Anayasa Norm Denetimi: 1995-9 Sayılı 15-02-1995 Tarihli Karar: İtiraz-Esas - Ret

II. İNCELEME SONUÇLARI

"...

II- İTİRAZIN GEREKÇESİ

İtiraz yoluna başvuran Mahkeme'nin iptal isteminin gerekçesi özetle şöyledir:

Anayasa'nın 135. maddesine göre, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının belli bir mesleğe üye olanların ortak gereksinimlerini karşılamak, meslekî çalışmalarını kolaylaştırmak, mesleğin genel yarara uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek üyelerinin birbiriyle ve halk ile olan ilişkilerinde güveni ve dürüstlüğü egemen kılmak, meslek disiplini ve ahlâkını korumak üzere kurulmaları gerekmesine karşın, itiraz konusu kural bu ilkeleri zedeleyecek nitelikte olup, gereksinmeleri karşılamaktan uzaktır. Türk Diş Hekimleri Birliği'nin en önemli organı olan Genel Kurul'unda, meslek üyeleri arasında ayrıcalık yaratacak biçimde antidemokratiktir. Azınlığın çoğunluğa egemen olmasına yer verecek bir yapıya yol açacak, Kurumun saygınlığını ve güvenirliğini sarsacaktır. Bu oluşum, meslek disiplinine ve ahlâkına yönelik kurallara uyumu gerçekleştiremeyecektir.

Anayasa'ca kamu kurumu niteliğindeki meslek örgütlerinin organlarının seçimle oluşturulacağı öngörüldüğünden yönetim ve işleyişlerinin de demokratik kurallara uyması, bunun en önemli göstergesi de, âdaletli bir katılım ilkesine dayalı serbest, eşit ve genel oy esasını içermesidir. İtiraz konusukuralın, sayısı kaç olursa olsun beşyüzden fazla üyesi olan Diş Hekimleri Odaları'nın, Genel Kurul'a katılımın on temsilci ile sınırlanması nedeniyle Anayasa'nın 135. maddesine aykırılık oluşturduğu açıktır. Nitekim benzer kuralları içeren 6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Yasası'nın 51. maddesinin Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilmiştir. Dava konusu kural, Anayasa'nın 135. maddesine aykırı olduğundan iptal edilmelidir."