Anayasa Norm Denetimi: 1997-54 Sayılı 10-06-1997 Tarihli Karar: İtiraz-İlk - Ret

II. İNCELEME SONUÇLARI

"...

II- İTİRAZIN GEREKÇESİ

Başvurunun gerekçesi şöyledir:

"2918 sayılı Yasanın 3493 sayılı Yasa ile değişik 115/son maddesinde 116. maddede öngörülen itiraza ilişkin hüküm saklı kalmak üzere para cezaları ile mahkemelerce verilen ve sadece hafif para cezalarına ait olan hükümler kesindir" hükmü bulunmaktadır. 116. maddede ... sürücüsü tespit edilmeyen araçların tescil plakalarına göre ceza veya suç tutanağı düzenlenip ... bu şekilde uygulanan cezalar için araç sahipleri cezanın tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde yetkili mahkemeye itiraz edebilirler hükmü bulunmaktadır.

Bu maddenin ışığında Y.T.ün cezası kesin olduğundan mahkememizin inceleme yetkisi dışında kalmaktadır. Halbuki trafik ceza tutanağının hemen görülen olayda 47/c maddesine hükmolunacak para cezasının 1.800.000 liradan ibaret olduğu maddenin yanlış anlaşılarak cezanın 3.600.000 lira olarak tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır. Ayrıca ceza kesin olduğundan mahkemenin davacının iddialarını inceleme yetkisi bulunmamaktadır.

Bu nedenler içeriği itibarıyla eşitlik ilkesine aykırı olarak sürücü veya şoförün yüzüne karşı yazılan cezaların itiraz yolunu kapatması tescil plakasına göre ceza yazılması halinde de araç sahiplerine suç veya cezaya muhatap olmasa bile itiraz hakkı tanımaktadır. Araç sahibi sürücü veya şoför değilse ceza kendisini ilgilendirmese dahi suç suiistimallere konu olabilecek veya şoför veya sürücü olmadığını ispat mükellefiyetinde bırakılacaktır.

Mahkemenin kesin kararları iki aşamalı temyize (C.M.U.K. 315) ve yazılı emir yoluna gitmek suretiyle yargısal denetime tabi tutulmasına rağmen trafik polisi ve görevlendirilmiş memurların tahakkuk ettirecekleri para cezaları kesin olduğundan hiçbir şekilde idarî denetime bağlı olmadığı cezayı yazan memur veya amirinin ceza tutanağını iptal yetkisi olmadığı gibi şoför veya sürücü ismine kesilen cezalarda yargı denetimi mümkün olmamaktadır. Halbuki Trafik Yasasında görevli memurun 1.800.000 TL.den 108.000.000 TL.ye kadar para cezasını kesme yetkisi bulunmaktadır.

Denetime tabi olmayan cezalar Anayasaya ve Anayasada ibaresini bulan demokratik hukuk devleti anlayışına ters düşmekte, Yasa polis devleti anlayışını çağrıştırmaktadır.

Netice: Açıklanan gerekçelerle Anayasaya aykırı olduğuna inandığımız 3493 sayılı Yasa ile değişik 2918 sayılı Yasanın 115/son ve 116/3. maddesinin iptaline veya 115/son maddesindeki para cezaları ifadesinin 116/3. maddesindeki ... bu şekilde ... araç sahipleri ifadesinin metinden çıkartılmak suretiyle uygulamaya yön verecek şekilde yasa maddelerinin iptaline karar verilmesi, karar süresi içinde dava dosyasının bekletilmesi talep ve mütalaa olunur.""