Anayasa Norm Denetimi: 2009-53 Sayılı 12-03-2009 Tarihli Karar: İtiraz-Esas - Ret

II. İNCELEME SONUÇLARI

                                                                                ,

                                        

                                    1982/36


                                                                                ,

                                        

                                    1982/38 | yok |

| 5560 Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun | 23 | Esas - Ret | Anayasaya esas yönünden uygunluk | 1982/2

                                                                                ,

                                        

                                    1982/36


                                                                                ,

                                        

                                    1982/38 | yok |

| | 23 | Esas - Ret | Anayasaya esas yönünden uygunluk | 1982/2

                                                                                ,

                                        

                                    1982/36


                                                                                ,

                                        

                                    1982/38 | yok | 

"...

II- İTİRAZIN GEREKÇESİ

Başvuru kararının gerekçe bölümü şöyledir:

"Kişi hürriyeti uluslararası sözleşmeler ve iç hukuk kuralları ile koruma altına alınmış, kısıtlanması için gerekli ölçüt ve istisnalar da yine uluslararası sözleşmeler ve bu sözleşmelere -belirli medeniyet seviyesine ulaşma gayesi içinde- uygun yapılan yasalarla belirlenmiştir. Anayasamızın 19. maddesi çerçeve şeklinde kişi hürriyetinin kısıtlanabileceği halleri belirlemiştir. Maddeden anlaşılacağı üzere bazı durumlarda kişi hürriyeti mahkeme kararı ile kısıtlanabilecektir. Mahkeme kararından anlaşılması gereken hukuk devleti olma ilkesi ve adil yargılanma hakkı gereği kanun yoluna gidilebilen mahkeme kararlarıdır. CMK.nin 231 maddesinde ifadesini bulan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararları CMK.nin 231/12 maddesi gereğince "itiraz" kanun yoluna tabidir. Varsayım olarak, ilk derece mahkemesi beraat etmesi gerekli sanığı mahkum ettiyse ve mahkumiyet hükmün açıklanmasının geri bırakılması kapsamında ise mahkeme hükmün açıklanmasını geri bırakacaktır. Sanık CMK.nin 231/8. maddesi gereği 5 yıl denetim süresine tabi olacaktır. Sanık CMK.nin 231/12. maddesi gereğince itiraz kanun yoluna başvurunca kanun yolu mahkemesi temyiz merci gibi inceleme yapamayacak; ilk derece mahkemesinin kararı usule uygun ise itiraz reddedilecek; sanık gerçekte beraat edebilecekken hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümleri gereği haksız yere 5 yıl denetim süresine tabi olabilecektir. Durum Anayasamızın 2, 5, 36 maddeleri ile hukukumuza giren adil yargılanma hakkı ve hukuk devleti olma ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. Yine CMK.nin 231/8-a,b,c maddesi gereği mahkeme, denetimli serbestlik tedbiri olarak sanığa kişi hürriyetini kısıtlayan yükümlülükler yükleyebilecektir. 5 yıllık denetimli serbestlik süresi içinde sanık kasıtlı suç işlerse açıklanması geri bırakılan hüküm açıklanacaktır. Sanık açıklanan hükmü temyiz edecek ve sonucunda beraat edecek olursa, beraat eden sanığın açıklanması geri bırakılan hüküm nedeniyle haksız yere kişi hürriyeti kısıtlanmış, sanığa haksız yere denetimli serbestlik tedbiri olarak yükümlülük yüklenmiş olacaktır. Bu durum Anayasamızın 38. maddesinde "Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar, kimse suçlu sayılamaz" cümlesi ile ifade edilen masumiyet karinesine aykırılık teşkil etmektedir. İstisnaları saklı olmak üzere ancak suçluluğu hükmen sabit olanlar ceza ve güvenlik tedbirleri ile hürriyetlerinden kısıtlanırlar.

Yukarıda açıklanan tüm nedenlerle de iş bu iptal başvurusunda bulunma zorunluluğu hasıl olmuştur.

İSTEM SONUCU: Yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle,

5271 Sayılı CMK.nun Hükmün Açıklanması ve Hükmün açıklanmasının geri Bırakılması başlıklı 231. Md.'sinin 8. fıkrası ve bentleri ve 12. fıkrasının T.C. Anayasa'sının 2, 12, 13, 15, 19, 36, 38 md.'lerine aykırı olduğu kanaatine Mahkememizce varılmış olmakla T.C. Anayasa'sının 152. md.'si uyarınca 5271 Sayılı CMK.nun Hükmün Açıklanması ve Hükmün açıklanmasının geri Bırakılması başlıklı 231. Md.'sinin 8. fıkrası ve bentleri ve 12. fıkrasının iptali ve iptal kararı verilinceye kadar yürürlüğünün durdurulması saygı ile arz ve talep olunur.""