Anayasa Norm Denetimi: 1998-24 Sayılı 26-05-1998 Tarihli Karar: İtiraz-Esas - Ret

II. İNCELEME SONUÇLARI

                                                                                ,

                                        

                                    1982/36 | yok | 

"...

II- İTİRAZIN GEREKÇESİ

Başvuru kararının gerekçe bölümü şöyledir :

"Söz konusu hüküm köy, kasaba ve mahalle camilerinde dernek, vakıf veya köy bütçesinden ücret alarak imam hatiplik yapanların Emekli Sandığınca nasıl borçlandırılacağı hususunu düzenlemektedir.

Buna göre, köy, kasaba ve mahalle camilerinde yapılan hizmetlerin borçlandırılması için ilgililerin bu görevleri müftülükçe verilmiş bir belgeye istinaden yapmış olmaları ve ücretlerinin dernek, vakıf veya köy bütçesinden ödendiğinin defter veya bordro veya bu olmadığı takdirde vergi dairesi kayıtlarına istinaden müftülüklerce verilmiş ve mahalli mülki amirlerce onanmış belgelerle tevsiketmiş olmaları şarttır.

Şu kadar ki, fıkrada adı geçen belgelerin tevsiki mümkün değilse ilgilinin Diyanet İşleri Başkanlığını temsilen ilgili müftülük hasım gösterilmek sureti ile açılan dava sonunda hizmet süresini belirleyen ve yetkili sulh hukuk mahkemesince verilmiş olan bir karar yeterli sayılır.

Mahkememizce yapılan incelemede yukarıdaki hükmün Emekli Sandığı tarafından yapılacak borçlandırmalarda eşitsizliğe yol açtığı kanısına varılmıştır.

5434 sayılı Yasa çeşitli tarihlerde yapılan değişiklikler ile kişilerin hizmetlerine karşılık borçlanma imkânı getirmiş, ancak bu, eşit gruplar ve eşit kişiler arasında ayrıma gitmemiştir. Oysa bu bent hükmü kişilere hiçbir belgesi olmasa dahi Emekli Sandığı'nın taraf olmadığı bir davada takdiri delil olan tanık anlatımlarına dayalı tesbit kararı ile borçlandırma imkanı getirmiş adeta kişilere kanuna karşı hile yolu açmıştır.

Şöyle ki, Emekli Sandığı bu davada taraf olarak gösterilmediği için kurum olarak kendisini savunamamaktadır. Oysa davanın sonuçlarından doğrudan doğruya etkilenen Emekli Sandığı'dır. Ekli belgeden de anlaşılacağı gibi Emekli Sandığı bu davalarda taraf olarak gösterilse idi kendisini savunacak ve mahkemenin gerçeği bulmasına da katkıda bulunacaktı.

Ayrıca söz konusu hüküm mahkemenin deliltakdirine müdahale etmekte ve bir anlamda mahkemeleri takdiri delil ile karar vermeye yöneltmektedir.

Borçlanma konusunda sağlanan böyle bir imtiyaz kişileri ister istemez kanuna karşı hile yoluna da getirmekte ve gerek emekli olmayı kolaylaştırmak gerekse bulunulan kadroları boşaltıp yerine yeni kişilerin atanmasını sağlamak için dava yolunun kullanılmasına sebep olmaktadır.

Kaldı ki, Anayasamızın 60. maddesi herkesin sosyal güvenlik hakkına sahip olduğunu devletin bu güvenliği sağlayacak tedbirleri alıp teşkilatı kuracağını ifade etmekte, 61. maddesi ise sosyal güvenlik bakımından özel olarak korunması gerekenleri tek tek belirlemektedir. Bu maddeler incelendiğinde sözü edilen kişi ve gruplar içerisinde belirli bir meslek grubunun özel olarak sosyal güvenlik hakkından yararlanabileceğinden söz edilmemektedir.

Bu nedenlerle, sözü geçen grubun sosyal güvenlik kuruluşlarından yararlanan kişilere göre hiçbir üstünlüğünün veya imtiyazının söz konusu olamayacağı anlaşılmakla" Anayasa'nın 10., 60. ve 61. maddelerine aykırılığı ileri sürülmüştür."