Anayasa Norm Denetimi: 1995-38 Sayılı 15-08-1995 Tarihli Karar: İtiraz-Esas - Ret

II. İNCELEME SONUÇLARI

                                                                                ,

                                        

                                    1982/5


                                                                                ,

                                        

                                    1982/6


                                                                                ,

                                        

                                    1982/7


                                                                                ,

                                        

                                    1982/87


                                                                                ,

                                        

                                    1982/91


                                                                                ,

                                        

                                    1982/135


                                                                                ,

                                        

                                    1982/153 | yok |

| 4008 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu, 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu, 5422 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu, 3065 Sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu, 492 Sayılı Harçlar Kanunu, 6802 Sayılı Gider Vergileri Kanunu, 7338 Sayılı Ve | 21 | Esas - Ret | Anayasaya esas yönünden uygunluk | 1982/10

                                                                                ,

                                        

                                    1982/38 | yok | 

"...

II- İTİRAZIN GEREKÇESİ

Mahkemenin başvuru kararının gerekçesi şöyledir :

"213 sayılı Yasanın 4008 sayılı yasa ile değişik 359 uncu maddesi uygulamada, 647 sayılı yasanın 4 üncü maddesi ile para cezasına çevrilebilmekte ve tecil edilmekte iken, aynı yasanın 360 ıncı maddesi gereğince verilen hapis cezasının 1 günü sanayi sektöründe çalışan 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen yürürlükteki asgari ücretin 1 aylık brüt tutarının yarısı üzerinden para cezasına çevrilebilmekte ve 647 sayılı yasanın 6 ncı maddesi gereğince tecil hükümleri uygulanamamaktadır.

Aynı yasanın 2 ayrı ceza maddesinin uygulanmasında, ceza kaidelerinin musaviliği prensibine aykırı, ceza adaleti hak ve nisfet ölçüleri ile bağdaşmayan bir durum ortaya çıkmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının başlangıç bölümünde her Türk vatandaşının bu anayasadaki temel hak ve hürriyetlerden eşitlik ve sosyal adalet gereklerince yararlanarak, milli kültür, medeniyet ve hukuk düzeni içinde onurlu bir hayat sürdürme ve maddi, manevi varlığını bu yönde geliştirme hak ve yetkisine doğuştan sahip olduğu prensibi kabul edilmiştir.

Kişinin temel hak ve hürriyetlerinin kısıtlanmasında kabul edilen cezai müeyyideler, hak, hukuk, adalet ve eşitlik ilkeleri ile bağdaşır nitelikte olması gerekir. 213 sayılı Yasanın 359 uncu maddesinin paraya çevrilmesinde tatbik edilecek ceza miktarı 900.000.- lira ağır para cezası iken 360 ıncı maddesinde 180 milyon liraağır para cezasıdır. Bu durumda 213 sayılı yasanın 360 ıncı maddesinin Anayasanın hak, adalet ve eşitlik kuralına uygun olmadığını göstermektedir.

Netice : Yukarıda açıklanan nedenlerle 213 sayılı yasının 360 ıncı maddesinin öngördüğü hapis cezasının para cezasına çevrilmesi yöntemi ile paraya çevrilen miktarın ertelenemeyeceği hükmü Anayasaya aykırı olduğu düşüncesiyle bu bölümün iptali için gereği arz olunur.""