Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/526 E. 2024/488 K.

T.C. ANKARA .....SLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/526 Esas - 2024/488

T.C.

ANKARA

..... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : Esas

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 30/07/2024

KARAR TARİHİ : 05/08/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 05/08/2024

Mahkememizde görülmekte olan 'Kıymetli Evrak İptali' davasında yapılan inceleme sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait olan 2 adet tacir çekinin müvekkili tarafından kayboluğunun tespit edildiğini, yapılan tüm aramalara rağmen çeklerin bulunamadığını, müvekkilinin çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek zararları önlemek amacıyla işbu davayı açma zorunluluğunun olduğunu, bu nedenlerle davalarının kabulünü ve karar sürecine kadar çek için ödeme yasağı getirilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, zayi nedeniyle çek iptali talebinden ibarettir.

İlk olarak ifade etmek gerekir ki, kıymetli evrak türü olan çeklerin iptalinin dava edilebilmesinin ilk koşulu, senedin zayi olması, ikinci koşulu, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, üçüncü koşulu, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, dördüncü koşulu, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması, beşinci ve son koşulu ise iptali dava edilen senedin kıymetli evrak niteliğini taşımasıdır.

İkinci olarak davada sıfat, maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini; davalı sıfatı ise, dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti; davalı sıfatı da pasif husumeti karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyorsa o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının belirlenmesinde olduğu gibi maddi hukuka göre tespit edilir. Sıfat dava şartı değil, itirazdır.

Tüm bu açıklamalar uyarınca eldeki dava incelendiğinde, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 651. maddesine göre, kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilirse de, kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda çek üzerinde hak sahibi olan kişi, çekin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Yani iptal davası açma hakkı borçlu durumunda olan keşide edene değil ancak çek üzerinde hak sahibi olan hamile aittir. Çek keşidecisinin ise TTK'nın 818/1-s maddesi atfı ile aynı Yasa'nın 757. maddesi gereği iptal davası açmaya hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenle, keşideci/davacı tarafından açılan iş bu davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesiyukarıda açıklandığı üzere,

1. Davanın REDDİNE,

2. Harç peşin olarak alınmış olduğundan yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,

3. Yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4. Davacı tarafça yatırılan, ancak kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi. 05/08/2024

Katip

✎e-imzalıdır

Hakim

✎e-imzalıdır