Anayasa Norm Denetimi: 2014-135 Sayılı 11-09-2014 Tarihli Karar: İtiraz-Esas - Ret
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Anayasa Mahkemesi Kararı
11 Eylül 2014
II. İNCELEME SONUÇLARI
| Normun Numarası – Adı | Madde Numarası | İnceleme Türü – Sonuç | Sonucun Gerekçesi | Dayanak Anayasa Hükümleri | Erteleme Süresi |
|---|---|---|---|---|---|
| 132 Türk Standardları Enstitüsü ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun | 1 | Esas - Karar Verilmesine/İncelenmesine Yer Olmadığı | On yıl yasağı | 1982/152 | yok |
| 1 | Esas - Ret | Anayasaya esas yönünden uygunluk | 1982/152 | yok | |
| 662 Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname | 37 | Esas - Karar Verilmesine/İncelenmesine Yer Olmadığı | On yıl yasağı | 1982/152 | yok |
| 37 | Esas - Ret | Anayasaya esas yönünden uygunluk | 1982/2 |
,
1982/10 | yok |
"...
II- İTİRAZ GEREKÇESİ
Başvuru kararının gerekçe bölümü şöyledir:
"1- Telif haklarını düzenleyen, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun, 22 ve 23. maddeleri uyarınca, bir eserden doğan çoğaltma ve yayma hakkı münhasıran eser sahibine bırakılmıştır.
2- Bununla birlikte FSEK'in 31. maddesi ile getirilen istisna uyarınca, resmen yayımlanan veya ilan olunan, kanun, tüzük, yönetmelik, tebliğ, genelge ve kazai kararların, çoğaltılması, yayılması, işlenmesi veya herhangi bir suretle bunlardan faydalanılması kamu yararı gözetilerek serbest bırakılmıştır.
3- 132 sayılı Kanun'un 1/son maddesinde, 11/10/2011 tarih ve 662 sayılı KHK.nin 37. maddesi ile getirilen değişiklik sonucu, getirilen "Enstitünün her türlü yayını, 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa tâbidir" hükmü uyarınca TSE tarafından yayınlanan her türlü yayın için, TSE'ne çoğaltma ve yayma hakkı tanınmıştır. Kanunda, TSE tarafından yayınlanan eserlerin FSEK 31. maddesi anlamında "mevzuat" niteliğinde olup olmadığı ayrımı yapılmamış, TSE tarafından yayınlanan "mevzuat niteliğindeki yayınlar" yönünden de davacı TSE'ye telif hakkı tanınmıştır. Buna göre, TSE'nin her hangi bir mevzuatı yayın şeklinde basım ve dağıtımını yapması halinde, bu yayın konusu üzerinde TSE'nin fikri mülkiyet hakkı söz konusu olacaktır.
4- Söz konusu 132 sayılı Kanun'un 1/son maddesindeki hüküm 1982 Anayasamızın 35. maddesine aykırıdır. Zira, "Enstitünün her türlü yayını FSEK'ne tabidir" denilmek suretiyle, mevzuat niteliğindeki eserler yönünden TSE'ye, KHK ile "fikri mülkiyet hakkı" tanınmış, kamunun mevzuattan serbest yararlanma hakkına da son verilmiştir. Oysa 1982 Anayasamızın 91. maddesinde yer alan hükme göre, temel hakları konu alan esasların Kanun Hükmünde Kararnameler ile düzenlenmesi mümkün değildir. O nedenle mevcut hüküm Anayasamızın 35. ve 91. maddelerine aykırıdır.
5- 132 sayılı Kanun'un 1/son maddesinde yapılan değişikliğe esas 662 sayılı KHK'ye ilişkin, 06.04.2011 tarih ve 6223 sayılı Yetki Kanununda, yasama organı tarafından Bakanlar Kuruluna, 132 sayılı TSE Kuruluş Kanununda değişiklik yapılması izin ve yetkisi verilmemiştir. Bakanlar Kurulu'nun yetki kanununda yer almayan bir konuda KHK düzenlemesi yapması, 1982 Anayasamızın 7. maddesindeki "yasama yetkisinin devredilemez olduğu" ilkesi ve hükmüne açık aykırılık teşkil etmektedir.
6- 132 sayılı Kanun'un 1/son maddesi hükmünün bulunmaması halinde, TSE tarafından basımı yapılacak yayınların, telif hakkı doğurur nitelikte olup olmadığı, 5846 sayılı FSEK hükümlerine göre kolaylıkla tespit edilebilecektir. Bu konuda, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının yayınlarıyla ilgili bir hüküm getirilmeksizin, TSE için ayrı ve istisnai düzenleme yapılması, Anayasamızın 10. maddesindeki eşitlik ilkesine de aykırı olacaktır.
KARAR:
1- Mahkememizin somut uyuşmazlıkta uygulamakla baş başa kaldığı, 132 sayılı TSE'nin Kuruluş Kanunu'nun 1/son maddesindeki "Enstitünün her türlü yayını, 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa tâbidir" hükmünün, Anayasamızın 7, 10, 35 ve 91. maddeleri hükümlerine aykırı olduğu inancıyla, Anayasanın 152. maddesi uyarınca iptal isteminin karara bağlanması için dosyadan bir suretin ANAYASA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA gönderilmesine,
2- Anayasa Mahkemesine yapılan başvurunun sonucunun beklenilmesine ve istemin 5 ay süreyle geri bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar verildi.""
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Anahtar Kelimeler
Kaynak: karar_anayasa
Taranan Tarih: 28.01.2026 03:25:49