildiğini, yeni bir ihale açılarak bu ihalede iptal edilen özel halk otobüslerinde hak sahibi olan kişilere öncelik tanınacağının belirtildiğini, ancak Büyükşehir Belediyesinin karşısında tek tek kişiler değil ihalenin tarafının bir şirket olmasını istediğini, bunun sonucunda hak sahibi olan 222 kişinin ... Toplu Taş. Gıda Paz. İnş. ve Tic. Ltd. Şti., Eryapı İnş. Tur. Petrol Taş. San. Tic. Ltd. Şti. ve ... Gıda Tur. Taş. İnş. Tic. Ltd. Şti.'nin ihaleye girdiğini ve hak sahipleri adına 222 araçlık özel halk otobüsü taşıma ihalesini aldığını; ancak bu kez ihaleye uygun araçların alınması gerektiğini, bu aşamada ihaleyi alan şirketin garantörlüğünde araç üzerinde hak sahibi olan kişilerin kendi adlarına yaklaşık 150.000'er TL kredi kullanarak araçları aldıklarını ve 2008 yılının sonunda ihale kapsamında taşımacılık faaliyetine başladıklarını, krediler hak sahipleri adına olduğundan dolayı araçları hak sahibi olan kişilerin kendi adlarına işlettiklerini, elde etmiş oldukları kazançtan da kredi borçlarını ödediklerini, müvekkilinin hak sahibi olduğu ... plakalı aracı davacı yanın satın almak istediğini, bu amaçla tarafların bir araya geldiğini ve 27.01.2009 tarihli protokolü imzaladıklarını, bu protokole göre müvekkilinin hak sahibi olduğu ... plakalı aracın hak sahipliğini davacıya devrettiğini, davacının da kabulünde olduğu üzere aracı da fiilen davacıya teslim ettiğini, davacının yaklaşık bir yıl kadar aracı kendisi çalıştırmasına rağmen protokolde yazılı olan banka kredi borçlarını ödemediğini, araçların kar elde edemediğini ve ihale sözleşmesinin tarafı olan şirketin maddi sıkıntılarından dolayı sorun yaşadığını, aracı tekrar müvekkiline iade ettiğini, aradan bir yıl kadar geçtikten sonra davacının bu kez ... plakalı araca talip olduğunu, iki yıllık banka kredisi müvekkilince ödenmiş olan ... plakalı aracın % 75 hissesinin kalan kredilerin davalı tarafça ödenmesi koşulu ile davacıya verildiğini, davacının aracı da bir süre çalıştırmasına rağmen banka kredilerini ödemediğini ve tekrar aracı bıraktığını, davacı tarafından müvekkiline yapılmış herhangi bir ödeme bulunmadığını, kaldı ki satış bedelinin ne kadar olduğu konusunda taraflar arasında akdedilmiş iki protokolde de bir düzenleme yer almadığını, bu haliyle her iki protokolün de zorunlu unsurlarının eksik olduğunu, iki tarafa borç yükleyen bir sözleşmede karşılıklı edimlerin ne olduğunun bulunmasının zorunlu olduğunu, müvekkilinin ediminin ne olduğu (araç üzerindeki hak sahipliğinin devri) belirlenmiş iken davacının ediminin ne olduğunun belli olmadığını, taraflar arasındaki protokol uyarınca davacının ediminin aracın banka kredisinin ödenmesi olarak kabul edilmesi halinde ise davacının bankaya ödemiş olduğu herhangi bir kredi ödemesi bulunmadığının görüleceğini, unsurları eksik olan protokollere dayanan davayı kabul etmediklerini, davacı yanın delileri arasında herhangi bir ödeme belgesi bulunmadığını, yaptığını iddia ettiği 186.500,00-TL'lik ödemeyi kabul etmediklerini, bunun yanı sıra davacı tarafça yoksun kalınan kârın da talep edildiğini, aracın satın alınması için ödediğini iddia ettiği paranın iadesinin talep edilmesi halinde araç üzerinde mülkiyet hakkı olmayacağından mahrum kaldığı kârın talep edilmesinin hukuken mümkün olmadığını, hukuken geçerli olmayan protokole (sözleşmeye) dayanan ve ödeme iddiası geçerli bir delille kanıtlanmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, kamu hukukuna dayanan kısıtlamalardan birisi olan, 2918 sayılı KTK’nın 24.12.2009 tarih ve 5942 sayılı Kanunun 1. maddesi ile değişik 20. maddesinin (d) bendinde: “tescil edilmiş araçların her çeşit satış ve devirlerinin, araç sahibi adına düzenlenmiş tescil belgesi veya trafik tescil kayıtları esas alınarak noterler tarafından yapılacağı; noterler tarafından yapılmayan her çeşit satış ve devirlerin geçersiz olacağı; satış ve devir işleminin, siciline işlenmek üzere üç işgünü içerisinde ilgili trafik tescil kuruluşu ile vergi dairesine bildirileceği, bu bildirimle birlikte alıcı adına trafik tescil işleminin gerçekleşmiş sayılacağı”nın belirtildiği, noterler tarafından yapılmayan her çeşit satış ve devirin geçersiz olduğu, geçersiz sözleşmelerin ise taraflar için hak ve borç doğurmayacağı, tarafların sadece birbirlerine verdiklerini sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayalı olarak geri isteyebilecekleri, bu bağlamda satıcı tarafın alıcıdan ancak aracın iadesini isteyebileceği, aracın kaldığı dönem için kullanma bedeli, kira ecrimisil adı altında talepte bulunulamayacağı, alıcı tarafın ise, sadece satış bedelini isteyebileceği, satış bedelinin satıcıda kaldığı süre için faiz isteyemeyeceği, (Yargıtay 3. HD'nin 04.12.2014 tarih ve 2014/7621 E. - 2014/15846 K. sayılı kararı); asıl uyuşmazlığın adi yazılı araç sözleşmesi kapsamında kapora bedeli ve satım bedeli ödenip ödenmediği, eğer ödenmiş ise bu bedelin iadesinin mümkün olup olmadığı noktasında toplandığı, davanın harici satım sözleşmesine dayalı ödenen bedelin sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince iadesi isteminden ibaret olduğu, bu durumda, davacı tarafın, davaya konu paraların davaya konu araç bedeli olarak gönderildiği yolundaki iddiasını kanıtlamakla yükümlü olduğu, buna bağlı olarak, davalının savunmasını ispat ile yükümlü olmadığı, bankalara yazılan müzekkere cevapları ve davacının dosyaya sunduğu deliller gözetilerek ödemenin yapıldığı hususunun ispatlanamadığı, satış bedelinin ne kadar olduğu konusunda taraflar arasında akdedilen iki protokolde de bir düzenleme yer almadığı, davacının ödemeyi ispatlayamadığı ve geçersiz sözleşmeye dayanarak mahrum kalınan kâr alacağı da talep edemeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, taraflar arasındaki protokollerin geçerli olduğunu, protokolden kaynaklı borçların ödendiğini, 27.01.2009 tarihli protokolde davalının "protokolden kaynaklı alacağım var" şeklinde bir beyanının bulunmadığını, para almadığını iddia eden davalının ... plakalı aracın müvekkiline teslim edildiğini ve 1 yıl müvekkili tarafından kullanıldığını kabul ettiğini, bunların parasız yapılmayacağını, devir ve teslimin protokolün ayakta olduğunu gösterdiğini, müvekkilinin davalıya elden 186.500,00-TL ödediğini, protokolde banka borcunun müvekkili tarafından ödeneceğinin yazdığını, aracın kredi borcunun bulunmadığını, müvekkilinin aracın banka kredi borcunu kendi bakiye borcunu tamamlamak üzere üstlendiğini, aracı çalıştırıp kredi borcunu ödediğini, davalının satış bedelini almadan ticari aracını müvekkilinin kullanımına vermeyeceğini, müvekkiline bir sene kullandırılan araç için kâr payı verilmediğini, hak sahipliği için ödediği parayı dahi geri alamadığını, müvekkilinin taksinini satarak bu parayı ödediğini, davalının isticvabına karar verilmesi ve tanık dinlenmesi gerektiğini, bu yöndeki taleplerinin karar celsesinde reddedildiğini, Ankara Batı 9. ACM'nin 2016/430 E.- 2019/536 K. sayılı dosyasında davalının zincirleme hizmet nedeniyle görevi kötüye kullanma suçundan mahkum olduğunu, bu kararın Ankara BAM 11. Ceza Dairesinin 2019/2285-1347 E-K sayılı kararıyla usulen bozulduğunu, istinaf incelemesine konu kararın eksik incelemeye dayalı olarak verildiğini ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE : Dava, ticari işletme devri sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacı tarafça davalı taraf ile aralarında düzenlenen protokoller kapsamında ödeme yapıldığına ilişkin bir delil sunulmadığı gibi, ilk derece mahkemesince yapılan yazışmalar sonucunda davacı tarafça protokole konu araçların kredi borcu için bir ödeme yapıldığının da ispatlanamadığı, anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

1. Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1. b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2. Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60. TL maktu istinaf karar ve ilam harcından, davacı tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 80,70. TL istinaf karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 346,9‬0. TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 

3. İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin uhdesinde bırakılmasına,

4. İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 13/09/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 13/09/2024

Başkan

...

Üye

...

Üye

...

Katip

...