Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/813 E. 2024/243 K.

T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.

...

14. ASLİYE TİCARET

MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2018/813 Esas

KARAR NO : 2024/243

BAŞKAN : ... ...

ÜYE : ... ...

ÜYE : ... ...

KATİP : ... ...

DAVA : Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/11/2018

KARAR TARİHİ : 21/03/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 19/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA :

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkillerinin bir aile şirketi olan dava dışı ... Yayıncılık Sanayi ve Ticaret A.Ş'nin % 25'er hissedarları olduklarını, davalıların da aynı oranda hissedar bulunduklarını, davalıların uzun süre yönetim kurulu üyesi olarak görev yaptıklarını, şirketin seçimli son genel kurulunun 11/03/2014 tarihinde yapıldığını ve üç yıl süre ile davalıların ve davacı ...'nin yönetim kurulu üyeliklerine seçildiklerini, yaşanan anlaşmazlıklar üzerine davacı ...'nin 2015 yılında istifa ettiğini, davalıların görev süresini 11/03/2017 tarihinde doldurduklarını, 18/05/2017 tarihinde toplanan şirket genel kurulunda davalılar ibra edilmediği gibi yeni yönetim kurulu seçiminin de gerçekleştirilemediğini, organsız kalan şirkete kayyım tayini için açılan ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/445 Esas sayılı davasında şirkete yönetici kayyım heyeti tayin edildiğini ve 17/09/2018 tarihinde kayyımın görevine başladığını, şirketin organsız kaldığı dönemde de yönetimi sürdüren davalıların matbaa binası için alınmış arsasını elden çıkartmak başta olmak üzere 18/05/2017'den itibaren de olağan ve olağanüstü tüm işlemleri sanki seçilmiş bir yönetimmiş gibi yapmaya devam ettiklerini, ancak şirketin asıl yapması gereken işleri olan kitap hazırlanmasını yapmayarak ya da geciktirerek bu dönemde şirkete çok büyük zarar verdiklerini, dava dışı şirketin kendi matbaasına sahip olan ilköğretime yönelik yardımcı ders kitapları ve soru bankaları hazırlayarak satışa sunduğunu, çok sayıda müşterisine matbaa hizmeti vererek gelir elde ettiği gibi kendi kitaplarını da talebe göre bastığını, davalıların şirket çıkarlarını hiçe sayan özensiz ve sadakatsiz tutum ve davranışları sonucunda kredi kullanmayan ve tüm kitapları önemli bir talep gören haliyle zarar ettirilmesi için olağan dışı hatalar yapılması gereken şirketin 2015-2016-2017 yıllarında zarara uğradığını, davalıların yaptığı işlemlerin kanuna, ana sözleşmeye, sektör kural ve gerçeklerine, kurumsal yönetim ilkelerine tümüyle aykırı olduğunu, piyasadaki farklı bir şirketin ... Yayıncılık kitaplarını kopyalayarak onun yerini almasına en hafif nitelemeyle göz yumduklarını, TTK 369 ve 375 maddelerindeki açık yasağa rağmen gerçekleştirilen işlemlerin özen ve sadakat borcuna, ortaklık sözleşmesine, kanuna açıkça aykırılık oluşturduğunu, tahdidi olmamak ve bilirkişi incelemesi ile kapsamı belirlenecek bu iş ve işlemler sebebiyle dava dışı şirketin en az 10.000.000,- TL zarara uğratıldığını belirterek şimdilik 5.000.000,- TL tazminatın davalı şirket yönetim kurulu üyelerinden avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile ... Yayıncılık ve Sanayi A.Ş.'ye ödenmesine, yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini, davalılara yükletilemeyen yargılama giderlerinin TTK 555 maddesi gereği ... Yayıncılık A.Ş.'den alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle, ispat külfetinin TTK'nun 553 maddesi uyarınca yönetim kurulu üyelerinin kusurlu olduğunu iddia eden davacılara ait olduğunu, yönetim kurulu üyesi olan müvekkillerinin görev süresinin Mart 2017'de sona erdiğini, davacı ...'nin salt şirket işleyişini aksatmak maksadıyla 2015 yılında yönetim kurulu üyeliğinden istifa ettiğini, icra takibine itirazın hakkın kullanımı niteliğinde olup şirkete zarar vermek şeklinde yorumlanamayacağını, müvekkillerinin haksız kazanç elde ettiklerine yönelik iddianın asılsız olduğunu, dava dışı şirketin içinde bulunduğu durum ile müvekkillerinin eylemleri arasında nedensellik bağının bulunmadığını, ülkede yaşanan hain darbe girişimi mevzuatta ve sınav sisteminde meydana gelen değişimler TEOG sisteminin kaldırılması gibi nedenlerle zor günlerden geçen dava dışı şirketin bu durumlarının müvekkillerinin sorumlu tutulamayacağını, müvekkillerinin dava dışı şirketin karlılık durumunu arttırdıklarını, müvekkillerinin üzerine düşen her görevi layıkıyla yerine getirdiklerini, kanun ve mahkeme kararının gereğinin yerine getirilmesinin tazminat sorumluluğunu doğurmayacağını, Soru Bankası Merkezi A.Ş.'nin (SBM) şirket kitaplarını iltibas edip etmediği ve bu surette zarara uğratıp uğratmadığı konusunda taraflar arasında yazışmalar yapılmış ise de, şirket tarafınan dava açılmasına fırsat tanınmadan davacı yanca SBM'ye karşı ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1021 Esas (görevsizlik sonrası ... 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2018/46 Esas) sayılı dosyası nezdinde bir dava açılarak aynı iddiaların dava konusu kılındığı, davacıların kötü niyetli davranışları ve kasıtlı söylemleri nedeniyle şirketin zarara uğratıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE :

Dava, TTK'nın 553 vd maddeleri uyarınca, yöneticinin sorumluluğu nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 27/01/2020 tarihli raporda özetle; sektörde dava dosyasının inceleme dönemi süresi içerisinde meydana gelen gelişmeler dikkate alındığında, davalıların savunmalarında bahsi geçen eğitim programlarında son yıllarda yapılan çok sayıdaki değişikliğin tüm eğitim yayıncılarının satış rakamlarını aşağı yönlü olumsuz etkilediği, özellikle 2017 ve 2018 yıllarında eğitim yayıncılığı sektöründe yardımcı kitaplar üreten firmaların Milli Eğitim Bakanlığı'nın yardımcı kitaplar konusundaki yasaklama yazılarından dolayı satış kaybı yaşadıkları, stok devir hızı yüksekliği, satış iadelerindeki artış ile birlikte değerlendirildiğinde stokların satışa dönüşü sonrası tekrar şirkete döndüğünün anlaşıldığı, şirketin zarara uğratıldığı ve zarara ilişkin olarak davalılardan talep edilebilecek maddi tazminat tutarının 1.015.099,65 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine aynı bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 08/10/2020 tarihli ek raporda özetle; 11/03/2017 tarihinde davalıların temsil ve ilzam yetkilerinin sona ermesine göre davalılardan talep edilebilecek maddi tazminat tutarının 311.639,44 TL olarak hesaplandığı açıklanmıştır.

Taraf vekillerinin ek bilirkişi raporuna da beyan ve itirazları, asıl ve ek rapor arasında farklı değerlendirmeler bulunması nedeniyle yeni bilirkişi heyeti görevlendirilmiş, düzenlenen 18/06/2021 tarihli raporda özetle; görev süresi biten yönetim kurulu üyelerinin bu sıfatların kendiliğinden düşmeyeceği, yeni yönetim seçilene kadar acil ve olağanüstü durumlarda dahil olmak üzere şirketin devamlılığı için gerekli zorunlu görevlerine devam edecekleri, bu bağlamda görev sürelerinin sona erme tarihinden itibaren kayyımın göreve başlama tarihine kadar ki dönemde davalıların şirketin devamlılığı için gerekli işlemleri yapmak konusunda sorumluluklarının bulunduğu, 2013 - 2014 ve 2015 yıllarında kar eden şirketin 2016 - 2017 ve 2018 yıllarında zarar etmesinin nedeninin satışların maliyetinin büyük oranda artmasından kaynaklandığı, daha önceki yıllarda yayın satışları yüksek olan şirketin 2016 yılından sonra matbaa hizmet satışlarının arttığı, bu durumunda dışarıdan sağlanan fayda ve hizmet giderlerini ciddi oranda artırdığı ve şirketin zararına neden olduğu, daha önceki dönemlerde de 2016 - 2017 ve 2018 yıllarında verilen hizmet kadar olmasa da matbaa hizmeti sunan şirketin matbaa hizmetini sunması nedeniyle katlanılacak giderleri öngörüp öngöremeyeceği ve bu yıllarda oluşan zararlardan davalıların sorumlu olup olmadığının mahkemenin takdirinde bulunduğu, şirket yöneticisinin sorumluluğunun doğabilmesi için şirket yöneticisinin kusurlu eyleminin varlığı ve bu kusurlu eylem ile şirketin zarara uğraması arasında da illiyet bağı bulunması gerektiği, bu hususun ispat edilip edilmediği konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu, mahkemece davalıların matbaa hizmeti sunmaları nedeniyle katlanabilecek giderleri öngörmeleri gerektiği ve şirketin oluşan zararından sorumlu oldukları kanaatine varılır ise, 2016 - 2017 ve 2018 yıllarında önceki dönemler kadar faaliyet karı elde edebileceğinin düşünüldüğü ve bu dönemlerde elde edilebilecek kar tutarının 3.886.376,74 TL olarak hesaplandığı açıklanmıştır.

Taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine düzenlenen 09/12/2021 tarihli ek raporda kök rapordaki görüşler tekrar edilerek 15 Temmuz darbe girişimi sonrası oluşan yasaklamaların yayımlanmış kitapların kullanılamaz hale gelmesine sebep olduğu, müfredat değişimlerinin yayımlanmış ve var olan kitapların büyük bir kısmının kullanılamamasına yol açtığı, ayrıca lise ve üniversite geçiş sınavlarındaki büyük değişimlerin o gruptaki kitapların tümünü geçersiz hale getirdiği, 2018 yazında yaşanan kur artışının tamamen dövize bağlı olan işbu sektördü fiyat artışlarına sebep olduğu, mahkemece şirketin devamlılık unsuru dikkate alınarak davalıların 11/03/2017 - 17/09/2018 tarihleri arasındaki sorumlu oldukları kanaatine varılır ise, elde edilebilecek kar tutarının toplam 3.886.376,74 TL olabileceği, mahkemece davalıların görev süresinin sona erme tarihinden itibaren sorumlu olmadıkları takdir edilir ise elde edilebilecek kar tutarının 1.161.856,63 TL olabileceği belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin beyan ve itirazları ile ayrıca heyete yayıncılık konusunda uzman bilirkişi eklenerek ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 09/04/2023 tarihli ikinci ek raporun sunulduğu özetle; SBM Yayıncılık tarafından dava konusu şirkete karşı haksız rekabet ihlali yapılmasına rağmen davalıların hiçbir girişimde bulunmamalarının tedbirli bir yönetici davranışı sayılamayacağı, mahkemece davalı yöneticilerin kusurları ile şirketin zarara uğradığı kanaatine varılması durumunda kök raporda seçenekli tespit edilen tutarların tazmin borcunun doğabileceği açıklanmıştır.

Taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine düzenlenen 08/01/2024 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; daha önce sunulan asıl ve ek raporları tekrarla, kitap iadelerine ilişkin iade faturalarının kayıtlarda yer aldığı, 2016 - 2017 ve 2018 yıllarından önceki dönemlere göre ciddi bir artışın mevcut olduğu belirtilmiştir.

Tarafların delilleri ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde; 2016 yılında yaşanan 15 Temmuz darbe girişimi sonrası oluşan yasaklamalar, o dönemden önce genel uygulama olarak kademeli şekilde yapılan ders kitapları müfredat değişikliklerinin bahse geçen dönemde kademesiz ve tüm sınıfları kapsayacak şekilde yapılması, halihazırda MEB Talim ve Terbiye Kurulu'ndan ders kitabı onayı almış, kitap dağıtım ihalesine girmeye hak kazanmış ders kitaplarının onaylarının iptal edilmesine neden olduğundan kitapların hazırlanması sırasındaki yüksek maliyetin karşılanamadığı, 2017 yılı Eylül ayında TEOG sınav sisteminin kaldırılmasıyla birlikte bu konudaki kitap satışlarında ciddi düşüşlerin yaşandığı, piyasaya sürülen kitapların iadesine neden olduğu, 2018 yılında yaşanan kur artışının tamamen dövize bağlı olan sektörde fiyat artışlarına yol açtığı, dava dışı şirketin zararının artmasına neden olan bu olayların önceden öngörülemeyeceği dolayısıyla davalı yöneticilerin kusurlu davranışlarından bahsedilemeyeceği kanaatine varılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

Davanın REDDİNE,

492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL harcın, dava açılışında alınan 85.387,50 TL peşin harçtan düşülmesi ile fazla alınan 84.959,90 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde YATIRANA İADESİNE,

Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

Davalıların vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVACILARDAN ALINARAK DAVALILARA VERİLMESİNE,

Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANA İADESİNE,

Dair, davacı ... Vekili Av. ..., davacı ... vekili Av. ... ... , Davalı ... Vekili Av. ... İLE Av. ... yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ'ne İSTİNAF BAŞVURU YOLU açık olmak üzere, oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/03/2024

Başkan ...

Üye ...

Üye ...

Katip ...