Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/474 E. 2024/432 K.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ

Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

T.C.

ANKARA GEREKÇELİ KARAR

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/474

KARAR NO : 2024/432

BAŞKAN : ... ...

ÜYE : ... ...

ÜYE : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...

DAVALI : ....

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi / Defter

DAVA TARİHİ : 01/07/2024

KARAR TARİHİ : 02/07/2024

KARAR Y.TARİHİ : 02/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan "Zayi Belgesi Verilmesi" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

I-İDDİALAR

1. Davacı...dava dilekçesinde .... adresinde bulunan ... San. Tic. Ltd. Şti isimli işletmelerine ait 2023 yılı defter-i kebir, yevmiye ve envanter defterlerinin basım için .... San. Ve Tİc. A.Ş'ye teslim edilmek üzere ... şubesine teslim edildiğini, kargoyu teslim ettiklerine dair faturanın ellerinde bulunduğunu ancak kargo firması ile yapılan görüşmede böyle bir teslimatın yapılmadığının taraflarına bildirildiğini beyan ederek bahsi geçen defterlerin zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir

II-SAVUNMALAR

2. Dava hasımsız olarak açılmıştır.

III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR

A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar

3. Esasen talep eden istem konusu yaptığı husus çekişmeli bir yargılamayı gerektirmemesi ve hasımsız olması dikkate alındığında uyuşmazlıktan sözedilemeyecektir.

B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları

4. Uyuşmazlık, dava dışı ... San. Tic. Ltd. Şti'ne ait 2023 yılı defter-i kebir, yevmiye defteri ve envanter defterinin zayi olduğu iddiasına dayalı olarak iptal koşullarının varlığı noktasında toplanmaktadır.

IV- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE

5. Talep, limited şirket defterlerinin zayi olduğu iddiasına dayalı belge istemine ilişkindir.

6. 6102 s. TTK 82 maddede yapılan düzenlemede; her tacir, kanunen tutulması zorunlu olan ticari defter ve kayıtlarını 10 yıl süre ile saklamak zorundadır. 82. maddeye göre, her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.

7. TTK'nın 82. maddesinde yer alan neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir (..., 08.12.2014 tarih, .... ).

8. Yine TTK'nın 64. maddesinin (4). fıkrasındaki, "Pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ve genel kurul toplantı ve müzekkere defteri gibi işletmenin muhasebesi ile ilgili olmayan defterler de ticari defterlerdir." hükmü uyarınca maddede sayılan şirketin muhasebesi ile ilgili olmayan defterlerinin de bu anlamda ticari defterlerden olduğu anlaşılmaktadır.

9. Öte yandan 82. maddenin 7. fıkrasında bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin hangi hallerde zıyaa uğrarsa zayi belgesi verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir. Bu haller yangın, su baskını ve yer sarsıntısı gibi mücbir haller ile hırsızlık gibi tacirin iradesi dışında gerçekleşen vakıalar olup madde metninde "gibi" sözcüğüyle benzer olayların kastedildiği, zıya haline ilişkin sınırlı sayıda bir düzenlemenin sözkonusu olmadığı da anlaşılmaktadır. Ancak, hangi olaya dayandırılsa dayandırılsın zayi iddiasının samimi ve inandırıcı olması, hayatın mutad cereyanına açıkca aykırı düşmemesi ve tacirin gerekli özen ve dikkati göstermesine karşın zıyaanın gerçekleşmesi gerekir. (..., 10/01/2018 tarih, .... ).

10. Dava, zayi belgesi istemine ilişkin olup, 6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesi uyarınca, aynı maddede belirtilen şartların sağlanması durumunda zayi belgesi istemine ilişkin dava ticari işletmenin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde açılabilecektir. Kamu düzenine ilişkin bu yetki kuralının mahkemece re’sen nazara alınması gerekir.

11. Somut olayda zayi olduğu iddia edilen defterlerin ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait olduğu dava dilekçesi içeriğinden anlaşılmakla, .... Sicil Gazetesi'nin 02/10/2022 tarihli, 10687 sayılı gazete örneğinin incelenmesinde, ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin merkez adresinin .... olduğu anlaşılmıştır.

12. Somut olayda zayi olduğu iddia edilen defterlerin ait olduğu şirketin merkez adresinin .... olduğu anlaşılmakla eldeki davada yetkili mahkeme şirket merkezinin bulunduğu .... Mahkemesi olduğu anlaşıldığından mahkememizin yetkisizliği nedeni ile davanın usulden reddine, HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde mahkememize başvurulması halinde dosyanın yetkili .... Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

V-HÜKÜM

1. Dava konusu uyuşmazlıkta mahkememizin yetkisiz olduğu anlaşıldığından, 6100 sayılı HMK'nın 114/1. ç ve HMK'nın 115/2. maddeleri gereğince kesin yetki dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,

2. Yetkili mahkemenin .... Mahkemesi olduğunun TESPİTİNE,

3. HMK m. 20/1 hükmü uyarınca Mahkememiz kararı "kesin nitelikte" ise tebliğ tarihinden, "süresi içinde kanun yoluna başvurulmaması" nedeniyle kararın kesinleşmesi halinde, kararın kesinleştiği tarihten; "süresi içinde kanun yoluna başvurulmakla birlikte, kanun yoluna başvurunun reddi kararı verilmesi" halinde, işbu kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) hafta içerisinde "Dava Dosyasının Yetkili Mahkemeye Gönderilmesi" talebinde bulunulması halinde dosyanın görevli olan .... Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE

4. İşbu hükmün (3) no'lu bendi kapsamında belirtilen süreler içinde "Dosyanın Yetkili Mahkemeye Gönderilmesi" talebinde bulunulmaması halinde; Mahkememizce re'sen "davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği" hususunun, taraflara (Mahkememizce verilen gerekçeli kararın tebliği suretiyle) İHTARINA,

5. HMK'nın 331/2 maddesi uyarınca harç ve yargılama giderleri hususunun yetkili ve görevli mahkemece değerlendirilmesine,

Dair tarafların yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .... Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/07/2024

Başkan ...

e-imza

Üye ...

e-imza

Üye ...

e-imza

Katip ...

e-imza

NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.

"5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"