Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/887 E. 2023/482 K.

T.C. ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/887 Esas - 2023/482

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C

...

ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ

K A R A R

DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/12/2022

KARAR TARİHİ : 13/07/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 25/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili ... Genel Müdürlüğü 08/06/1984 tarih ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, ... Genel Müdürlüğünün hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman/meydanlardaki güvenlik hizmetlerini piyasaya yaptırdığını, yapılan ihale sonucunda 15.12.2008-31.12.2017 döneminde özel güvenlik hizmetleri muhatap firmalar tarafından yapıldığını ...Havalimanında muhatap şirketlerin işçisi olarak çalışan dava dışı işçi ... ile ilgili olarak ...4. İş Mahkemesi 19.05.2020 T. 2019/ 316 Esas, 2020 / 438 Karar Sayılı mahkeme ilamı gereğince ...Genel İcra Müdürlüğü'nün 2021/ 21190 Esas sayılı dosyasına 11.05.2021 tarihinde toplam 61.000 TL ödeme yapıldığını, söz konusu ödemenin davalı yüklenici firmalardan rücuen tahsili gerektiğini, yükleniciler ile idare arasında imzalanan sözleşme ve şartnamelerde yüklenicinin hak ve yükümlülüklerinin düzenlendiğini, dava dışı işçiye müvekkili idare tarafından yapılan ödemelerden davalı yüklenici firmaların sorumlu bulunduğunu belirterek bu nedenlerle davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 61.000 TL' nin (stopaj ödemesi mahsubu dikkate alınarak) ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı ... Yatırım Holding A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı ve görev itirazında bulunduklarını, davacı ile müvekkil şirket arasındaki sözleşme ve ihale dokümanı kapsamında talep edilen bedelle ilgili bir fiyatlandırma tanımlanmadığını, rücuya konu alacağa ilişkin temerrüt söz konusu olmadığından ancak dava tarihinden itibaren faiz işletilebileceğini, Kamu İhale Genel Tebliği, Sözleşme, Teknik Şartname ve İdari Şartname kapsamında müvekkil şirketin hiçbir kalem veya nam adı altında rücu edilmek istenen alacakların karşılığını almadığını belirterek bu nedenlerle: haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkil şirketten talep edebileceği, rücu edebileceği hiçbir hak ve alacağı bulunmadığını mahkeme tarafından müvekkil şirketin sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda teselsül hükümlerine göre tarafların yarı yarıya sorumlu tutulması gerektiğini, hizmet alımı sözleşmelerinde kıdem tazminatının yüklenicinin sorumlu olacağı belirtilmediğini, talepler konusunda zaman aşımı süresinin geçtiğini belirterek bu nedenlerle ; müvekkili şirketler yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.

Mahkememizce aldırılan 21/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacı talebinin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 61.000 TL nin (stopaj ödemesi mahsubu dikkate alınarak) ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan rücuen tahsili olduğu, davacı ... Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında yardımcı işlerde hizmet alımı sözleşmesi imzalandığı, İmzalanan sözleşmede işçi alacaklarından yüklenicinin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı; davacı işverenin işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketlerin kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda: davacının dava dışı işçi ... ile ilgili olarak davacının ... Mahkemesi 15.09.2020 T. 2019/316 Esas, 2020/438 Karar Sayılı ilamı gereğince ...Genel İcra Müdürlüğünün 2021/2190 Esas sayılı dosyasına 11.05.2021 tarihinde toplam brüt 61.464,79 TL sinin tazminini davalılardan talep edebileceği tespit edilmiştir.

Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.

Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)

Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda ... 'nın davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulü ile,13.645,58 TL'nin ... Güvenlik ... Limited Şirketi'nden, 16.927,68 TL'nin ... Özel Güvenlik ... Limited Şirketi'nden, 27.887,91 TL'nin ... Yatırım ... Anonim Şirketi'nden, 3.003,62 TL'nin ... Koruma ... Limited Şirketi'nden, 11/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;

Davacının davasının KABULÜ ile,

13.645,58 TL'nin ... Güvenlik ... Limited Şirketi'nden, 16.927,68 TL'nin ... Özel Güvenlik ... Limited Şirketi'nden, 27.887,91 TL'nin ... Yatırım ... Anonim Şirketi'nden, 3.003,62 TL'nin ... Koruma ... Limited Şirketi'nden, 11/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 4.198,66 TL harçtan 1.041,73 TL peşin harç ile 7,94 TL ıslah harcının mahsubu ile kalan 3.148,99 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,

Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 2.000,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,

Davacı tarafından yapılan 198,00 TL posta ve tebligat gideri, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 1.122,43 TL yargılama harcı ve 7,94 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.828,37 TL yargılama giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,

Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 9.834,37 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,

Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,

Dair taraf vekillerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/07/2023

¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.