Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/614 E. 2023/911 K.

T.C. ...10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.

ANKARA

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2018/614 Esas

KARAR NO : 2023/911

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/08/2018

KARAR TARİHİ : 05/12/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/01/2024

Mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA:

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin taahhüdünde bulunan İstanbul-Seyrantepe 600 Yataklı Devlet Hastanesi ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İkmal İnşaatı işinin Dış Cephe Kaplaması imalatlarının yapımı konusunda, müvekkili ile davalı şirket arasında 20.10.2016 tarihinde bir sözleşme kurulduğunu, dava konusu uyuşmazlığın, davalı tarafın sözleşme ile yüklendiği işlerini eksik, kusurlu ve geç ifa etmesi ile birlikte imalatların sözleşme, proje, detay ve şartnamelere aykırı olarak yapılmasının oluşturduğunu, sözleşme hükümlerine göre işin bitim tarihinin 30.04.2017 olduğunu, ancak sözlü ve yazılı olarak uyarılmasına rağmen işin zamanında bitirilmediğini, 21.11.2017 tarihli yazıları ile uyarıldıktan sonra ...10. Noterliği 26.02.2018 tarih ve 04226 yevmiye numarası ile bir ihtarname keşide edildiğini, ...16. Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/28 D.İş sayılı dosyasında, 27.02.2018 tarihinde bilirkişi marifetiyle imalatların tespitinin yaptırıldığı ve 13.06.2018 tarihli bilirkişi raporu düzenlendiğini, bilirkişi raporuna göre: 27.02.2018 keşif tarihi itibariyle 295 gün gecikme olduğu, buna göre 885.000,00 TL gecikme cezası hesap edildiğini, tespit edilen eksik ve kusurlu imalatların başka bir firmaya yaptırılması halinde, yapılacak işlerin parasal tutarının 319.365,33 TL olduğunu, hakediş ödemelerinde 95.451,60 TL fazla ödeme hesaplandığının tespit edildiğini, bilirkişi hesaplamaları sonucu keşif tarihi itibariyle toplam olarak 1.299.816,93 TL müvekkilinin zararlı olduğunu, ...10 Noterliği 22.06.2018 tarih ve 11756 yevmiye ile keşide edilen ihtarname ile bu meblağın müvekkiline ödenmesinin talep edildiğini, bu talebin karşılanmadığını, davalı tarafın, 31.12.217 tarih ve 147.926,75 TL bedelli çeki, ...37. İcra Müdürlüğü 2018/23736 sayılı dosyası ile takip başlattığını, bu takibe karşı 24.07.2018 tarihinde ...21. İcra Mahkemesi 2018/697 E sayılı dosyası ile itirazda bulunulduğunu, davalı tarafından takibe konu edilen çekin 31.07.2017 tarihli 4 nolu hakedişe mahsuben verildiğini, 15.12.217 tarihinde karşılıklı olarak düzenlenen 5 nolu hakediş sonucunda, davalı tarafın 95.451,60 TL müvekkiline borçlu kaldığını, iş programına göre sonrasında devam etmesi gereken imalatları da etkilediğinden, davacının taahhüdünü zamanında yerine getirmemesinin, işin genelinde gecikmelere sebep olduğunu bunun da müvekkili ile işveren idare arasındaki sorumluluğunun gündeme gelebileceğini, davanın kabulü ile şimdilik 10.000,00 TL alacağın temerrüt tarihinden (ihtarname ile verilen sürenin bitim tarihinden) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, öncelikle Yetkisizlik kararı verilmesini, davacı tarafın tüm talep ve beyanlarının zaman aşımıma uğramış olduğunu, müvekkilinin, takas ve mahsup konusu edilebilecek haklarının saklı olduğunu, ...16. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/28 D.İş sayılı dosyasına ve bilirkişi raporuna itirazlarının bulunduğunu, bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, müvekkilinin sözleşme ve protokoller gereğince gerekli iş ve işlemlerini yerine getirdiğini, ancak davacı şirketin sözleşmenin kurulmasından itibaren sözleşme gereğince taahhüt ve sorumluluğundaki iş ve işlemleri gereği gibi yerine getirmediğini, bu kapsamda müvekkili şirketin zarar ve kayıplarına neden olunduğunu, müvekkilinin sözleşme ile taahhüdüne konu iş miktarının 20.000,00 m2 olmasına rağmen, bilahare bir kısım iş kalemleri çıkarılarak, yapılacak işin miktarının 14.000,00 m2''ye düşürüldüğünü, bu revizyon ile işin 14.000,00 m2 kompozit levha ve konstrüksiyonunun yapımı haline dönüştüğünü, cephe kompozit kaplama işlerinin bitirilebilmesi için davacı tarafından üçüncü kişilere yaptırılacak olan alüminyum cephe konstrüksiyon montajlarının en az 60 gün önceden bitirilmiş olması gerekmesine rağmen davacı tarafın bu edimini ifa etmediğini, Konstrüksiyonu tamamlanmış cephelerin yalıtım işlemlerinin Ağustos 2017 tarih itibariyle dahi davacı tarafça tamamlanmadığını, müvekkilinin davacı tarafa bu durumu bildirdiğini, iş sahasının ve çalışma alanının müvekkile teslim edilemediğini, bu sebeple kompozit montajlarının bitirilemediğini, davacı şirket tarafından üçüncü kişilere yaptırılan alüminyum cephe işlemleri bitmeden, kompozit montajlarının yapılması talebi yerine getirilen mahallerde, alümünyum cephe sitemi imalatı sırasında, kompozitlerin söküldüğünü, tekrar takıldığını, sökülen kompozitlerin uygun saklama koşullarında stok edilmediğini, A Blok kuzey cephesinde montajların davacı tarafça temin edilecek asma iskeleler ile yapılacağından, mevcut iskelelerin söküldüğünü, asma iskelenin uzun bir süre temin edilip kurulamadığını, müvekkili tarafından yapılan imalata ilişkin olarak düzenlenen hakediş raporlarının davacı tarafından zamanında onaylanmadığını, sözleşmede olmayan birtakım kesintilere gidildiğini, davacı tarafın keşide etmiş olduğu bütün ihtarnamelere, yine noter kanalı ile davacıya cevaplarının iletildiğini, müvekkili tarafından şantiyede idari ve teknik personel bulundurulduğunu, bilirkişi raporunda, gecikme süresinin başlangıç ve bitiş tarihlerinin hatalı olduğunu, yapılan gecikme cezası hesaplarında, gecikmenin davacıdan kaynaklanmış olması hususunun dikkate alınmamış olduğunu, davanın reddine, tüm talep ve beyanların zamanaşımına uğramış olması nedeniyle reddine, takas ve mahsup hakkının dikkate alınmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER :

T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikli Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'ndan ...İli Seyrantepe 600 Yataklı Hastane İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İkmal İşi'nde Dış Cephe Kaplama İmatları ihale dosyaları istenilerek dosyaya kazandırılmıştır.

Davacı ve davalı şirketlerin 01/01/2016 ve 31/12/2018 tarihleri arasındaki BA - BS formları istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır.

...21. İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/697 esas sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve sureti dosyaya kazandırılmıştır.

...37. İcra Dairesinin 2018/23736 esas sayılı takip dosyası istenilerek incelenmiş ve sureti dosyaya kazandırılmıştır.

...16. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/28 D. İş sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve sureti dosyaya kazandırılmıştır.

Davalı şirketin ticaret defter ve kayıtları üzerinde mali müşavir bilirkişi marifeti ile Nöbetçi Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi kanalı ile alınan bilirkişi raporunda özetle; davalı tarafın dava konusu döneme ait ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresi içinde usulüne uygun olarak yapılmış olduğunu, faturalarla kayıtların uyumlu olan davalı taraf defterlerinin sahipleri tehine delil olma özelliğini haiz olduğunu, davalı tarafın defter ve belgclerinin incelenmek üzere hazır olmadığını, davacı ile davalı arasında ticari ilişkiden kaynaklı hakediş faturalarının düzenlendiği bu faturaların davacı müşteri hesabına borç kaydedildiğini, davalının A.nolu hakediş bedeline istinaden 29.08.2017 tarihinde 727365 no'lu 1.663.772,84 TL fatura düzenlendiğini, bu hakediş bedeline isinaden 31.12.2017 vadeli 147.926,75 TL çek bedelinin davacı müşteri hesabında kayıtlı olduğunu, davalı şirketin defter ve kayıtlarında eklerde yevmiye kaydı ile detayı verilen tüm faturalar ve ödemelerden sonra oluşan 31.12.2018 tarihi itibariyle 121.294,24 TL defter ve ayıtlarında davacıdan alacaklı olduğunu, ) tarafların sair taleplerinin Mahkemenin takdirlerinde olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında inşaat mühendisi, nitelikli hesap uzmanı ve mali müşavir bilirkişisinden alınan 04/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacı taraf yasal defterlerinde yapılan tespitlere göre; 31.12.2018 tarih itibariyle davacı tarafın davalı şirketten 254.537,33 TL alacaklı olduğu, ancak 09.10.2017 tarih ve 285 nolu yevmiyede kayıtlı bulunan 147.926,75 TL tutarındakı çek ödenmeyip takip konusu olduğundan hesaptan çıkarılması, keza 10.01.2018 tarih ve 9 nolu yevmiyede kayıtlı mahiyeti anlaşılamayan 161.039,444 TL tutarındaki kaydında hesaptan çıkarılması neticesinde, davacı şirketin davalı şirkete 54.428,86 TL BORÇLU olabileceğini, davalının yapmış olduğu iş bedelinin KDV dahil 4.442.571,80 TL olduğunu, KDV tevkifatı, stopaj ve genel şantiye giderleri için kesilmesi gereken tutarın 391.548,70 TL olduğunu, kesintiler düşüldüğünde davalının yapmış olduğu iş bedelinin 4.442.571,80 TL — 391.548,70 TL= 4.051.023,10 TL olduğunu, sözleşme kapsamında geçici ve kesin kabul sonrasından ödenmek üzere emanete alınması gereken tutarın 414.138,05 TL olduğunu, Emanete alınacak tutarlar düşüldükten sonra davalının hak ettiği tutarın 4.051.023,10 TL —414.138,05 TL = 3.636.885,05 TL olduğunu, davacı tarafından davalıya yapılan ödemeler tutarının 3.713.657,73 TL olduğunu, davacının 4.051.023,10 TL — 3.713.657,73 TL— 337.365,37 TL borçlu olduğunu, Geçici ve kesin kabulden sonra ödenmek üzere emanete alınacak tutarlar düşüldükten sonra davacının 3.636.885,05 TL — 3.713.657,73 TL = 76.772,68 TL alacaklı olduğunu, iş bitim tarihinin ve varsa gecikme cezasının hesaplanabilmesi için davacı tarafından 3. Kişilere yaptırılan Alüminyum Cephe Kaplama İmalatları ve Yalıtım İmalatlarının en son hangi tarihti bitirildiğine dair bilgi ve belgelerin dosyaya sunulması halinde bir değerlendirme yapılabileceği yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.

...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi marifeti ile dosyanın hesap uzmanı, inşaat mühendisi ve mali müşavir bilirkişilere heyetine verilerek iddia, savunma ve ön inceleme tutanağında belirlenen uyuşmazlık konuları ile (Davalı tarafından hakediş raporunda belirtilenden fazla iş yapıldığı belirtilmiş olmakla, hak ediş raporunda belirtilen fazla iş yapılıp yapılmadığı, yapılan işin miktarı, yapılan imalatların projeye, şartnameye ve sözleşmeye uygun olup olmadığı, eksik ayıp olup olmadığı, gecikme cezası şartları oluşup oluşmadığı) kapsamında alınan 23/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı yanın, yapımını yüklenmiş olduğu işleri yasa ve sözleşme hükümlerine, fen, teknik ve sanat kurallarına uygun olarak, objektif ölçüler içinde, amaca uygun olarak kullanılabilir şekilde tamamladığı ve fiilen kullanımın mevcut olduğundan iş sahibinin eseri kabul ettiğinin şüphe götürmez şekilde açık olduğunu, Dürüstlük kuralına göre kabul edilmesi gereken bir eser bulunduğu; Mk.m.2 uyarınca, iş sahibinin bu eseri tesliminin gerçekleştiğinin kabul edileceğini, esas mahkemede mübrez 04.03.2021 tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere gecikme cezasının hesaplanabilmesi için davacı yanın iş bitim tarihlerinin ve belgelerinin sayın Mahkemenize ibraz etmesi gerektiğini, dosyanın mevcut delil ve belge durumu gözetildiğinde davalı yandan kaynaklanan gecikmenin mevcut olmadığını, davacı yanın iş yönetimi ve takibi noktasında kusurlarının mevcut olduğunu, bu doğrultuda davalı yan aleyhine gecikme cezası hesaplanamayacağını, dosyadaki belge, bilgiler ve mahallinde yapılan incelemeler sonucunda, Davalı taşeron firma ...Metal Sn. A.Ş nin “Bitirilmiş işler tutarı” bakımından, bilirkişi heyetimizce hazırlanmış nihai hakedişine göre, davacı ... İnş Ortaklığı dan,4 no'lu hak edişi ( hak ettiği halde ) tahsil edemediği ve 428.092,22 TL alacaklı olması gerektiği ve alacağa TBK 146. maddesinde belirtilen 10 yıllık zaman aşımı süresinin uygulanması gerekeceği sonucuna varıldığı yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.

Yeni bilirkişi heyetinden alınan 04/03/2021 tarihli raporda özetle; Davacı taraf yasal defterlerine göre 31/12/2018 tarih itibari ile davacı tarafın davalı şirketten 254.537,33 TL alacaklı olduğu, ancak 09/10/2017 tarih 285 numaralı yevmiyede kayıtlı olan 147.926,75 tutarındaki çek ödenmeyip takip konusu olduğundan hesaptan çıkarılması, keza 10/01/2018 tarih ve 9 numaralı yevmiyede kayıtlı mahiyeti anlaşılamayan 161.039,44 TL tutarındaki kaydında hesaptan çıkarılması neticesinde davacı şirketin davalı şirkete 54.428,86 TL borçlu olabileceği, davalının yapmış olduğu iş bedelinin KDV dahil 4.442.571,80 TL olduğu, KDV tevkifatı ,stopoj ve genel şantiye gideri için kesilmesi gereken tutarın 391.548,70 TL olduğu, kesintiler düşüldüğünde davalının yapmış olduğu iş bedelinin 4.442.571,80 TL - 391.548,70 TL = 4.051.023,10 TL olduğu. Sözleşme kapsamında geçici ve kesin kabul sonrasında ödenmek üzere emanete alınması gereken tutarın 414.138,05 TL olduğu, emanete alınacak tutarlar düşüldükten sonra davalının hak ettiği tutarın 4.051.023,10 TL -414.138,05 TL = 3.636.885,05 TL olduğu, davacı tarafından davalıya yağılan ödemeler toplamının 3.713.657,73 TL olduğu, davacının 337.365,37 TL borçlu olduğu. Geçici ve kesin kabulden sonra ödenmek üzere emanete alınacak tutar düşüldükten sonra davacının 3.636.885,05 TL _ 3.713.657,73 TL = 76.772,68 TL alacaklı olduğu, iş bitim tarihinin ve varsa gecikme cezasının hesaplanabilmesi için davacı tarafından 3. Kişilere yaptırılan Alüminyum cephe kaplama imalatları ve yalıtım imalatlarının en son hangi tarihte bitirildiğine dair bilgi ve belgelerin dosyaya sunulması halinde değerlendirme yapılabileceği belirtilmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME:

Dava eser sözlemesinden kaynaklanan açılan kısmi alacak davasıdır.

Davacı ...İli Seyrantepe Devlet Hastanesi ile alt yapı ve çevre düzenlemesi inşaat işi dış cephe kaplama imalat işlerinin davalı tarafından 20/10/2016 tarihli sözleşme ile üstlenildiğini, davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, üstlendiği işleri eksik, kusurlu ve geç ifa ettiğini, iş bitim tarihi 30/04/2017 tarihi olmasına rağmen dava tarihi itibari ile işin bitirilmediğini belirterek kısmi alacak talebinde bulunmuştur.

Davalı ise, davalı şirketin hak ve yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacı şirketin taahhüt ve sorumluluğundaki işleri yerine getirmediğini, mevcut gecikmelerin davacı şirketten kaynaklandığını, sözleşme kapsamındaki iş miktarının düşürüldüğünü, cephe kompozit kaplamaların bitirilmesi için davacı tarafından 3. Kişilere yaptırılacak olan alüminyum cephe konstrüksiyon montajlarının en az 60 gün önceden bitilmesi gerekmekte iken davacı tarafın edimini ifa etmediğini, alüminyum cepheler ve yalıtım işleri çoğu cephede ağustos 2017 tarihinde dahi davacı tarafça tamamlanmadığı, kendilerine bu durum bildirildiği, iş sahası ve çalışma alanının şirkete teslimi talep edildiği belirtilen nedenle kompozit montajları da bitirilemediği, sözleşmede belirtilen metraj artışı ve alüminyum cephe işlerinin davacı tarafından tamamlanmadığı, gecikmenin davacıdan kaynaklı olduğunu ileri sürmüştür.

Taraflar arasında 20/10/2016 tarihli taşeron sözleşmesi kurulduğu, yine 14/12/2016 tarihli zeyilname düzenlendiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamında alınan ilk heyet raporunda; Davalı firmanın 5 numaralı hake dişe dahil etmediği ve bitirerek yaptığı işlerin tamamını kapsayan bitmiş işler hak edişi sonucu işin toplam metrajının 22.390,48 m2 , taşerona ödenecek miktar 428.092,22 TL hesaplanmış, cephe işleri tamamlanmaksızın kompozit montajlarının tamamlanmayacağı göz önüne alındığında mevcut gecikmelere dayalı yanın değil, aksine davacının sözleşme ile akdetmiş olduğu diğer taşeronlardan kaynaklı sebeplerin neden olduğu davalı yandan kaynaklanan gecikmenin mevcut olmadığı, davacı yanın iş yönetimi ve takibi noktasında kusurlarının mevcut olduğu, davalı firmanın davacı firmadan 428.092,22 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Yine dosya kapsamında alınan 2. Heyet raporuna göre ise; Davacının 337.365,73 TL borçlu olduğu, geçici ve kesin kabulden sonra ödenmek üzere emanete alınacak tutarlar düşüldükten sonra davacının 76.772,68 TL alacaklı olduğu gecikme cezasının belirlenmesi için ise davacı tarafından 3. Kişiye yaptırılan alüminyum cephe kaplama imalatları ve yalıtım imalatlarının en son hangi tarihte bitirildiğine dair belgelerin dosyaya sunulması gerektiği belirtilmiştir.

Davacı eser sözleşmesinden kaynaklı gecikme nedeni ile eksik ve kusurlardan kaynaklı alacaklı olduğunu iddia etmektedir. Eser sözleşmesinden kaynaklı alacaklı olduğunu ispat külfeti davacıdadır. Dosya kapsamında 2 farklı heyetten rapor alınmış olup, alınan raporlar kapsamında davacı alacaklı olduğunu ispat edememiştir. Yine davacı gecikmenin davalıdan kaynaklı olduğunu belirtmiş ise de; dosya kapsamındaki mailler, ihtarlar bilirkişi raporları bir arada değerlendirildiğinde gecikmenin davalıdan kaynaklandığını ispat edememiştir. Raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi ve yeni bir heyetten itirazları da karşılar yeni bir rapor alınmasına karar verilmiş ise de; verilen kesin sürede yeni bilirkişi ücretinin yatırmamış ve mevut delillere göre karar verilmesi verilmesini istenmiş olmakla, davacı davasını ispat edemediğinden davanın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM :

Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;

1. Davanın REDDİNE,

2. 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 170,78 TL mahsubu ile noksan olan 99,07 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine,

4. Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5. Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/12/2023

Katip ...

e-imzalıdır.

Hakim ...

e-imzalıdır.