Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/383 E. 2024/404 K.

T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN

T.C.

...

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/383 Esas

KARAR NO : 2024/404

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...

VEKİLİ : Av. ... - ...

DAVALI : HASIMSIZ -

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 31/05/2024

KARAR TARİHİ : 28/06/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 19/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkiline ciro yolu ile intikal etmiş olan ... ... ... Ticari Çankaya/... şubesine ait, 31/05/2024 tarihli, keşidecisi ... İnşaat Mühendislik ve Ticaret A.Ş (VKN: 0710440986) olan, 2005167 çek numaralı, 500.000,00 TL bedelli çekin müvekkilinin cebindeyken zayi olduğunu, müvekkili tarafından yapılan tüm aramalara rağmen bulunamadığını, çekin üçüncü şahısların ellerine geçmesi halinde müvekkilinin mağdur olacağını, müvekkilinin mağdur olmaması için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına ve çekin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili, 10/06/2024 tarihli dilekçesi ile bu dava ile ilgili tüm taleplerinden müvekkilinin talebi üzerine vazgeçtiklerini, açılan bu davadan tüm sonuçları ile beraber feragat ettiğini, bu doğrultuda karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

Dava, zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.

Öncelikle ifade etmek gerekir ki, kıymetli evrak türü olan çeklerin iptalinin dava edilebilmesinin ilk koşulu, senedin zayi olması, ikinci koşulu, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, üçüncü koşulu, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, dördüncü koşulu, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması, beşinci ve son koşulu ise iptali dava edilen senedin kıymetli evrak niteliğini taşımasıdır. Dava dilekçesinde davacının çeki ciro ile edindiğini belirtmesi ile davacının gerçek, keşidecinin ise tüzel kişi olması nedeniyle hak kaybına sebebiyet verilmemesi açısından çek üzerinde ödeme yasağı tesis edilmiştir. Ancak davacı vekili, 10/06/2024 tarihli dilekçesiyle davadan feragat ettiğini bildirmiştir.

Feragat, HMK'nın 307. maddesinde davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak hükme bağlanmıştır. Feragat, davaya son veren taraf işlemleri arasında sayılmış olup, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman mümkündür. Feragat, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği dava türlerinde geçerlidir. Davacı asil davadan feragat edebileceği gibi yetkisi olması halinde vekili de bu beyanı sunabilir. 6100 sayılı HMK'nın 74. maddesi gereğince davacı vekilinin vekaletnamesinin incelenmesinde davadan feragat yetkisinin bulunduğu görülmüştür.

Somut uyuşmazlıkta dava, kaybedildiği ileri sürülen çeklerin iptali istemine ilişkindir. Bu dava, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edilebilecekleri davalar arasında yer almaktadır. Davacı vekili, vekaletnamesindeki yetkisine binaen davadan feragat etmiştir. O halde, davacı vekilinin davasının feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Ancak bilindiği üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Kötüniyetle veya haksız dava açılmasının sonuçları" başlıklı 329. maddesinde; ''(1) Kötüniyetli davalı veya hiçbir hakkı olmadığı hâlde dava açan taraf, yargılama giderlerinden başka, diğer tarafın vekiliyle aralarında kararlaştırılan vekâlet ücretinin tamamı veya bir kısmını ödemeye mahkûm edilebilir. Vekâlet ücretinin miktarı hakkında uyuşmazlık çıkması veya mahkemece miktarının fahiş bulunması hâlinde, bu miktar doğrudan mahkemece takdir olunur. (2) Kötüniyet sahibi davalı veya hiçbir hakkı olmadığı hâlde dava açan taraf, bundan başka beşyüz Türk Lirasından beşbin Türk Lirasına kadar disiplin para cezası ile mahkûm edilebilir. Bu hâllere vekil sebebiyet vermiş ise disiplin para cezası vekil hakkında uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda talep eden ayrıntıları dava dilekçesinde bildirilen bir adet çekin hamili olduğunu ve kaybettiğini beyan etmekle eldeki davayı açmış ise de, ilgili bankanın cevabi yazısından davacının muhatabı İş Bankası olan çekte lehtar veya ciranta olarak yer almadığı, diğer bir ifadeyle, davacının kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda çek üzerinde hak sahibi olmadığı, eldeki davanın ancak hak sahibi kişi tarafından açılabileceği, davacının ödeme yasağı kararı almak suretiyle çek alacaklılarının alacağına kavuşmasını engelleme gayreti içinde buluduğu anlaşılmakla, davacının bu haliyle dava açmakta her hangi bir hak ve menfaati bulunmaksızın çek hamilinin menfaatine ulaşmasını engelleyecek şekilde ödeme yasağı talebi ile eldeki davayı açmış olmakla bahsi geçen çek yönünden HMK 329/2 uyarınca 5.000,00-TL disiplin para cezasına da hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1. Davacının davasının FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,

2. Davacının ... A.Ş. Yıldız Ticari Çankaya/... şubesine ait, 31/05/2024 tarihli, keşidecisi ... İnşaat Mühendislik ve Ticaret A.Ş (VKN: ... ) olan, 2005167 çek numaralı, 500.000,00 TL bedelli çek yönünden HMK 329/2 uyarınca 5.000,00 TL disiplin para cezasına mahkum edilmesine,

3. Alınması gerekli 142,53 TL harcın peşin harç olarak tahsil edilen 427,60 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 285,07 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına,

5. Davacı tarafça yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

Dair, davacı tarafın yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu karar verildi. 28/06/2024

Katip ...

¸

Hakim ...

¸